T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/90 Esas
KARAR NO: 2021/757
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/02/2020
KARAR TARİHİ: 11/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında müvekkiline ait bir kısım malların, müvekkilinin müşterilerine ulaştırılmasını sağlamak amacıyla taşıma işini üstlendiği ... Sözleşmesi akdedildiğini, ... tarihinde davalı çalışanı ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı çekici ve çekiciye bağlı ... plakalı yarı römork ile ... yolunda trafik kazasına karıştığını, müvekkili şirketin kaza esnasında mallarının zarar gördüğünü, söz konusu hasarlı mallar sebebiyle uluslararası faaliyet gösteren müvekkili şirketin teslimatının geciktiğini, şirketin ticari itibarının zedelendiğini, Antalya ...Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşmenin çeşitli hükümlerinin ihlal edilerek müvekkili şirket mallarının zarara uğramasına sebebiyet verildiğini, zarar miktarı olan (...+KDV) ...-TL tutarın davalı tarafından tazmin edilmesinin ihtar olunmasına ve konuya ilişkin birçok yazışmalar yapılmasına rağmen davalı tarafça tazmine yönelik herhangi bir girişimde bulunulmadığını, bunun üzerine Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas dosyası ile icra takibi başlatıldığını, yapılan icra takibine borçlunun itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu, bu nedenlerle davalarının kabulü ile borçlunun itirazının iptaline, takibin devamına ve karşı tarafın en az %20 olmak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıyla yapılan Karayolu Taşıma Sözleşmesi gereği müvekkilinin davacı şirketin mallarını taşıdığını, müvekkiline ait ... plakalı çekici ve ... Plakalı dorse müvekkili iş yerinde çalışan ...'un sevk ve idaresinde iken ... günü araç lastiğinin patlaması sonucu kaza yaptığını, kaza sonucunda araçta bulunan şoförün yaralandığını, çekicinin tamamen yandığını, davacı yan tarafından müvekkilden talep edilen zararın somutlaştırılması gerektiğini, davacı tarafın müvekkili şirketin aracında hasara uğradığını beyan ettiği emtiaların neler olduğunu, miktarını, özelliğini, bedelini açık ve anlaşılır bir biçimde açıklamadığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin ... maddesinde hasara sebep olan tarafa fatura düzenlenerek hasar bedelinin tahsil edileceğinin belirtildiğini ancak davacı tarafça müvekkiline düzenlenmiş faturadan bahsedilmediğini, dolayısıyla davacı yanın müvekkilden hiçbir hak ve alacağının olmadığını, haksız ve kötü niyetle açılmış olan iş bu davanın reddine karar verilmesini, davacının takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava: Taşıma sözleşmesi uyarınca eşyanın hasarlanması nedeniyle hasar bedelinin tazmini talebi ile başlatılan icra takibine davalının itirazının iptali talebine ilişkindir.
Taraflar arasında akdi ilişkinin varlığı hususunda ihtilaf bulunmamaktadır.
Uyuşmazlık: Davacının taşınan eşyaların hasarlanması nedeniyle tazminat talep edip edemeyeceği, aracın lastiğinin patlamasının davalıyı sorumluluktan kurtarıp kurtaramayacağı, neticeten takip tarihi itibariyle alacağın varlığı ve miktarı hususlarından ibarettir.
Dosya içerisine, Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı doyası celp edilmiş, davacı vekili tarafından Karayolu Taşıma Sözleşmesi, kaza tespit tutanağı, Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ibraz edilmiş, Antalya ... Dairesinin ve Antalya ... Dairesinin cevabi yazıları dosya arasına konulmuş, sigorta uzmanı/ekspertiz bilirkişisi ve adli trafik bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinden kök rapor ve ek raporlar aldırılmıştır.
Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... A.Ş. tarafından borçlu ... aleyhine ... tarihli Taşıma Sözleşmesi, Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesine istinaden ...-TL asıl alacak, ...-TL işlemiş faiz, ...-TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam ...-TL alacak, asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %... avans faizi ile birlikte tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya ... tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin ... tarihli dilekçesi ile borca itiraz ettiği ve takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Adli Trafik bilirkişisi ... ve sigorta uzmanı/ekspertiz bilirkişisi ... tarafından hazırlanan ... tarihli kök raporunda ve ... tarihli ek raporunda sonuç olarak olarak;
Kusur yönünden yapılan değerlendirmede, davalı ... adına kayıtlı ... plakalı çekici sürücüsü ...'un 2918 sayılı karayolları trafik kanun ve yönetmeliğinden belirtilen aracın hızını, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmamak ayrıca araç ve hayvan sürücüleri ile yayalar yolu kullanırken; "Trafik güvenliğini ve düzeni ile ilgili olarak Karayolları Trafik kanununda ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere uymak zorundadırlar." kurallarını ihlal ettiği,
Hasar gören emtianın değerlendirilmesinde; taşımacılık sözleşmesinin ..., ..., ...,... ve ... maddeleri mucibince zarar gören ve taşımacı tarafından tazmini gereken, trafik kazası sonucu tam siya halinde hasar gören ve kullanılamaz hale gelen emtianın toplam bedelinin ...-TL + KDV olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Dosyanın kara taşımacılığı sigorta hukuku alanında uzman önceki bilirkişi ...'un 2.Ek raporunda sonuç olarak olarak; TTK'nın 880. Maddesi de gözetilerek, TTK'nın 882. Maddesi uyarınca taşıyıcının üst sorumluluk sınırının tespiti için, kanunda belirtilen ... kapsamında, kaza tarihindeki ... kuru ve aracın yüklü mal ağırlığı üzerinden yapılan hesaplama sonucu davalı taşıyıcının üst sorumluluk sınırının ...-TL olduğu, ilk raporunda tespit edilmiş olan toplam hasar meblağının da bu tutarın altında kaldığı kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında Karayolu Taşıma Sözleşmesinin düzenlendiği, taşıma sözleşmesine istinaden ... tarihinde davacıya ait malların davalı tarafça taşınması sırasında trafik kazasının meydana geldiği, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen ... tarihli kök rapor ve ... tarihli ek raporda belirtildiği üzere davalıya ait araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, hasar bedelinin ...-TL + KDV olduğunun belirtildiği,
TTK'nın 875. Maddesinde "Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.
Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır. "
TTK'nın 877. Maddesinde "Taşıyıcı, taşıma aracındaki arızaya, taşıtı kiraladığı kişinin onun temsilcilerinin veya çalışanlarının kusuruna dayanarak sorumluluktan kurtulamaz." şeklinde düzenleme yapıldığı, bu düzenlemeler ile davalı taşıyıcı taşınan eşyanın hasarından sorumlu olduğu gibi cevap dilekçesinde belirttiği araç lastiğinin patlamasına dayanarak sorumluluktan kurtulamayacağı, kazanın ve hasarın yanlış yüklemeden kaynaklanmadığı, aksine bilirkişi raporundan da anlaşılacağı üzere davalıya ait araç sürücüsünün aracın hızını, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmamak ayrıca araç sürücüleri ile yayalar yolu kullanırken; "Trafik güvenliğini ve düzeni ile ilgili olarak Karayolları Trafik kanununda ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere uymak zorundadırlar." kurallarını ihlal etmesinden kaynaklandığı dolayısıyla davalının sorumluluğunu kaldıran ya da azaltan her hangi bir durumun bulunmadığı, davalı vekili her ne kadar cevap dilekçesinde, davacının sözleşmenin ... Maddesine uygun olarak hasara ilişkin müvekkiline fatura düzenlemediğini yine bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde, sözleşmenin süresinin bittiğini belirtmiş ise de, cevap dilekçesinde, sözleşmeye ilişkin bir itirazının bulunmadığı, aksine davalının düzenlenen sözleşmeye istinaden davacıya ait malların taşıma işini yaptığını kabul etmesi ve davalının bildirim sınırının üzerinde olan hasara ilişkin faturanın BA formunu bağlı bulunduğu ... Dairesine bildirdiği anlaşıldığından davalının bu savunmalarına itibar edilmemiştir.
TTK'nın 880. Maddesinde tazminatta esas alınacak değerin; "Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır.
Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir.
Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır."
Ancak TTK'nın 882. Maddesinde taşıyıcının sorumluluk sınırının düzenlendiği, bu maddeye göre; "Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.
Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu;
a) Gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının,
b) Gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının,
net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.
Taşıyıcının, taşıma süresinin aşılmasından doğan sorumluluğu, taşıma ücretinin üç katı ile sınırlıdır.
Özel Çekme Hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, ... Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir. "
Diğer giderlerin tazmini ise 883. Maddede "Taşıyıcı, zıya veya hasardan sorumlu olduğu hâllerde, 880 ilâ 882 nci maddelere göre ödenmesi gereken tazminatı ödedikten başka, taşıma ücretini geri verir ve taşıma ile ilgili vergileri, resimleri ve taşıma işi nedeniyle doğan diğer giderleri de karşılar. Ancak, hasar hâlinde, birinci cümle uyarınca yapılacak ödemeler 880 inci maddenin ikinci fıkrasına göre saptanacak bedel ile orantılı olarak belirlenir. Başkaca zararlar karşılanmaz. " şeklinde düzenlenmiş olup, bu madde uyarınca bilirkişi 2. ek raporu uyarınca yapılan hesaplama sonucunda taşıyıcının sorumluluk sınırının ...-TL olarak belirtildiği, ancak Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere gerçek zarar miktarı, davalı taşıyıcının 6102 sayılı TTK'nın 882. maddesi uyarınca sorumlu olduğu üst sınırının altında olması halinde gerçek zarar miktarına hükmedilmesi gerekeceğinden gerçek zararın ... tarihli kök rapor ve ... tarihli ek rapor ile belirlenen ...-TL + KDV olduğunun kabulü gerektiği, ayrıca davalı taşıyıcının TTK'nın 883. Maddesi uyarınca ...-TL ihtarname giderinden de sorumlu olacağı, davacı tarafça keşide edilen ... tarihli ihtarnamenin davalıya ... tarihinde tebliğ edildiği, belirlenen ... günün eklenmesi ile davalının ... tarihi itibariyle temerrüde düşürüldüğü, ... ile takip tarihi olan ... tarihi arasında işlemiş avans faizi alacağının ...-TL olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne, takibe konu alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiği, alacağın likit olmadığı anlaşıldığından davacının bu yöndeki talebinin reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ İLE,
Davalının Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile;
...-TL asıl alacak,
...-TL işlemiş faiz,
...-TL ihtarname gideri olmak üzere toplam ...-TL üzerinden takibin kaldığı yerden devamına,
2-Davacının fazlaya ve icra inkar tazminatına ilişkin talebinin reddine,
3-Alınması gerekli ...-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan ...-TL harcın mahsubu ile bakiye ...-TL harcın davalıdan TAHSİLİNE, hazineye gelir KAYDINA,
4-Davacı tarafından yatırılan ...-TL peşin harç ve ...-TL başvurma harcı olmak üzere toplam ...-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan (tebligat, müzekkere, bilirkişi gideri olmak üzere) ...-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranı gözetilerek hesaplanan ...-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
7-Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
8-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan ...TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği ...-TL'sinin davalıdan, ...-TL' sinin davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
9-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 11/10/2021
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)