T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/88 Esas
KARAR NO : 2024/797
DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/02/2020
KARAR TARİHİ : 13/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin işlerinin ... sigortası poliçesi kapsamında ... ile ... tarihleri arasında oluşabilecek olan zararlarına karşı zarar poliçesini ... poliçe numarası, ... sigortalı numarası ve ... acente kodu ile yaptığını, poliçe kapsamındaki rizikonun ... tarihinde hırsızlığa uğradığını, konu ile ilgili şirket yetkilisi ...'nun suç duyurusunda bulunduğunu, buna yönelik ceza davasının derdest olduğunu ve Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile yargılamanın devam ettiğini, şirket yetkilileri tarafından yapılan suç duyurusu ile şirkete hasar bildiriminde bulunduğunu ve ... tarafından ... tarihli rapor ile raporlandırıldığını, her ne kadar eksper raporunda kasanın montaj edilmediği ifade edilse de hırsızlanan kasanın ... kg ağırlığında olduğunu, kasanın bulunduğu odanın sadece kasa için tahsis edildiğini, genelde kilitli bulunan ve kapalı tutulan bir oda olduğunu, sigorta klozunda yer alan diğer koşulun bekçi ve tel ile çevrili bir arazi olduğunu, bu hususun yerine getirildiğinin eksper raporunda açık olarak beyan edilmesi karşısında teminat limitleri dahilinde ücretlerin müvekkili şirkete tesliminin gerektiğini, müvekkili şirket adına sigorta şirketine yapılan limit ödemesi başvurusunun sonuçsuz kaldığını, müvekkilinin sigorta poliçesi kapsamında teminat alınan hırsızlık klozu kapsamında yer alan kasa muhteviyatına sigorta şirketinin herhangi bir itirazının bulunmadığını bildirerek mevzuat ve poliçe limitleri dahilinde belirlenen ...-TL'nin teminat limiti kadar tazminatın müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... adresinin ... olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, bu sebeple ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesi gerektiğini, davaya konu hırsızlığa uğradığı belirtilen iş yerinin müvekkili şirket nezdinde ...-... tarihleri arasında ... Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun hırsızlık sigortası genel şartları ve poliçe üzerinde yer alan özel şartlar dahilinde teminat limitleri ile sınırlı olduğunu, ... tarihinde meydana geldiği iddia edilen hırsızlık rizikosu sebebi ile ...-TL teminat tutarının müvekkili şirketten tahsili ile davacı tarafa ödenmesin talep ettiğini, davaya konu sigorta poliçesinde kasanın duvara veya yere sabitlenmiş olmasının ve en az ... kg ağırlığında olması ve sigortalı alanda alarm veya özel güvenlik önlemlerinin olması şartının bulunduğunu, bu şartların olmadığının tespiti halinde hasar talebinde bulunamayacağını, her ne kadar davacı vekili tarafından söz konusu kasanın ... kg ağırlığında olduğu, bu sebeple sabit sayılabilecek bir eşya olduğu iddia edilse de eksper raporundan ve ifade tutanaklarından kasanın bulunduğu odadan farklı bir odaya taşınarak yere yan yatırılması suretiyle açılmış olduğunun tespit edildiğini, ... tarihi itibariyle dava konusu iş yerinde alarm olmadığı, alarm sisteminin ancak hırsızlık olayı sonrasında kurulduğunun tespit edildiğini, söz konusu iş yerinde bekçi olarak çalışan ...'ün vermiş olduğu ifade de ... ... sırasında sık sık uyuduğunu bizzat kendisinin beyan ettiğini, bu sebeple de etkili bir özel güvenlik önleminin de bulunmadığını bildirerek itirazlarımızın kabulü ile davacının davasının yetki itirazımız sebebi ile usulden reddine, davanın müvekkili şirket yönünden esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; iş yerinde meydana gelen hırsızlık olayı nedeniyle uğranılan zararın sigorta poliçesi gereği tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizce, tarafların göstermiş olduğu deliller usulüne uygun toplanmış, Antalya ... Asliye Ceza Mahkmesinin ... esas sayılı dosyası (Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi ... esas) celp edilmiş, davalı ... şirketince ... ve ... numaralı sigorta poliçesinin ve hasar dosyası dosyaya sunulmuş, Antalya ...Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında bulunan bilirkişi raporları dosya arasına alınmış, bir Emekli Emniyet Müfettişi, bir iş güvenliği uzmanı ve bir sigorta konusunda uzman bilirkişiden oluşan heyetten meydana gelen rizikonun sigorta teminatı kapsamında bulunup bulunmadığı, davalı ... şirketince ödeme talebinin reddinin yerinde olup olmadığı hususlarında bilirkişi raporu alınmış ve dosya kapsamında bulunan ilk bilirkişi raporu iptal edilmeksizin yeni bir sigorta konusunda uzman bilirkişi, nitelikli hesaplamalar konusunda uzman bilirkişi ve Emekli Emniyet Mensubundan yeni bir bilirkişi raporu hazırlanması istenilmiştir.
