T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/382 Esas
KARAR NO: 2018/139
DAVA: Şirket Hisse Devri Nedeniyle Muvazaanın Giderilmesi
DAVA TARİHİ: 16/04/2014
DAVA: Şirket Hisse Devri Nedeniyle Muvazaanın Giderilmesi
DAVA TARİHİ: 30/10/2014
KARAR TARİHİ: 19/02/2018
Mahkememizde görülmekte olan Şirket Hisse Devri Nedeniyle Muvazaanın Giderilmesi davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davacılar ve davalıların murisi ...'ın ...'da kurulu ... Aş.'nin eski hissedarlarından olduğunu, .../.../... tarihinde bu şirketteki hisselerini ... Aş'ye ve bu şirketin hissedarı ...'a sözleşmedeki şekil ve şartlara göre satıp devretmeyi kararlaştırdıklarını, davanın konusunun .../../... tarihli ... A.Ş. Hisse Devir Vaadi sözleşmesinin 4/4. Maddesinin davalı ... ...'ın mirasçısı tarafından ihlalen kaynaklandığını, hisse devir vaadi sözleşmesi uyarınca hisselerin devir edildiği tarihten önceki dönemlere ait satıcıların her türlü risklerine karşı tarafların belirleyecekleri bir bankaya alıcı tarafından satıcıların işbu hisse satış vaadi sözleşmesine konu ... adet hisse kabul edilen toplam devir bedelinin % 5'i olan 323.518,92.-Euro karşılığı TL'nin taraflar adına açılacak bankada bloke olarak tutulacağını, bu hesabın her gürlü nemasının satıcılara ati olacağını ve bu tarihe kadar riskin gerçekleşmemiş olması halinde blokenin kaldırılarak satıcılara ödeneceğini, risk gerçekleşmesi halinde ise risk karşılığı kadar miktarın mahsup edilecek bakiye alıcılara hisse payları oranında ödeneceğini, ... Şubesinde ihtilaf konusu hesap, alıcı ve satıcı şirketlerin sunulan sözleşme hükümleri gereğince oluşturdukları % 5 teminat hesabı olduğunu, bu hesabın alıcı şirketi temsil eden ... ile satıcı şirket hissedarlarını temsilen müteveffa ... adlarına açılan müşterek bir hesap olduğunu münferiden çekilmesinin de mümkün olmadığını, satış vaadi sözleşmesi gereğince banka şubesinde açılan bu hesabın 1/2'si miktarı ... ve sağ iken ...'ın bankaya yazılı talep ve muvafakatleri ile hissedarlara yine bu sözleşmeye sadık kalınarak ödendiğini, ihtilafa konu paranın bankası şubesinde kalan paranın hisselere göre dağıtılan son para olduğunu % 5'lik teminatın da yarısı olduğunu belirterek uyuşmazlık konusu .../.../...tarihli sözleşme gereğince % 5 risk tutarı olarak tutulduğunun tespiti ile 66.628,00.-Euronun davalılardan yasal faizi ile müşterek ve müteselsilen tahsil edilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin yurt dışında ikamet ettiğin Türkiye'de ikametgah adresinin bulunmadığını, gerek dava dilekçesinin gerekse eklerinin incelenmesinde uyuşmazlığın Ticaret Mahkemelerinin görev alanına girmeyen alacak davası olduğunu, davacıların müteveffa ...'ın da dışı ...'ta bulunan müşterek hesabında payına düşen tutarın bir kısmının gerçekte kendilerine ait olduğunu iddia ettiklerini, bu iddianın dayanağı olarak hisse satış sözleşmesini delil olarak sunduklarını, ne davacılar ne de davalıların halihazırda dava dışı ...Aş.'nin hissedarı konumunda olmadığını, dolayısıyla uyuşmazlığın bankada bulunana paranın bir kısmının aralarında şirket ortaklığı veya herhangi bir ticari nitelikli akdi bağ bulunmayan davacılar ile davalı mirasçılar arasında bulunan bir alacak davası olduğunu, davacıların müteveffa ile ...'un dava dışı ...'ta bulunan müşterek Euro hesaplarının gerçekte davacıların müteveffa ile birlikte hissedarı bulundukları ... Aş'nin hisselerinin satışı ile ilgili .../.../... tarihinde imzalanan hisse devir vaadi sözleşmesinin teminat maddeleri uyarınca hisselerin satışına ilişkin teminat tutarı olduğunu, iddia ettikleri ve bu nedenle hesapta bulunan tüm paranın gerçekte hisselerini devreden davacılar müteveffa ve dava dışı ...'a ait olduğunu iddia ettiklerini, bu iddia da sunulan delillere ve somut olaya hiçbir şekilde uyulmadığını, ayrıca teminat niteliğindeki hesabın satıcılar adın açılacak ortak bir hesap olması gerektiğini ve bu hesaba satış bedelinin % 5'i olan 323.518,92.