T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/388
KARAR NO: 2023/412
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 31/08/2020
KARAR TARİHİ: 12/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalı ... Şti. ile davacı müvekkili şirket arasında davacı müvekkilin ...'dan satın aldığı ham madde ürünlerin nakliyesi konusunda ...-TL bedelle anlaşıldığını, fatura düzenlendiğini, davalı şirkete "... Bankası - ... - ... Şubesi ve ... tarih ve ... vade tarihli, ...-TL bedelli çek, hamil sıfatıyla davalı şirkete nakliye hizmeti karşılığında teslim edildiğini, daha sonrasında davalı tarafa taşıma ile ilgili olarak davalı tarafa hiçbir şekilde ulaşılamadığını, belli bir süre geçtikten sonra ... Şti'den birileri müvekkilini arayarak "ürünleri getirdik, tırlarımız gümrükte paramızı ödeyin malları gümrükten çekin yoksa yediemine bırakacağız" diyerek müvekkili şirketli iletişime geçtiğini, müvekkili şirketin davalı şirket yetkililerine ulaşmaya çalıştığını, malların ... taşıma beyannamelerini talep eden müvekkili şirket aslında davalı şirketin nakliye işiyle hiçbir iştigalinin olmadığını, malların taşınması için müvekkilinden çek aldığını, malları ... Şti.'ye taşıttığını, ... Şti'ye de hiçbir ödeme yapmadıklarını, faturanın ... tarafından müvekkiline kesildiğini, mallarını alabilmek için ... Şti'ye davacı yanın ödeme yapmak zorunda kaldığını, bahsi geçen olaylar sonucunda Kadıköy ... Noterliğinin ... yevmiye nolu ... tarihli ihtarnamesi ile davalıdan yapmadığı taşımacılığa ilişkin verilen çekin ... gün içerisinde iadesinin istendiğini ancak dava tarihine kadar davalı tarafından çekin iade edilmediğini, çek günü geldiğinde davalı veya ciro ettiği cirantaların çeki tahsili için bankaya ibraz etmelerinin mümkün olduğunu ve bu sebeple öncelikle dava konusu çeke ihtiyati tedbir konulmasını, müvekkilinin davalıya borcunun olmadığının tespitine, davanın kabulü ile dava konusu ... Şubesi ve ... tarih ve ... vade tarihli ...-TL bedelli hamiline verilen çekin iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptının tebliğ edildiği; ancak herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
Mahkememizin ... celse tarihli ... nolu ara karar uyarınca, Davacı tarafın ticari defter ve belgelerinin incelenmesi amacıyla İstanbul Anadolu Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak; bir mali müşavir bilirkişi ile bir uluslararası kara taşıma konusunda uzman bilirkişiden oluşan heyete tevdii edilerek; ibraz edilen defter ve belgeler incelenip HMK.'nın 222/2 ve devam maddeleri gereği açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığı da tespit edilerek, tarafların iddia ve savunmaları da irdelenmek suretiyle dayanak belgeler ile ticari defter ve belgelere göre davaya konu çekin kayıtlarında olup olmadığı, ödeme yapılıp yapılmadığı, çek nedeniyle borçlu olup olmadığı, davacı ve davalı arasındaki sözleşme kapsamında taşıması kararlaştırılan taşıma işi ile dava dışı şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma işine ilişkin davacı şirketçe dava dışı şirkete yapılan ödemenin dayanağını oluşturan taşınan ürünlerin aynı ürünler olup olmadığı da tespit edilerek rapor tanziminin istenilmesine karar verilmiş olup, İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesi bilirkişi heyeti ... ile ... tarafından ibraz edilen talimat bilirkişi raporunda; "Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında bulunan bütün belge ve bilgiler üzerinde yapılan ayrıntılı inceleme ile; Davacı şirketin, ... yılına ait kanuni defterleri noter-berat tasdik işlemleri, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine uygun olarak ve süresinde yaptırılmış olup bu konuda tenkidi gerektiren bir hususu bulunmamaktadır ve davacının defterlerinin delil niteliğine haiz olduğu tespit edilmiştir. Davacı şirketin davalı-şirkete verdiği ... vade tarihli ...-TL tutarındaki çekin davacı şirketin ... yılı kanuni defterlerinde kayıtlı olduğu yukarıdaki tabloda olduğu gibi tespit edilmiştir. Davalı ... Şti.nin, dava konusu çekin verildiği ... tarihinden önce ticari ilişkisi olmadığı, ilk defa bu çek konusu, ...'dan ithal edilen hammadde nakliye-taşıma işi nedeni ile ilişki kurulmuş olduğu beyan edilmiş olup, davacı şirket kayıtlarındaki, davalı şirkete ait cari hesap dökümünden de böyle olduğu anlaşılmaktadır. Davalı ... Şti., davacı ... Şti.'ne dava konusu çek karşılığında, ... tarihli ... seri no.lu ...-TL tutarındaki faturayı düzenlemiş ve davacı ... Şti.'ye çek verilen Davalı ... Şti. tarafından, çek bedeli karşılığı olan ...'dan ithal edilen hammadde taşıma- nakliye hizmeti kendilerine verilmediğinden hizmet teslimi yapılmadığından dolayı, davalı-şirketin düzenlediği iade faturası, ... tarihinde Kadıköy ... Noterliği'nden çekilen ... yevmiye no.lu ihtarname ile ... tarihli, ... seri no.lu (kur farkı ile) ...-TL tutarında olarak davalı-şirkete iade edilmiştir. Davalı ... Şti.'nin, taşıma-nakliye hizmeti vermediği.." sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Dava; ... Bankası - ... - ... Şubesi ve ... tarih ve ... vade tarihli, ...-TL bedelli çeke ilişkin menfi tespit davasıdır.
Tüm dosya kapsamı ve toplanılan delillerin bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; Davacı tarafça; davalı ... Şti. ile davacı şirket arasında davacının ...'dan satın aldığı ham madde ürünlerin nakliyesi konusunda ...-TL bedelle anlaşılarak fatura düzenlendiğini, fatura karşılığı davalı şirkete, ... Bankası - ... - ... Şubesi ve ... tarih ve ... vade tarihli, ...-TL bedelli çekin nakliye hizmeti karşılığında teslim edildiğini, daha sonra taşıma ile ilgili olarak davalı tarafa hiçbir şekilde ulaşılamadığını, malların ise, ... Şti. tarafından taşındığı, dava dışı ... Şti'ye de ödemenin mallarını alabilmek için davacı tarafından yapılmak zorunda kalındığını, davalı yana Kadıköy ... Noterliği'nin ... yevmiye nolu ... tarihli ihtarnamesi ile çekin ... gün içerisinde iadesinin istendiğini; ancak dava tarihine kadar davalı tarafından çekin iade edilmediğinden bahisle eldeki menfi tespit istemli davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamına alınan ve hüküm kurmaya elverişli bulunan bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere; Davacı şirketin, ... yılına ait ticari defterleri noter-berat tasdik işlemleri 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine uygun olarak ve süresinde yaptırıldığı, bu sebeple davacının defterlerinin delil niteliğine haiz olduğu, davaya konu ... vade tarihli ...-TL tutarındaki çekin davacı şirketin ... yılı kanuni defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı ile davalı şirket arasında dava konusu çekin verildiği ... tarihinden önce ticari ilişkinin bulunmadığı, davalı yanın, davacı tarafa dava konusu çek karşılığında ... tarihli ve ...-TL tutarındaki faturayı düzenlediği; ancak davacı yan, çek bedeli karşılığı olan ...'dan ithal edilen ...- ... hizmeti kendilerine verilmediğinden düzenlediği iade faturasını ... tarihinde Kadıköy ... Noterliği'nin ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile davalı şirkete iade ettiği, davalı şirketin ...-... hizmetini yerine getirmediği, ...'dan ihtal edilen hammaddenin dava dışı ... Şti. tarafından davacı şirkete taşınarak teslim edildiği ve dava dışı anılan şirket tarafından davacı şirkete, ... tarihli, ... no.lu, ...-TL tutarında, ... tarihli, ... no.lu, ...-TL tutarında, ... tarihli, ... no.lu, ...-TL tutarında ve ... tarihli, ... no.lu, ...-TL tutarında ... adet fatura düzenlendiği anlaşılmış olup; açıklanan gerekçelerle davacı şirketin ... Bankası - ... - ... Şubesi ve ... tarih ve ... vade tarihli, ...-TL bedelli çek nedeniyle davalı yana borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiş, buna ilişkin davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi Yukarıda açıklanacağı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
-Davaya konu ... Bankası ... şubesine ait ... keşide tarihli, ...-TL bedelli çek nedeniyle davacının davalı yana BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan ...-TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan ...-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye ...-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ...-TL peşin harç ile ...-TL başvurma harcı olmak üzere toplam ...-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan ...-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne, davalı yanın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/07/2023
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)