T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/533 Esas
KARAR NO: 2021/762
DAVA: Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/10/2019
KARAR TARİHİ: 11/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin muhasebe müdürü tarafından ... tarihinde ... Şubesindeki şirket hesaplarında bulunan ...-TL'ye karşın ... alma talebini ... personeline ilettiğini, bu talebin ardından ... Genel Müdürlüğünden bir çalışanın şirket yetkilisini arayarak ... tutarında döviz almak için onay verip vermediğini sorduğunu, telefonu açan şirket yetkilisinin ... konudan habersiz olması ve sorulan sorunun ....-TL karşılığında ... alınması olarak algıladığı ve ... personelinin yönlendirmesi sonucunda işlem için onay verdiğini, o esnada müvekkilinin hesabında yeteri kadar para bulunmamasına rağmen kredi ile kalan miktarın tamamlandığını, böylece ...-TL karşılığında ...-TL ... alındığını, olaydan ... dakika sonra yapılan işlemin fark edilerek iptalinin istendiğini, o esnada hala işlemin gerçekleşmemiş olmasına rağmen iptal işlemi için akşamın beklendiğini, bu arada döviz kurunun düştüğünde nereden ve nasıl olduğu belirsiz bir şekilde hesaba ...-TL'sine yakın bir para girişi yapılarak sabah saatlerindeki kur üzerinden döviz alışı yapıldığı, akşamki kur üzerinden tekrar TL'sına çevrildiğini, hesaba habersizce konan yaklaşık ...-TL'sının yine habersizce çekilerek müvekkilin hesabından ...-TL'sinin kur farkı olarak tahsil edildiğini, böylece müvekkilinin zarara uğratıldığını, sözkonusu zararın giderilmesi için davalı Bankaya Bursa ... Noterliği vasıtasıyla ... tarihinde ihtarname gönderilmesine rağmen davalı bankanın bu ihtarnameye de cevap vermediğini, davalı tarafla arabuluculuk görüşmesinde de bir anlaşma sağlanamaması nedeniyle mezkur zararın tazmini talebinde bulunduğu, davanın kabulüne, oluşan ...-TL zararın hesaptan çekildiği günden itibaren işletilecek bankalarca uygulanacak en yüksek mevduat faizi ile ile birlikte davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketle müvekkil ... arasında Genel Ticari Kredi Sözleşmesi ile Temel Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesinin imzalanmış olduğunu, ... tarihinde şirket yetkilisi ... nezdinde kayıtlı bulunan ... numaralı telefondan aranarak ...,-Euro alımı içim onay alındığını, ... kur üzerinden işlemin gerçekleştiğini, onaya ilişkin ses kaydının bulunduğunu, davacı şirketin bankanın iyi müşterisi olduğunu, bankanın hazine birimine yönlendirilen müşterilerin işlemlerine aracılık edebilmek için işlem tutarının ...'si kadar hesapta bakiye ya da limit olmasının yeterli olduğunu, Davacı şirketin hesabında işlem anında bulunan miktarın da %...'den çok fazla olmasının da yeterli olması nedeniyle işlemin yapıldığını , bu işlem için ortaya çıkan eksikliğin/bakiyenin gün içerisinde yatırılmasının zorunlu olduğu ve pozisyonun açıkta kalmasının sözkonusu olamayacağı, belirtilen şekilde yapılan işlem akabinde ...-TL karşılığı Euro alımına onay verdikleri ve bankanın hata yaptığı gerekçesiyle davacı şirketin mezkur işlemin iptali talebinde bulunduğunu, Müvekkil Bankanın iptal işleminin mümkün olamayacağını belirtmesi üzerine şirketin para temin etmeye çalıştığını fakat ilerleyen saatlerde parayı temin edemediklerini ve işlemi de kabul etmediklerini bildirdiklerini, Bankaca da aynı gün saat: ... itibariyle ... kur üzerinden dövizin TL'sına çevrilerek pozisyonun kapatılmak zorunda kalındığını, ortaya çıkan şirket zararının Davacı şirketin kusur ve sorumluluğu sonucu oluştuğunu, davalı bankanın hafif kusurlu olduğu düşünülür ise de bu durumda müterafik kusuru düzenleyen TBK'nun52.Maddesinin uygulanması gerektiğini, davanın reddine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; tazminat talebine ilişkindir.
Davacıya ait hesap üzerinden ... Euro döviz alındığı hususunda ihtilaf yoktur.
Uyuşmazlık; ... TL’ye karşılık Euro alımı yerine ... Euro alımı ve daha sonra alınan dövizin bozdurulması nedeniyle davacının zarara uğrayıp uğramadığı, meydana gelen zarar nedeniyle davalı bankanın bir sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, neticeten davalıdan tazminat talebinde bulunup bulunamayacağı ve miktarı hususlarından ibarettir.
Dosya içerisine, davalı bankanın cevabi yazıları dosyamız arasına konulmuş, bankacı bilirkişiden rapor ve ek rapor aldırılmış, ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak bilgisayar mühendisi, mali müşavir ve üniversite öğretim görevlisi finans uzmanından oluşan bilirkişi heyetinden rapor aldırılmıştır.