-Euro karşılığı TL'nin yatırılacağını belirterek, açıklanan nedenlerle ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, müvekkili dava dışı banka tarafından herhangi bir sınırlama şart ve koşul belirtilmeksizin kendisine bildirilen müteveffanın hak sahibi olduğu toplam 86.797,73.-Euro tutarını vergi dairesine bildirmek suretiyle vergisini ödediğini eşinin payına düşen bu tutarın kendisine ödenmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA : Davacı vekili ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyasına verdiği verdiği .../.../... tarihli dava dilekçesinde özetle; ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .../... esasına kayıtlı davalıları ... mirascıları ... ve ... olan derdest davanın .../.../... tarihli ara kararının 4. Maddesinde ; ihtilaf konusu ...şubesindeki hesabın müşterek olduğunu ve diğer hissedarın ... olduğunu tebeyyün ettiğinden ...'un dava arkadaşı olmakla iş bu dava ara kararı ve bu hukuki nedenle davalının bu sıfatı ile bu davayı açtıklarını bildirmiş ve konusu ve tarafları aynı olan ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dava dosyası ile işbu dava dosyasının birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ: Dosya içerisine; tarafların delilleri toplanmış, veraset ilamı, hisse devir vaadi sözleşmesi sunulmuş, bankacı, hukukçu ve mali müşavir bilirkişilerden oluşturulan kuruldan ayrıntılı rapor aldırılmıştır.
Dava; davalıların murisi ... ve ... adına bankada açılan müşterek hesap üzerindeki çekişmenin giderilmesi davası niteliğindedir.
Davalılar vekili tarafından yapılan yetki itirazının; süresinde yapılmadığından reddine karar verilmiştir.
Davacılar vekili, müvekkilleri ve davalıların murisinin ... AŞ'nin eski hissedarları olduğunu ve hissedarların bu şirketteki hisselerini ... AŞ'ye ve ...'a devretmeyi kararlaştırdıklarını, buna ilişkin sözleşme yapıldığını, sözleşme uyarınca hisselerin toplam devir bedelinin %5i olan 323.518,92.-EURO'nun taraflar adına açılacak ortak bir hesaba yatırılarak hissenin devir tarihinden itibaren 1 yıl boyunca bankada bloke olarak tutulacağının kararlaştırıldığını, bu amaçla ... Şubesinde ... ve ... adlarına müşterek bir hesap açıldığını, bu hesabın hisse devir vade sözleşmesi hükümleri gereğince oluşturulan %5 teminat hesabı olduğunu, hesap sahiplerinden ...'ın ölümünden sonra mirasçılarının söz konusu müşterek hesaptaki paranın 1/2'sini çekmek için girişimde bulunmak suretiyle çekişme çıkardıklarını belirterek, söz konusu hesaptaki paranın hisse devir vaadi sözleşmesi uyarınca %5 risk tutarı teminatı olarak tutulduğunun tespiti, çekişmenin bu şekilde giderilmesi istemiyle eldeki davayı açmışlardır. Ayrıca davacılar hesaptaki 66.628,00.-EURO'nun da davalılardan tahsilini istemişlerdir.
Müşterek hesabın ... ve ... adlarına olduğu anlaşılmakla, hesap sahibi ...'un da davaya katılması zorunlu bulunduğundan (zorunlu dava arkadaşlığı) davacılara ...'a karşı da birleştirme istemli dava açmaları hususunda süre verilmiş, davacılar tarafından ... hakkında ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyasıyla aynı konuda dava açılmış ve bu davanın mahkememiz dosyası ile birleştirilmesine karar verilerek, dosya içerisine alınmıştır.
Dosyadaki mevcut veraset ilamı örneğinin incelenmesinde; muris Avni ...'ın .../.../... tarihinde vefatı ile geriye mirasçısı olarak davalıların kaldığı, başkaca mirasçısının bulunmadığı anlaşılmıştır.
