T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/629 Esas
KARAR NO: 2021/697
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 26/11/2019
BİRLEŞEN DAVA(Antalya ... Asliye Ticaret Mah. .../...-... E-K sayılı dosyası)
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 24/02/2020
KARAR TARİHİ: 27/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Ana davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 30/11/2010 tarihinde, davalı ... Kooperatifi'nden 100.000,00.-TL bakiye ile iş yeri olan...için kredi kullandığını, müvekkilinin bu krediyi ... A.Ş. aracılığıyla kullandığını, ... A.Ş'nin bu krediyi kullandırırken aynı zamanda, .... ... ve Sanatkarlar Kredi Kefalet Kooperatifi için, müvekkilinin kullandığı krediden 3.000,00.-TL'lik kısmını bloke altına aldığını, 3.000,00.-TL olan blokeli paranın kooperatifin bünyesinde olduğunu, müvekkilinin çektiği 100.000,00.-TL'lik kredi borcunu 12.500,00.-TL'lik taksitler halinde zamanında ödeyip borcu kapattığını, borcun bitmiş olmasına rağmen, 3.000,00.-TL'nin iade edilmediğini, müvekkilinin daha sonra .... ... ve Sanatkarlar Kredi Kefalet Kooperatifi'nin yardımlaşma fonundan da 25.000,00.-TL'lik kredi kullandığını, bu krediyi de her ay, 15/01/2011, 15/02/2011, 15/03/2011, 15/04/2011, 15/05/2011, 15/06/2011, 15/07/2011, 15/08/2011, 15/09/2011, 15/10/2011, 15/11/2011, 15/12/2011 tarihlerinde 2.083,33.-TL ödeyerek borcunu bitirtiğini, her ödediği ay için de ödenen bedellerin davalı kooperatif bünyesinde kayıtlı olduğunu, müvekkilinin 15/12/2011 tarihli 2.083,33.-TL olan kredininin son taksidini ödediğini, senedini iade aldığını, .... ... ve Sanatkarlar Kredi Kefalet Kooperatifi'nin de senetler üzerinde kaşelerinin bulunduğunu, kredi borcunun son taksidinin ödenmemesi bahanesiyle 3.000,00.-TL'nin iade edilmemesinin müvekkilini mağdur etmeye yönelik olduğunu, davalı kooperatifin başkan ve ilgililerinin zimmet suçundan dolayı, Antalya ...Ağır Ceza Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyasıyla yargılandıklarını ve ceza aldıklarını, bu nedenlerle davalı hakkında Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyasıyla 3.000,00.-TL olan alacak için Genel Haciz Yoluyla takip başlatıldığını, davalının icra takibine itiraz ederek icra takibini durdurduğunu, borçlunun haksız olan borca itirazının iptaline, takibin devamına, %20 icra inkar tazminatı ile yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Ana davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili koopeatifin, kullanılmasına aracı olduğu kredilerde ana sözleşme gereğince, bloke sermaye kesintisi yaptığını, Kooperatif Ana Sözleşmesinin 11. Maddesi Gereği; ortağın, kredi kullanma esnasında kullanacağı tüm kredi türlerinde kooperatifin mali yapısına göre kredinin %1 ile %5'i oranında bir tutarı bloke sermaye olarak, ilgili bankada bulunan kooperatifin bloke sermaye hesabına yatırmaya mecbur olduğunu, müvekkili kooperatif için bu oranın %3 olarak belirlendiğini, bu sebeple davacının müvekkil kooperatifin kefaletiyle Türkiye Halk Bankası A.Ş.'den kullandırıldığı 30.11.2021 tarihli 100.000,00 TL bedelli işletme kredisinden kooperatif adına %3 oranında bloke sermaye kesintisi yapıldığını, kredinin kullandırımı esnasında kesilen %3 oranındaki bloke sermaye kesintisinin, borcunu ödeyen ve kooperatif nezdinde hiçbir borcu kalmayan esnaf ve sanatkâra iade edildiğini, davacı ... Hancının, müvekkil .... ... Ve Sanatkârlar Kredi Kefalet Kooperatifinden 15.12.2010 tarihli 25.000,00.