T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/214 Esas
KARAR NO: 2022/291
DAVA: İtirazın İptali (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/04/2021
KARAR TARİHİ: 31/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait "..." adresinde '...' isimli işletmenin ... tarihinde Antalya ... Noterliğinin ... yevmiye nolu ... Sözleşmesi ile davalı borçluya devredildiğini, işletme ile birlikte bir takım demirbaşlar ile bazı ürünlerin de satışı gerçekleştirildiğini, davaya konu faturaların tanzim edildiğini, ilgili faturaların davalı defterlerine işlendiğini, herhangi bir ödeme yapılmadığından Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyası ile takibe geçildiğini, mal kaçırma ihtimali olduğundan davalının ...-TL borcunu karşılayacak miktarda ihtiyati haciz konulmasını, borçlu aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı adına usulüne uygun tebligat yapılmış, davalı cevap dilekçesi sunmadığı gibi duruşmalara da katılmamıştır.
Davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin ... tarihli tensip tutanağının ... nolu ara kararı ile; İİK'nın 257 ve 258.maddelerinde açıklandığı üzere, alacağın yargılamayı gerektiği, muaccel bir alacağın varlığı ve haklılığı hususunda mahkememizde olumlu kanaat oluşturacak yeterlilikte görülmediğinden tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir.
Davacı vekili ... tarihli beyanında; "Uyuşmazlığa konu ... nolu ...-TL'lik fatura ile ... nolu ...-TL'lik faturalar devre ilişkin değildir. Devir tarihi ... dur. Fatura tarihleri ise ... tarihi sonrasıdır. ...-TL'lik fatura bakımından uyuşmazlık bulunmamaktadır. Bilirkişinin bu fatura yönündeki değerlendirmesini kabul ediyoruz. Davaya ve takibe konu tüm faturalar işletme devir sözleşmesi kapsamında düzenlenmemiştir. Faturalar devir harici işlemlere ilişkindir. Bu nedenle davamızını kabulüne karar verilsin." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Dosya içerisine; Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası celp edilmiş, ... Vergi Dairesinin cevabi yazısı dosyamız arasına alınmış, tarafların ticari defter ve belgeleri incelenmesine karar verilerek mali müşavir bilirkişiden kök ve ek rapor aldırılmıştır.
Dava; İtirazın İptali talebine ilişkindir.
Uyuşmazlık; icra takibine dayanak teşkil eden faturalar nedeniyle takip tarihi itibariyle davalının davacıya borçlu olup olmadığı, neticeten akdi ilişkinin ve alacağın varlığı ile miktarı hususlarından ibarettir.
Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... tarafından borçlu ... aleyhine ... tarihli ...-TL bedelli fatura, ... tarihli ...-TL bedelli fatura ve ... tarihli ...-TL bedelli faturalara istinaden toplam ...-TL alacak için icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya ... tarihinde tebliğ edildiği, borçlu ...'in ... tarihinde borca itiraz ettiği, ... tarihinde takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Mali müşavir bilirkişi ... tarafından sunulan ... tarihli kök raporda sonuç olarak; taraflar arasında ... Sözleşmesi ile '...' isimli işletmenin ...-TL bedel ile işletme hakkı ve demirbaşlarının devredildiği, davacının defter beyan sistemi üzerinden ... ... doğrultusunda İşletme Hesabı Esasına göre defter tuttuğu, icra/dava konusu faturaların defterlerine kayıt ettiği, tahsilat ve tediyeleri kayıt etme ve Ba-Bs verme yükümlülüğü bulunmadığından tahsilat yapıp yapmadığı tespit edilemediği, davalının ise defterlerini incelemeye sunmadığı, davacının icra takip ve dava konusu ettiği ... nolu ...-TL'lik fatura içeriği küçük demirbaş niteliğine haiz olduğu, ... nolu faturanın içeriği ise 'yemek bedeli' yazılı olduğundan devir işlemine konu fatura olarak düzenlenmiş olabileceği, ve devir sözleşmesi bedelinin içine dahil olabileceği kanaatine varıldığı, davacının icra ve dava konusu ettiği ...-...-... nolu bağlantılı faturaların içeriği işletme devri ve demirbaş haricinde düzenlenen 'yiyecek - içecek ve temizlik malzeme' bedelleri içerdiği ve ...-TL yönünden alacaklı olabileceği değerlendirildiği görüş ve kanaatine varılmıştır.
Mali müşavir bilirkişi ... tarafından sunulan ... tarihli ek raporda sonuç olarak; davacının icra takip ve dava konusu ettiği ... nolu ... TL'lik fatura içeriği küçük demirbaş niteliğine haiz olduğu, ... nolu faturanın ... düzenlenme tarihi yazıldı ise de ... tarihinde kayıt edildiğinden ve belge tarihi olarak da ... tarihi defterlere işlendiğinden ilgili ... faturanın devir kapsamında düzenlenmiş olabileceği, bu nedenle bu bedellerin devir kapsamında olup olmadığının takdiri sayın mahkemede olduğu, davacının icra ve dava konusu ettiği ...-...-... nolu bağlantılı faturaların içeriği işletme devri ve demirbaş haricinde düzenlenen 'yiyecek - içecek ve temizlik malzeme' bedelleri içerdiği, ve ... TL yönünden alacaklı olabileceği, davalının ticari defter ve belgelerini sunmadığı, davacının takipte talep ettiği ... adet faturalarda teslim alan isim imzanın bulunmadığı, ... adet fatura asıl alacağının ...-TL olarak kayıtlı olduğu, demirbaş bedeli ve yemek bedeli faturalarının düşülmesi halinde ...-TL alacaklı olabileceği görüş ve kanaatine varılmıştır.
Davalıya ticari defter ve belgelerini ibraz etmesi için ihtaratlı davetiye çıkartılmış, ancak belirlenen günde davalının ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği anlaşılmıştır.
Ticari davalarda, ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır. Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir.
Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi (Değişik 28.07.2020T. 7251 Sy. Kanun-23.madde) yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği, diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılayacağı ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının davalıdan ...-TL asıl alacak ve ...-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ...-TL alacağı olduğundan bahisle Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlattığı, davalının süresinde ibraz ettiği itiraz dilekçesi ile borca itiraz etmesi üzerine takibin durduğu, davacı vekilinin takibin devamı için eldeki itirazın iptali davasını ikame ettiği, davalının cevap dilekçesi sunmadığı, icra dairesine yaptığı itirazında ise takibe dayanak teşkil eden faturalarda imzasının bulunmadığını, işyerini davacı alacaklıdan Antalya ... Noterliğinin ... tarih, ... yevmiye numaralı işletmenin devri sözleşmesi ile satın aldığını, iş yeri devrinden dolayı alacaklıya borcunun bulunmadığını belirttiği, hem delil olarak dayanılması hem de tarafların tacir olmaları nedeni ile HMK 222 ve TTK 83. Maddeler kapsamında tarafların ticari defterlerinin incelenmesine karar verildiği, davacının ticari defterleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda mali müşavir bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli rapor ve ... tarihli ek raporda, ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, ... tarihli, ...-TL bedelli faturanın "..." olarak düzenlendiği, ancak ticari defterlerde ... tarihinde kayıt edildiği, ... tarihli, ...-TL bedelli faturanın işletmenin küçük demirbaş malzemesi niteliğindeki "..." olarak düzenlendiğinin tespit edildiği, ...-TL bedelli yazar kasa bedeline ilişkin faturanın Antalya ... Noterliğinin ... tarih, ... yevmiye numaralı işletmenin devri sözleşmesi kapsamında kaldığı, ...-TL bedelli yemek bedeline ilişkin faturanın da sözleşme tarihi olan ... tarihinde davacının ticari defterlerine kaydedildiği, anılan bu faturanın da sözleşme tarihinde düzenlenmesi nedeniyle işletmenin devri sözleşmesi kapsamında kaldığı, davacının demirbaş bedeli ve yemek bedeli faturalarının düşülmesi halinde yiyecek, içecek ve temizlik malzemeleri bedeli olarak düzenlenen fatura alacağı olan ...-TL alacaklı olabileceğinin belirtildiği, taraflar arasında Antalya ... Noterliğinin ... tarih, ... yevmiye numaralı işletmenin devri sözleşmesinin yapıldığının ihtilafsız olduğu, anılan sözleşmenin incelenmesinde, davalının davacıya ait işletmeyi ve bu işletmeye ait işletme hakkının tamamını ve içinde bulunan bilumum demirbaşların tamamını, ...-TL bedel karşılığında devir ve teslim aldığı, devir bedelinin davacıya ödendiğinin belirtildiği, takibe dayanak teşkil eden ...-TL bedelli yemek bedeline ilişkin faturanın sözleşme tarihi olan ... tarihinde davacının ticari defterlerine kaydedildiği, anılan faturanın sözleşme tarihinde düzenlenmesi ve ...-TL bedelli yazar kasa bedelinin işletmenin küçük demirbaş malzemesi niteliğinde olması nedeniyle her iki faturanın işletmenin devri sözleşmesi kapsamında kaldığı, devir bedelinin de davalı tarafından ödenmiş olduğu, davacının yiyecek, içecek ve temizlik malzemeleri bedeli olarak düzenlenen fatura alacağı olan ...-TL alacaklı olduğu, davalının ise usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen ticari defterlerini incelemeye ibraz etmediği, yukarıda açıklanan HMK'nın 222/3. Maddesi uyarınca davacının usulüne uygun tutulan defterlerinin defter ibrazından kaçınan davalı karşısında lehine delil teşkil edeceği, davacının ...-TL alacağını ispat etmesine rağmen davalının borcu olmadığını yahut ödendiğini ispat edemediği, taraflar arasındaki sözleşme ve yasaya uygun şekilde hazırlanan, denetime elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne, her ne kadar davacı taraf takibe kadar işlemiş faiz talebinde bulunmuş ise de davacının takipten önce davalıyı usulüne uygun şekilde temerrüde düşürdüğü sabit olmadığından işlemiş faiz alacağı talebinin reddine, haksız itiraz edilen alacak likit olduğundan davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.
Dava dilekçesinde, dava değerinin dava tarihindeki kapak hesabı üzerinden belirtildiği anlaşılmış, itirazın iptali davalarında, takip tarihi itibariyle tarafların alacak borç durumunun tespit edilmesi ve takip çıkışının toplam ...-TL olduğu gözetilerek, dava değeri takip çıkışı toplamı olan ...-TL olarak kabul edilmiş ve yargılama giderleri bu değer üzerinden belirlenerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
Davalının Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında asıl alacağı yaptığı itirazın kısmen iptali ile, takibin ...-TL asıl alacak üzerinden devamına,
...-TL asıl alacağın %20'sine tekabül eden icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
2-Alınması gerekli ...-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile bakiye ...-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ...-TL harç ve ...-TL başvurma harcı toplamı ...-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan (davetiye, müzekkere, bilirkişi gideri olmak üzere) toplam ...-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranı gözetilerek hesaplanan ...-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
6-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan ...-TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği ...-TL'sinin davalıdan, ...-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
7-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 31/03/2022
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)