T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/678 Esas
KARAR NO: 2022/120
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 18/12/2020
KARAR TARİHİ: 10/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin dava dışı alıcı şirket olan ... Şti.'ye gönderilmek üzere kargo cinsi paket olan 1 adet kargonun ... tarihinde ... Şubesine teslim edildiğini, dava dışı ... Şti.'nin kargoyu ... tarihinde teslim aldığını, pakette ... model lastik tekerlekli iş makinesine ait ... adet ... dişlisi olması gerekirken kargoyu açtıklarında 1 adet dişlisinin eksik olduğunu gördüklerini, bunun üzerine kargoyu teslim eden ... şubesini aradıklarını, şube personelinin söz konusu kargo paketinin kendilerine hasarlı olarak geldiğini, durumu tutanak ile tespit edip ... Merkezine bildirdiklerini söylediklerini, alıcı dava dışı ... Şti.'nin bu durumu tutanak altına aldığını, 6 adet ... dişlisi ile çalışan ... model lastik tekerlekli iş makinesinin tekrar çalışabilmesi için bir adet dişlinin davalı şirketin kusurlu/ihmali davranışları sebebiyle eksik olmasından dolayı, parçaların teker teker satılmaması birbirlerine uygunluğunun sağlanabilmesi için iş makinesinin yürür hale gelebilmesi için müvekkil şirketin işbu takımı tekrar satın almak zorunda kaldığını, bunun için ...-TL ödeme yaptığını, Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye sayılı ihtarname gönderildiğini, davalı tarafın ihtarnameye bir yanıt vermediğini, müvekkil şirketin alacağının muaccel hale geldiğini, borçlunun temmerrüde düştüğünü, davalı borçlu hakkında Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan takibe ... tarihinde itiraz edildiğini, takibin durduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalının icra takibine, takibe konu alacağın tamamına, işlemiş ve takip sonrası faize, faiz oranlarına, tüm fer'ilerine yönelik itirazlarının iptaline, takibin takip talebinde yazılı şartlarla devamına, itiraz olunan alacağın %20'sinden az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ile yasal vekalet ücretinin davalı/borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kargonun alıcısına teslim edildiğini, kargo içeriğindeki dişlinin bir adedinin eksik olduğu iddia ve beyan ettiğini, ancak kargo teslim alma fişinde de belirtildiği gibi kargonun içeriğinin paket olduğunu, müvekkil şirket tarafından kargo içeriğinin bilinmesinin mümkün olmadığını, davacının tüm bu iddialarının ispata muhtaç olduğunu, müvekkil şirketin kendisine taşınmak üzere teslim edilen kargonun içeriğini açıp bakma gibi hak ve yetkisinin bulunmadığını, kargo içeriğine ilişkin belgelerin sunulmadığından kargo içeriği bedelinin tahsil tazmini talebinin haksız olduğunu, kargo içeriğindeki tüm malzeme bedelinin tazmini talebinin haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, yargılama esnasında ortaya çıkacak nedenlerle davanın reddine, davacı aleyhine %20 inkar tazminatına, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya içerisine, davacı vekili tarafından ihtarname sunulmuş, davalı şirketten kargo hasar tutanağı getirtilmiş, Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası celp edilmiş, kara taşımacılığı konusunda uzman bilirkişiden rapor aldırılmış, yine taşımacılık konusunda uzman Öğretim Görevlisi bilirkişiden kök ve ek rapor aldırılmıştır.
Dava; kargo taşıma sözleşmesinden kaynaklanan zararın tazmini için başlatılan icra takibine davalının itirazının iptali davasıdır.
Taraflar arasında kargo taşıma sözleşmesi ilişkisinin varlığı ihtilafsızdır.
Uyuşmazlık; davacı tarafından satışı yapılan ve müşteriye teslim edilmek üzere gönderilen kargo paketinin alıcıya eksik teslim edilmesi nedeniyle davalı şirketin zarardan sorumluluğunun bulunup bulunmadığı ve zararın miktarına ilişkindir.
Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı ... Şti. tarafından davalı borçlu ... A.Ş. Aleyhine ...-TL asıl alacak, ...-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ...-TL alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçlu şirkete ... tarihinde tebliğ edildiği, borçlu şirketin ... tarihinde takibe, borcun tamamına, işlemiş ve takip sonrası faizlerine, faiz oranlarına, tüm fer'ilerine itiraz ettiği, ... tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Kara taşımacılığı konusunda uzman bilirkişi ... tarafından hazırlanan .... tarihli raporda sonuç olarak; davacı ve davalının arasındaki anlaşmazlıkta taşımacılığı meslek olarak icra eden ve bu işlemde taşımayı taahhüt ettiği kargonun varış noktasında alıcı adresine kadar tam, sağlam ve zamanında ulaştırmakla yükümlü davalı ... A.Ş.'nin yeterli özen ve dikkati göstermeyerek belki de iyi niyetli ihmalkar davranışından dolayı asli kusurlu olduğu, davalının zararından komple sorumlu olduğu, müşterisine kargo gönderen davacının da bilinçli tüccar gibi davranıp gönderisine fatura irsaliye vs. ekleyip içeriğini taşımacıya yeterli bilgi vermediği ... tali sorumlu olduğu, davacının yetkili personeline rücu edip etmeyeceği konusunda davalının takdirinde olduğu şeklinde görüş ve kanaatine varılmıştır.
Kara taşımacılığı konusunda uzman Öğretim Üyesi bilirkişi ... tarafından hazırlanan ... tarihli kök raporda sonuç olarak; oluklu mukavvalar paketleme amacıyla yaygın bir şekilde kullanıldığı ve uygun olmayan ambalajları davalının teslim almayacağı düşünülerek; eksik teslim edilen parçadan dolayı nezaret yükümlülüğünün ihmal edildiği, eğer eksik teslim edilen ... ise ... tarihi itibariyle ...TL+KDV, karşılık dişlisi ise ...TL+KDV tutarında hasar oluştuğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
Kara taşımacılığı konusunda uzman Öğretim Üyesi bilirkişi ... tarafından hazırlanan ... tarihli ek raporda sonuç olarak; dava dosyasında paketin 1 tane ... fotoğrafı bulunduğunu, bu fotoğraf ile ambalajlama hakkında karar verebilmenin mümkün olmadığı, Türk Ticaret Kanununun 880. Maddesine göre eksik teslim edilen ... dişlinin taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerinin ... TL + KDV = ... TL olduğu, kargonun gönderildiği ... tarihinde özel çekme hakkı (sdr) ... TL olduğu, Türk Ticaret Kanununun 882. Maddesi uyarınca, ... kg olan eksik ... dişli için taşıyıcının üst sorumluluk sınırı (... x ... TL x ... kg = ... TL) olarak hesaplandığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında davacıya ait 6 adet ... dişlisinin taşınması hususunda anlaşma yapıldığı, ürünlerin davacı gönderici tarafından davalı kargo şirketinin ... şubesine, muhteviyatı belirtilmeden, ... tarihinde ... paket toplam ...kg. Olarak teslim edildiği, teslim sırasında paketin hasarlı ya da taşınan eşyanın muhteviyatına uygun olmadığı yönünde bir tespit yapılmadığı, paketin alıcıya teslimi esnasında bir adet ... dişlisinin eksik teslim edildiğinin belirlendiği, davalı kargo şirketinin ... şubesi tarafından tutulan ... tarihli kargo hasar tutanağına göre kargonun ... aktarmadan hasarlı geldiğin belirtildiği anlaşılmıştır.
Her ne kadar davacı vekili dava dilekçesinde, bir adet dişlinin davalı şirketin kusurlu davranışları nedeniyle eksik olduğunu, ancak parçaların teker teker satılmaması birbirlerine uygunluğunun sağlanabilmesi amacıyla iş makinesinin yürür hale gelebilmesi için müvekkil şirketin anılan takımı tekrar satın almak zorunda kaldığını, bu nedenle davalının 6 adet dişli bedelinin tamamından sorumlu olduğunu belirtmiş ise de, 6 adet dişliden bir adetinin kaybolduğu, ... tarihli bilirkişi raporunda, herhangi bir makine parçasının hazırlanmış teknik çizim ile üretildiği ve dünyanın herhangi bir yerinde üretilmiş diğer parçalar ile birlikte uyumlu çalışabildiği, bu nedenle dava dosyasında belirtildiği gibi parçaların uygunluğunun sağlanması için hepsinin satın alınması zorunluluğunun bulunmadığı, ... tarihli faturada da görüldüğü gibi satın alınan ürünlerin stok numaraları, isimleri, miktarları ve fiyatları ayrı ayrı belirtilmiş olması da bu ürünlerin tek tek satıldığının göstergesi olduğu belirtildiğinden davacının bu iddiasına itibar edilmeyerek davalının sadece teslim edilmeyen bir adet dişliden sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır.
TTK'nın 875. Maddesinde "Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.
Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır." şeklinde düzenleme yapıldığı, bu düzenleme ile taşınan eşyanın eksik halde alıcıya teslim edilmesi karşısında davalı taşıyıcının meydana gelen zarardan sorumlu olduğu, davalının sorumluluğunu kaldıran ya da azaltan her hangi bir delil ibraz etmediği,
TTK'nın 880. Maddesinde tazminatta esas alınacak değerin; "Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır.
Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir.
Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır." şeklinde hesaplanması gerektiğinin düzenlendiği, buna göre alınan ... tarihli bilirkişi raporu ve fatura içeriklerine göre teslim edilmediği iddia edilen 1 adet dişlinin bedelinin ...-TL + KDV olduğunun tespit edildiği,
Ancak TTK'nın 882. Maddesinde taşıyıcının sorumluluk sınırının düzenlendiği, bu maddeye göre; "Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.
Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu;
a) Gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının,
b) Gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının,
net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.
Taşıyıcının, taşıma süresinin aşılmasından doğan sorumluluğu, taşıma ücretinin üç katı ile sınırlıdır.
Özel Çekme Hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir. "
Diğer giderlerin tazmini ise 883. Maddede "Taşıyıcı, zıya veya hasardan sorumlu olduğu hâllerde, 880 ilâ 882 nci maddelere göre ödenmesi gereken tazminatı ödedikten başka, taşıma ücretini geri verir ve taşıma ile ilgili vergileri, resimleri ve taşıma işi nedeniyle doğan diğer giderleri de karşılar. Ancak, hasar hâlinde, birinci cümle uyarınca yapılacak ödemeler 880 inci maddenin ikinci fıkrasına göre saptanacak bedel ile orantılı olarak belirlenir. Başkaca zararlar karşılanmaz. " şeklinde düzenlenmiş olup, bu madde uyarınca ... tarihli bilirkişi ek raporu uyarınca yapılan hesaplama sonucunda taşıyıcının sorumluluk sınırının ...-TL olması gerektiği, aktarma istasyonunda kaybolan bir adet dişli nedeniyle davalı şirketin kasten veya pervasızca hareketinden söz edilemeyeceği, (benzer şekilde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... tarih, ... Esas, ... Karar sayılı ilamı) bu miktarla kanunen taşıyıcının sorumluluğunun sınırlandırıldığı, ... tarihli ihtarnamenin davalıya tebliği üzerine 7 günün sonu olan ... tarihinde davalının temerrüde düştüğü, taraflar tacir olduğundan avans faizi talebinin uygun olduğu, bu tarihten takip tarihine kadar işlemiş avans faizinin ...-TL olduğu, davacının bu kısımları aşan takip talebinin yerinde olmadığı, asıl alacak yönünden davalı kargo firmasının ödeyeceği bedel belirlenebilir olduğundan asıl alacak yönünden icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
Davalının Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın KISMEN İPTALİ ile takibin,
...-TL asıl alacak, ...-TL işlemiş avans faizi olmak üzere toplam ...-TL üzerinden asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmak suretiyle devamına,
...-TL asıl alacağın %20'sine tekabül eden ...-TL icra inkar tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
2-Alınması gerekli ...-TL nispi karar ve ilam harcının, peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan ...-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafından yatırılan ...-TL peşin harç ve ...-TL başvurma harcı olmak üzere toplam ...-TL' nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan (davetiye, müzekkere, bilirkişi gideri olmak üzere) toplam ...-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranı gözetilerek hesaplanan ...-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
6-Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
7-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan ...-TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği ...-TL'sinin davalıdan, ...-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
8-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 10/02/2022
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim ..
e-imzalıdır.