Bilirkişi heyeti ..., ... ve ... tarafından hazırlanan ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Dosya kapsamına göre yapılan incelemede poliçe hazırlanmadan evvel karşılıklı bir risk raporunun oluşturulmadığı, genel işleyişe göre bir risk raporu oluşturulmadan poliçenin yapılamayacağı, gerekli bilgi ve belgelerin imza altına alınmadığı ve işletmeye bilgilendirme raporunun sunulmadığının görüldüğü, Risk ve bilgilendirme raporu poliçe hazırlanmadan evvel sigortacı ve sigortalının karşılıklı olarak mutabakata vardıkları sigortacının klozlar hakkında bilgilendirmeyi yaptığı rapordur. Bu işlemden sonra poliçe oluşturulur ve imza karşılığında teslim edilir. Poliçe esnetilebilen her işyeri için farklı klozları olan bir evrak değildir. Davaya konu poliçede bulunan klozlara uyulmadığı için gerekli olan tazminatın ödenemeyeceği, yüce mahkemeniz eğer tazminatın ödenmesi yönünde bir hüküm verir ise poliçede teminat altına alınan ...-TL'nin tazminat olarak talep edilebileceği, fakat dosyada karşılıklı imza altına alınmış bir risk ve bilgilendirme raporuna rastlanmadığı, sigortalının poliçe yapılmadan evvel, alınması gerekli önlemler ile ilgili bilgilendirilmediği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bilirkişi heyeti ..., ... ve ... tarafından hazırlanan ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Davacıya ait ... Mahallesi ... Sokakta bulunan ... isimli ... ve ... meydana gelen ... hırsızlık olayının, riziko adresinde ve poliçe vadesi içinde meydana geldiği, Sigorta poliçesinde kasa teminatının, kasanın duvara monte edilmiş veya sabitlenmiş olması koşuluyla verildiği, hırsızlık olayı sırasında kasanın duvara monte edilmemiş ve sabitlenmemiş olduğu, (kasanın sabitlenmesi veya monte edilip edilemeyeceğine ilişkin değerlendirme teknik bilgi gerektirme olup uzmanlık alanımız dışındadır) Davacı sigortalı tarafından kasa teminatına ilişkin anılan özel şartın yerine getirildiğinin kabulü halinde; Kasa hırsızlık ve kasa muhteviyatı klozu kapsamında davacının talep edilebileceği tazminatın; davacının ekspertiz sırasında sunduğu kasa defteri ile diğer kayıtların, hasar dosyasına sunulan banka hesap hareketlerinin, ticari defterlerin (kebir, yevmiye) ve kayıtların muhasebe kayıtları ile örtüşüp örtüşmediğinin ve kasada bulunan nakit para miktarı ile çalındığı iddia olunan çeklerin kayıtlarda yer alıp almadığının muhasebe alanında uzman bilirkişi tarafından tespit edilebileceği, Çalındığı iddia olunan çeklerin muhasebe kayıtları ile örtüştüğünün tespiti halinde, poliçede kapsamında ödenecek teminatın çeklerin iptali ve borçludan yenisinin temini için gerekli ikame masraflardan olduğu, dosyada sigortalı tarafından bu yönde sunulan Masraf makbuzu olmadığı, Sigorta Poliçesinde hırsızlık kasa teminatı kapsamında ödenebilecek azami tazminatın sigorta bedeli olan ... TL ile sınırlı olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas ve ... Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; katılanı ..., sanıkları ..., ..., ... olan suçun Bina İçinde Muhafaza Altına Alınmış Olan Eşya Hakkında Hırsızlık, Nitelikli Olarak Konut Dokunulmazlığını İhlal Etme, İşyeri Dokunulmazlığını İhlal Etme, Mala Zarar Verme olduğu, sanıklar hakkında mahkumiyet kararı verildiği ve kararın ... tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; Davacı tarafından, iş yerinde ... tarihinde meydana gelen hırsızlık olayı nedeniyle uğranılan zararın sigorta poliçesi gereği tahsili istemi ile işbu davanın açıldığı, davalı taraf ise davacının teminat kapsamındaki şartları yerine getirmediğini savunarak davanın reddini talep ettiği anlaşılmıştır.
