T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/320
KARAR NO: 2022/839
DAVA: Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 12/05/2022
KARAR TARİHİ: 28/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin uzun zamandan beri ... üye olarak bulunduğunu, davalının Antalya ... Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye nolu ihtarname ile davacı müvekkilin ... TL aidat borcunun ve borca bağlı olarak işlemiş gecikme faizinin olduğunu, ihtar masrafı ile birlikte toplamda ... TL borcun ... gün içerisinde ödenmesi gerektiğinin ihtar edildiğini, davacı müvekkilin davalı kooperatifin 1. İhtarnamesine cevap verdiğini, müvekkilinin borcunun ... TL olmadığını, kayıtlar incelendiğinde ... TL olduğunu, bu miktarı da ... tarihinde makbuz karşılığı elden teslim ettiğini, başkaca borcunun kalmadığını bildirdiğini, daha sonra yapılan yönetim kurulu toplantısında davalı taraf, ... tarihli ...-... Yönetim Kurulu kararı ile davacı müvekkili kooperatif üyeliğinden ihraç edildiğini, müvekkilinin bu durumu haricen öğrendiğini, hiçbir bildirim yapılmadığını, davalının söz konusu ödeme ilgili yeni bir borç bakiyesi belirlenmeli ve buna dayanarak borcun ödenmesine ilişkin süreç başlatılmalı, yükümlülük yerine getirilmediği takdirde genel kurul kararı alıp ihraç edilmesi ve ihtarname ile bildirmesinin gerektiğini, Kooperatif ana sözleşmesinde üyelikten çıkarma işlemleri konusunda yönetim kurulu yetkili kılınmadığını, davacının kooperatif üyeliğinden ihracı yönetim kurulu kararı ile verildiğinden yetkisiz mercii işleminin iptalinin gerektiğini bildirerek yukarıda bildirilen nedenlerle ... Kurulunun ... günü ve ...-... sayılı üyelikten ihraç edilme kararının iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafından sunulan olduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, bu yönüyle esasa girilmeden zamanaşımı nedeniyle davanın reddinin gerektiğini, davacı tarafın davasının yersiz olduğunu, davacının dilekçesinde belirttiği iddialarının hiçbirinin yasal ve doğru olmadığını, yapılan tüm işlemlerin yasal ve mevzuata uyularak ihraç işlemi yapılmak zorunda kalındığını, ihraca sebep olan davacı tarafın borcunun gerçeğe uygun olduğunu ve kendisine karşı borca ilişkin tüm bilgilendirmelerin yapıldığını, ihtarda bildirilen ve talep edilen miktarın ana paraya ilişkin olduğunu ve kooperatifin bir faiz talebinin olmadığını, davacının üyelik borçlarına ilişkin yatırıp da muhasebeleştirilmeyen hiçbir ödemesinin bulunmadığını, ihraç kararının alındığı genel kurulun da tamamen yasaya ve mevzuata uygun şekilde yapıldığını, ihraç kararını yönetim kurulunun değil kooperatif genel kurulunun verdiğini bildirerek davacının davasının reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; davacının kooperatif üyeliğinden ihracına ilişkin yönetim kurulu kararının iptali talebine ilişkindir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun, "Ortaklıktan Çıkarılma Esasları ve İtiraz" başlıklı 16.maddesinde; "Kooperatif ortaklığından çıkarılmayı gerektiren sebepler anasözleşmede açıkça gösterilir. Ortaklar anasözleşmede açıkça gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkarılamazlar.
Ortaklıktan çıkarılmaya yönetim kurulunun teklifi ile genel kurulca karar verilir. Anasözleşme,çıkarılanın genel kurula başvurma hakkı saklı kalmak üzere, bu hususta yönetim kurulunu da yetkili kılabilir.
Çıkarılma kararı gerekçeli olarak tutanağa geçirileceği gibi, ortaklar defterine de yazılır. Kararın onaylı örneği,çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere, on gün içinde notere tevdi edilir. Bu ortak tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde itiraz davası açabilir. Tebliğ edilen karar, yönetim kurulunca verilmiş ise ortak, üç aylık süre içinde genel kurula da itiraz edebilir. Bu itiraz, ilk toplanacak genel kurula sunulmak üzere, yönetim kuruluna noter aracılığı ile tebliğ ettirilecek bir yazı ile yapılır. Genel kurula itiraz edildiği takdirde, yönetim kurulunun çıkarma kararı aleyhine itiraz davası açılamaz. İtiraz üzerine genel kurulca verilecek karara karşı itiraz davası hakkı saklıdır.
Üç aylık süre içinde,genel kurula veya mahkemeye başvurmak suretiyle itiraz edilmeyen çıkarılma kararları kesinleşir.
Haklarındaki çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri, çıkarılma kararı kesinleşinceye kadar devam eder." düzenlemesi yer almaktadır.
Somut uyuşmazlıkta; Davacı ortağın parasal yükümlülüklerini yerine getirmediğinden bahisle davalı ... tarafından, davacı aleyhine ... tarihli ve ... tarihli ihtarnamelerin keşide edildiği, ... tarihinde yapılan genel kurulda ise; davacının aidat borçlarını verilen süre içerisinde ödememesi sebebiyle ihraç edilmesine karar verildiği, bahse konu genel kurul kararı gereğince ... tarihinde ise yönetim kurulu tarafından ...-... tarihli kararı ile davacı ortağın ihracına ilişkin karar alındığı ve bu kararın Antalya ... Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacı yana ... tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Yukarıda ayrıntısı verilen 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 16. maddesinde çıkarma kararının, ortağa tebliğinden itibaren üç ay içinde iptali için dava açılmaması halinde bu kararın kesinleşeceği hükme bağlanmıştır. Dava açmaya ilişkin bu süre, hak düşürücü niteliktedir. Mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekir.
Somut uyuşmazlıkta ise; çıkarma kararının ortağa tebliğ edildiği tarihten itibaren yasal üç aylık süre dolduktan sonra ... tarihinde açıldığı, çıkarılma kararının tebliğine rağmen üç aylık süre içinde dava açılmadığı ve genel kurula da itiraz edilmediği anlaşıldığından davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi Yukarıda açıklanacağı üzere;
1-Davanın Kooperatifler Kanununun 16/3 maddesi gereğince hak düşürücü süre yönünden REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan ... TL'nin, peşin alınan ... TL harçtan mahsubu ile fazla harç olan ... TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-Taraflarca Mahkememiz veznesine depo edilen ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa İADESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/12/2022
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)