Dosya içerisindeki hisse devir vaadi sözleşme hükümleri de değerlendirilmek suretiyle, bankacı, hukukçu ve mali müşavir 3 kişilik bilirkişi heyetinden banka kayıtları üzerinde inceleme yapma yetkisi de verilmek suretiyle rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi heyetinin .../.../... tarihli raporlarına göre; ... - ... ortak Euro hesabının .../.../... tarihinde açıldığı, hesaba aynı gün avans ödemesi açıklamasıyla 129.543,57.-EURO paranın ... AŞ Firmasına ait .... Nolu hesaptan aktarıldığını, aynı hesaptan .../.../... tarihinde 187.500,00.-EURO daha aktarılmakla, hesabın bakiyesinin 317.043,57.-EURO olduğunu, bu paranın .../.../... tarihinde .... Nolu hesaba virman edildiği, incelenen ortak hesaba .../.../... tarihinde ...AŞ ait nolu hesaptan 323.518,92.-EURO para aktarıldığı ve işlem açıklamasına talimata istinaden aktarılan yazıldığı, .../.../... tarihinde ayrıntısı raporun önceki bölümünde belirtildiği şekilde 6 kalemde toplam 162.157,00.-EURO havale yapıldığı, kalan 171.846,96.-EURO ile de yine orta vadeli hesap açıldığı, davacıların tedbir talebinin 66.628,00.-EURO tutarında olması ve bu tutarda tedbir kararının ilgili bankaya bildirilmesi üzerine bu tutarın bloke edildiği, 174.456,83.-EURO olan hesap bakiyesinin yarısı olan 87.228,41.-EURO paradan bloke edilmeyen 20.600,41.-EURO'nun 29/05/2014 tarihinde ... mirasçılarını temsilen Av. ...'e ödendiğinin anlaşıldığı, ... - ... ortak Euro hesabının satıcılara ödenecek olan toplam 323.518,92.-EURO paranın bir kısım risklere teminat oluşturmak üzere hisse devrinden itibaren 1 yıl süreyle blokede tutulmasını, bu süre içinde riziko oluşursa bu hesaptan karşılanması, oluşmazsa nemasıyla beraber hissedarlara orantılı şekilde ödenmesini sağlamak için açıldığının anlaşıldığını, pay devirlerinin en geç .../.../... tarihinde gerçekleştiği, buna göre 1 yıl sürenin hesaba katılmasıyla .../.../... tarihine kadar olan rizikoların düşülmesi sonrasında kalan tutarların satıcılara aktarılması gerektiğinin anlaşıldığını, müşterek banka hesabının ortaklarından ...'ın .../.../... tarihinde vefat etmiş olup, ölüm tarihi itibariyle müşterek hesabın tüm bakiyesinin pay sahiplerine intikal ettirmek şartıyla maliki olduğunun ortaya çıktığını, bu hesabın dayanak hisse devir sözleşmesinin 4.4 maddesi hükmünden bağımsız olarak değerlendirilmesinin mümkün bulunmadığını, hesap bakiyesinin adlarına ortak hesap açılmış kişilere veya mirasçılarına ait olacağa terakkisiyle değerlendirme yapılamayacağının düşünüldüğünü bildirmişlerdir.
Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre; ... Şubesindeki ... - ... adına açılan ortak Euro hesabındaki paranın .../.../... tarihli hisse devir vaadi sözleşmesi gereğince %5 risk tutarı teminatı olarak tutulduğunun tespitine karar vermek gerekmiş, bu konuda davalılar tarafından hesaptaki paranın 1/2'sine yönelik talepte bulunmak suretiyle yaratılan çekişmenin giderilmesine karar vermek gerekmiş, bunun dışında davacıların tahsile yönelik istemlerinin ortada davalılar tarafından banka hesabından tahsil edilen bir meblağ bulunmadığından bu yöndeki istemleri reddedilerek verilen karar davacı vekilince .../.../... tarihinde, birleşen davalı vekilince .../.../... tarihinde temyiz edilmiş; Yargıtay ... Hukuk Dairesinin .../... Esas .../... karar sayılı ilamı ile "1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davacılar vekilinin ve birleşen davada davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Dava, davacıların murisi olan ... ve davalılardan ... adına açılan hesabın teminat amaçlı hisse devri vaadi sözleşmesi uyarınca açıldığının tespiti ve hesaptaki paranın hisseleri oranında pay sahiplerine ödenmesi için davalılardan tahsiline ilişkindir. Davacıların tahsil talebi mahkemece reddedilmiş ise de davaya konu banka hesabı ... ve ... adına müştereken açılmış olduğundan davacıların hesap üzerinde tasarruf yetkileri bulunmamaktadır. Muris ...'ın ölümüyle mirası davalılar ..., ...'e iştirak halinde mülkiyet hükümleri doğrultusunda ölüm tarihi itibariyle intikal ettiğine göre davacılar hak sahibi oldukları paranın tahsilini davalılardan talep edebilirler. Bu durumda, davacıların hak sahibi oldukları miktarın tesbitiyle davacıların hisseleri oranında tahsiline karar verilmesi gerkirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış; kararın davacılar yararına bozulmasına karar verilmiştir.