Sigorta poliçesi incelendiğinde, sigortacısının davalı ... olduğu, sigortalısının ise davacı şirket olduğu, poliçenin ... - ... tarih aralığını kapsadığı, poliçede Kasa Hırsızlık Klozu bulunduğu ve bu kloza ilişkin teminat dışı hallerin; "1-Kasanın anahtarını ve şifresini kullanmak suretiyle yapılan hırsızlıklar, 2-Sigortalının müstahdemleri veya hizmetinde çalışan kimselerin mesai haricinde veya dahilin de yapmış olduğu hırsızlıklar, 3-Yazar kasalarda meydana gelecek hasalar, 4-24 saat özel güvenliğin ve/veya alarm sisteminin bulunmadığı adreslerde meydana gelebilecek hasarlar, 5-Açıkta bırakılan ve/veya kilit altında olmayan muhteviyat, 6-Kasada bulunan ancak kayıt altına alınmamış değer ve eşyalar," şeklinde düzenlendiği ve poliçede kasa hırsızlık teminatının kasanın duvara veya yere sabitlenmis ve en az ... kg ağırlığında olması ve sigortalı alanda alarm ve/veya özel güvenlik önlemlerinin olması şartı ile verildiği anlaşılmaktadır.
Davacı şirket ile davalı ... arasında ... tarihinde tanzim edilen ... ile ... arasını teminat altına alan ... poliçesinin düzenlendiği, davacı iş yerinde ... tarihinde işyeri hırsızlık rizikosunun meydana geldiği, olay yeri inceleme raporunda kolluk görevlilerince yapılan tespitte iş yerinin mal kabul bölümü olarak kullanılan bölümüne giriş kapısından girildiğinde sol taraftaki son odanın penceresinin zorlanarak açılmış olduğu, bu oda içerisinde zemin üzerinde yerde yatık vaziyette ... ebatlarında ... ibareli iki kapaklı, kapak üzerinin delinerek açılmış kasa olduğu, kasa içerisinin kısmen boşaltılmış olduğu, ... iş yeri çevresinin tel örgü ile çevrili olduğu ancak birkaç noktada tel örgülerin açık ve eğik olduğunun tespit edildiği, dosya kapsamında bulunan ekspertiz raporuna göre kasanın sürüklenerek başka bir odaya götürüldüğü ve kilitli kısımlarının bulunduğu yerden iki delik açıldığı, genel olarak klozda belirlenen şartların yerine getirilmediğinin görüldüğü, ... tarihli expertiz tarihine göre ... kg olan çelik kasanın ...-TL olduğu, sigortalının talep ettiği ve kasada bulunan nakit paranın ...-TL olduğu poliçe özel şartına göre ... ödenecek paranın ...-TL olabileceği, sovtaj hesaplanmadığı ve maksimum ödenecek hasar tazminat miktarının ...-TL olabileceğinin belirtildiği, Mahkememizce alınan her iki bilirkişi raporunda da sigorta poliçesinde kasa teminatının, kasanın duvara monte edilmiş veya sabitlenmiş olması koşuluyla verildiği fakat hırsızlık olayı sırasında kasanın duvara monte edilmemiş ve sabitlenmemiş olduğunun tespit edildiği, bununla birlikte davacı şirket ortağı ve müdürü ...'nun ceza yargılaması duruşmasındaki ifadesinde "kasa yaklaşık 8-10 metre sürüklendikten sonra göbeği zorlanarak açılmış, sanırım önce matkapla delinip levye ile kanırtılarak açıldığını tahmin ediyoruz,... ayrıca alarm sistemimiz de yoktu" şeklende beyanda bulunduğu, davacı vekili tarafından her ne kadar kasanın ... kg ağırlığında olduğu ve sabit sayılabilecek bir eşya olduğu iddiasında bulunmuşsa da poliçe şartları incelendiğinde kasanın sabitleneceği veye duvara monte edileceğinin belirtildiği herhangi bir ağırlık ayrımının olmadığı, kaldı ki kasanın sürüklenerek taşındığının dosya kapsamı ile sabit olduğu, tüm bu anlatılanlar birlikte değerlendirildiğinde somut olayda her ne kadar gerçekleşen riziko poliçe kapsamında hırsızlık teminatı kapsamında yer alsa da, poliçede düzenlenen hırsızlık kasa klozuna göre davacının alması gereken tedbirleri almadığı, iş yerinde alarm sisteminin bulunmadığı, kasanın duvara monte edilmediği veya yere sabitlenmediği, yeterli güvenlik önlemlerini almadığı anlaşıldığından meydana gelen hasar sigorta teminatı dışında olduğunun kabulü ile poliçe özel şartları yerine getirilmediğinden rizikonun teminat kapsamında sayılamayacağı kabul edilerek davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan ...-TL'nin, peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile fazla harç olan ...-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
6-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara İADESİNE,
Dair; davalı vekilinin yüzüne, davacı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/11/2024
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)