T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/478 Esas
KARAR NO : 2025/709
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 06/05/2016
KARAR TARİHİ : 01/10/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle;müvekkili ile davalı arasında ... tarihinde taşeronluk sözleşmesi imzalandığını , bu sözleşmeye göre karşı yanca ...'in genel mekanına ilişkin birim fiyatı ... TL den 400 mt bantlama işi, birim fiyatı ... TL den 1500 mt 45 kesim işi, birim fiyatı ... TL den 3000 mt ders açma işi, birim fiyatı ... TL den 200 tabaka soğuk pres işi, birim fiyatı ... TL den 2350 metrekare ... marka ile yapılacak (malzeme dahil) boya işi, birim fiyatı ... TL den ... plaka kesim işi işlerinin yapımının üstlenildiğini, davalı tarafça üstlenilmiş olan iş bu işin teslim tarihi yine aynı sözleşmenin işin süresi başlıklı 4. Maddesinde kesim işleri için ... cila işleri için ... olarak belirlenmiş olmasına rağmen karşı yanca işin, ... tarihine kadar tamamlanmamış olduğunu, o tarihe kadar davacıya teslim edilmiş olan ürünlerin birçoğunun da telafi edilemeyecek şekilde telef olmuş tarzda ayıplı mallardan ibaret olduğunu, karşı tarafça sözleşmede belirtilen teslim tarihinde işin tamamlanmadığını, işin o tarihten sonra tamamlanmasının da imkansız hale gelmesinden dolayı davacı şirket tarafından karşı yanla akdedilmiş olan sözleşmenin ... tarihinde fesih edildiğini ve karşı yana bu fesih bildiriminin iletildiğini, işbu fesih bildiriminde karşı yana davacı şirkete ödenmesi lazım gelen kalemlerin teker teker açıklamalı olarak iletildiğini ve bu bedellerin üç gün içerisinde davacı şirkete ödenmesinin ihtar edilmiş olmasına rağmen karşı yanca davacı şirkete hiçbir ödeme yapılmadığını beyan etmekle; karşı yanca yapılmamış olan eksik işlere ilişkin ... TL eksik imalat bedelinin henüz ödeme zamanı gelmemiş olan ... çek no ve ... vade tarihli ... TL tutarlı çekten mahsubu ile bakiye kısmının karşı yandan alınarak müvekkiline ödenmesini, karşı yanca ayıplı yapılmış olan işler bedeli olan ... TL'nin karış yandan alınarak müvekkili yana ödenmesini, karşı yanca teslim edilmemiş olan işlere ilişkin olarak; sözleşmenin teslim tarihi olan ... tarihinden fesih tarihi olan ... tarihine kadar gecikilmiş olan 44 gün için toplamda ... TL gecikme tazminatının karşı yandan alınarak müvekkili yana ödenmesini, karış yanın yükümlendiği işi gereği gibi yerine getirmemesinden ötürü müvekkili yanın 3. Kişiler ile yapmış olduğu sözleşme bedelleri toplamı olan ... TL+KDV bedelin karşı yandan alınarak müvekkili yana ödenmesini , yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle;müvekkilinin ayıplı üretim yapmadığını, müvekkilinin kendisine davacı tarafından teslim edilen kaplama sıkılmış plakaları, yine davacı tarafından verilen kasım planları doğrultusunda işlediğini ve cilaladığını, davacı tarafından işin zamanında yapılmadığı iddiasının müvekkilinden kaynaklanan bir gecikmenin etkisi ile olmadığını, tamamen davacının kusurundan kaynaklandığını, müvekkilinin kendisine teslim edilen tüm hammaddeleri işlediğini ve uygulamasını yaptığını, bunların dışında kolon kaplamaların ... ... kesim iş, toplantı odası dolapları toplama işleri yapıldığını, bu imalatlar göz önünde bulundurulduğunda davacının mevcut sözleşme bedelinden daha fazla borcunun olduğunun ortaya çıkacağını, müvekkilinin işini süresinde yaptığını beyan etmekle; davanın reddini talep etmiştir.
Dava: Taraflar arsında yapılan eser sözleşmesinden kaynaklanan eksik, ayıplı ve gecikmekeden kaynaklı iş bedellerine ilişkin tazminat davasıdır.