-TL bedelli Kooperatif Yardımlaşma Kredisi kullanıldığını, düzenlenen bu kredi sözleşmesi gereği 15.12.2011 tarihinde ödenmesi gereken 12.taksit tutarının ödenmediğini, bu sebeple ödenmeyen 12.taksit tutarı için Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibine geçildiğini, davacı tarafından mahkememiz dosyasına kredinin 12.taksitinin ödendiğine dair banka dekontu veya yetkililerce imzalanmış ve geçerli bir makbuz sunulmadığını, bu sebeple 15.12.2010 tarihli 25.000,00.-TL bedelli kredinin tamamının ödendiği iddiasının kabul edilemez olduğunu, Kooperatif hesaplarında 12.taksitin ödendiğine dair hiçbir kayıdın bulunmadığını, bu sebeple de blokede tutulan 3.000,00.-TL' nin davacıya ödenmesinin mümkün olmadığını, davacının borcun ödendiği iddiasının Kooperatifi bağlamadığını, davacının elden nakit ödeme yapıldığı iddiası var ise bu iddiaların, yetkisi dışında para alıp da zimmete geçirilmiş olabilmesi ihtimali ile bu tutarın iadesinin davacı tarafından elden parayı verdiği kişilerden talep edebileceğini, güveni kötüye kullanma veya zimmet suçlarında dolayı bir zarar oluşmuş ise davacıya karşı bu zararı karşılayacak olanın suçu işleyenin kendisi olduğunu, bu nedenlerle davasının reddine, davacının % 20 kötüniyet tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı borçlu ...'nın müvekkili .... ... ve Sanatkarlar Kredi Kooperatifinden 15.12.2020 tarihli 25.000,00.-TL bedelli Kooperatif Yardımlaşma Kredisi kullandığını, ödenmesi gereken 12. taksitin ödenmediğini, borçlunun itirazının zaman kazanmaya yönelik olduğunu, kredinin 12.taksidinin ödendiğine dair banka dekontu veya yetkililerce imzalanmış ve geçerli bir makbuz sunmadığını, kredinin tamamının ödendiği iddiasının kabul edilemez olduğunu, bu nedenlerle Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibine geçildiğini, borçlunun süresinde yaptığı itiraz ile takip durdurulduğunu, davanın kabulünü talep etmiştir.
Birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili nezdinde açtığı davada haksız ve kötü niyetli olduğunu, haksız davanın reddini, davacının %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep etmiştir.
Dava; kredi sözleşmesi nedeniyle davalı kooperatif tarafından bloke edilen 3.000,00 TL'nin tahsili için başlatılan icra takibine davalının vaki itirazının iptali talebine ilişkindir.
Uyuşmazlık; mahkememizin görevli olup olmadığı, kredi sözleşmeleri nedeniyle davacının borcunu ödeyip ödemediği, kooperatife yapıldığı iddia edilen 15.12.2011 tarihli 2.083,37 TL ödemenin geçerli bir ödeme olup olmadığı, davalı kooperatifi bağlayıp bağlamayacağı, davalı kooperatif tarafından bloke edilen 3.000,00 TL'nin davacıya iadesi şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği, icra takip tarihi itibariyle davalının davacıya borçlu olup olmadığı, neticeten alacağın varlığı ve miktarı hususlarından ibarettir.
Birleşen davada ise kredi sözleşmesi nedeniyle ödenmediği belirtilen bir adet kredi taksitinin tahsili için başlatılan icra takibine davalının vaki itirazının iptali talebine ilişkindir.
Birleşen davadaki uyuşmazlık da kredi sözleşmesi nedeniyle davalının borcunu ödeyip ödemediği, kooperatife yapıldığı iddia edilen 15.12.2011 tarihli 2.083,37.-TL ödemenin geçerli bir ödeme olup olmadığı, davalı kooperatifi bağlayıp bağlamayacağı, icra takip tarihi itibariyle davalının davacı kooperatife borçlu olup olmadığı, neticeten alacağın varlığı ve miktarı hususlarından ibarettir.
Dosya içerisine, Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası, Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyaları getirtilmiş, Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosya sureti celp edilmiş, ... A.Ş. Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, davalı-birleşen davada davacı kooperatiften kredi sözleşmesi ve ödeme belgeleri istenilmiş, kooperatif konusunda uzman bir bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Antalya ... İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... tarafından borçlu ... ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperitifi aleyhine, 3.000,00.-TL asıl alacak ve 1.022,30.-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 4.022,30.-TL alacağın takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık % 9 yasal faizi ile birlikte tahsili için icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya 13/11/2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin ... tarihli dilekçesi ile borca itiraz ettiği, takibin durduğu anlaşılmıştır.
Antalya ... İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperitifi tarafından borçlular ... ve ... aleyhine, 15/12/2010 tarihli işletme kredisi 12. taksidine istinaden 2.083,33.-TL asıl alacak ve 4.508,44.-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 6.591,77.-TL alacağın takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık % 20 temerrüt faizi ile birlikte tahsili için icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçlu ...'ya 26/10/2019 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin ... tarihli dilekçesi ile borca itiraz ettiği, takibin durduğu anlaşılmıştır.
Kooperatifçilik konusunda uzman bilirkişi ...'in ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; dava konusu olan 3.000,00.-TL tutarındaki alacağın, davacının 30/11/2010 tarihinde kullandığı 100.000,00.-TL tutarındaki krediden davalı kooperatif tarafından bloke edilen tutar olduğu ve bu tutarın davalı kooperatif tarafından halen davacıya ödenmediği, dava konusu olan 3.000,00.-TL bloke edilen alacağın ödenmemesine davalı kooperatif tarafından gerekçe gösterilen 15/12/2011 tarihinde ödenmesi gereken 2.083,37.-TL tutarındaki 12. taksit kredi borcunun davacı tarafından ödendiği ve davacının davalı kooperatife kredi borcunun olmadığı kanaat ve sonucuna varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Davalı Esnaf Kefalet Kooperatifi, yasa gereği ortağı olan davacının bankadan kullandığı krediye kefil olması nedeniyle, kooperatif ortağı ile kooperatif arasındaki uyuşmazlık 1163. Sayılı Kooperatifler Kanunundan kaynaklanmakta olup, aynı kanunun 99. Maddesi hükmü gereğince de bu kanundan kaynaklanan davalar ticari dava sayıldığından ve TTK. 'nın 5/1 maddesine göre de, ticari davaların ticaret mahkemeleri bakmakla görevli olduğunu, davalı vekilinin görev itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur. (benzer şekilde Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 2020/405 Esas 2020/736 Karar, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin 2019/1204 Esas 2019/798 Karar sayılı ilamı).
