T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/422
KARAR NO: 2023/79
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 09/11/2021
KARAR TARİHİ: 08/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalının maliki ve işleteni olduğu ... plakalı aracın müvekkil şirket tarafından Zorunlu Trafik Poliçesi ile ... tarihleri arasında sigorta güvencesi altına alındığını, müvekkil şirkete sigortalı olan ve davalının maliki ve işleteni olduğu ... plakalı araç ... tarihinde trafik kazasına karıştığını, kaza sebebiyle ... plakalı aracın hasar gördüğünü, müvekkil şirket tarafından hasar sebebiyle 41.000 TL ödeme yapıldığını, 01/06/2015 tarihinde Zorunlu Trafik Poliçesi genel şartlarının değiştiğini, kazanın ... tarihli olup, poliçe genel şartlarından sonraki tarihli olduğunu, Zorunlu Trafik Poliçesi genel şartlarınca müvekkil şirketin sigortalısına rücu imkanı olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün olay mahallini terk ettiğini, davalı hakkında Antalya Genel İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyası ile ödenen 41.000 TL ana para ve ferilerinin ödenmesi için takip başlatıldığını ancak borçlu tarafından takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edilmesi sebebiyle takibin durduğunu bildirerek Antalya Genel İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyasına yapılan tüm itirazların iptaline, ana para, takipten önce işlemiş faiz ve faiz oranına yapılan itirazların iptali ile takibin devamına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun tebliğ yapıldığı; ancak davalının davaya cevap vermediği, davalı vekilinin duruşmada alınan beyanında; davanın kaza tarihinde aracı kiralayan ...'a ihbarını talep ettiklerini, zira davalı müvekkilinin Rent a Car işlettiğini ve söz konusu aracın bu kiralamaya verilen araçlardan biri olduğunu, rapordaki aleyhe hususları kabul etmediklerini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasının tetkikinden; 41.000,00-TL asıl alacak + 889,64-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 41.889,64-TL üzerinden davalı borçlu aleyhine ... plakalı aracın ... tarihinde meydana gelen trafik kazası ile ... plakalı aracın hasarlanmasına sebep olması nedeni ile ödenen bedelin rücusu alacak sebebine dayanarak ... tarihinde icra takibi başlattığı ve davalı borçlunun takibe ... tarihinde itiraz ettiği, icra dairesinin ... tarihli karar tensip tutanağı ile takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Dosyanın adli trafik ve hukuk hesap bilirkişileri heyetine tevdi edilerek, hasar ve kusur durumu, meydana gelen hasar ve kusur ile ödemenin uygun olup olmadığı, ödemenin gerçek zararı aşıp aşmadığı ve yerindeliği, rücu şartları ve uyuşmazlık konusu ile ilgili rapor alınmasına karar verilmiş olup, bilirkişiler ..., ... tarihli raporunda özetle; "Davalı sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün trafik kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı, davacı sigorta şirketince tanzim edilen ... vadeli ... no'lu Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi vadesi içinde trafik kazasının meydana geldiği, ... plakalı araçta meydana gelen hasarın limit ile sınırlı olmak üzere sigorta poliçesinin teminatı kapsamında karşılanması gerektiği, davacı sigorta şirketi tarafından ... plakalı araçta meydana gelen hasara ilişkin olarak poliçe teminatı limiti dahilinde ... tarihinde 41.000,00-TL ödeme yapıldığı, ödemenin dosya içerisinde mevcut hasar dosyası ile uyumlu olduğu, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4-f) bendinde “Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde” sigortalıya rücu nedenin düzenlendiği, mahkemece rücu şartlarının oluştuğunun kabul edilmesi halinde dosya içerisinde mevcut hasara ilişkin ekspertiz raporu ile yapılan 41.000,00-TL ödemenin uyumlu olduğu ve poliçe teminatı limiti dahilinde olduğu, takip tarihi itibariyle rücuya konu takip miktarının; 41.000,00-TL asıl alacak + 889,64-TL işlemiş yasal faiz olmak üzere toplam 41.889,64-TL olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Antalya ... Tüketici Mahkemesi'nin ... sayılı ilamı ile; "HMK.'nın 114/c ve 115. maddeleri gereğince Mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine, Görevli mahkemenin Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna," karar verilmiş olup, dosya Mahkememizin ... Esas sayılı sırasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizin ... celse tarihli 2 nolu ara kararı uyarınca, dosya kapsamına alınan bilirkişi raporuna karşı davalı yanın itirazlarının giderilmesi ve hasar miktarının tespiti amacıyla; daha önce rapor düzenleyen heyete makine mühendisi bilirkişi de eklenerek ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş olup, bilirkişiler ... tarafından ibraz edilen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Hukuki durum mahkemenin taktirinde olmak üzere; Tüm dosya işlemleri sonucunda; Hasar miktarının KDV dahil 74.687,80TL olacağı, Davalı sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün tamamen hatalı davranışı sonucu trafik kazanın meydana geldiği, park halindeki ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda etken hal ve hareketinin bulunmadığı, Dava konusu trafik kazasının davacı sigorta şirketince tanzim edilen ... vadeli ... nolu Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi vadesi içinde meydana geldiği, Kazaya karıan ... plakalı araçta meydana gelen hasarın 41.000,00 TL poliçe azami imiti ile sınırlı olmak üzere sigorta poliçesinin teminatı kapsamında karşılanması gerektiği, Davacı sigorta şirketi tarafından ... plakalı araçta meydana gelen hasara ilişkin poliçe teminatı limiti dahilinde ... tarihinde 41.000 TL ödeme yapıldığı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4f bendinde “Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olm ak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde ” sigortalıya rücu nedenin düzenlendiği, Sayın Mahkemece rücu şartlarının oluştuğunun kabul edilmesi halinde takip tarihi itibariyle rücuya konu takip miktarının; 41.000 TL asıl alacak + 889,64 TL işlemiş yasal faiz olmak üzere toplam 41.889,64 TL olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Dava; Rücuen tazminat talebine ilişkin başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davasıdır.
Tüm dosya kapsamı ve toplanılan delillerin bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; Dava konusu uyuşmazlığın; davacı sigorta şirketi tarafından zorunlu trafik sigortası poliçesi (ZMMS) ile sigortalanan davalıya ait ... plakalı aracın ... tarihinde karıştığı kaza nedeniyle, davacı sigorta şirketinin dava dışı ... plakalı araç sahibine ödediği bedeli trafik sigortası genel şartlarına aykırılık nedeniyle davalıdan rücuen tahsilini talep edip edemeyeceği hususunda olduğu anlaşılmıştır.
Dosya içerisinde mevcut kaza tespit tutanağının incelenmesinde; davaya konu kazanın, davalı sigortalı ... plakalı aracın ... tarihinde yolun sağında banket üzerinde park halinde bulunan dava dışı ... plakalı araca çarpması sonucu iki araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün olay yerinden firar ettiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.
Dosya içerisinde mevcut davacı sigorta şirketince tanzim edilmiş olan ... vadeli ... no’lu Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesinde; poliçe teminatının maddi araç başına 41.000,00-TL bedel üzerinden verildiği, ... tarihli trafik kazasının poliçe vadesi içinde meydana geldiği anlaşılmıştır.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A.3. maddesinde sigortanın kapsamı düzenlenmiştir. Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde ve bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır. Yine Genel Şartların A.5. maddesinde genel şart kapsamına giren teminat türleri ayrı ayrı düzenlenmiştir. Maddi zararlar teminatı; hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının davaya konu trafik kazası ile birlikte bir bütün olarak değerlendirildiğinde; ... tarihinde meydana hasarın sigorta poliçesi teminatı kapsamında limit ile sınırlı olduğu anlaşılmış olup; davacı sigorta şirketi tarafından da ... plakalı aracın maddi hasarının karşılandığı, dosya içerisinde mevcut dava dışı ... plakalı araçta meydana gelen hasara ilişkin yapılan ekspertiz incelemesi raporunda; ... tarihli trafik kazası nedeniyle arka sol kısımlarından hasar görmüş olduğu, hasarın meydana gelen trafik kazası ile uyumlu olduğu, değişmesi gereken hasarlı parça ve malzeme değerinin KDV hariç 55.644,75-TL, onarım ve montaj işçiliklerinin KDV hariç 7.650,00-TL olmak üzere toplam 63.294,75-TL (KDV hariç) olduğu, hasar tutarının aracın piyasa rayiç değerine yaklaştığı bu nedenle araçta pert total işlemi yapıldığı ve araç malikine 131.000,00-TL (aracın hasar tarihindeki hasarsız emsalinin piyasa peşin rayiç değerinin) ödendiği, söz konusu ödeme ... plakalı aracın kendi kasko sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortacısı ... Sigorta AŞ. tarafından karşılanmış olup halefiyet ilkesi gereği ... plakalı araç malikinin hakları sigortacısı ... Sigorta AŞ.’ye geçtiği, dosya içerisinde mevcut banka ödeme dekontunda; davacı sigorta şirketinin ... plakalı araç için ... Sigorta AŞ.’ye ... tarihinde 41.000,00-TL hasar tazminat ödemesi yaptığı, ödemenin sigorta poliçesi teminatı limiti dahilinde olduğu anlaşılmıştır.
Dosya kapsamına alınan ve hüküm kurmaya elverişli bulunana kök ve ek bilirkişi raporlarında da belirlendiği üzere; davaya konu kazada araç hasar miktarının KDV dahil 74.687,80-TL olduğu, davalı sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün tamamen hatalı davranışı sonucu trafik kazanın meydana geldiği, park halindeki ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda etken hal ve hareketinin bulunmadığı anlaşılmıştır. Davacı sigorta şirketi dava dilekçesinde rücu nedeni olarak davalı sigortalısının Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına aykırı davranması (olay yerini terk etme) nedenine dayandığı, bu bağlamda yapılan incelemede; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4 maddesinde sigortacının sigortalıya rücu hakkı düzenlenmiş olup rücu nedenleri tek tek maddeler halinde sayılmış olup, ilgili maddenin (f) bendinde; “Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde” sigortalıya rücu nedeni olarak sayıldığı anlaşılmıştır.
Davaya konu trafik kazasına ilişkin ... tarihli kaza tespit tutanağında sürücünün olay yerinden firar ettiğinin, diğer aracın park halinde olduğunun yazılı olduğu, kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan ZMMS Genel Şartlarında zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkının düzenlendiği B.4. maddesi f bendinde bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesinin rücu sebebi olduğunu düzenlendiğinden ve dosya kapsamına sunulan tüm beyan ve belgelerden dava dışı sigortalı araç firari sürücüsünün olay yerini terk sebebinin ZMMS genel şartları B.4/f bendi kapsamında "tedavi" veya "yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme", "can güvenliği nedeniyle uzaklaşma" gibi zorunlu hallerden olmadığı; bu nedenle rücu koşullarının oluştuğu, davacı sigorta şirketinin ödeme tarihinden itibaren yasal faiz talebinde bulanabileceği nazara alınarak; Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ... takip sayılı dosyasında davalı yanın itirazının iptali ile takibin aynı kayıt ve şartlarla devamına karar vermek gerekmiştir.
Davalı yan her ne kadar kazaya karışan aracın ihbar olunana kiralandığından bahisle husumet itirazında bulunmuşsa da; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde uzun süreli olarak aracın kiralanması halinde kiracının işleten niteliği kazanacağı; ancak dosya kapsamına sunulan kira sözleşmesinde aracın ... tarihlerini arasında kısa süreli kiralandığı nazara alındığında; davalının işleten sıfatının devam ettiği anlaşılmış olup; davalı yanın bu savunmasına itibar edilmemiş ve davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi Yukarıda açıklanacağı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
-Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ... takip sayılı dosyasında davalı yanın itirazının iptali ile takibin aynı kayıt ve şartlarla devamına,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 2.861,48-TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 505,93-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 2.355,55-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 505,93-TL peşin harç ile 59,30-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 565,23-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 2.009,10-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/02/2023
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ..
¸(e-imzalı)