... tarihli keşifte davacı tanığı ...'ın" Ben davacı şirket çalışanıyım. Bu şirkette mobilya ve proje sorumlusu olarak görev yapıyorum. Mahkemenizce keşfi yapılan otelin ahşap işlerini biz yaptık. Davalı şirketle yapmış olduğumuz sözleşme gereğince keşif yapılan otelin ahşap malzemelerinin hammadde olarak davalı şirkete biz veriyorduk. Onlar ebatlama boyama işlerini yapıp biz e teslim ediyorlardı. Bizde bu şekilde bize teslimedilecek olan ürünlerini montaını yapıyorduk. Fakat davalı şirket sözleşmede öngörülen ölçülerde ve uyumsuz renklerde üretim yaptıkları ve süresinde ürünleri teslim etmedikleri için gecikmeler yaşandı. Örneğin bir hafta içerisinde toplam işin yüzde onu teslim edilmesi gerekirken yüzde ikilik gibi bir kısım teslim edildiğinden dolayı 20-25 gün kadar bir gecikme oldu. Hatta bu gecikme nedeniyle montaj işçileri iş yapmadan beklemek zorunda kaldılar. Bu nedenle ... olarak hatırladığım bir firmanın montaj elemanlarına kendimiz yeniden ... vererek ebat desenlerini uydurmaya çalıştık. Renk için de ayrıca ... isimli ayrı bir boya firmasıyla anlaştık. kaplama malzemelerinin siparişi çalışmış olduğum firma tarafından verilmiştir. Sözleşme tarihi sona erdikten sonra davalı şirketten herhangi bir sipariş vermedik. Ancak davalı şirketten sözleşme süresince sipariş verirken üretim hatası olabilme ihtimaline karşı %10 fazlasıyla hammaddeyi hazırlayarak davalı şirkete teslim etmek istedik ancak davalı şirketin fabrikasında yer olmadığı için ürünleri başka bir depoda bekletmek zorunda kaldık. Davalı taraf bizden talep ettikçe peyderpey hammaddeleri davalı tarafa gönderdik, şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. "
... tarihli keşifte davacı tanığı ...'ın" ben kendim ... olarak şahıs firması sahibiyim. Mobilya montajı ve imalat işiyle uğraşıyorum keşif yapmış olduğunuz otelin ahşap işlerini, montaj işlemlerinin tamamın ayrıca davalı ... tarafından gönderilen ahşap malzemelerin de bir kısmını yeniden imalatını yaptım. Tam olarak tarihini hatırlamıyorum ama geçen yıl otel henüz açılmadan önce yapmıştım. Bu yapmış olduğumu işlerle ilgili olarak davacı şirketle aramızda yazılı olarak bir sözleşme yapılmıştır. Ayrıca yapmış olduğum işlerin karşılığı davacı tarafa fatura düzenledim ve kendileri de bana makbuzla ödeme yaptılar. Davalı şirket tarafından gönderilen malzemelerin yaklaşık 10-15 gün kadar bekledik. Gelen malzemelerin tamatı kusurlu olduğundan dolayı bunların tamanmı kendi fabrikamıza götürdük. Yeniden imalat yaptık. Davalı tarafından gönderilen malzemelerin derzi tutmuyordu. Gönyelemesi yapılmamıştı. ... te problemler vardı. Renk ve desenlerde problem vardı. Bu nedenle biz bu desenleri söküp tekrardan piresleme yaptık. Ayrıca davalı şirketin teslim edilmeyen diğer ürünleri gecikecek olduğundan dolayı davacı şirket tarafından tutulan kamyon vasıtasıyla davalı şirketteki ürünler davacmın fabrikasına getirilerek gelen bu yeni malzemelerin de üretimini yaptık. Ayrıca eksik olan malzemeler vardı. Bunları da sıfırdan tekrar üretimi yaptık. Tahminimce hemen lhemen %25 *30 civarında malzeme zayi olmuştur. Yapmış olduğumuz yeninde imalatlar yüzünden montajda toplam 30-35gün kadar gecikme yaşanmıştır. Aynca davalı şirketin müdürü olarak bildiğim ... isimli bir şahıs otele geldiğinde kendisine yaşadığımız sorunları belirterek montaj yapamadığınızı iletmiştik. Kendisi de bu sorunlarla hiç ilgilenmedi, " şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır .
... tarihli keşifte davacı tanığı ...'in": Ben ... ... isimli şirkete ağabeymle birlikte boya işi yapıyoruz. Şuan keşif yapılan otelin toplantı salonlarının ahşap boyama işlerini biz yaptık. Davacı şirketle bu işin yapılması konusunda aramızda yazılı sözleşme vardır. Sözleşme gereğince yapmış olduğmuz işler nedeniyle fatura düzenedik. Ve makbuz karşılığında da ödemelerimizi aldık. Geçen yıl nisan -mayıs aylarında boya işini yapmıştık. Tahminimse sözleşme gereğince yapmamız gereken bu iş montaj işinde gecikme yaşadığından dolayı 20-25 gün kadar bizde gecikmeli olarak işi tamamladıkr. îşe başladığımızda ahşap malzemeler üzerined renk farklılıkları bazı malzemeler ise boyasız olarak ham takılmışlardı. Otelde yapılan ahşap işlerinin tamamını bu nedenle boyadık." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.