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; iş bu dava dosyamızda davacı, davalı kooperatif aracılığıyla Halk Bankasından kullanmış olduğu 25.000,00.-TL bedelli kredi borcunu tamamen ödediğini, ödeme sonrasında davalı kooperatiften senetleri iade aldığını, buna rağmen kredi kullandırım esnasında bloke konulan 3.000,00.-TL'nin iade edilmediğini belirterek 3.000,00 TL'nin tahsili için başlatılan icra takibine davalının vaki itirazının iptalini talep etmiş, Davalı ise, davacının kullanmış olduğu 25.000,00.TL bedelli kredi borcunun 12. Taksitinin ödenmediğini, kooperatif hesaplarında borcun ödendiğine ilişkin bir kaydın bulunmadığını, 12. taksit alacağının tahsili için davacı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davacının elinde bulunan senetlerin borcun ödendiğini ispatlamaya elverişli olmadığını, elden ödemenin geçerli olması için kooperatifi temsil eden iki kişinin düzenlediği makbuzun olması gerektiğini, 12. Taksitin ödendiğine ilişkin makbuzun bu koşulları sağlamadığını belirterek davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davacının, davalı kooperatif aracılığıyla 100.000,00.-TL ve 25.000,00.-TL bedelli olmak üzere iki adet kredi kullandığı, 100.000,00.-TL bedelli kredinin kullandırımı esnasında 3.000,00.-TL'nin bloke edildiği, 100.000,00.-TL bedelli kredi borcunun tamamen, 25.000,00.-TL bedelli kredinin ise 11 adet kredi taksitinin ödendiği hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. Uyuşmazlık kredi borcunun 12. taksitinin ödenip ödenmediği noktasında toplanmaktadır. 10/09/2021 tarihli bilirkişi raporuna göre, davalı kooperatifin bilgisayar ortamında kayıtlı olan 2014 yılı ticari defterlerinin açılış kayıtlarında, davalı kooperatifin davacı taraftan kredi taksit alacağının olmadığının kayıtlı olduğu belirtilmiştir. 12. taksite ilişkin bononun davacının elinde olması borcun ödendiğine karine teşkil eder. Davalı kooperatifin, davacının, kooperatifin eski yöneticileri ile birlikte hareket ettiğine ilişkin bir iddiası da bulunmamaktadır. Kooperatif eski yöneticisinin, tahsil edilen 12. Kredi taksitini kooperatifin hesaplarına aktarmamasından davacının sorumlu olamayacağı, nitekim 1163 Sayılı Kooperatifler Yasası'nın 59/3. maddesinde; "Yönetime veya temsile yetkili şahısların kooperatife ait görevlerini yürütmeleri esnasında meydana getirdikleri haksız fiillerden doğan zararlardan kooperatif sorumludur" hükmü de dikkate alınarak iş bu davanın kısmen kabulüne, her ne kadar davacı taraf takibe kadar işlemiş faiz talebinde bulunmuş ise de davacının takipten önce davalıyı usulüne uygun şekilde temerrüde düşürdüğü sabit olmadığından davanın asıl alacak üzerinden kabulüne karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmış ve davanın kısmen kabulüne, likit olan asıl alacağın %20’si oranında tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Birleşen davanın reddine, davalı süresi içerisinde cevap dilekçesi sunmadığı gibi davacının kötüniyetli olduğu sabit olmadığından birleşen davada davalı lehine kötüniyet tazminatı taktir edilmeyerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A) Mahkememizin .../... Esas sayılı dosyası yönünden;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
Davalının Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasında asıl alacağa yaptığı itirazın iptali ile, takibin 3.000,00.-TL asıl alacak üzerinden devamına,
3.000,00.-TL asıl alacağın %20'sine tekabül eden icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
2-Alınması gerekli 204,93.-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 67,66.-TL harcın mahsubu ile bakiye 137,27.-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 44,40.-TL başvurma harcı ve 67,66.-TL peşin harç olmak üzere toplam 112,06.-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan (davetiye, müzekkere, bilirkişi gideri olmak üzere) toplam 600,85.-TL yargılama giderinden, davanın kabul ve red oranı gözetilerek hesaplanan 372,43.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 3.000,00.-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
6- Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen kısım üzerinden belirlenen ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 1.839,97.-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
7-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı ve davalı tarafa İADESİNE,
8-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan 1.320,00.TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği 818,19.-TL'sinin davalıdan, 501,81.-TL' sinin davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
B)Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dava dosyası yönünden;
1-Davanın REDDİNE,
2-Şartları oluşmadığından davalı lehine kötüniyet tazminatı takdirine yer olmadığına,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen 59,30.-TL harcın davacı tarafından peşin yatırılan 112,58.-TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırıldığı anlaşılan 53,28.-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istem halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunana AAÜT uyarınca hesaplanan 4.080,00.-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
6-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
7-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan 1.320,00.TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 27/09/2021
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)