T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/474 Esas
KARAR NO : 2025/464
DAVA : Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
DAVA TARİHİ : 17/08/2020
KARAR TARİHİ : 19/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle; ... deki hissesin üzerine noter satışı yapıldığını, satışın iptalini ve tekrar onaylanmasını gerektiğini, ... tarihli Çevre ve Şehircilikten ve Antalya Ticaret Sanayi Odasından onaylı kooperatif üyeliğinin ... tarihinde yani toplantı günün ertesi günü kendine ait olan üyeliğini başkan ...'nun bilgisi dışında başta üyeliği de bulunan ... adlı şahsa noter aracılığıyla hiçbir karar almadan satışını yaptığını, kendi üyeliğinin etkisiz hale getirmek amacıyla katılmış olduğu 2019 olağan toplantı hazirun kayıtlarıyla ve 2019 toplantı da seçilmiş olduğu yönetim kurulu toplantı tutanağındaki ATSO daki toplantı tutanağını başka bir noterden kendi ismini çıkartarak toplantıya hiç katılmayan ... yazıldığını, belirterek noter satışının iptaline ve yahutta ... TL nakit para verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen davaya cevap vermemiş, diğer davalılara ise tebligat yapılamamıştır.
Dava, noter satışının iptali terditli dava ise tazminat istemine ilişkindir.
Dava, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 98. ve 99. maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4 ve 5. maddeleri gereğince görev kurallarına; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 5 vd. maddelerinde belirtilen yetki kurallarına uygun olarak görevli ve yetkili Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinde açılmıştır.
Davalı kooperatifin sicil dosyası Antalya Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'nden celp olunmuştur.Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... tarih .../... E. .../... K. Sayılı kararının incelenmesinde, müştekinin ..., sanığın ..., suçun görevi kötüye kullanma olduğu, sanığın cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair kararın ... tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 8. maddesi şöyledir; "Kooperatif ortaklığına girmek için gerçek kişilerin medeni hakları kullanma yeterliliğine sahip olmaları gerekir. Ortak olmak isteyen gerçek ve tüzelkişiler, kooperatif anasözleşmesi hükümlerini bütün hak ve ödevleriyle birlikte kabul ettiklerini belirten bir yazı ile kooperatif yönetim kuruluna başvururlar. Kooperatif, ortaklarına kendi varlığı dışında şahsi bir sorumluluk veya ek ödemeler yüklüyor ise ortak olmak isteği, bu yükümlerin yazılı olarak kabul edilmesi halinde değer taşır. Yönetim Kurulu; ortaklar ile ortak olmak için müracat edenlerin anasözleşmede gösterilen ortaklık şartlarını taşıyıp taşımadıklarını araştırmak zorundadır. Yapı kooperatiflerinde konut, işyeri ve ortak sayısı genel kurulca belirlenir. Yönetim Kurulu, genel kurulca kararlaştırılan sayının üzerinde ortak kaydedemez."
Kooperatif yönetim kurulu ortak olmak için müracaat edenlerin şartları taşıyıp taşımadığını araştırmak zorundadır. Kooperatif ortaklığı için yapılan başvuru yönetim kurulunca makul bir sürede olumlu veya olumsuz bir karara bağlanmalıdır. Davacı bir üyeliğin iptali ve kendi üyeliğinin tespiti için dava açmış ise üyeliğinin iptali istenen kişi davada yer almalıdır (Coşkun, Mahmut; Kooperatifler Hukuku, Ankara 2019, s. 117).
Mahkememizin ... tarih .../... esas .../... karar sayılı ilamıyla dosya hakkında davanın reddine karar verildiği, yapılan istinaf üzerine dosyanın Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... tarih .../... esas .../... karar sayılı ilamıyla mahkememiz kararı kaldırıldığı görülmüştür.
Mahkememizin .../... Esas sayılı dosyasının ... tarihli celsesinde verilen karar gereği davacının diğer talepleri konusunda dosyamız tefrik edilerek .../... esas numarası aldığı görülmüştür.
Mali Müşavir Bilirkişisinin ... tarihli raporunda özetle; davacının ... tarihinde davalı kooperatif üyeliğine kabul edildiği, üyeliğe kabul edilen davacının üyeliğinin ana sözleşmeleri gereğince ihraç prosedürlerine uygun bir ihraç kararı verilmediği için davacının davalı kooperatif üyeliğinin devam ettiği davacı üyelik devir bedeli olarak ... tarihinde üyelik devir eden ...'ya ...-TL tutarında ödeme yaptığı, yapılan bu ödemenin denkleştirici adalet ilkesi gereğince ... tarihi itibariyle değerin ...-TL olduğu rapor edilmiştir.