Bankacı bilirkişi ... tarafından sunulan kök ve ek raporda sonuç olarak; Dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile “yerinde inceleme yetkimize” dayanarak dosyada bulunan boş CD kayıtlarının davalı ... Vekilinden temini akabinde yaptığımız incelemeler sonucunda; Davacı ... Şti.'nin, Davalı ... ... Şubesi nezdinde bulunan ...- ... -... No'lu TL hesabında ... TL bakiye bulunduğu esnada ... günü ... Referans Numarası ile ... kur üzerinden (Bankanın Döviz Alış Kuru üzerinden, müşterinin olmayan dövizi alınmış gibi karşılığı olan ...-TL'sının aktarılarak) giriş yapılmak suretiyle bakiyenin ... TL'sına çıkarıldığı, bilahare; müşteri ile üzerinde mutabık kalınan bankanın döviz satış kuru olan ... kur üzerinden müşteriye döviz satıldığı ve bu hesaptan ...-TE'sının çıkışının yapıldığı anlaşılmış olmakla birlikte;
a. ... Görevlisi ile Davacı Firma yetkilisi yapılan telefon görüşmesi kayıtlarında firma yetkilisinin Şubede Muhasebecilerinin olması ve hesaplarında ... EURO'yu alacak kadar Türk Lirası bulunmamasının verdiği rahatlıkla ve biraz da işlemin bir “onay formalitesi” olduğu düşüncesiyle kendisini yükümlülüğe sokacak olan bazı ifadelere onay vermesi karşılığında,
b. ... Görevlisinin müşteriyi yüksek miktarda yükümlülüğe sokacak bu işlemde detayları eksik bırakmak suretiyle eksik bilgilendirmesi,
c. döviz alım satımımdan kaynaklanan işlemin teknik olarak müstenidatını teşkil edecek ve müşteriyi böylesi yüksek montanlı yükümlülüğe sokacak bir sözleşmenin bulunmaması ve bu anlamda kısa süreliğine de olsa Davalı Bankaca hiçbir sözleşmeye dayanmadan tek taraflı olarak müşterinin hesap bakiyesinin üzerinde “açığa” işlem yapması, nedeniyle Davacı Firma ... Şti'nin dava konusu işlemden kaynaklanan ...,TL tutarındaki zararının, Davalı ...nın işlem tarihinden tahsil tarihine kadar geçecek süre için uyguladığı mevduat faizi üzerinden iade edilmesinin uygun olacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesinden talimat yoluyla aldırılan Bilgisayar Mühendisi bilirkişi ..., Mali Müşavir bilirkişi ... ve ... Üniversitesi ... Üyesi bilirkişi Prof. ... tarafından sunulan ... tarihli raporda sonuç olarak; davalı ... çalışanının, davacıdan telefon arayarak aldığı onay aşamasında aradığı kişinin gerecek yetkili kişi olduğunu teyit edecek şekilde sorular sorması gerekirken bu sorumluluğunu yerine getirmediği, yapılan işlemin; işlem yapan kişinin hesap bakiyesine göre büyük tutarlı olması dikkate alınarak daha titiz davranılması, bir teyit usulünün olması gerektiği, ... görevlisinin konuşmalarında böyle bir usule uyularak teyit alındığı kanaatine ulaşamadığımızı, ... personelinin “teyit prosedürü veya şablonu” hakkında eğitmiş olmasının ... sorumluğunda olduğu nedenleriyle bankanın kusurlu oluğu, kök raporda belirtilen şekilde, davacı firmanın dava konusu işlemden kaynaklanan ...-TL. tutarındaki zararının, işlem tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesinin uygun olacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; döviz alım satım işlemleri nedeniyle davacının toplam zararı ...-TL'dir. ... tarihli bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda da belirtildiği üzere; ... hazine görevlisinin kimlik doğrulaması yapmadan, müşteriyi ne için aradığını beyan etmeden ve herhangi bir güvenlik testi yapmadan görüşmenin başlatıldığı, görüşmede davacının ...-EURO alacağına ilişkin açık bir ifadesinin bulunmadığı, satılan ...-EURO'luk dövizin TL karşılığının belirtilmediği, ... görevlisinin davacıyı bilgilendirmediği, davalı ... tarafından yapılan işlemin açığa yapılan bir satış olduğu, davalı bankanın davacının hesabında yeteri karşılığı olmadan kasadan ...-EURO'luk satış yaptığı, gün sonunda ise bu kez ...-EURO'nun kasadan alışını yaptığı, bankanın müşterinin hesabında yeteri miktarda parası olmadan büyük bir risk altına girerek döviz satışı yaptığı işlemin, 5411 Sayılı Bankalar Kanununun 48. Maddesinde kredi olarak öngörüldüğü, dolayısıyla davalı bankanın davacıya nakdi kredi kullandırdığı, bu konuda davacı/müşteriye tahsis edilmiş bir kredi limitinin davalı bankaca ortaya konulmadığı, ...-EURO'luk döviz satım ve döviz alım işlemleri için davacı müşterinin talimatı olmadığı gibi imzasının da bulunmadığı, kaydi bir işlem yapıldığı ve oluşan zararın davacıdan tahsil edildiği, bankanın hazine görevlisinin müşterinin hesabını kontrol etmeden döviz satmaya çalışması ve olası zararlar konusunda müşterisini uyarmayarak Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesine aykırı hareket ettiği, dolayısıyla davalı bankanın meydana gelen zarardan sorumlu olduğu kanaatine varılarak davanın kabulüne, taraflar tacir olup hüküm altına alınan alacağa işlemin gerçekleştiği tarihten itibaren avans faizi uygulanmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE,
...-TL alacağın, .... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 8.730,02.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 2.182,51.-TL harcın mahsubu ile bakiye 6.547,51.-TL harcın davalıdan TAHSİLİ ile, hazineye gelir KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan (harç, davetiye, müzekkere, bilirkişi gideri olmak üzere) toplam 3.498,31.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 16.091,00.-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
6-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
7-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan 1.320,00.TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği davalıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 11/10/2021
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)