3- HMK'nın 312-2 maddesi gereğince davalı ... davanın açılmasına sebebiyet vermemiş ve ilk celseye gelerek hesap üzerinde hiçbir hakkı bulunmadığını beyan etmek süretiyle davayı kabul etmiş olduğundan aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmesi doğru olmamış kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir." gerekçesiyle mahkememizce verilen kararın bozulması üzerine dosya mahkememizin yukarıdaki esas sırasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizce bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş ve bozma ilamı doğrultusunda davaya konu banka hesabındaki paradan davacıların hak sahibi oldukları miktarın tespiti bakımından bilirkişi kurulundan hesap raporu aldırılmıştır.
Bilirkişiler ... ..., ... ... ve ... ... tarafından düzenlenen .../.../... havale tarihli rapora göre; ...Şubesindeki, davalıların murisi ... ile ... adlarına açılmış bulunan müşterek hesaptaki paradan davacıların pay durumları gözetilerek yapılan hesaplamaya göre davacı ... için 44.667,61.-Euro, Davacı ... için 44.667,61.-Euro ve davacı ... için de 34.619,10.-Euro paylarına isabet eden tutar belirlenmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara usulünce tebliğ edilmiş, rapora karşı herhangi bir itirazda bulunulmadığı görülmüştür.
Dosya içerisindeki .../.../... tarihli davalı ... imzası ile ...Şube Müdürlüğüne hitaben yazılan talimat yazısındaki davacıların pay tutarları uyarınca bilirkişi kurulu tarafından hesaplama yapıldığından, mahkememizce rapora itibar edilmiştir.
Tüm bu açıklanan nedenlerle; söz konusu ilgili banka şubesindeki müşterek hesaptan davacıların hak sahibi oldukları tutar bilirkişi raporuyla belirlenmiş olmakla ve dava dilekçesinde davacı tarafın talebi ile bağlı kalınarak, 66.628,00.-Euro'nun (bankadaki müşterek hesaptaki paranın) dava tarihinden itibaren döviz yasal faizi ile davalılardan tahsiline karar vermek gerekmiş, davacıların muarazanın giderilmesi talepleri ile ilgili olarak mahkememizce evvelce verilen hüküm Yargıtay bozma ilamı dışında kalıp kesinleştiğinden bu konuda yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına karar vermek gerekmiş, ayrıca birleşen davalı tarafından davanın kabul edilmiş olması sebebiyle aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmemiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
"...Şubesindeki ...-... adına açılan ortak Euro hesabındaki paranın 16/05/2011 tarihli ... A.Ş hisse devir vaadi sözleşmesi gereğince %5 risk tutarı teminatı olarak tutulduğunun tespitine,
Bu konuda davalılar tarafından hesaptaki paranın 1/2' sine yönelik talepte bulunmak suretiyle yaratılan çekişmenin bu şekilde giderilmesine, " ilişkin hüküm bozma ilamı dışında kalıp kesinleştiğinden bu konuda yeniden hüküm kurulmasına YER OLMADIĞINA,
...Şubesindeki ...-... müşterek hesabındaki paradan 66.628,00.-Euro' nun dava tarihinden itibaren Devlet Bankalarının Euro cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek oran üzerinden faiz uygulanarak davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
Davacıların fazlaya ilişkin haklarının SAKLI TUTULMASINA,
2-Birleşen davanın KABULÜNE,
3-Alınması gerekli 13.388,76.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 3.347,20.-TL harcın mahsubu ile bakiye 10.041,56.-TL harcın davalılar ... ve ...'dan müşterek ve müteselsilen TAHSİLİNE, hazineye gelir KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan (davetiye, müzekkere, bilirkişi gideri ve harç olmak üzere) toplam 5.815,30.-TL yargılama giderinin davalılar ... ve ...'dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
5-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.710,00.-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
6-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
7-Birleşen dava taraflar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmakla birleştirme istemiyle açılmış olup, harç ve yargılama giderleri yönünden ayrıca karar verilmesine yer olmadığına,
8-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip birleşen davacı tarafa İADESİNE,
Dair, davacılar vekili ile davalı ... vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalıların yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Yargıtay Temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 19/02/2018
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı