T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/48 Esas
KARAR NO : 2025/364
DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan),
DAVA TARİHİ : 24/01/2020
BİRLEŞEN ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
.../... - .../... KARAR SAYILI DOSYASI
DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/10/2021
KARAR TARİHİ : 22/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan), Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı ... arasında davalı ...'in kefilliğinde ... tarihli ... cinsi biber ekim-üretim ve satışı konusunda sözleşme imzalandığını, sözleşme gereğince davalının 67 dönüm arazi kiralayarak dekara ortalama 6.000 adet biber fidesi ekeceği, dekar başı 5 ton olmak üzere alıcıya 335 ton biberlerin sağlıklı olması şartıyla ürünlerin ... TL tutar karşılığında alıcıya teslim edileceğinin kararlaştırıldığını, teslim edilen kilodan %3 fire düşülerek alıcıya teslim edileceğinin düzenlendiğini, müvekkilinin 67 dekar alan için ... adet fide alınmasının kararlaştırıldığını, müvekkilinin zayi olan fidelerle birlikte ... adet fide satın aldığını ve davalıya ... tarihinde araziye teslim edildiğini, müvekkilinin bu fideler karşılığı ... TL ödeme yaptığını, müvekkili tarafından teslim edilen fidelerin 67 dekarlık alana dikilmediğini, sözleşmede belirlenen alana ... biberi ve ... biberinin dikildiğini, davalının 67 dekar alana dikmesi gereken biberleri ... metrekarelik alana müvekkilinin alımını yaptığı biberleri diktiğini, ürünün fazlasını ne yaptığının bilinmediğini, müvekkilinin ... TL fide parası ve ... TL nakliye ücreti olmak üzere ... TL ödemede bulunduğunu, ayrıca davalı tarafa farklı tarihlerde parça parça ... TL ödeme gönderdiğini, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D.İş sayılı dosyasında daha az alana ekim yapıldığının tespit edildiğini, davalının müvekkiline ait ürünleri toplayarak başka yerlere satışını gerçekleştirdiğini, sözleşmedeki edimlerini yerine getirmediği gibi müvekkiline ... TL'lik masraflarına rağmen hiç ürün teslim etmediğini, sözleşme edimlerini yerine getirmeyen davalının sözleşmenin 15.maddesi hükmü uyarınca ... TL cezai şart, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D.İş sayılı dosyasında yapılan ... TL'lik masraf, fide alımı ve nakliye için ödenen ... TL'lik masrafın davalı ...'den tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... ve ...'e usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptının tebliğ edildiği ancak davalılar tarafından asıl dava yönünden herhangi bir dilekçe sunulmadığı görüldü.
Birleşen davada davacı vekilinin sunmuş olduğu karşı dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı arasında ... tarihli sözleşme ile ... cinsi biber dikim ve yetiştirilmesi konusunda anlaştıklarını, sözleşmeye göre biberlerin müvekkilin kiralayacağı alana dikimi ve bakımının yapılacağını, davacının fideleri ... - ... tarihleri arasında temin edeceğini, davacının fide alımı için hasat zamanına kadar ... TL nakdi ödeme yapacağını, yapılan ödemelerin hasat zamanı taraflar arasında mahsuplanacağını, davacının dava konusu fideleri sözleşmede belirtilen tarihten 10-15 gün sonra ve eksik teslim etiğini, ayrıca davacının hasat öncesi müvekkile yapması gereken ... TL ödemenin yarısını yaptığını, müvekkil tarafından yapılan ... TL masraf, sözleşmeye istinaden ... TL cezai şartın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle: müvekkili ile davalı arasında ... tarihli sözleşmenin düzenlendiğini, bu sözleşmeye istinaden müvekkilinin üçüncü şahısla sözleşme akdettiğini, müvekkilinin sözleşmenin düzenlenmesinin akabinde 405.120 adet fide aldığını, nakliye bedeli olarak ... TL ödediğini, müvekkilinin alınan fideler için ... TL ödeme yaptığını, davacıya sözleşme konusu 67.000 m2 alana yetecek fide teslim edilmesine rağmen ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D. İş dosyası ile yapılan tespitten de anlaşılacağı üzere, davacının ekili alanının 43.407,10 m2 alana ekim yaptığını, müvekkilinin ... TL fide parası, ... TL nakliye parası olmak üzere toplam ... TL ödemede bulunmuş ve akabinde davacı tarafa, ... Şubesinden ... tarihinde ... TL ve ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ... TL olmak üzere toplam ... TL bankadan ödemede bulunmuş ve ayrıca mazot parası olarak elden ... TL ödeme yaptığını, toplamda ... TL fide ve nakliye bedeli, ... TL nakit olmak üzere davacıya toplamda ... TL ödeme yaptığını, fidelerin ... günü teslim edildiğini, ekim işleminin ... tarihinde gerçekleştiğini, öncesinde yapılması gereken çapa işleri için davacının ödeme almasına rağmen çapa işlemlerine geç başladığını, ... tarihine kadar hiçbir hasat yapılmadığını, ... tarihinde ... Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne tespit talebinde bulunulduğunu, ... tarihinde ihtarnamenin davacıya tebliğ edildiğini, ... tarihine kadar hiçbir ürün tesliminin yapılmadığını, ... tarihinde ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D. İş sayılı dosyasında tespit talebinde bulunulduğunu, keşif tarihine kadar ekili alanın 2/5'i oranındaki ürünün hasat edilerek satışının gerçekleştirildiğinin tanık anlatımlarıyla da tespit edildiğini, müvekkilinin hasat beklediği sırada davacının ... tarihinde sözleşmeyi tek taraflı fesih ettiğini, davacının feshinin haksız olduğunu, haksız açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih, .../... Esas ve .../... Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; "Mahkememize esasına kayıtlı bu dosyanın, yargılaması devam eden Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyası ile dava konusunun aynı alacağa ilişkin olduğu, şahsi ve hukuki bağlantı bulunduğu, biri hakkında verilecek hükmün diğerini de etkileyeceği dikkate alınarak dosyaların 6100 sayılı HMK'nın 166. madde gereğince BİRLEŞTİRİLMESİNE karar verildiği, dosyanın mahkememiz dosyası arasına alındığı ve yargılamaya devam olunduğu görülmüştür.
Asıl davanın: Taraflar arasında yapılan tarımsal üretim sözleşmesinden kaynaklanan ekimin sözleşmede belirtilen metrekarede, zamanında ve usulüne uygun yapılmaması ile ürünün teslim edilmemesi nedeni ile yapılan masrafın tazmini ve gecikme nedeni ile cezai şart istemine ilişkin tazminat davası olduğu, birleşen davanın ise, Tarımsal üretim sözleşmesinin haklı fesih iddiası nedeniyle sözleşmeden kaynaklı alacak ve cezai şartın tahsiline ilişkin alacak davası olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce, tarafların göstermiş olduğu deliller usulünce toplanmış, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D. İş Sayılı dosyası ve ... Cumhuriyet Başsavcılığının .../... soruşturma sayılı dosyası ve ... ASCM'nin .../... E. Saylı dosyası celp edilmiş, davacı tarafından davalı tarafa yapılan ödemelere ilişkin dekont örnekleri celp edilmiş, tanıklar dinlenmiş, mali müşavir bilirkişi, ziraat mühendisi bilirkişi ve Borçlar Hukuku Nitelikli hesaplama bilirkişisinden oluşan heyetten bilirkişi kök ve ek raporu alınmıştır.
... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... Değişik İş sayılı dosyasının incelenmesinde; ... tarihli Ziraat Mühendisi bilirkişisinin raporunda özetle: "... Mahallesi ... ada ... nolu parsel 6.701,05 m” yüzölçümü ile tapuya tescilli olup Fen bilirkişisinin rapor ve ekli krokisinde “...” harfi ile gösterilen 5.633,00 m” lik kısmında tespit isteyenin ... biber çeşidi olduğunu iddia ettiği biber dikilidir. ... Mahallesi ... ada ... nolu parsel 8.508,06 m? yüzölçümü ile tapuya tescilli olup Fen bilirkişisinin rapor ve ekli krokisinde “...' harfi ile gösterilen 6.623,05 m” lik kısmında tespit isteyenin ... biber çeşidi olduğunu iddia ettiği biber dikilidir. ... Mahallesi ... ada ... nolu parsel 10.682,40 m?” yüzölçümü ile tapuya tescilli olup Fen bilirkişisinin rapor ve ekli krokisinde “... ve ...” harfleri ile gösterilen 5.956,20 m” * 612,2 m' -6.568,44 m” lik kısmında tespit isteyenin ... biber çeşidi olduğunu iddia ettiği biber dikilidir. Parselin Fen bilirkişisinin rapor ve ekli krokisinde “...” harfi ile gösterilen 188,40 m2 “lik kısmında değişik cins ( ... biberi, ... biberi) biber dikilidir. ... Mahallesi ... ada ... nolu parsel 4.342,16 m” yüzölçümü ile tapuya tescilli olup Fen bilirkişisinin rapor ve ekli krokisinde “...” harfi ile gösterilen 2.488,26 m” lik kısmında tespit isteyenin ... biber çeşidi olduğunu iddia ettiği biber dikilidir. ... Mahallesi ... ada ... nolu parsel 10.679,00 m? yüzölçümü ile tapuya tescilli olup Fen bilirkişisinin rapor ve ekli krokisinde “...” harfi ile gösterilen 9.027,131 m” lik kısmında tespit isteyenin ... biber çeşidi olduğunu iddia ettiği biber dikilidir. ... Mahallesi ... ada ... nolu parsel 21.181,37 m? yüzölçümü ile tapuya tescili olup Fen bilirkişisinin rapor ve ekli krokisinde “... ve ...” harfleri ile gösterilen 7.703,56 m” * 2.321,45 m' - 10.025,01 m” lik kısmında tespit isteyenin ... biber çeşidi olduğunu iddia ettiği biber dikilidir. Parselin Fen bilirkişisinin rapor ve ekli krokisinde “...” harfi ile gösterilen 2.853,81 m2 “lik kısmında değişik cins ( ... biberi, ... biberi) biber dikilidir." sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mali Müşavir Bilirkişi, Ziraat Mühendisi Bilirkişi ve Borçlar Hukuku Nitelikli Hesaplama Uzmanı Bilirkişiden oluşan heyet tarafından hazırlanan ... Tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Davacı alıcı ile davalı üretici/satıcı arasında ... tarihinde tarımsal üretim sözleşmesi imzalandığı, buna göre davalı tarafından “... Biber” cinsinde ürünün üretimi ve alıcıya satışı hususunda anlaşıldığı, Sözleşmenin ifası için davacı tarafça (...+...+...)= ... TL masraf yapıldığı, Davacı tarafça, ... Sulh Hukuk Mahkemesi .../... Değişik İş tespit dosyasında ... TL masraf yapıldığı, Değişik iş tespit raporuna göre, ...da araziye dekar başına yaklaşık 6.000 adet biber dikilmiş olup bu dikim aralığının standartlara uygun olduğu, ... cinsi biberin toplam 40.364,89 m2’lik alanda ekili olduğunun tespitlerinin yapıldığı, yapılan bu tespitlere göre yaklaşık 242.190 adet fide ekimi yapılmış olduğu, buna göre alıcı tarafından teslim edilmiş olan tüm fidelerin ekilmemiş olduğu sonucuna varıldığı, Sözleşmede, fideler tarlaya ekildikten sonra hasat zamanına kadar yapılacak masraflar için alıcı tarafından ... TL yardım ödemesi yapılacağının kararlaştırıldığı, bu kapsamda davacı yanca ... TL ödeme yapıldığı, Davacı yanca ... tarihli ihtarname ile ürünün 2 gün içinde toplanıp teslim edilmesinin talep edildiği, ancak davalı satıcı tarafça herhangi bir ürün teslimi yapılmadığı, Davalı satıcının, davacı alıcıyı ürünü alması için davet ettiğine dair bir ihbarına (fesih ihtarından önce) dosya kapsamında rastlanmadığı, Sözleşmenin 15. maddesine göre, ... TL cezai şart hesaplandığı, Birleşen davaya ilişkin olarak, davacı yanca sunulan giderlere ilişkin belge toplamının ... TL hesaplandığı, ... tarihinde düzenlenen 11 adet fatura tutarı olan ... TL'nin, ... TL'lik kısmının üretim safhasında kullanılan sarf malzemeleri olduğu, ...-TL'lik kısmının ise daha sonra da kullanılabilecek alt yapı masraflarına ilişkin olduğu," sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mali müşavir bilirkişi, ziraat mühendisi bilirkişi ve Borçlar Hukuku Nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişiden oluşan heyet tarafından hazırlanan ...Tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "Ara kararda; dosya arasına alınan Ticaret Sicil Müdürlüğünün müzekkere cevaplarının dikkate alınarak rapor tanzim edilmesi istenmiştir. Mahkemenizin ... tarihli ara kararı uyarınca ... hakkında tacir araştırması yapılmasına, karar verilmiş olup ticari kayıtları celbedilmiştir. ... Ticaret ve Sanayi Odası'nın ... tarihli yazı cevabında, ...'in mevcut şahıs işletmesi ya da şirket ortaklığı tespit edilemediği bildirilmiştir. ... Esnaf ve Sanatkarlar Odalar Birliği'nin ... tarihli yazı cevabında, ...'in kaydına rastlanmadığı bildirilmiştir. ... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... tarihli yazı cevabında, ...'in ... tarihinden itibaren Müdürlüğümüzde kayıtlı mükellef olduğu ... tarihinden itibaren bilanço usulünde defter tuttuğu *2021 yılında İşletme Hesabında vergilendirildiği, ilgili yılın Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesinde dönem içinde elde edilen hasılatın ... TL olduğu, *.../2024-.../2024 dönemi Geçici Vergi Beyannamesinde Yurtiçi Satışların ... TL olduğunun tespit edildiği, bildirilmiştir. ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... tarihli yazı ekinde sicil kayıtlarının gönderildiği buna göre; ... ... adlı işletmenin, ilk tescilinin ... ticaret sicil dosya numarası ile ... tarihinde yapılmış olduğu, işletme sahibi ve temsile yetkili firma sahibinin ... olduğu, daha sonra ... tarihinde iştigal konusuna deniz ürünleri pişirimi ve ... ... işini ekleyerek adresini değiştirdiği, bu hususun ... tarihinde tescil edilmiş olduğu, yine ... tarihinde iştigal konusuna döner, lahmacun, pide ve çorba işlerini eklediği, ayrıca işletmenin adının ... ... olarak değiştirildiği ve bu hususların ... tarihinde tescil edildiği, "sonuç ve kanaatine varılmıştır.
... Asliye Hukuk Mahkemesi .../... Talimat sayılı dosyasının ... tarihli duruşmasında davacı tanığı ... beyanında: Ben işçi çavuşu olarak çalışırım. ... bahçeye biber fidelerin getirdi. Beni çalışmam için ... tuttu. ... bize "burada çok iş var, bu biberler dikilecek, çabalanacak, bakımı yapılacak, ürünü toplanacak, ben sizlerin parasını veririm" dedi. Ama bizleri tutan kişi ...di. Biz biberleri diktik. Dikim paramızı da ... den aldık. Aradan biraz zaman geçti bizi arayan olmadı. Bende bunun üzerine ...'i aradım. " bize çaba size ait demiştiniz yoksa başka birini mi tuttunuz, çaba vakti geldi" dedi. O da bana " hayır kimseyi tutmadık, siz çabalayacaksınız, ben size haber veririm" dedi. Vakit geçtikten sonra bizi aradılar, çapa yapmamızı istediler, bir vardık ki biber otun içinde kalmış, bakımsızlıktan kurumaya başlamış, tam 12 gün boyunca 26 kişi ile çalıştık. Çapalamak için bizi arayan kişiler ... ve ...'di. Onlar bize iş bitecek iş bittikten sonra size paranızı ...'tan alarak ödeyeceğiz diyorlardı. Biz çalışırken onlar bahçeye gelir klimalı arabanın içinde bizi kontrol eder giderlerdi. İşimiz bitti aradan biraz zaman geçti bizim paramızı vermediler. Bende bunun üzerine ...'u aradım. Paramızı istedim. ... da bana " ben sizlerin parasını ... ve ...'e verdim" dedi. Halen daha ara ara ... ve ...'in yanına giderim kendimin ve işçilerin parasını isterim bana argoca cevap vererek beni terslerler. Sonrasında biberi toplatmak için başka bir grup tutmuşlar. Onlarla çalıştılar. Etraftan duyduğuma göre ... işçilere biberi toplatıp başka bir yerde saklamış, ...'a göstermemişler. Ben bunu görmedim, ama duydum. Bu olaydan dolayı da karakolluk olduklarını duydum. Benim bildiğim ...'a verilen edimleri ... ve ... yerine getirmedi.
... Asliye Hukuk Mahkemesi .../... Talimat sayılı dosyasının ... tarihli duruşmasında davacı tanığı ... beyanında: ... bana biber toplatacağını, bunun için bir depoya ihtiyacının olduğunu, bu nedenle depo bulup bulamayacağımı sordu. Bende ona bir depo buldum. Aralarında anlaştılar ancak depoyu hiç kullanmadı, depoya biberi koymadı, benim bütün bilgilerim bundan ibarettir, kim kime para verdi, kim kimden alacaklı bir bilgim yok.
Davacı tanığı ... ... tarihli duruşmadaki beyanında: ben ...de biber üzerine ticaret yapan birisiyim, ben ... biberin kesim işini yapıyorum, bu ticari ilişki kapsamında davacıyı tanırım, daha önceden aramızda ticari ilişki vardır, ben davacıyı arayıp 350 ton civarında biber alımı yapmak istediğimi söyledim, o da bana ...'ta tanıdıklarım var, orada biber iyi yetiyor dedi, bunun üzerine birlikte ...'a gittik, ben davaya konu biberlerin ekileceği tarlaları taraflar arasındaki sözleşme yapıldıktan sonra gördüm, bu biberlerin fidelerini davacı ..., ... ve ...'e gönderdi, bunların 1 hafta içinde ekilmesi gerektiğini telefonla konuşarak söyledim, ben bu biberlerin ekimi sırasında 3 defa gittim, bu söylenilen sürede biberlerin dikilmediğini gördük, çapalama süresini de geçirmişler, biberler otların arasındaydı, sonra tekrar davacıyla birlikte gittik ve gübrelemesinin de az yapıldığını gördük, ve gübrelenmesi gerektiği için uyardık, onlarla anlaşmamız göre temmuz da ilk çıkan biberlerin bir kısmını yeşil olarak teslim edeceklerdi, bakım iyi yapılmadığı için meyve az olduğu için yeşil olanları toplamadılar, 1 ay sonra ürünler kızaracağı için 1 ay sonra gittik, ayrıca toplamak için çuval da götürdük, toplanacaktı, hatta depo da ayarlandı, hatta buna ilişkin ...'de de kendi işçimi ayarladım, ürünlerin çekirdeklerini temizletip, başka bir firmaya satılacaktı, daha önce zaten davalılara avansta verildi, ürünler toplanmadı, ayrıca davalılarla irtibata geçmeye çalıştığımızda hakarete uğradık, ben de çok mağdur oldum, daha sonra duyduğumuza göre söz konusu ürünleri ... tarafına bir yerlere satmışlar, başkaca bilgim yoktur, dedi.
... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Talimat sayılı dosyasının ... duruşmasında davacı tanığı ... beyanında; Davalı ... benim müşterim olur. ...'ta esnaf olarak çalışmaktadır. Benim damlama sulama hırdavat tarım ekipmanları sattığım bir dükkanım vardır. ... benden alışveriş yaptığında her zaman ödemelerini düzenli olarak yapardı. ...'u tanımam ... ile ilgili ...'in nasıl bir ilişkisi olduğunu bilmiyorum.
Davacı tanığı ... ... tarihli duruşmadaki beyanında; ... köylüm sayılır. Aynı ilçede ikamet ettiğimiz için kendisini tanırım. ...'nin ... dükkanı vardır. Davacı ile davalı ... arasındaki ilişkiyi tam olarak bilemiyorum. Ancak bildiğim kadarı ile davacı, ...'nin kiraladığı araziye ...'nin biber fidesi ekmesini istedim. Aralarında bu aşamaya kadar para alışverişi olmadı. Biberler olup da satış aşamasına geldiğinde zannediyorum bir alışveriş olacaktır. Ancak davalı, davacı ile görüşmelerinden sonuç alamamış olacak ki davacı bir türlü gelmedi. Ekilen biberler yetişti ve çürüdü. Davacı hiçbir şekilde ekim işi ile ve sonrası ile ilgilenmedi. Biberlerin kızardığı kendisine belirtilmesine rağmen gelip biberleri satın almadı.
Davacı tanığı ... ... tarihli duruşmadaki beyanında; Davacıyı tanımam. Davalılardan ... köylüm olur. Kendisini bu nedenle tanırım. ...'i tanımam. ...'in ilçede bir ... dükkanı var. Kebapçılıkla uğraşır. Davaya konu sözleşmede ürünlerin ekileceği köye ben de biber ektim. Davacının zamanı gelince ürünleri almaya geleceği söylendi. Ama ürünler olgunlaştı ancak davacı gelmedi. Biz de başkasına sattık. Aradık, kendisine haber verdik, ürünleri almaya gelmedi.
Davalı ...'in isticvabına ilişkin ... Asliye Hukuk Mahkemesi .../... Talimat sayılı dosyasının ... tarihli duruşmasındaki beyanında; İsticvaba konu sözleşme gönderilmediğinden sözleşme altındaki imzalara ilişkin Davalı ...'in beyanının alınamadığı anlaşıldı.
Davalı ...'in isticvap beyanında: "Ben bu davada çok mağdur oldum. Biber tarlasında 90-95 gün işçi olarak çalıştım. ... tarladaki biberleri sattı. Buna dair tanıklarım da vardır. Sözleşme aslını görmediğim için sözleşme altındaki imzanın bana ait olup olmadığını ben bilemem" şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizce isticvaba konu sözleşme eklenmek suretiyle yeniden davalı ...'in isticvabına ilişkin talimat yazıldığı, talimat mahkemesince çıkarılan davetiyeye rağmen davalının duruşmaya gelmediği, bu doğrultuda sözleşme içeriği ve altındaki imzayı benimsemiş sayıldığı anlaşıldı.
Asıl dava yönünden tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; davacı ile davalı ... arasında ... tarihli tarımsal üretim sözleşmesi imzalandığı ve davalı ...'in bu sözleşmeye kefil olduğu, davalının sözleşme gereği edimlerine yerine getirmediğinden bahisle davacının uğradığı zararın tazmini ve cezai şart alacağının tahsili amacıyla eldeki işbu davanın açıldığı, taraflar arasındaki sözleşme incelendiğinde, üretimin 67 dönüm tarlada yapılacağı, fidelerin davacı tarafından verileceği, muhtemel dikim zamanının ...-... olarak belirlendiği, muhtemel teslim miktarının 5 ton/dekar, ürün toplamının 335 ton olacağı, ürün satış fiyatının ... TL/kg olduğu, ürünün kalite normlarının hastalıksız, zararlarından arınmış, yabancı ot ve tohumlarla bulaşık olmayan, ezik, çürük alacalı, kırık ve gün yanığı olmayacağı, ürünün tamamen kırmızı olacağı (ilk el yeşil), ürün bedelinin mal tesliminde peşin ödeneceği, alıcı tarafından üreticiye verilecek olan fide bedellerinin (adet:.. TL) ve fideler tarlaya ekildikten sonra hasat zamanına kadar yapılacak masraflar için ... TL yardım ödemesi yapılacağı, ayni ve nakdi yardımların tamamının ürün bedelinden mahsup edileceği, bu yardımların sözleşme konusu ekim alanı dışında kullanılamayacağı, teslim yerinin alıcının göstereceği alım merkezi olacağı, akdin ihlalinde tarafların dekara (1000 m2) ... TL cezai şartı kabul ve taahhüt ettiklerinin kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
Bu doğrultuda, sözleşmeye konu biber ürününü sözleşmede belirtilen nitelikte ve miktarda üretimini gerçekleştirerek hasada hazır hale getirdiğinin ispat yükünün davalıda olduğu, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... Değişik İş sayılı tespit dosyası incelendiğinde, 242.190 adet fidenin ekilmiş olduğunun tespit edildiği ve teslim edilmiş olan tüm fidelerin ekilmemiş olduğunun anlaşıldığı, tanık anlatımlarında biberin otun içinde kaldığının, bakımsızlıktan kurumaya başladığının ve biberlerin dava dışı üçüncü kişilere satılmış olduğunun beyan edildiği, davacı yanca ... tarihli ihtarname ile ürünün 2 gün içinde toplanıp teslim edilmesinin talep edildiği ancak davalı yanca ürünlerin teslim edilmediği ve davalı tarafın sözleşmeye konu biberleri yetiştirerek hasada ve teslime hazır hale getirdiğini ispatlayamadığı, sözleşemeye konu ürünü yetiştirip teslime ve hasada hazır hale getirmeyen davalı üreticinin, sözleşme kapsamında davacı yanca yapılan ayni ve nakdi yardımları iade ile yükümlü olduğu, ayrıca Sözleşmenin 15. Maddesinde kararlaştırılan cezai şarttan da sorumlu olduğunun kabulünün gerekeceği, davacı tarafından dosyaya sunulan fatura ve dekontlar incelendiğinde, 405.120 adet fidenin dava dışı firmadan ... tarihinde ... TL bedelle satın alındığı ve ... TL nakliye parası ödenerek ... tarihinde davalıya dikim için teslim edildiği ayrıca davacı tarafından davalıya fideler tarlaya ekildikten sonra hasat zamanına kadar yapılacak masraflar için toplam ... TL ödeme yapıldığı, sözleşmenin 15. Maddesine göre tarafların dekara (1000 m2) ... TL cezai şartı kabul ve taahhüt ettiklerinin kararlaştırıldığı, sözleşmede ekim yapılacak alanın 67 dönüm olarak kararlaştırılmış olması nedeniyle davacının talep edebileceği cezai şart alacağının ...-TL=...-TL olduğu anlaşıldığından sözleşmeye konu biberleri yetiştirerek hasada ve teslime hazır hale getirdiğini ispatlayamayan davalının sözleşme kapsamında davacı yanca yapılan ayni ve nakdi yardımları iade ile yükümlü olduğu ayrıca Sözleşmenin 15. Maddesinde kararlaştırılan cezai şarttan da davalı ... ile kefil davalı ...'in sorumlu olduğunun kabulü ile ...-TL cezai şart alacağı, ...-TL sözleşme nedeniyle yapılan ödeme, ...-TL fide bedeli ve ...-TL nakliye bedeli olmak üzere toplam ...-TL'nin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak asıl dava yönünden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuş olup davacı tarafça ... Sulh Hukuk Mahkemesi .../... Değişik İş tespit dosyasında yapılan ...-TL delil tespiti masraflarının yargılama giderlerinden sayılmasına karar verilmiştir.
Birleşen dosya yönünden ise tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; Davacı ve davalının ... tarihli tarımsal üretim sözleşmesi ile biber dikim ve yetiştirilmesi konusunda anlaştığı, davalının dava konusu fideleri sözleşmede belirtilen tarihten 10-15 gün sonra ve eksik teslim etiği, davalının ayni ve nakdi yardımı eksik ödendiği, ilk hasat zamanı geldiğinde davalının çağrıldığı fakat ürünleri teslim almaya gelmediği, davacının da sözleşmeyi haklı nedenle feshettiğinden bahisle davacının sözleşmeye güvenerek yapmış olduğu masrafların davalıdan tahsili ve taraflar arasındaki sözleşmenin 15. Maddesi uyarınca cezai şart alacağı talebi ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamınından davalı tarafça 405.120 adet fidenin dava dışı firmadan ... tarihinde ... TL bedelle satın alınarak ve ... TL nakliye parası ödenerek ... tarihinde davalıya dikim için teslim edildiğinin anlaşıldığı, aksinin eksik ürün teslim edildiğini iddia eden davacı tarafça ispatlanamadığı, bu hususa ilişkin bir ihtarın da dosya kapsamında bulunmadığı, aksine davacı yanca dikim işleminin yapıldığı fakat dosya kapsamında dinlenen tanık anlatımlarından biberin otun içinde kaldığı, bakımsızlıktan kurumaya başladığının beyan edildiği, her ne kadar davacı taraf, davalı alıcının defalarca çağrıldığı ancak ürünü teslim almaya gelmediğini iddia etmişse de bu konuda davalı alıcının ürünü alması için davet edildiğine dair fesih ihtarından önce yapılan bir ihtarın dosya kapsamında bulunmadığı, davalı yanca feshi ihbarda bulunulan ihtarnamenin, davacının davalıyı teslim hususunda temerrüde düşürmüş olduğu ihtarname tarihinden sonra tebliğ edilmiş olduğunun anlaşıldığı, bununla birlikte, dinlenen tanık anlatımlarından hasat edilen ürünlerin dava dışı üçüncü kişilere satılmış olduğu anlaşıldığından sözleşme konusu üzerine düşen edimleri yerine getirmeyen, hasat edilen ürünleri dava dışı üçüncü kişilere sattığı anlaşılan ve davalı alıcıya ürün teslim ettiğini ispatlayamayan davacının dosyaya sunduğu faturalara konu üretim harcamalarının davalıdan tahsili isteminin reddine karar vermek gerekmiş olup bununla birlikte davalının sözleşmeye aykırı bir davranışının bulunmadığı anlaşıldığından cezai şart isteminin de reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
A-MAHKEMEMİZİN .../... ESAS SAYILI ASIL DAVA DOSYASI YÖNÜNDEN;
1-Davanın KABULÜ ile;
-...-TL cezai şart alacağı, ...-TL sözleşme nedeniyle yapılan ödeme, ...-TL fide bedeli ve ...-TL nakliye bedeli olmak üzere toplam ...-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
-... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin .../... Değişik iş dosyasında yapılan delil tespiti masraflarının yargılama giderlerinden sayılmasına,
-... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin .../... Değişik İş dosyasında yapılan yargılama gideri olan ...'er TL bilirkişi ücreti, ... TL keşif araç ücreti, ... TL keşif harcı, ... TL tebligat gideri, ... TL peşin harç ve ... TL başvuru harcı toplamı ... TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
2-Harçlar Kanunu ve Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken ... TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan ... TL'nin mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan ...-TL (bilirkişi ücreti, posta, tebligat masrafı,) yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerlerinde BIRAKILMASINA,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ...-TL arabuluculuk giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara İADESİNE,
B-Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... ESAS SAYILI BİRLEŞEN DAVA DOSYASI YÖNÜNDEN;
1-Davanın REDDİNE;
2-Harçlar Kanunu ve Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken ... TL karar ve ilam harcının başlangıçta yatırılan ... TL peşin harçtan mahsubu ile fazla yatan ... TL'nin davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-Davalı tarafından belgelendirilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara İADESİNE,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/05/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır