T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/184 Esas
KARAR NO: 2022/568
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/12/2019
KARAR TARİHİ: 30/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin davalı tarafa iş yaptığını ve karşılığında ... tarihli ... numaralı ...-TL tutarında fatura düzenlendiğini, davalı tarafın tüm ısrarlara rağmen borcunu ödemediğini ve müvekkili tarafça davalı adına Sivas İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığını, davalı tarafın ödeme emrinde belirtilen borca itiraz ettiğini ve takibinin durduğunu, davaya konu icra takibine dayanak faturanın açık fatura olduğunu, açık faturanın, mal veya hizmet tesliminde müşterinin, mal veya hizmet bedelini faturanın düzenlendiği anda ödemeyip, sonradan ödeyecek olması durumunda düzenlenen fatura olduğunu, davalarının kabulü ile davalının Sivas İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazınının iptaline, davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesi, talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; itirazın iptali davalarında yetkili mahkemenin icra takibinin bulunduğu yer mahkemesi olduğunu, davacı tarafından Antalya'da açılmış bir icra takibi bulunmadığını davacının davasının reddine karar verilmesini, davacının alacak isteminin haksız olduğunu, müvekkilinin davaya konu faturadan kaynaklı bir borcu bulunmadığını, takibe ve davaya konu faturada yazılı hizmetin müvekkili tarafından alınmadığını, bu sebeple davacının hizmet (araç kiralama) iddiasını kabul etmediklerini, faturada yazılı hizmetin verildiğinin ispatının davacıya ait olduğunu, açılan davanın reddine ayrıca davacının kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili mahkememize verdiği ıslah dilekçesinde özetle: Müvekkilinin davalı tarafa iş yaptığını ve karşılığında ... tarihli ... numaralı ...-TL tutarında fatura düzenlendiğini, davalı tarafın tüm ısrarlara rağmen borcunu ödemediğini ve müvekkili tarafça davalı aleyhine Sivas İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığını, davalı tarafın ödeme emrinde belirtilen borca itiraz ettiğini ve takibinin durduğunu, davaya konu icra takibine dayanak faturanın açık fatura olduğunu, açık faturanın, mal veya hizmet tesliminde müşterinin, mal veya hizmet bedelini faturanın düzenlendiği anda ödemeyip, sonradan ödeyecek olması durumunda düzenlenen fatura olduğunu belirterek ...-TL alacağın fatura tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava: Davacı vekilinin ıslah dilekçesi dikkate alınarak fatura alacağının tahsili talebine ilişkindir.
Uyuşmazlık: taraflar arasında akdi ilişkinin varlığı, davacı tarafça davalıya faturaya konu hizmetinin verilip verilmediği, neticeten davalının davacıya borçlu olup olmadığı hususlarından ibarettir.
Dosya içerisine; Sivas ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının uyap sureti celp edilmiş, Antalya Kurumlar Vergi Dairesine ve Sivas Side Vergi Dairesine müzekkereler yazılarak tarafların BA/BS Formaları celp edilmiş, davacı tarafın ticari defter ve belgelerinin Sivas Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesince inceletilerek mali müşavir bilirkişiden rapor aldırılması için talimat yazılmış, davalı vekiline de dava konusu yıllara ilişkin ticari defter ve belgelerini inceleme gününde mahkememizde hazır etmesi için süre verilmiştir.
Sivas ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya suretinin incelenmesinde; Alacaklı ... tarafından borçlu ... Şti. aleyhinde, ... tarihli ...-TL'lik faturaya istinaden icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya ... tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin ... tarihli dilekçesi ile icra takibine itiraz ettiği, takibin durduğu anlaşılmıştır.
Antalya Kurumlar Vergi Dairesinden gelen ... tarihli müzekkere cevabında; davalı tarafa ait ... dönemi BA/BS formlarının ekte gönderildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Sivas Site Vergi Dairesinden gelen ... tarihli müzekkere cevabında; ...'e ait ... dönemi BS formlarının ekte gönderildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Sivas ... Asliye Hukuk Mahkemesince davacı vekiline şirkete ait ticari defter ve kayıtları ibraz etmesi hususunda ihtaratta bulunulduğu, belirtilen süre içerisinde ticari defter ve kayıtların sunulamadığı, davacı şirketin ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılamadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Davalının defterleri için ise davalı vekiline ... tarihli celse duruşmasında şirkete ait ticari defter ve kayıtları mahkememize ibraz etmesi hususunda ihtaratta bulunulmasına rağmen, belirtilen sürede davalı tarafça ticari defter ve kayıtlar sunulmadığından, davalı şirketin ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılamamıştır.
Davanın tamamen ıslahında ıslah olunan dava ilk dava gününde açılmış sayılır. Islah edilen dava eski davanın devamı niteliğinde olduğundan, yeni dava dilekçesi veren davacıdan yeniden başvurma harcı ile peşin karar ve ilam harcı alınmaz. (Prof. Dr. Baki KURU, Medeni Usul Hukuku Ders Kitabı 4. Baskı, Ekim 2020 Yetkin Yayınları, s. 439). (Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar Sayılı ilamı )
Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre; davacı tarafından davalıya karşı faturadan kaynaklanan alacağın tahsili için icra takibi başlatılmış, takibe itiraz üzerine itirazın iptali davası açılmış, davacı ... tarihli dilekçesi ile davasını tamamen ıslah ederek fatura alacağının tahsili talebinde bulunmuş ise de; davacı taraf davalı ile akdi ilişkisi olduğunu, faturaların bu akdi ilişki nedeniyle düzenlendiğini ve alacaklı olduğunu usulüne uygun ve kesin delillerle ispat edemediğinden, yemin deliline de dayanmadığından sübuta ermeyen davanın reddine dair verilen hüküm;
Davacı vekilince istinaf edilmiş, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... tarih ... Esas - ... Karar sayılı ilamı ile;".... mahkemece HMK'nun 31. maddesi gereğince hakimin davayı aydınlatma görevi kapsamında davacıya dava dilekçesini açıklaması için süre verilmesi, davalı ile aralarında hizmet sözleşmesi bulunup bulunmadığı, taraflar arasında yalnızca araç kiralamanın mı söz konusu olduğu, aracın operatör/şoför ile hizmet verip vermediği, yine operatör/şoför ve yardımcılarının iaşesinin kimin tarafından karşılandığı, ve yine davacı tarafından istihdam edilen personel tahsis edilerek, davalı şirketin iş sahasında çalıştırılıp çalıştırılmadığı,aracın tamamen davalının kullanımına terk edilip edilmediği hususları açıkça belirlenmeli bundan sonra görevli mahkemenin ve hukuki uyuşmazlığa uygulanacak kanun maddelerinin tespit edilerek davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken görev yönünden eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olmuştur." gerekçesi ile bozularak mahkememize gelmiş, mahkememizin yukarıdaki esas numarasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Bozma karar ilamından sonra davacı vekiline bozma karar ilamı uyarınca beyanda bulunması için süre verilmiş, Sivas Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığının, Esnaf ve Sanatkarla Odaları Birliği Başkanlığının ve Site Vergi Dairesi Müdürlüğünün müzekkereye cevap yazıları dosyamız arasına alınmıştır.
Davacı vekilinin ... havale tarihli beyan dilekçesinde; müvekkilinin ... işi ile uğraşmakta olduğunu, müvekkili ile davalı tarafın şoförlü araç kiralama hususunda anlaştıklarını, müvekkilinin şoförlü aracına davalı firmanın rehber personel dahi verdiğini, turist taşıma hususunda anlaştıklarını, bu anlaşma neticesinde davalı firma tarafından müvekkilinin alacağının ödenmediğini, müvekkilinin davalı tarafa emek karşılığı iş yaptığını ve karşılığında davaya konu ... tarihli ... numaralı ...-TL değerinde fatura düzenlendiğini, bu fatura bedelinin de davalı tarafça ödenmediğini, şoför ve rehber personelin iaşelerinin acenta tarafından karşılandığını, müvekkili tarafından istihdam edilen personelin sadece davalı tarafın iş sahasında çalıştırıldığını başkaca hiçbir yerde çalıştırılmadığını, yine müvekkili tarafından kiralanan aracın sadece davalı tarafın kullanımına terk edildiğini, başkaca bir yerde kullanımının söz konusu olmadığını, bahse konu tarihlerde müvekkili tarafın davalı taraf adına ..., ..., ... ve ...'in taşımacılığını yaptığını, davalı firmanın müvekkili ile herhangi bir sözleşme imzalamadığını, 45 gün sonunda da müvekkilinin parasını alamayınca davalı taraf adına iş yapmayı bıraktığını beyan etmiştir.
Sivas Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığının ... tarihli yazısında davacı ...'in kaydına rastlanmadığı,
Sivas Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanlığının ... tarihli yazısında davacının sicil memurluklarında kayıtlı olduğunu ve kaydının halen devam ettiğini, iştigal konusunun Servis Aracı İşletmeciliği olduğu,
Site Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... tarihli cevap yazısında davacı ...'in ... tarihi itibariyle daireleri mükellefi olduğunu, ... yılında Bilanço Hesabı esasına göre defter tuttuğu belirtilmiştir.
Davalının tacir olduğu, davacı da her kadar ticaret sicilinde kayıtlı değil ise de, bilanço esasına göre defter tuttuğu Vergi Usul Kanunu’na göre birinci sınıf tacir sayılan kişilerden olduğu, (benzer mahiyette Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... tarih, ... Esas, ... Karar sayılı ilamı) davacı vekilinin bozma karar ilamı uyarınca sunmuş olduğu beyan dilekçesinde, aracın şoförlü kiralandığını belirtesi, taraflar arasındaki uyuşmazlığın her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan olması karşısında davanın tacirler arası hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan alacak davası olduğu, mahkememizin görevli olduğu kanaatine varılmıştır.
Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre; davacı tarafından davalıya karşı faturadan kaynaklanan alacağın tahsili için icra takibi başlatılmış, takibe itiraz üzerine itirazın iptali davası açılmış ve davacı ... tarihli dilekçesi ile davasını tamamen ıslah ederek fatura alacağının tahsili talebinde bulunmuş ise de; tarafların verilen kesin süreye rağmen ticari defterlerini incelemeye sunmadığı, ispat yükünün alacaklı olduğunu iddia eden davacıda olduğu, davacının, davalı ile akdi ilişkisi olduğunu, faturanın bu akdi ilişki nedeniyle düzenlendiğini ve alacaklı olduğunu usulüne uygun ve kesin delillerle ispat edemediği, yemin deliline de dayanmadığı anlaşıldığından sübuta ermeyen davanın reddine, davanın tamamen ıslahı ile dava değeri artırılmadığından yeniden başvurma harcı ile peşin karar ve ilam harcı alınmayarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli ...-TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan ...-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
5-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan ...TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
6-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 30/06/2022
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)