T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/384
KARAR NO: 2021/882
DAVA: Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)
DAVA TARİHİ: 06/07/2021
KARAR TARİHİ: 09/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle; ... tarihinden bu yana davalı şirketin ortağı olduğunu, şirketin iş ve işleyişiyle ilgili diğer ortaktan bilgi alamadığı gibi kar dağıtımı da yapılmadığını, şirketin sicil kayıtlarında gösterilen adreste faaliyette olmadığının anlaşıldığını, haklı sebeple şirket ortaklığından çıkarılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar cevap dilekçesi ibraz etmemiştir.
Dava; TTK 638/2 madde uyarınca açılan haklı sebeple limited şirket ortaklığından çıkma davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; haklı sebeple çıkma şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkindir.
Dosya içerisine, davalı ... Tekstil Ticaret ve San. Ltd. Şti' ye ait sicil dosyası getirtilmiş, Vergi Dairesinden davalı şirketin kaydını devam edip etmediği, borcu olup olmadığı, hakkında vergi soruşturması olup olmadığı sorulmuştur.
Antalya Kurumlar Vergi Dairesinin ... tarihli cevabi yazısında şirketin ...tarihinde faaliyetine başladığı, ... tarihinde mükellefiyetinin vergi inceleme raporuna istinaden terkin edildiği, vadesi geçmiş olan 282.543,40.-TL borcunun bulunduğu, ayrıca şirket hakkında Vergi Denetmeni tarafından ... tarihli Vergi Tekniği raporu, vergi inceleme raporu, ... tarihli vergi inceleme ve vergi suçu raporu ve ... tarihli basit rapor tanzim edildiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 638. maddesinde "(1) Şirket sözleşmesi, ortaklara şirketten çıkma hakkını tanıyabilir, bu hakkın kullanılmasını belirli şartlara bağlayabilir. (2) Her ortak, haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir. Mahkeme istem üzerine, dava süresince, davacının ortaklıktan doğan hak ve borçlarından bazılarının veya tümünün dondurulmasına veya davacı ortağın durumunun teminat altına alınması amacıyla diğer önlemlere karar verebilir." şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Ortaklar, ortaklık ilişkilerinden kaynaklanan, yani objektif nedenlerden dolayı haklı sebebe dayanarak çıkma haklarını kullanabileceklerdir. Ortaklığın sürekli zarar etmesi, uzun yıllar boyunca kâr dağıtılmaması, şirketin atıl durumda olması, ortakların birbirlerine duydukları güven ortamının kaybolması, amacın gerçekleşmesinde hukuki veya ekonomik imkânsızlıkların doğması gibi nedenler şirketten çıkma için haklı nedenler olarak kabul edilebilir (Gürpınar, Bünyamin; Limited Şirkette Çıkma ve Çıkmaya Katılma, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi C. XX, Y. 2016, Sa. 2, s. 87 vd.). Şirket müdürüne güvenin kalmaması haklı sebeple şirket ortaktan çıkma nedenidir (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 11/06/2012 tarih 2012/5955E. 2012/10241K. sayılı kararı).
Haklı sebeplerin varlığı halinde çıkma, yasal çıkma halidir, dolayısıyla şirket sözleşmesinde bu yolda hüküm bulunmasına gerek yoktur. Haklı nedenle çıkma, ortağın kişiliğinin korunması gereği mutlak, sözleşme ile bertaraf edilemeyen bir hak niteliğindedir. Türk Ticaret Kanunun 638. maddesinde haklı nedenlerin neler olduğu açıkça belirtilmemekle birlikte kollektif şirketlere ilişkin aynı kanunun 245. maddesinde örnekleme yoluyla sayılmıştır. Buna göre; "1) Haklı sebep, şirketin kuruluşuna yol açan fiili veya kişisel sebeplerin şirketin işletme konusunun elde edilmesini imkânsız kılacak veya güçleştirecek şekilde ortadan kalkmış olmasıdır; özellikle; a) Bir ortağın, şirketin yönetim işlerinde veya hesaplarının çıkarılmasında şirkete ihanet etmiş olması, b) Bir ortağın kendisine düşen asli görevleri ve borçları yerine getirmemesi, c) Bir ortağın kişisel menfaatleri uğruna şirketin ticaret unvanını veya mallarını kötüye kullanması, d) Bir ortağın, uğradığı sürekli bir hastalık veya diğer bir sebepten dolayı, üstüne aldığı şirketin işlerini yapmak için gerekli olan yeteneği ve ehliyetini kaybetmesi, gibi hâller haklı sebeplerdendir. (2) (a), (b) ve (c) bentleri gereğince kendisinde fesih sebebi doğmuş olan ortağın dava hakkı yoktur." Haklı sebep, ortaklık ilişkisinin ve akdin dürüstlük kuralı uyarınca devamını olanaksız kılacak veya etkileyecek düzeydeki şiddetli geçimsizliktir (Pulaşlı, Hasan; Şirketler Hukuku Genel Esaslar 6. Baskı, Ankara 2020, s. 768 vd.).
Tüm bu yasal düzenlemeler, içtihatlar ve doktrin görüşleri ile toplanan deliller uyarınca eldeki dava değerledirildiğinde; davacının davalı şirketin iki ortağından biri olduğu, mahkememize sunduğu dava dilekçesi ile 2007 tarihinden bu yana davalı şirketin ortağı olmasına rağmen şirketin iş ve işleyişiyle ilgili bilgi alamadığını, kar dağıtımı yapılmadığını, şirketin sicil kayıtlarında gösterilen adreste faaliyette olmadığını iddia ederek eldeki davayı ikame etmiş ise de ilk olarak haklı sebeple ortaklıktan çıkma davasının ilgili şirkete yöneltilmesi gerektiğinden davalı ortak ...'a karşı açılan davanın pasif husumete ilişkin dava şartı noksanlığından reddine; diğer taraftan şirkete husumet yöneltilmesi yerinde ise de ticaret sicilden gelen kayıtlara göre davacının davalı şirketi temsil ve idare ile görevli tek yetkilisi olduğu, tek başına şirketi yönetme yetkisini bulunduğu buna rağmen ileri sürdüğü iddiaların kendi görevi dahilinde işler olduğu gibi şirket hakkında naylon fatura düzenlemekten dolayı birçok usulsüzlük dosyasının bulunduğu, davada pasif husumet yöneltilemeyecek ortağın da şirketin ticari faaliyetinin olmadığını beyan etmesi karşısında birlikte şirketi tasfiye edebilecekken dava açılmasına gerek olmadığı gibi ileri sürülen sebeplerin haklı neden oluşturmayacağı, davacının görev ve yetkisi dahilindeki işler olduğu kanaatine varılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... yönünden açılan davanın pasif husumete ilişkin dava şartı noksanlığından usulden REDDİNE,
2-Davalı şirket yönünden açılan davanın REDDİNE,
3-Alınması gerekli harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, davacı ile davalı ...' ın yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.09/11/2021
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)