T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/225 Esas
KARAR NO: 2022/41
DAVA: Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 15/06/2020
BİRLEŞEN DAVA(Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... E. - .../... K.)
DAVA: Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 11/09/2020
KARAR TARİHİ: 18/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı kooperatifin belirlediği peşinatı eksiksiz olarak yatırmak suretiyle 22/12/2016 tarihli ve ... numaralı yönetim kurulu kararıyla ... nolu ikiz villa bağımsız bölüm için 85 numaralı üye olarak davalı kooperatife kaydedildiğini, davalı kooperatif tarafından 30/03/2020 tarihli, ... yevmiye numaralı Antalya ... Noterliği aracılığıyla gönderilen ihtarname ile davalı kooperatifin üyeliğinden çıkarıldığını öğrendiğini, müvekkilinin aynı zaanda ... Kooperatifinde 13/01/2016 tarihinde mimari proje kontrolörü hizmeti almak için işe başlamış olup davalı kooperatife ait inşaatın proje müellifi de olduğunu, 15/08/2018 tarihinde ise kooperatifin imza yetkilisi tarafından işten çıkarıldığını, mimari proje müellifliğinden doğan parasal haklarının ödenmediği gibi, şantiye şefliğinden doğan özlük haklarının da ödenmediğini, ... Yapı Kooperatifinin 27/03/2020 tarih ve ... sayılı üyelikten çıkarma kararının iptaline, ... nolu ikiz villa sahibi olarak kooperatif üyeliğinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının 21/12/2016 tarihinde alınan ... sayılı kararı ile üyeliğe kabul edildiğini, ancak mali kayıtlar incelendiğinde davacının yalnızca 22/12/2016 tarihinde yapmış olduğu 156.174,50,-TL ödeme olduğunun görüldüğünü, davacının üyelik tarihi itibariyle tercih etmiş olduğu konut için belirlenen bedelin 624.697,50.-TL olup kalan 468.523,00.-TL' nin ödenmediğini, borca ilişkin bir senet de bulunmadığını, bu hususun kendisine noter aracılığıyla ihtar edildiğini, davacının proje müellifliğinden kaynaklanan alacaklarının olduğunu ve güven eksikliğinden bahisle ödeme yapma gayretinde olacağının belirtildiğini, ikinci ihtara cevap vermediğini ve yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle üyelikten çıkarıldığını, davacının davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN DAVA: Davacı vekili birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında dava dilekçesinde özetle; davacının davalı kooperatif tarafından 30/03/2020 tarihli ... yevmiye numaralı Antalya ... Noterliği aracılığıyla gönderilen ihtarname ile davalı kooperatifi üyeliğinden çıkarıldığını öğrendiğini, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosya ile kooperatifin üyelikten çıkarma kararının iptali ve AD-1 Nolu ikiz villa sahibi olarak müvekkilin kooperatif üyeliğinin tespiti için dava açıldığını, davalı tarafça Antalya ... Noterliğinden keşide edilen ... yevmiye numaralı ihbarname ile 20/08/2020 tarihli yönetim kurulunda davacıyı ilgilendiren ... numaralı kararın alındığını, kararda 08/08/2020 tarihinde yapılan 2019 olağan genel kurulun gündemi 8. Maddesinin oy çokluğu ile kabul edildiği bildirildiğini, “mali yükümlülüklerini yerine getirmedikleri gerekçesi ile üyelikten çıkarma kararı alınmış olan üyelerin, çıkarma kararının kesinleşinceye kadar üyeliklerinin muhafaza edilmesi kaydı ile tercih etmiş oldukları konut tahsislerini; hesaplarındaki mevcut bakiye aidatlarına göre düzenlenmesi için yönetim kuruluna yetki verilmesi” şeklinde olduğunu, yönetim kurulunun almış olduğu karar sonucu kooperatifin 85 numaralı... ikiz villa konutunda kayıtlı davacının üyelik durumundaki eksiklikleri gönderilen ihtarnamelere rağmen gidermediği bu sebeple de mevcuttaki konut tercihinin değiştirilerek ... orta boy daireye geçirilmesine ve ... numaralı ikiz villanın satış listesine konulmasına karar verildiğini, 85 numaralı kooperatif üyesi davacının 08/08/2020 tarihli davalı kooperatifin 2019 Yılı Olağan Genel Kurul Toplantısına çağrı usullerine uygun şekilde çağrılmadığını, yapılacak toplantıyı haricen öğrenerek katılım sağladığını, toplantıda ise gündemin 6, 8 ve 10. Maddelerine şerh koydurttuğunu, dava sonucu beklenilmeden konut tercihinin değiştirilerek başka bir daireye geçirilmesine karar verilmesi davacının üyelik statüsünü düşürecek ve telafisi imkansız hak kayıplarına sebep olacağını belirterek davalı kooperatifinin 20/08/2020 tarih ve ... sayılı objektiflikten ve hakkaniyetten uzak yönetim kurulu kararının iptaline ve davanın Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile birleştirilmesi karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrarlamıştır
BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP: Davalı vekilinin ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; ... sayılı Kooperatifler Kanunu ve Ana Sözleşmede sadece üyelikten çıkarma kararını içeren yönetim kurulu kararlarına karşı doğrudan dava yolu ön görüldüğünü, üyelikten çıkarma kararları haricinde alınan yönetim kurulu kararları için kararların ana sözleşme, kanun ve iyi niyet esaslarına aykırılığının denetimi Ana Sözleşme 23/5 maddesi ile düzenlendiğini, dava konusu yönetim kurulu kararının dayanağı olan ... tarihli Genel Kurul 8. Maddesi; mali yükümlülüklerini yerine getirmedikleri gerekçesi ile üyelikten çıkarma kararı alınmış olan üyelerin, çıkarma kararı kesinleşinceye kadar üyeliklerinin muhafaza edilmesi kaydıyla tercih etmiş oldukları konut tahsislerini hesaplarındaki mevcut bakiye aidatlarına göre düzenlenmesi için yönetim kuruluna yetki verilmesine ilişkin olduğunu, üyenin haklarının devamı kabul edilecekse de yükümlülüklerini yerine getirme oranında haklarının mevcut olabileceği açıkça ortada olduğunu, davacının yalnızca 22.12.2016 tarihinde yapmış olduğu 156.174,50.-TL ödeme olduğunu, davacının üyelik tarihi itibarıyla tercih etmiş olduğu konut için belirlenen bedel 624.697,50.-TL olarak belirlendiğini, kalan 468.523,00.-TL tam 4 yıldır ödenmediğini, bu durumun tüm üyelerin mağduriyetine neden olduğunu, azınlık üyeler tarafından genel kurula gündem teklifi olarak sunulduğunu, genel kurulda bu madde oylanarak kabul edildiğini, üyeler üyelik talepleri esnasında konut tercihinde bulunmakta olduklarını, tapuda herhangi bir ferdileşme işlemi yapılmamış olması sebebiyle ilgili konutların tamamı kooperatifin bünyesinde bulunduğunu, üyelerin doğrudan tercih etmiş oldukları konutlar üzerinde herhangi bir hakları bulunmadığını, ödeme yükümlülüklerini yerine getirmeyen üyelere herhangi bir konut tahsisi yapılmasının mümkün olmayacağının yargıtay içtihatları ile de vurgulandığını, diğer üyelere nazaran eşitsizlik oluşturacak şartlarda önceki dönem yöneticilerinin kayırması ile üye oldukları görüleceğini, kooperatifler eşitlik ilkesinin mutlak surette uygulanması gereken kurum olduğunu, eşitlik ilkesinin tesisi amacıyla alınan bu kararın iptali edimlerini harfiyen yerine getiren çoğunluk üyelerinin iyi niyetlerinin ve çabalarının boşa gitmesi anlamına geleceğini belirterek haksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ: Dosya içerisine; sözleşme, noter ihtarname örnekleri, SGK hizmet dökümü, davalı kooperatife ait sicil dosyası getirtilmiş, Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası, Antalya ... İş Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası celp edilmiş, kooperatifçilik konusunda uzman bilirkişiden ayrıntılı rapor aldırılmıştır.
Dava ve birleşen dava; kooperatif üyeliğinden çıkarılmaya dair kooperatif yönetim kurulu kararının iptali ile borçlu olmadığına ilişkin davadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacının üyelikten çıarılma isteminin usul ve yasaya uygun olup olmadığı, davacının proje müellifi olarak davalı kooperatiften mi yoksa dava dışı yüklenici ... İnşaatten mi alacaklı olduğu, varsa davacının kooperatiften alacağının likit olup olmadığı ve kooperatife olan borcundan mahsup edilip edilemeyeceği ve davacının bu şekilde bir mahsup talebi olup olmadığı hususlarına ilişkindir.