Mali Müşavir Bilirkişisinin ... tarihli Ek raporunda özetle; Davacının davalı kooperatif üyeliğinin ... tarihli davalı kooperatif yönetim kurulu kararı kabul edildiği ve yönetim kurulu kararının karar defterinin ... sayfasında alındığı, yine davalı kooperatif üye kayıt defterinin ...sayfasında davacının ... nolu davalı kooperatif üyesi olarak kayıt edildiği tespit edilmiştir. Üyelik prosedürünün kanun ve ana sözleşmenin ön gördüğü şekilde uygun yapılıp yapılmadığı ile ilgili olarak dava dosyasına tevsik edici bir belge ibraz edilmemiştir. Ancak davalı kooperatif yönetim kurulu tarafından davacının davalı kooperatif üyeliğine kabul edildiği, davacıya genel kurul toplantı çağrısı yapıldığı ve davacının kooperatif üyesi olarak davalı kooperatif genel kurul toplantılarında katıldığı tespit edilmiştir. Bu bilgilere göre, davacının ... tarihinde davalı kooperatif üyesi olduğu değerlendirilmiştir. Davalı kooperatif karar defterindeki davacının üyeliğe kabul kararı altında ve davalı kooperatif üye kayıt defterinde davacının üyelik tescil sayfasında üyelik devir bedelinin ödenmediği gerekçesi ile üyelik devrinin iptal edildiği tarih olarak ... tarihi belirtilmiştir. Davacının, kooperatif üyeliğinin ... tarihinde veya başka bir tarihte iptal edildiği ile ilgili olarak davalı kooperatif genel kurulu ve yönetim kurulu kararının olmadığı tespit edilmiştir. Üyelik iptal tarihi olan ... tarihinden sonra davalı kooperatifin icra ettiği ... tarihli genel kurul toplantısı hazirun cetvelinde davacının ... nolu üye olarak kayıtlı olması ve bu genel kurul toplantısına davacının asaleten katılması ve yine ... tarihinde icra edilen genel kurul toplantısında davacının yedek yönetim kurulu üyeliğine seçilmesi karşısında, üyelik iptali ile ilgili bir genel kurul ve yönetim kurulu kararının olmadığını göstermektedir üyelik devri ile bir genel kurul ve yönetim kurulu kararı olmaması nedeniyle, kararın kooperatif ana sözleşmesi, kanun ve objektif iyi niyet kurallarına uygun olup olmadığı değerlendirilememiştir. Devir alınan kooperatif üyeliğinin tek seferlik ödemeye mi tabi yoksa dönemsel ödemeler mi içerdiği, dönemsel ödemeler içeren bir üyelik söz konusu ise kooperatife aidat ödemesi yapılıp yapılmadığının değerlendirilmesi hususu; Davacı dava konusu kooperatif üyeliğini davalı kooperatiften devir almamış, davacının davalı kooperatifin ... nolu üyeliğini kooperatif üyesi olan davalı ...'dan devir almıştır. Üyelik devir bedelini de davalı kooperatife ödememiş, üyelik devir eden davalı ...'ya yapmıştır. Davacı, üyeliği karşılığında davalı kooperatife herhangi bir üyelik ödemesi yapmadığı rapor edilmiştir. Söz konusu rapora göre davacının davalı ...'dan doğrudan üyeliğini devralması ve daha sonrasında ise davalı kooperatifin icra ettiği ... tarihli genel kurul toplantısı hazirun cetvelinde davacının ... nolu üye olarak kayıtlı olması ve bu genel kurul toplantısına davacının asaleten katılması ve yine ... tarihinde icra edilen genel kurul toplantısında davacının yedek yönetim kurulu üyeliğine seçilmesi karşısında davacının söz konusu kooperatife üye olduğunun kabulü gerektiğinden bu talep yönünden davanın kabulüne karar verilmiş davacının diğer talepleri yönünden ise üyeliğe tespit kararının kesinleşmesi gerektiğinden tefrik edilerek ayrı bir esasa kaydedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile;
Davacı ...'ün ... Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sırasına kayıtlı ... ne üye olduğunun tespitine,
2-Davacının diğer talepleri yönünden dosyanın tefriki ile ayrı bir esasa kayıt edilmesine, üyeliğin tespitine ilişkin hükmün bu dosyada bekletici mesele yapılmasına,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken ... TL harcın başlangıçta yatırılan ... TL harç düşüldükten sonra kalan ... TL'nin davalı kooperatiften alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacı tarafından yatırılan ... TL başvurma harcı ve ... TL peşin harç ile yapılan ... TL posta, tebligat ve bilirkişi ücreti toplamı olan ... TL'nin davalı Kooperatiften alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
5-Kararın kesinleşmesine müteakip tarafların yatırdığı yargılama giderinin artması durumunda giderleri yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin ve davalı ...'nun yüzüne karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 19/06/2025
Başkan ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Katip ...
¸e-imzalı