Mobilya ve dekorasyon teknik bilirkişisi ... nun ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; işin teslimat tarihleri olan kesim, bantlama 45 derece ... kesimler için ... cila işleri için ise ... tarihlerine sadık kalınmadığı yaklaşık olarak işin toplamda 40 gün geciktiği, bunun için sözleşmede bulunan madde 7. İşi yapan sözleşmede belirtilen işin tamamını belirlenen sürede bitirip teslim etmek zorunda olduğu , aksi durumda işi yapan geciken gün başına ... TL gecikme tazminatını işverene ödeyecektir. Dediğini, ... ... nın diğer taşeronlar ile yapmış olduğu sözleşmede ise ... ... ... madde 4 te işin teslim tarihi en geç ... olduğu, bu durumda ... ... nın bu firmalar ile sözleşmelerini ... ile ... tarihinde ve ... ... ile ... tarihinde imza altına aldığını, bu durumda iş 50 gün civarında geciktiği, ... ... ile ... arasında imzalanan sözleşme gereği ... TLx50 gün=... TL ... tarafından ... ... ya ödenmesi gerektiği, yapılmayan veya eksik ve ayıplı işler için ... ... ile ... tarihinde ve ... ile ... tarihinde imza altına alındığı, bu işleri ... TL +KDV ve ... TL+KDV toplamda ... TL+KDV ödediği ve ... işini ... ile fesih ederek 3. Firmalara verdiği, bu durumda ... TL+KDV miktarının ... firmasına ödenmesi gerektiği, 3. Maddede belirtilen eksik metraj ve kusurlu işlerin diğer taşeronlara verilerek tamamlandığı zaten toplamda ...+KDV miktarı davalı ... ... ya dönediğinde bu anlaşmazlığında ortadan kalkacağı, toplamda ... TL gecikme bedeli ve işin bir kısmını yapan taşeronlara ödenen KDV dahil (...) ...+... TL= ... TL ve toplamda ... TL +... TL=... TL ödenmesi gerektiği görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Mobilya ve dekorasyon teknik bilirkişisi ...' nun ... tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; Tüm dosya kapsamından ... tarihli bilirkişi raporumu aynen tekrar ettiğini, davacı ve davlı vekillerinin bilirkişi raporuna karşı yapmış olduğu itiraz dilekçeleri tarafınca detaylı olarak incelendiği, davacının bilirkişi raporuna karşı itirazlarının bilim, sanat , fen kuralları gereği yerinde olmadığı, davalının bilirkişi raporuna karşı itirazlarının bilim, sanat, fen kuralları gereği yerinde olmadığı görüş ve kanaatinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Mobilya ve dekorasyon teknik bilirkişisi ...' nun ... tarihli bilirkişi 2. ek raporunda sonuç olarak; davalı ve davacı vekilinin kök rapor, 1. Ek rapora karşı tüm itirazlarının tarafından detaylı olarak incelendiği, davacı ve davalı vekillerinin hukuki değerlendirmeleri tarafının teknik uzmanlığa sahip olması sebebiyle 6754 sayılı bilirkişi kanunu çerçevesinde hukuki değerlendirme yapmamın mümkün olmadığı yine bilirkişi kanunu ile hukukçu bilirkişilerin bilirkişi heyetlerinde olamayacağının belirtildiği, kanuna bağlı olarak hukuki değerlendirmenin hakimin bizzat kendisi tarafından yapılacağının belirtildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi ...'in ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak;davacı tarafın karşı yanca sözleşmede belirlenen adet ve metrajların çok altında üretim yapıldığı iddialarına karşılık, davalı tarafın kendisine teslim edilen tüm maddeleri işlediğini, uygulamasını yaptığını, bunların dışında kolon kaplamaların ... ... kesim işi, toplantı odası dolapları toplama işleri yapıldığı, bu imalatlar göz önüne alındığında davacının mevcut sözleşme bedelinden daha fazla borcu olduğunu iddia ettiğini, davacı tarafın davalının belirttiği fazladan imalatların davalı ile arasında akdedilen başka sözleşmelere ait imalatlar olduğunu iddia ettiğini, dava dosyasında davacı ile davalı arasında ... tarihinde akdedilen sözleşmenin haricinde bir sözleşmeye rastlanmadığından bu iddiasının dayandığı herhangi bir belge bulunamadığından iddiasının yersiz olduğu, davacı tarafın karşı yanca ayıplı üretim yapıldığı iddialarına karşılık davalı tarafın kendisine davacı tarafından teslim edilmiş kaplama sıkılmış plakaları, yine davacı tarafından verilen kasım planları doğrultusunda işleyip ve cilaladığını belirttiğini, davcı tarafın ayıplı üretim yapıldığına dair noter müessesi gibi bir kurumdan tespit edilmiş bir resmi belgenin dava dosyasında bulunmadığı, davacının iddialarının içeren ürünler dava dosyasından anlaşıldığı kadarı ile olması gereken yerde bulunmadığından otelde mevcut ürünlerinde başka firmalar tarafından yapıldığının hem davacı hem de davacının göstermiş olduğu tanıkların ifadelerinden anlaşıldığından ayıplı olan ürünlerin miktarları ile ayıp oran ve dereceleri tespit edilemediğinden davacının iddialarının yersiz olduğu, davacı tarafın karşı yandan işin gecikmiş olması sebebi ile gecikme tazminatı talep ediyoruz iddialarına karşılık bilirkişi olarak tarafının böyle bir yeterliliği ve uzmanlığı bulunmadığı, takdirin mahkemeye ait olduğu, davacı tarafın karşı yan yükümlendiği işi gereği gibi yerine getirmemesi dolayısı ile müvekkili şirketin 3. Kişilere yaptırmış olduğu işin bedelini müvekkile ödemekle yükümlüdür iddiasına karşılık davalı tarafın işlenecek olan malzemeleri davacının temin etmekle yükümlü olduğu, davacı tarafın ... tarihinde dahi malzeme sevk ettiği beyanları davacının da kabulünde olduğundan ve dosyadaki sevk irsaliyelerinin incelenmesinde anlaşıldığından takdirin mahkemeye ait olmak üzere iddianın yersiz olduğu, davacı tarafın ihtiyati tedbir talebi iddialı yetkili mahkemelerce karara bağlandığından görüş belirtmenin yersiz olduğu görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Görsel sanatlar danışmanı ...'nun ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; toplam söz konusu iş günün 83 gün olduğu ancak 83-5 78 günden gecikme tazminatı; 78 gün x...=... TL olduğu, ... tarihli ... mobilya montajları için ... TL+KDV bedelli sözleşme yapıldığı, ... İle yapılan sözleşmede 7. Madde gereği eksik ve ayıplı işlerin metrajla birlikte bedelinin tespit edilerek verildiği, ...+KDV ... ile yapılmış ... TL kapı zımparalama, cilalama için bedelli sözleşme, ... la yapılan sözleşmede toplamda ... TL bedelle anlaşılmış son ... TL lik miktarı iş yapımı bitmeden alındığı bozdurulduğu şeklinde. Toplamda ödenmesi gerekin miktarın gecikme tazminatı ...+... ... TL + (KDV Ek1.+3)... TL+KDV +4)... TL iş yapılmadan yapılan bedel +... TL KDV=... TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Görsel sanatlar danışmanı ...'nun ... tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; kök raporunda olduğu gibi toplam söz konusu iş günün 83 gün olduğu ancak 83-5 78 günden gecikme tazminatı; 78 gün x...=... TL olduğu, ... tarihli ... mobilya montajları için ... TL+KDV bedelli sözleşme yapıldığı, ... İle yapılan sözleşmede 7. Madde gereği eksik ve ayıplı işlerin metrajla birlikte bedelinin tespit edilerek verildiği, ...+KDV ... ... ile yapılmış ... TL kapı zımparalama, cilalama için bedelli sözleşme, ... la yapılan sözleşmede toplamda ... TL bedelle anlaşılmış son ... TL lik miktarı iş yapımı bitmeden alındığı bozdurulduğu şeklinde. Toplamda ödenmesi gerekin miktarın gecikme tazminatı ...+... ... TL + (KDV Ek1.+3)... TL+KDV +4)... TL iş yapılmadan yapılan bedel +... TL KDV=... TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
İç Mimar bilirkişi ...'ın ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak;davacı-davalı arasında imzalanan sözleşme içeriği, ana sözleşme iptali sonrasında yeni firmalar ile yapılan sözleşme içerikleri, zaman çizelgesi, bilirkişi raporları ve tanık ifadeleri de değerlendirildiğinde; Yeni firmalar ile yapılan sözleşmelerdeki işlerin davacı-davalı arasında imzalanan sözleşme kapsamındaki işler olduğu, sözleşme iptal ve yeni sözleşme tarihlerinin tutarlı olduğu, tanık ifadeleri de değerlendirmeye alınarak değerlendirildiğinde, YAPILAN BİR EKSİK İŞ OLDUĞU; Keşif raporları ve tanık ifadeleri değerlendirildiğinde, kaplama doku ve renklerinin uyumsuzluğundan kaynaklanan, ayrıca kesim işçiliğinden kaynaklanan kusurlar değerlendirildiğinde, YAPILAN İŞDE -tamamı olmamakla beraber - AYIPLAR OLDUĞU; Ayıpların mahiyetleri değerlendirildiğinde, ayıpların davacı