Kooperatifçilik konusunda uzman bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 20/04/2021 havale tarihli raporda sonuç olarak;
Davacının 13.01.2016 ile 15.09.2018 tarihleri arasında 'mimar' olarak sigortalı (SGK) çalıştığı, davalı kooperatifin ise davacının işvereni olarak iş yeri sicil kaydının yer aldığı,
Davacının sigortalı olarak davalı kooperatifte çalışmasından ötürü Ağustos / 2018 dönemi maaş - ücret alacağı olarak 5.645,67 TL alacağının yer aldığı,
Davalı kooperatifin 1nci ve 2 nci ihtarnameleri ana sözleşme koşulları çerçevesinde, usulüne uygun olarak davacıya tebliğ edildiği,
Davacının kooperatife olan 468.523,00 TL ödenmeyen borcunun yer aldığı, ihtarnamelerde belirtilen borç tutarı ile de uyumlu olduğu,
Davalı Kooperatifin ortaklarının ödeme yükümlüğünü getirmeyen aynı statüdeki az sayıda ki ortaklarına ihtarname ile yasal takibe geçileceği ihtar edildiği, diğer kalan çoğunluğun bir kısmı peşin kalan kredi ile ödendiği, ya da bono ile taksitlendirerek ödemelerini tamamladığı,
Davacının talep ettiği ortak ...'in ödemelerinin incelenmesinde; DB1 ikiz villasını önce eşine devrettiği, sonrasında ise eşi tarafından kooperatife devrederek üyelikten ayrılındığı, kooperatifin DB1 ikiz villayı ...'a sattığı sonucuna varıldığına dair görüş ve kanaatte bulunulduğu anlaşılmıştır.
Bilirkişi tarafından tanzim edilen ... havale tarihli ek raporda sonuç olarak;
Davalı Kooperatifin ... tarih ... sayılı YK kararını 07.09.2020 tarihinde Antalya ... Noterliğinin ... sayılı yevmiye numaralı ihbarnamesi ile üyeye ihbarname gönderdiği,
Davacının ... tarihli 2019 yılı olağan genel kuruluna 29.06.2020 tarihinde ... PTT barkod numarası ile ikametgah adresine gönderilmek üzere ... PTT şubesinden iadeli taahhütlü çağrının yapıldığı, kooperatifin toplu tevdi listesinin incelenmesinden tespit edildiği,
Davacının ... tarihli 2019 yılı olağan genel kurul toplantısına katıldığı, YK kararına vesile olan gündemin 8nci maddesine şerh koyduğu tespit edildiği,
Davalı Kooperatifin ... tarihinde şirket merkezinde gerçekleştirdiği, 2019 yılı olağan genel kurul toplantısı 270 ortaktan 98 ortağın asaleten, 35 ortağın vekaleten toplam 133 ortağın hazır bulunduğu, gerekli çoğunluğun mevcut olduğu, hazirun listesine ve vekaletlere toplantıyla ilgili diğer hususlara itirazın olmadığı sonucuna varıldığı yönünde görüş ve kanaatte bulunulduğu anlaşılmıştır.
Kooperatiflerde üyenin borcu belirlenmiş aidat ve sair ödemeleri zamanında yapmaktır. Bu hususta temel ilke üyeler arası eşit işlem yapılmasıdır. Ödeme yükümlülüğünün yerine getirilmemesi halinde bu husus borçlu üyeye bildirilir. Bu bildirimde ödemenin yine yapılmaması halinde ihraç edileceği de ihtar edilerek kendisine ödeme süresi verilir. Ödemenin yapılmaması halinde ikinci ihtar çekilir ve buna göre ihraç usulü tamamlanır. Somut olayda ihraç ihtarlarının usulüne uygun yapıldığı davacının halihazırda davalı kooperatife ödenmemiş 468.523,00 TL borcunun bulunduğu sabittir. Her ne kadar davacı proje mükellefi olduğunu iddia etmiş ise de bu iddiasını da ispat edemediği gibi usulüne uygun bir takas mahsup beyanında da bulunmamıştır. Bunun yanında çıkarma kararı kesinleşene kadar kooperatifin tahsis ile ilgili değişiklik yapma hakkına sahip olduğu anlaşılmakla ana dava ve birleşen dava yönünden ayrı ayrı reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkememizin ... Esas ve bu dosyası ile birleşen Antalya ... Asliye ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyalarının ayrı ayrı REDDİNE,
2-a)Ana dava yönünden alınması gerekli 80,70.-TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40.-TL harcın mahsubu ile bakiye 26,30.-TL harcın davacıdan tahsili ile hazine adına gelir KAYDINA,
b)Birleşen dava yönünden alınması gerekli 80,70.-TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40.-TL harcın mahsubu ile bakiye 26,30.-TL harcın davacıdan tahsili ile hazine adına gelir KAYDINA,
3-Davacı tarafından gerek ana davada, gerekse birleşen davada yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-a)Ana dava yönünden davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.100,00.-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
b)Birleşen dava yönünden davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.100,00.-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
5-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 18/01/2022
Başkan ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Katip ...
¸e-imzalı