T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/439
KARAR NO: 2022/829
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/06/2022
KARAR TARİHİ: 27/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin taraflar arasındaki alacak ilişkisinden kaynaklı alacağının tahsiline yönelik olarak davalı-borçlu hakkındaki Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile yapmış olduğu icra takibine davalı - borçlu tarafından itiraz edildiğini ve işbu itiraz üzerine icra takibinin durduğunu, borçlunun itirazının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, borçlu tarafından dosyaya sunulan itiraz dilekçesinde taraflar arasındaki cari ilişkinin kabul edildiğini ve davalıya cari ilişki çerçevesinde satılan ürünlerin teslim alındığının da kabul edildiğini, davalı tarafın cari hesap ilişkisinden kaynaklı borcunun olmadığını iddia ettiğini, sebebi olarak da birim fiyatlarının hatalı bir biçimde yüksek tespitini göstererek bu sebeple herhangi bir borçlarının olmadığını iddia ettiğini, ancak ürünlerin davalıya tesliminde borçlunun birim fiyata bir itirazı olmayıp hakkında yapılan takibe kadar da hiçbir itirazı bulunmadığını, davalı tarafından hiçbir zaman fiyata itiraz edilmediğini, itirazın iptali ile takibin devamına, haksız ve kötü niyetli davalının %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı şirketin dava dışı aracılar vasıtasıyla bir miktar ürünün müvekkili şirket tarafından yurt dışına ihraç edilmek amacıyla davacıdan satın alınması hususunda anlaştıklarını, bu hususta herhangi bir yazılı sözleşme akdedilmediğini, tarafların fiili davranışları ile birlikte sözleşme kurulduğunu, dava dilekçesi ekinde sunulan 30/08/2021 tarihli faturalardan da görüldüğü üzere, müvekkili tarafından yurtdışına ihraç amacıyla incir satın alındığını, davacı tarafından sunulan cari hesap tablosuna göre bakiye alacağın ... TL olduğunu, yeminli tercüman onaylı tercümeleri ibraz edilen bilirkişi raporlarında, her bir teslimatta bir miktar ürünün zayi olduğu veya ürünün ihracatı için gerekli minimum standardı sağlamadığı tespit edildiğini, dolayısıyla söz konusu ürünleri yurt dışında üçüncü kişilere satan müvekkilinin, her bir sevkiyat yönünden ayrı ayrı zarara uğradığını, ürünlerdeki sorunların davacıya usulünce bildirilmiş olmasına rağmen müvekkilinin davaya konu icra takibi ile karşı karşıya kaldığını, davanın reddi ile davacı hakkında alacağın %20’inden az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası Uyap ortamından celp edilmiştir.
Davalının bağlı bulunduğu Vergi Dairesine müzekkere yazılarak davaya konu faturaların BA formunda beyan edilip edilmediği sorulmuş, davacı ve davalı şirketlerin iştigal konularının ne olduğuna ilişkin bilgi ve belgeler celp edilmiştir.
Davacı vekilinin dava açmadan önce Hal Hakem Heyetine başvuru yapmadığı anlaşılmıştır.
Dava; incir satımına ilişkin bedelin ödenmesi için başlatılan icra takibine (Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... E.)yönelik itirazın iptali davasıdır.
5957 Sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 1. Maddesinde; Bu Kanunun amacı, sebze ve meyveler ile arz ve talep derinliğine göre belirlenecek diğer malların ticaretinin kaliteli, standartlara ve gıda güvenilirliğine uygun olarak serbest rekabet şartları içinde yapılmasını, malların etkin şekilde tedarikini, dağıtımını ve satışını, üretici ve tüketicilerin hak ve menfaatlerinin korunmasını, meslek mensuplarının faaliyetlerinin düzenlenmesini, toptancı halleri ile pazar yerlerinin çağdaş bir sisteme kavuşturulmasını ve işletilmesini sağlamaktır.
(2) Bu Kanun, sebze ve meyveler ile arz ve talep derinliğine göre belirlenecek diğer malların her ne şekilde olursa olsun alımı, satımı ve devri ile toptancı halleri ve pazar yerlerinin kuruluş, işleyiş, yönetim ve denetimine ilişkin usul ve esasları, uygulanacak yaptırımları ve bakanlıklar, belediyeler ile diğer idarelerin görev, yetki ve sorumluluklarını kapsar." Şeklinde düzenleme olduğu görülmüştür.
Kanunun 2. Maddesinde; 1) Bu Kanunun uygulanmasında;
Meslek mensubu: Malların ticaretiyle iştigal eden ilgili meslek odalarına kayıtlı kişileri,
Tüccar: Malların toptan satışı amacıyla kendi adına ve hesabına çalışan meslek mensuplarını,
Üretici: Malları üretenler olarak tanımlanmıştır.
Aynı Kanunun md. 10/1' de ise ; Üreticiler ile meslek mensupları arasında veya meslek mensuplarının kendi aralarında bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak ortaya çıkan uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla il merkezlerinde bir hal hakem heyeti oluşturulacağı, belirtilmiş ve yine aynı kanunun md 10/5' de ise Değeri elli bin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda, hal hakem heyetlerine başvurunun zorunlu olacağı. Bu uyuşmazlıklarda heyetin vereceği kararlar ilam hükmünde olacağı , Bu kararların 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirileceği, Tarafların bu kararlara karşı on beş gün içinde hal hakem heyetinin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine itiraz edebilecekleri, İtiraz, hal hakem heyeti kararının icrasını durdurmayacağı,. Ancak, talep edilmesi şartıyla hakim, hal hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabileceği, Hal hakem heyeti kararlarına yapılan itiraz üzerine asliye ticaret mahkemesinin vereceği kararların kesin olacağının düzenlendiği , yin aynı kanunun md 10/6' da ise; bu maddede yer alan parasal sınırlar her takvim yılı başından geçerli olmak üzere o yıl için 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanınunun mükerrer 298. Maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında arttırılır. Arttırılan parasal sınırlar her yıl Aralık ayı içinde Bakanlıkça Resmi Gazete' de ilan edilir, denmiştir.
Davaya konu icra dosyası incelendiğinde ise; takibin dayanağı olan faturaların 2021 tarihinde düzenlendiği anlaşılmıştır. 24/12/2020 tarihli ve 31344 sayılı Resmi Gazete' ye yayınlanan Ticaret Bakanlığı' nın tebliği ile 2021 yılı için bu maddede belirtilen parasal sınırlar ....-TL olarak belirlenmiştir. Mahkememiz dava konusunun değeri ise ; ....-TL' dir.
Dosyanın incelenmesinde, Davacının ve davalının meyve sebze ticareti yaptığı, tarafların iştigal alanları, uyuşmazlığın incir satımına ilişkin olması dikkate alındığında davacının 5957 Sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca İl Hal Hakem Heyetine başvurması gerektiği sabittir.
Göreve ilişkin düzenlemelerin kamu düzenine ilişkin, yargılamanın her aşamasında resen gözetilecek hususlardan olmaları hususu dikkate alındığında davacı tarafından 5957 sayılı yasadaki zorunluluğa riayet edilmeden açılan davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın usulden REDDİNE,
2-Alınması gerekli ....-TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan ....-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan ....-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
5-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
6-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan ....TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği davacıdan alınarak HAZİNEYE gelir KAYDINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 27/12/2022
Katip ...
E- imzalı
Hakim ...
E- imzalı