teknik elemanları tarafından bir kısmının imalat aşamasında, bir kısmının da montaj aşamasında rahatlıkla fark edilebilecek türde ayıplar olmasından dolayı AYIPLARIN AÇIK AYIP OLDUĞU; Dava dosyasındaki keşif ve bu rapor tarihi itibari ile işlerin tamamlanmış olmasından dolayı ayıplı ve eksik imalatların oransal olarak birbirinden ayrımının yapılamadığı; Ancak, Davacı ve yeni firmalar ile yapılan sözleşme kalemleri, ayrıca tanık ifadeleri değerlendirilerek elde edilen veriler ile yapılan değerlendirme ve hesaplamalara göre, EKSİK İŞLERİN TAMAMLANMASI ve HATALI İMALATLARIN DÜZELTİLMESİ bedelinin (işin tamamlanmış olmasından dolayı nefaset kesintisi olarak değerlendirilmiştir) olduğu; Hesaplamalarda, davacı-davalı arasında düzenlenen sözleşme fiyatları ve şartlarına göre hesaplama yapıldığı; eksik imalatlarda davacıya ait malzeme fiyatı değerlendirilmediği, hatalı imalatlarda davacıya ait malzeme fiyatlarının değerlendirildiği; Davacı-davalı arasındaki sözleşmeye göre belirlenen teslim tarihleri ile davacı ile yeni firmalar arasında düzenlenen sözleşmelerdeki teslim tarihleri ve dava konusu işlerin yapıldığı otelin açılış tarihi değerlendirildiğinde davalının gecikmesinden dolayı bir nefaset kesintisi hesaplanmadığı; Ancak, tanık ifadeleri de değerlendirildiğinde, davacının ürünleri geç tesliminden dolayı montaj ekibinin boşta kalması vb. gibi durumlardan dolayı, davacının dolaylı olarak zarar görmüş olabileceği; bu durumun maddi bedelinin hesaplanabilmesi için yeterli veri olmasa da benzer işler değerlendirildiğinde iş süresince toplamda 30 günlük bir gecikmeden dolayı davacının zararının ... TL olabileceği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizin ... tarihli .../... Esas ve .../... Karar sayılı kararı ile;"1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, ... TL imal edilmeyen işlerin bedeli ve ... TL gecikme tazminatı olmak üzere toplam ... TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin saklı tutulmasına, 3. Kişilere yaptırılmış olduğu iş bedeli ile ayıplı iş bedeli yönündeki taleplerin ayrı ayrı reddine, " karar verildiği, kararın davacı vekili ve davalı vekili tarafından kararın istinaf edildiği, Antalya BAM ... HD'nin ... tarihli .../... Esas ve .../... Karar sayılı kararı ile; "1)Taraflar arasında otelin genel mekanının mobilya ve ahşap işlerinin bantlama, kesim vs işleri için sözleşme bedeli ... TL + KDV olan, götürü bedelli ... tarihli sözleşme düzenlendiği, bu sözleşmeye göre işin teslim tarihinin ... tarihi olarak kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Davacı taraf ... tarihli bildirim ile sözleşmeyi feshettiğini açıkladığına göre, davacı taraf feshedilen sözleşmeye dayanılarak, eksik ve ayıplı iş bedeli ve gecikmeden kaynaklanan tazminat isteyemez. Çünkü bu tazminatlar ayakta olan ve feshedilmemiş bir sözleşmeye dayalı olarak ileri sürülebilecek taleplerdir. Bununla birlikte davacının yapılan iş oranına göre fazla ödediği bedeli ve ayrıca kaçırılan fırsatdan kaynaklanan zararını istemesi mümkündür. Mahkemece öncelikle, davacı vekilinin dilekçesinde bahsettiği ve karşı tarafa gönderdiğini ifade ettiği fesih bildirimini veya ihbarnameyi dosyaya sunması için süre verilmeli ve taraflar arasındaki sözleşmenin götürü bedelli sözleşme olduğu dikkate alınarak, fesih tarihi itibariyle davalının meydana getirdiği imalatın varsa eksik ve ayıpları da düşülerek sözleşmedeki işe göre tamamlanma oranının belirlenmesi, bu belirleme yapılırken fesih tarihinden sonra yapılan imalatların iş sahibi tarafından tamamlattırıldığı konusundaki karinenin göz önünde bulundurulması, neticede eksik ve ayıplı işler dışlanmak suretiyle sözleşmenin sona erdiği tarihte yapılan işin fiziki gerçekleşme oranının bilirkişilere tespit ettirilmesi, buradan hareketle bu oran sözleşmedeki bedele oranlanmak suretiyle, davalı yüklenicinin hak ettiği iş bedelinin belirlenmesi gerekmektedir. (TBK 480/1. Madde) Bundan sonrada, iş sahibi tarafından yapılan ödemeler belirlenerek (davacı vekilinin ... vade tarihli ... TL tutarlı çek miktarı alacağından mahsubu da dikkate alınarak) davalının hak ettiği bedelden fazla ödeme yapılmış ise, bu bedelin davalı yükleniciden tahsiline karar verilmesi gerekir. 2)Davacının diğer bir talebi de, eksik ve ayıplı işleri üçüncü kişilere yaptırdığı iddiasından kaynaklanan tazminat istemidir. Bu talep, sözleşmenin feshi nedeniyle davacının kalan işleri başkasına yaptırması nedeniyle sözleşmede belirlenen bedelden daha fazla bedelle işi yaptırmaktan kaynaklı zarar talebini içerdiğinin kabulü gerekmektedir. Davacı, taahhüdünü yerine getirmeyerek sözleşmenin feshine neden olan davalıdan bu yüzden uğradığı olumsuz zararının ödetilmesini isteme hakkına sahiptir. Burada olumsuz zararın miktarı belirlenirken kural olarak kaçırılan fırsat ilkesi çerçevesinde, davalı açısından kendisinden sonraki en iyi ikinci fiyat teklifiyle, makul sürede yöntemince yapılmış sonraki sözleşmede gerçekleşen fiyat arasındaki farkın değerlendirilmesi gerekir. Davacı tarafça sözleşmenin feshini müteakip, en kısa zamanda hangi tarihte eksik ve ayıplı işlerin giderimi için ikinci sözleşme yapılabileceği ve böylece bu işin ne miktar bedelle yaptırılabileceği belirlenmeli, iş sahibinin ödemek zorunda kalacağı ikinci sözleşme ile iş sahibinin davalı yükleniciye sözleşmeye göre ödemesi gereken (eksik işler) bedeli arasındaki farkın uzman bilirkişi aracılığıyla hesaplanarak, varsa bu bedelin hüküm altına alınması gerekirken, yazılı olduğu şekilde bu yöndeki talebin reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun düşmemektedir. Yukarıda açıklanan nedenlerle; taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile HMK'nun 353/1-a/6 maddesi uyarınca kararın ortadan kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir. Sonuç yerel mahkeme kararının esası incelenmeksizin ortadan kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, peşin alınan istinaf karar harcının isteği halinde ilk derece mahkemesince istinaf yoluna başvuran taraflara iadesine." karar verilmiş ve dosya Mahkememize gönderilmiş, mahkememizce .../... sayılı esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Talimat Mahkemesi aracılığıyla ... tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;"Davacı tarafın; karşı yanca sözleşmede belirlenen adet ve metrajların çok altında üretim yapılmıştır iddialarına karşılık, davalı taraf kendisine teslim edilen tüm maddeleri işlediğini, uygulamasını yaptığını, bunların dışında kolon kaplamaların ... ... kesim işi, toplantı odası dolapları toplama işleri yapıldığı, bu imalatlar göz önüne alındığında davacının mevcut sözleşme bedelinden daha fazla borcu olduğunu iddia etmektedir. Davacı taraf davalının belirttiği fazladan imalatların davalı ile arasında akdedilen başka sözleşmelere ait imalatlar olduğunu iddia etmektedir. Dava dosyasında davacı ile davalı arasında ... tarihinde akdedilen sözleşmenin haricinde bir sözleşmeye rastlanmadığından bu iddiasının dayandığı herhangi bir belge bulunamadığından iddiasının yersiz olduğu, -Davacı tarafın; karşı yanca ayıplı üretim yapılmıştır iddialarına karşılık; davalı taraf kendisine davacı tarafından teslim edilmiş kaplama sıkılmış plakaları, yine davacı tarafından verilen kasım planları doğrultusunda işleyip ve cilaladığını belirtmiştir. Davacı tarafın ayıplı üretim yapıldığına dair noter müessesesi gibi bir kurumdan tespit edilmiş bir resmi belge dava dosyasında bulunmamıştır. Davacının iddialarının içeren ürünler dava dosyasından anlaşıldığı kadarı ile olması gereken yerde bulunmadığından, otelde mevcut ürünlerinde başka firmalar tarafından yapıldığının hem davacı hem de davacının göstermiş olduğu tanıkların ifadelerinden anlaşıldığından, ayıplı olan ürünlerin miktarları ile ayıp oran ve dereceleri tespit edilemediğinden davacının iddialarının yersiz olduğu, - Davacı tarafın; karşı yandan işin gecikmiş olması sebebi ile gecikme tazminatı talep ediyoruz; iddialarına karşılık bilirkişi olarak tarafımın böyle bir yeterliliği ve uzmanlığı bulunmadığını beyan eder, İstinaf mahkemesince tazminat talep edilemeyeceği ön görülmüştür. - Davacı tarafın; karşı yan yükümlendiği işi gereği gibi yerine getirmemesi dolayısı ile müvekkil şirketin 3. kişilere yaptırmış olduğu işin bedelini müvekkile ödemekle yükümlüdür iddiasına karşılık davalı tarafın işlenecek olan malzemeleri davacının temin etmekle yükümlü olduğu, davacı tarafın ... tarihinde dahi malzeme sevk ettiği beyanları davacının da kabulünde olduğundan ve dosyadaki sevk irsaliyelerinin incelenmesinde anlaşıldığından takdir mahkemeye ait olmak üzere iddianın yersiz olduğu, ... tarihinde yapılan taşeronluk sözleşmesi gereğince davalı yanca yapılmamış ve eksik olduğu iddia edilen işlere ilişkin ...-TL eksik imalat bedeli olduğu, ödeme zamanı gelmediği iddia edilen ... ve ... vade tarihli ...- TL tutarlı çekin mahsubu ile bakiye kısmının karşı yandan alınarak müvekkil yana ödenmesi, karşı yanca ayıplı yapıldığı iddia olunan işlerin bedeli olan ...-TL'nin karşı yandan alınarak müvekkil yana iade edilmesinin uygun olduğu," sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Talimat Mahkemesi aracılığıyla ... tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle;"İşveren davacının ve işiyapan davalının ... fesih tarihi itibariyle sözleşme maddelerine göre mali olarak değerlendirilmesi:-Sözleşme bedeli : ... TL-İşveren davacının, işiyapan davalıya yaptığı ödeme : ... tarihinde ...-TL avans ödemesi, ... tarihli ...-TLbedelli çek,... tarihli ...-TL bedelli çek, ... tarihli ...-TL bedelli çek Toplam:.. TL -Eksik işlerin toplam bedeli :.. TL-Teslim edilen işlerin toplam bedeli (fiziki gerçekleşme oranına esas olan işiyapan' ın hak ettiği bedel ): ... TL - ... TL :... TL -Teslim edilen işlerin tüm işlere oranı (fiziki gerçekleşme oranı) ... TL / ... TL :%62,610..... TL x %62,610...:.. TL -Eksik işlerin üçüncü kişilere yaptırılması bedeli:(Birinci Sözleşme) TAŞERONLUK SÖZLEŞMESİ :.. TL+KDV (İkinci Sözleşme) KAPI ZIMPARALAMA-TAŞERONLUK SÖZLEŞMESİ:.. TL+KDV Üçüncü kişilere iki sözleşmeyle yaptırılan işlerin toplam tutarı:.. TL+KDV -Eksik İşlerin toplam bedeli olan ... TL'den ... tarihli ... TL çekin mahsubu ile davacının alacağı bakiye tutarı ... TL - ... TL:... TL+KDV-Eksik işlerin üçüncü kişilere iki sözleşmeyle yaptırılan toplam tutarı :... TL+KDV -Eksik işlerin üçüncü kişilere iki sözleşmeyle yaptırılan toplam tutar ile Eksik İşler Bedeli Farkı: ... TL - ... TL:.. TL+KDV Sonuç olarak Bilirkişi Kurulumuzda: Davacının iddia ve talep ettiği eksik işler hususu incelenmiş ve değerlendirilmiştir, Davacının iddia ve talep ettiği ayıplı üretim hususu incelenmiş ve değerlendirilmiştir, Davacının iddia ve talep ettiği gecikme tazminatı hususu incelenmiş ve değerlendirilmiştir,... vade tarihli ... TL tutarlı çekin davalıdan alınarak davacıya iadesi , ... TL çek tutarının Eksik İşlerin bedelinden mahsup farkı olan ... TL ve Eksik İşlerin yaptırılmasının bedel farkı olan ... TL olarak toplam ... TL+KDV nin davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesi," sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Talimat Mahkemesi aracılığıyla ... tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle;"Raporumuzun inceleme ve tespitler kısmında ayrıntılara yer verildiği üzere, dosyadaki bilgi ve belgeler kapsamında, nihai ve hukuki takdir sayın mahkemeye ait olmak üzere;İşveren davacının ve işi yapan davalının ... fesih tarihi itibariyle sözleşme maddelerine göre mali olarak değerlendirilmesi:-Sözleşme bedeli :.. TL-İşveren davacının, işiyapan davalıya yaptığı ödem :.. tarihli ...-TL avans ödemesi, ... tarihli ...-TLbedelli çek, ... tarihli ...-TL bedelli çek, ... tarihli ...-TL bedelli çek Toplam :.. TL-Eksik işlerin toplam bedelli :.. TL -Eksik işlerin üçüncü kişilere iki sözleşmeyle yaptırılan toplam tutarı :.. TL+KDV Sonuç olarak Bilirkişi Kurulumuzda:İstinaf Kararı’nda “ Davacı, taahhüdünü yerine getirmeyerek sözleşmenin feshine neden olan davalıdan bu yüzden uğradığı olumsuz zararının ödetilmesini isteme hakkına sahiptir. Burada olumsuz zararın miktarı belirlenirken kural olarak kaçırılan fırsat ilkesi çerçevesinde, davalı açısından kendisinden sonraki en iyi ikinci fiyat teklifiyle, makul sürede yöntemince yapılmış sonraki sözleşmede gerçekleşen fiyat arasındaki farkın değerlendirilmesi gerekir.” açıklaması yapıldığı üzere, ... tarihli ... TL tutarlı çekin davalı tarafça tahsil edildiğinin belgelenmesi koşuluyla, eksik işlerin üçüncü kişilere yaptırılması dolayısıyla davacının katlanmış olduğu ... TL+KDV nin davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesi" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; Antalya BAM ... HD'nin ... tarihli .../... Esas ve .../... Karar sayılı ilamı gereğince davacı vekiline fesih bildirimini veya ihbarnameyi dosyaya sunması için süre verilmiş, dosya kapsamına rapor sunan bilirkişi heyetine mali müşavir bilirkişi de eklenmek suretiyle rapor alınmış ve ardından dosya talimat yolu ile bilirkişi heyetine tevdi edilerek kök ve ek raporlar alınmıştır.
Dosya kapsamında kaldırma kararı sonrası alınan ... tarihli bilirkişi raporunda banka kayıtları üzerinde yapılan incelemelerde, davacı şirketin davalı şirkete teslim ettiği en son tarihli ... tarihli ... seri nolu ...-TL. tutarındaki çekin bedelinin ... tarihinde banka aracılığı ile ödendiğinin tespit edildiği anlaşılmıştır.
Bununla birlikte dosya kapsamında kaldırma kararı sonrası talimat yolu ile alınan mali müşavir, iç mimar, mobilya dekorasyon konusunda uzman bilirkişi ile nitelikli hesaplamalar konusunda uzman bilirkişiler tarafından hazırlanan kök ve ek rapor bir bütün olarak değerlendirildiğinde davalı tarafından düzenlenmesi gereken; "İşveren'e teslim ettiğimiz işlerin Teslim ve Tesellüm Evrakları" veya "İş Teslim Tutanakları" veyahut yapılan imalatların ve işlerin delil niteliğinde ve hukuken geçerli olan bir belge veya kayıtla karşı tarafa teslim edildiğine dair bir evrak dosyada bulunmadığı, davacının dava dilekçesinde eksik işler olarak belirttiği ve yazılan malzemeler ile adetler, metrajlar ve sözleşme birim fiyatları ile hesaplanan tutarların sözleşme bedelinden düşüldükten sonra kalan tutarın sözleşme bedeline oranının işlerin fiziki gerçekleşme oranı olarak kabul edilmesinin gerektiğinin belirtildiği, taraflar arasındaki sözleşme bedelinin ... TL olduğu, davacının davalıya yaptığı toplamda ... TL ödeme yaptığı, teslim edilen işlerin tüm işlere oranının (fiziki gerçekleşme oranı) %62,610 olduğu, bu doğrultuda teslim edilen işlerin toplam bedelinin ... TL olduğu, eksik işlerin toplam bedelinin ... TL olduğunun belirtildiği ve bu tespit doğrultusunda davacı tarafından ...-TL fazla ödenen bedele ilişkin davacının alacağının mevcut olduğunun kabulü gerekeceği, ayrıca aynı talimat bilirkişi raporu doğrultusunda eksik işlerin üçüncü kişilere iki sözleşmeyle yaptırılan toplam tutarının ... TL+KDV olduğu, eksik işlerin toplam bedelinin ... TL olduğu ve eksik işler bedeli farkının ...-TL olduğunun belirtildiği bu tespit doğrultusunda davacının ...-TL kaçırılan fırsattan kaynaklı zararının bulunduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
-...-TL fazla ödenen bedel ve ...-TL kaçırılan fırsattan kaynaklı zarar olmak üzere toplam ...-TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan ...-TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan ...-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye ...-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan ...-TL peşin harç ile ...-TL başvurma harcı, ...-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam ...-TL harcın kabul red oranı dikkate alınarak ...-TL harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan ...-TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan ...-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan ...-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara İADESİNE,
in istemin reddine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/10/2025
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza