T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/274 Esas
KARAR NO: 2021/743
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 03/07/2020
KARAR TARİHİ: 07/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki ...'un maliki olduğu ... plaka sayılı aracı ile müvekkili ...'ün oğlu, müvekkili ...'ün erkek kardeşi olan müteveffa yaya ...'e çarpması sonucu vefat ettiğini, müvekkili davacıların bu ölüm nedeniyle ağır manevi zarar yaşadığını, ayrıca müvekkili ...'ün oğlu tarafından sağlanan maddi destekten yoksun kaldığını, davalı sürücünün olayda asli kusurlu bulunduğunu, davalı sürücünün kullandığı aracın ...tarafından sigortalı olduğunu, müvekkili ...'ün müteveffanın vefatı dolayısıyla mahrum kaldığı maddi destek için ...-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tüm davalılardan tahsilini, müvekkil ...'ün elem ve acısı için ...-TL, diğer davacı ...'ün elem ve acısı için ...-TL olmak üzere toplam ...-TL manevi tazminatın ... şirketi dışındaki davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu trafik kazasına karışan, ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... nolu ve ...-... vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi ile sigortalı olduğunu, kişi başı sakatlık ve ölüm teminatının azami ...-TL ile sınırlı olduğunu, davacıların müvekkili şirkete yaptığı başvuru değerlendirilmesi sonucu poliçe kapsamında ibraname doğrultusunda kusur durumu da dikkate alınarak ... tarihinde ...-TL ödeme yapıldığını, ödemeyle birlikte bu yöndeki tüm sorumluluklarının sona erdiğini, savunmalarının kabul görmemesi halinde davacıların gerçekten de destekten yoksunluk zararları olup olamadığının davacı tarafça ispatını, aktüer bilirkişiden rapor alınmasını, temerrüde düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş olduklarından müvekkili aleyhine yargılama giderine, faize ve vekalet ücretine karar verilmemesini, karar verilmesi halinde müvekkil şirketin sorumlu olduğu azami poliçe teminat limiti ve sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı dikkate alınarak yargılama giderine, faize ve vekalet ücretine hükmolunmasını talep etmiştir.
Davalı ...'ya dava dilekçesinin tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
Davalı ... adına çıkarılan tebligat, davalının öldüğünden bahisle mahkememize iade edilmiş ve dosyaya eklenen nüfus kayıt örneğine göre davalı ...'un dava tarihinden önce ... tarihinde öldüğü anlaşılmakla, mahkememizin ... tarihli ara kararı ile davalı ... yönünden açılan davanın tefriki ile mahkememizin ayrı bir esasına kaydına karar verilmiştir.
Dava; davalı ... şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı, davalı ...’ın sevk ve idaresindeki aracın davacıların murisi yaya ...’e çarpması sonucunda, murisin vefatı nedeniyle davacılardan ... için destek tazminatının tüm davalılardan, davacılardan ... ve ... için manevi tazminatın davalı gerçek kişiden tahsili talebine ilişkindir.
... tarihinde trafik kazasının meydana geldiği, ... plaka sayılı aracın davalı ... şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, kazadan önce davalı ... şirketi tarafından ... TL ödeme yapıldığı hususunda ihtilaf yoktur.
Uyuşmazlık; tarafların kusur oranı, destek zararı ve manevi tazminatın varlığı ve miktarı hususlarından ibarettir.
Dosya içerisine; Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dosya sureti celp edilmiş, davalı ... şirketinden davaya konu aracın ZMSS poliçesi ve hasar dosyası istenilmiş, davacıların murisi ile davacılar ve davalı gerçek kişilerin sosyal ekonomik durum araştırmaları yapılmış, Antalya SGK İl Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, Ankara Trafik İhtisas Dairesinden kusur durumuna ilişkin rapor, aktüer bilirkişiden hesap raporu aldırılmıştır.
... Müdürlüğünün ... tarihli cevabi yazısından davacılara ölümlü kaza olayı nedeniyle rücuya tabi gelir bağlanmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; katılanların dosyamız davacıları ... ve ..., sanığın dosyamız davalısı ..., suçun Taksirle Ölüme Neden Olma olduğu, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma sayılı dosyasından aldırılan trafikçi bilirkişi ...'in ... tarihli bilirkişi raporunda, Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından keşfe binaen aldırılan trafikçi bilirkişi ...'un ... tarihli bilirkişi raporunda ve ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin ... tarihli bilirkişi raporlarında sürücü ...'nın asli kusurlu, müteveffa yaya ...'in tali kusurlu olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. Mahkemenin ... tarih ... Esas ... kararıyla sanığın 4 yıl 5 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, B sınıfı sürücü belgesinin 6 ay süre ile geri alınmasına karar verildiği kararın istinaf incelemesi sonucunda ... tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Kaza olayındaki kusur durumunun belirlenmesi bakımından ... ATK Trafik İhtisas Dairesinden aldırılan ... tarihli raporda sonuç olarak; davalı sürücü ...'nın %80 oranında kusurlu olduğu, müteveffa yaya ...'in %20 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Aktüer bilirkişi ... tarafından hazırlanan ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; ... şirketinin ... tarihinde davacı ... için ...-TL ödediğinin kabulüyle hesaplama yapıldığı, ödemeye ilişkin belgenin dosya arasında bulunamadığı, ... şirketinin ödeme yaptığı tarih itibariyle, davacı ...'ın uğradığı destekten yoksun kalma zararının, yapılan ödemenin üzerinde olduğunun belirlendiği, davalı ... şirketi tarafından davadan önce yapılan ödeme yasal faizi ile birlikte zarardan mahsup edildikten sonra, davacı ...'ın bakiye destekten yoksun kalma zararının ...-TL olarak hesaplandığı, hesaplanan tazminatlardan desteğin kusuru nispetinde (%20) indirim yapıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin, ... tarihli değer artırım dilekçesi ile, destek tazminatını ...-TL olarak belirli hale getirdiği ve harcını ikmal ettiği anlaşılmıştır.
Destekten yoksun kalma tazminatı TBK'nın 53. Maddesinde düzenlenmiş olup, teker teker belirtilmiştir.
Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.
Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse TBK'nın 53. Maddesine dayanarak uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Ancak destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekir. TBK 53. Maddesinde sözü geçen destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar ve ne hısımlığa ne de yasanın nafaka hakkındaki hükümlerine dayanır. Sadece eylemli ve düzenli olarak geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak şekilde yardım eden ve olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır. Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimsenin devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunması gerekir. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olan olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır.
Manevi tazminat ise, TBK 56. Maddesinde düzenleşmiş olup, "Ağır bedensel zarar veya ölüm halinde zarar görenin veya ölenin yakınlarında da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir." hükmüne amirdir.
Manevi tazminatın miktarını tayin etme hakimin takdirine bırakılmış bir konu olmakla beraber hükmedilecek miktarın uğranılan zararla orantılı, duyulan acıyı hafifletecek nitelikte olması gerekir. Takdir edilecek manevi tazminat hakkaniyete uygun olmalıdır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararı karşılaması da amaç edinilmemiştir. Kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine zarara uğrayanda bir huzur duygusu doğurmalıdır. Tazminatın sınırı onun amacına uygun olarak belirlenmelidir. Manevi tazminatın takdiri yapılırken tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilmeli, manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlenmesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir.
Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre; ... tarihinde davalı ... şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı, davalı ...'nın sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın davacıların murisi yaya ...'e çarpması sonucu davacıların murisi ...'ün vefat ettiği, ... Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesince düzenlenen ... tarihli rapora göre; kazanın meydana gelmesinde davalı sürücü ...'nın %80 oranında kusurlu, müteveffa yaya ...'in %20 oranında kusurlu oldukları, aktüer bilirkişi raporunda belirlendiği üzere murisin olay nedeniyle %20 oranında kusur indirimi ve dava tarihinden önce davalı ... şirketi tarafından yapılan ödemenin mahsubu sonucunda davacı ..., desteği olan oğlunu bu kazada kaybetmesi nedeniyle talep edebileceği maddi tazminatın ...-TL olarak hesaplandığı, davacılar vekilinin ... tarihli değer artırım dilekçesi ile, destek tazminatını ...-TL olarak belirli hale getirdiği, davalı ...'nın haksız fiil sorumlusu, davalı ... şirketinin ise ZMMS sigortacısı sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu oldukları anlaşılmış ve maddi tazminat davasının kabulüne, hüküm altına alınan tazminata davalı ... şirketi yönünden kısmi ödeme tarihinden, diğer davalı yönünden ise olay tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmıştır.
Manevi tazminat talebi bakımından ise dosya kapsamından, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacı murisinin %20 oranında, davalı sürücünün %80 oranında kusurlu olması, olay tarihindeki paranın alım gücü davacının duyduğu elem ve ızdırap dikkate alınarak davacı yararına zenginleşmeye sebebiyet vermeyecek şekilde davalıyı cezalandırmayacak mahiyette davacının elem ve ızdıraplarını dindirecek miktarda davacı ... için ...-TL, davacı ... ... için ...-TL manevi tazminatın davalı ...’dan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Maddi tazminat davasının KABULÜ ile;
Davacı ... ... için ...-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden, davalı ... şirketi yönünden ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, ... şirketinin poliçe limiti ile sınırlı sorumlu tutulmasına,
a-Alınması gerekli 5.180,30.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 686,52.-TL ve ıslah ile alınan 255,59.-TL olmak üzere toplam 942,11.-TL harçtan mahsubu ile bakiye 4.238,19.-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen TAHSİLİ ile hazineye gelir KAYDINA,
b-Davacılar tarafından yapılan (harç, davetiye, müzekkere, bilirkişi gideri ve Atk fatura gideri) olmak üzere toplam 2.534,01.-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara VERİLMESİNE,
c-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 10.658,58.-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'e ÖDENMESİNE,
d-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan 1.320,00.-TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir KAYDINA,
2-Manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile;
Davacı ... ... için ...-TL, davacı ... ... için ...-TL olmak üzere toplam ...-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...’dan alınarak adı geçen davacılara VERİLMESİNE,
Fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin REDDİNE,
a-Manevi tazminat yönünden alınması gerekli ...-TL nispi karar ve ilam harcının davalı ...'dan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
b-Manevi tazminat yönünden ayrıca bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
c-Manevi tazminat davası yönünden davacılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 7.950,00.-TL nispi vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
3-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, davacılar vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 07/10/2021
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)