T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/480 Esas
KARAR NO: 2025/88
DAVA: Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/07/2023
KARAR TARİHİ: 06/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: taraflar arasında tur paket satışı ve aracılığına ilişkin ticari ilişki bulunduğunu, müvekkilinin müşterisi ... ve ... için, ... üzerinden ... tarihinde peşin ödemeli olarak; ... euro/...-TL bedelli rezervasyonlar oluşturulduğunu, müşterilerinin fuar / seyahat tarihlerinden bir hafta önce müvekkilini arayarak; rezervasyon teyidi için oteli aradıklarını ve fakat rezervasyonlarının otelde görünmediği bilgisi aldıklarını, müvekkili tur şirketine beyan ettiklerini, konuyla ilgili ... yetkilileri ile görüşüldüğünü ve iki gün sonra mail yolu ile "kendilerinden kaynaklı fiyat hatası olduğunu ve bu sebeple rezervasyonu iptal ettiklerini" bildirdiklerini, rezervasyon tarihinden yaklaşık 3 ay geçmesine rağmen; iptalin taraflarına bildirilmediğini ve herhangi bir çözümde sunulmadığını, organizasyona sadece 5 gün kala müvekkili şirketin bilgi almak adına iletişim kurmasıyla rezervasyonun iptalinin gerçekleştiği bilgisinin verildiğini, müvekkili şirketin müşterilerini mağdur etmemek için; seyahat acenteleri yönetmeliği ile ilgili bağlayıcı hükümleri doğrultusunda; otelin güncel fiyatı üzerinden, maliyeti müşteriye yansıtmadan ... tarihinde yeni bir rezervasyon yapıldığını ve ... TL 'lik hizmetin bedeline müvekkili şirketin ödediğini, davalı şirket rezervasyonu iptal ederek ve seyahat gününe 2 gün kalana dek müvekkile şirkete ve müşterilere bilgi vermediğini, bu nedenle müvekkili şirketin 3 ay önce ... TL'lik paket için müşterilerini mağdur etmemek adına ...-TL'lik paket satın almak zorunda kaldığını, müvekkili şirketin bu paket nedeniyle ...-TL- ...-Tl (iade edilen tıutar ) =...-TL zararının oluştuğunu, bakiye zararımızın , ödeme tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun tebligat çıkarılmış, davaya cevap vermemiştir.
Dava, rezervasyon iptali sebebiyle uğranıldığı iddia olunan zararın tazmini istemli maddi tazminat davasıdır.
Mahkememizce, dava konusu uyuşmazlık hakkında ticaret hukukunda uzman nitelikli hesaplamalar bilirkişisi, turizm bilirkişisi ve mali müşavir bilirkişiden kök ve ek rapor aldırılmış akabinde bilişim uzmanı bilirkişiden davalının dijital kayıtları üzerinde de inceleme yapılmak suretiyle davalının dava konusu rezervasyon tarihinde gecelik otel rezervasyon ücretinin sisteme davalı firma tarafından yanlış girilip girilmediği, fiyatlandırmada hata bulunup bulunmadığı, varsa bu hatanın ne zaman düzeltildiği hususunda rapor aldırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan ticaret hukuku nitelikli hesaplamalar uzmanı, turizm bilirkişisi ve mali müşavir bilirkişiden oluşan heyet tarafından hazırlanan ... tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle: "Davalı ...nin, kullanıcılarına, Uçak Bileti, Otel, Araç Kiralama, Transfer vb. seyahat ürünleri sunan bir dağıtıcı/aracı şirket olduğu, bünyesinde dünyanın her tarafından ürünler bulunduğu, seyahat acentelerinin davalının web sitesi üzerinden kendilerine tahsis edilen şifleler ile seyahat hizmetleri satın aldığı, davacı ile davalı arasında da bu türde sözleşmeli olarak bir ticari ilişki bulunduğu, davacı şirketin müşterilerine, davalı tarafın kendisine tahsis ettiği şifre ile rezervasyonu yaptığı, 5 gece konaklayacak olan 2 adet tek kişilik oda için toplam ... Euro karşılığı olmak üzere ...-TL ödeme yaptığı, bu rezervasyonların, ... adına ... numarası ile ... adına ... numarası ile konfirme (onay) edildiği, müşteriler için hazırlanan ...'da (rezervasyon formu) rezervasyon durumunun ... Olduğu, seyahat acentesi tarafından yapılmış olan rezervasyonların konaklama tarihine az bir süre kala iptal edildiği, taraflar arasında yapılan yazışmalardan anlaşılacağı üzere fiyatlarda bir hata olduğunun anlaşıldığı, davacı seyahat acentesinin müşterilerine karşı hem yasal sorumlulukları ve hem de firmalarının itibarı açısından müşteriye taahhüt edilen rezervasyon tarihine 2 gün kala aynı otelde yeni rezervasyon yaptırdığı, bu rezervasyonlar için ise toplam ...-TL ödediği, davalı ile yapılan yazışma sonrasında rezervasyonun iptal edildiği ve çözüm üretilmediği, rezervasyon için ödenen paranın ( ... TL ) davacıya iade edildiği, rezervasyon yapılan otelin yeri, müsaitlik durumu, oda ücreti, gibi bilgilerin tamamı davalı tarafından hazırlanan veya büyük dağıtıcılar tarafından hazırlanan ürünleri içinde barındıran web sitesine ait ürünler olduğu, davacı tarafın buradaki fiyatlara müdahil olabilmesinin mümkün olmadığı, otelin fiyatları, oda müsaitlik durumu gibi bilgilerin sisteme girilmesinin davalının sorumluluğunda olduğu, seyahat acentesinin veya büyük dağıtıcı / aracı firmaların kendi tesislerine veya bir başka tesise ait ürünlerin fiyatları, oda müsaitlikleri gibi verilerin sisteme girişleri esnasında insan kaynaklı hataların her zaman olabildiği, davacı seyahat acentesinin rezervasyon yapmış olduğu otel ile ilgili fiyatların girilmesi esnasında da böyle bir hatanın yapılmış olması kuvvetle muhtemel olduğu, zira bugünden 3 ay sonrası için tek kişilik 1 odanın fiyatı 5 gün için ...-Euro (...-TL) olduğu, davacı seyahat acentesinin rezervasyon yapmış olduğu dönem için, ... ...de fiyatın 1 oda için günlük ...-Euro olması hayatın olağan akışına aykırı olduğu, iptal edilen rezervasyon bedeli ile davacı tarafından sonradan satın alınan rezervasyon bedeli arasında (... / ...=) 15 kat fark bulunduğu, rezervasyona konu otelin sisteme girilen konaklama fiyatı ile gerçek fiyatı arasında bu denli yüksek fark bulunması erken rezervasyon olsa dahi sisteme girilen konaklama fiyatının emsallerine göre düşük olduğunu, diğer bir ifadeyle fiyatta bir hata olduğunu, fiyattaki hatanın taraflarca fark edilebilir düzeyde olduğunu gösterdiğini, davacı seyahat acentesinin rezervasyon yaptırmış olduğu otelin fiyatı ile ilgili olarak, davalı acenta tarafından fiyatın sisteme girilmesi esnasında bir hata yapılmış olabileceği, tarafların ... olduğu ve Turizm sektöründe faaliyette bulundukları göz önüne alındığında, davacı yanın sektör tecrübesi nedeniyle bu hatayı fark edebilecek durumda olduğu, davalının yanılmış olabileceği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Ticaret hukuku nitelikli hesaplamalar uzmanı, turizm bilirkişisi ve mali müşavir bilirkişiden oluşan heyet tarafından hazırlanan ... tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle:" Kök raporda belirtilen “Davacı seyahat acentesinin rezervasyon yaptırmış olduğu otelin fiyatı ile ilgili olarak, davalı acente tarafından fiyatın sisteme girilmesi esnasında bir hata yapılmış olabileceği, tarafların ... olduğu ve Turizm sektöründe faaliyette bulundukları göz önüne alındığında, davacı yanın sektör tecrübesi nedeniyle bu hatayı fark edebilecek durumda olduğu, TBK’da düzenlenen 30-35 maddelerdeki Yanılma hükümleri dikkate alındığında, davalının yanılmış olabileceği,” yönündeki tespit, ... ... de yer alan ... ... ... ... nin Fuar dönemini kapsayan bir dönemde, konaklama fiyatının tek kişilik 1 oda / 1 gece için ... Euro olmasının mümkün olmayacağı, bunun davalı acente tarafından otel fiyatının sisteme girilmesi esnasında bir hata yapılmış olabileceği, Otelin fiyatları, oda müsaitlik durumu gibi bilgilerin sisteme girilmesinin tamamen davalının sorumluluğunda olduğu, TBK’da düzenlenen 30-35 maddelerdeki Yanılma hükümleri dikkate alındığında, davalının yanılmış olabileceği, her ne kadar oteller belirli dönemlerde satışlarını arttırmak için özel indirimler yapmakta iseler de, bu indirimler özellikle şehir merkezlerinde bulunan otellerde, bayram, tatil, fuar gibi dönemlerinin dışında yapılmakta olup, indirim oranları ise %20- %25 civarında olduğu, dava dilekçesinde de belirtildiği üzere ... ile ... tarihleri arasına yapılan rezervasyonlar fuar katılımı için yapılmış olup, tarihleri çok öncesinden tespit edilen fuar döneminde dava dışı otelin ... Euro gibi bir fiyatının olmasının normal olamayacağı,... ile ... tarihleri arasında ...’nın ... şehrinde ... – ... düzenlendiği, ... yılı için aynı fuar, ... - ... fuarı ... ile ... tarihleri arasında düzenleneceği, bu dönemde aynı otelin fiyatı ise ... Euro civarında olduğu, eldeki davaya karşılık gelebilecek, taraflardan birisinin Distribütör (Ana ürün dağıtıcısı), diğerinin ise distribütörün sunduğu ürünleri, kendi internet sitesi üzerinden satışını yapan seyahat acentesi olan ve iki Seyahat Acentesinin birbirleri arasındaki ilişkileri ve itilafları düzenleyen herhangi bir yönetmeliğin bilinmediği, konuya ilişkin olarak yayınlanan Turizm İşletmelerinin Bakanlıkla, Birbirleriyle Ve Müşterileriyle İlişkileri Hakkında Yönetmelik'te ise iki seyahat acentesinin ilişkilerine dair düzenlemeye yer verilmediği, taraflar arasındaki sözleşmede yapılan rezervasyonun ne zamana kadar iptal edilebileceği, iptal edilmesi halinde hangi yaptırımların uygulanacağı, oluşabilecek fiyat farklılıklarının kimin sorumluluğunda olduğu ile ilgili hiçbir bağlayıcı bilgi bulunmadığı, davacı seyahat acentesinin veya ürün sağlayıcısı tarafından, rezervasyon yapılmış olan otel ile ilgili fiyatların girilmesi esnasında bir hatanın yapılmış olması kuvvetle muhtemel olduğu, davacı seyahat acentesinin rezervasyon yapmış olduğu dönem için, ... de, fiyatın 1 oda için günlük ... Euro olması hayatın olağan akışına aykırı olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce bilişim uzmanı bilirkişiden aldırılan ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:"...'un, seyahat ürünlerini global çevrimiçi kaynaklardan ve çeşitli turizm acentelerinden toplayarak, ... (şirketler arası) modeli çerçevesinde bu hizmetleri iş ortaklarına sunduğu, ...'un platformu üzerinden erişim sağlayan davacı ... gibi acenteler, aldıkları fiyatlara kendi kârlarını ekleyerek son kullanıcıya nihai hizmet sağladığı, dava konusu olan "..." rezervasyonunun detaylarına göre, ..., ... tarihinde saat ...'de ... adlı sağlayıcıdan bir yetişkin için aldığı ... Euro tutarındaki fiyatı, kârını ekleyerek ... Euro olarak sistemine yansıttığı ve bu rezervasyonu aynı gün saat ...'de gerçekleştirdiği, rezervasyon, müşteri bilgisi olarak girilen ... adına ... isimli acente kullanıcısı tarafından yapılmış olup, konaklama tarihi ... - ... olarak kaydedildiği, bu rezervasyonun ... tarafından ... tarihinde saat ...'te iptal edildiği, davalı firmanın fiyatlandırma ve rezervasyon işlemlerinin temel olarak ...'ler aracılığıyla seyahat ürünlerinin fiyatlarını otomatik olarak sistemine entegre etmesi ve bu fiyatlar üzerinde belirli kârlılık oranları eklemesi suretiyle gerçekleştiği, davacı ile davalı arasındaki iş modelinin ... esasına dayalı olduğu, bu sayede iki firma arasında yazılım tabanlı bir ticaret ilişkisi kurulduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; taraflar arasında tur paket satışı ve aracılığına ilişkin ticari ilişki bulunduğu, davacının müşterileri için davalının sitesi üzerinden ... tarihinde ... euro/...-TL bedelli rezervasyon oluşturduğu, davalı seyahat acentesi tarafından davacı tarafından yapılmış olan rezervasyonların konaklama tarihine az bir süre kala iptal edildiği ve ...-TL bedelin davacıya iade edildiği, davacı tarafından rezervasyon tarihine 2 gün kala aynı otelde yeni rezervasyon yaptırıldığı ve bu rezervasyonlar için ise toplam ...-TL ödediği, davacı şirketin iptal edilen rezervasyon nedeniyle oluşan ...-TL zararının davalıdan tahsili talepli eldeki davanın açıldığı, nitelikli hesaplamalar uzmanı, turizm bilirkişisi ve mali müşavir bilirkişiden oluşan heyet tarafından hazırlanan ve mahkememizce de hükme esas alının bilirkişi heyeti kök ve ek raporunda davacı seyahat acentesinin rezervasyon yapmış olduğu otel ile ilgili fiyatların girilmesi esnasında hatanın yapılmış olmasının kuvvetle muhtemel olduğunun, ... ... de yer alan ... nin Fuar dönemini kapsayan bir dönemde, konaklama fiyatının tek kişilik 1 oda/1 gece için ... Euro olmasının mümkün olmayacağının, otellerin belirli dönemlerde satışlarını arttırmak için özel indirimler yapabildiği, fakat bu indirimlerin özellikle şehir merkezlerinde bulunan otellerde, bayram, tatil, fuar gibi dönemlerinin dışında yapıldığı ve indirim oranlarının %20- %25 civarında olduğunun, iptal edilen rezervasyon bedeli ile davacı tarafından sonradan satın alınan rezervasyon bedeli arasında (... / ...=) 15 kat fark bulunduğunun, rezervasyona konu otelin sisteme girilen konaklama fiyatı ile gerçek fiyatı arasında bu denli yüksek fark bulunması erken rezervasyon olsa dahi konaklama fiyatının emsallerine göre düşük olduğunun, fiyatta bir hata olduğununun, fiyattaki hatanın taraflarca fark edilebilir düzeyde olduğunun, tarafların tur acentesi olduğu ve turizm sektöründe faaliyette bulundukları göz önüne alındığında, davacı yanın sektör tecrübesi nedeniyle bu hatayı fark edebilecek durumda olduğunun, taraflar arasındaki ilişkileri ve ihtilafları düzenleyen herhangi bir yönetmeliğin bilinmediğinin, taraflar arasındaki sözleşmede yapılan rezervasyonun ne zamana kadar iptal edilebileceği, iptal edilmesi halinde hangi yaptırımların uygulanacağı, oluşabilecek fiyat farklılıklarının kimin sorumluluğunda olduğu ile ilgili hiçbir bağlayıcı bilginin bulunmadığının, davalının yanılmış olabileceğinin, davacı seyahat acentesinin rezervasyon yapmış olduğu dönem için, ... ... de, fiyatın 1 oda için günlük ... Euro olması hayatın olağan akışına aykırı olduğunun belirtildiği, bilişim uzmanı bilirkişi tarafından ise dava konusu olan rezervasyonu davalının ... tarihinde saat ...'de ... adlı sağlayıcıdan bir yetişkin için aldığı ... Euro tutarındaki fiyata, kârını ekleyerek ... Euro olarak sistemine yansıttığı ve bu rezervasyonu aynı gün saat ...'de gerçekleştirdiğinin, rezervasyon, müşteri bilgisi olarak girilen ... adına ... isimli acente kullanıcısı tarafından yapılmış olduğunun, konaklama tarihinin ...-... olarak kaydedildiğinin, bu rezervasyonun davalı tarafından ... tarihinde saat ...'te iptal edildiğinin, davalı firmanın fiyatlandırma ve rezervasyon işlemlerinin temel olarak ...'ler aracılığıyla seyahat ürünlerinin fiyatlarını otomatik olarak sistemine entegre etmesi ve bu fiyatlar üzerinde belirli kârlılık oranları eklemesi suretiyle gerçekleştiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.
Sözleşmenin konusu, niteliği ve ödenecek miktar gibi hususlarda dikkatsizliği veya bilgisizliği sonucu gerçek iradesine uymayan beyanda bulunmak suretiyle esaslı hataya düşen taraf sözleşme ile bağlı olmayacaktır.
TBK'nın 30.maddesinde "Sözleşme kurulurken esaslı yanılmaya düşen taraf, sözleşme ile bağlı olmaz." şeklinde ve aynı Kanun'un 32.maddesinde "Saikte yanılma, esaslı yanılma sayılmaz. Yanılanın, yanıldığı saiki sözleşmenin temeli sayması ve bunun da iş ilişkilerinde geçerli dürüstlük kurallarına uygun olması hâlinde yanılma esaslı sayılır. Ancak bu durumun karşı tarafça da bilinebilir olması gerekir." şeklinde düzenleme mevcuttur.
Hatanın esaslı kabul edilebilmesi için hem yanılgıya düşen taraf yönünden hem de iş hayatındaki dürüstlük kuralları açısından yanılan hataya düşülmese idi böyle bir sözleşmenin hiç veya açıklanan biçimde yapılmayacağının ispatlanması gerekmektedir
TBK'nın 35 inci maddesi uyarınca hatayı bilmeyen veya bilecek durumda bulunmayan ve kusursuz olan karşı tarafın menfi, gerektiğinde müspet zararının ödenmesi gerekir.
Somut olayda davalı tarafından davacının rezervasyon yapmış olduğu otel ile ilgili fiyatların girilmesi esnasında hata yapıldığı, davacının ise turizm sektöründe faaliyette bulunduğu ve faaliyet alanı gereği rezervasyon işleri yaptığı göz önüne alındığında, davacı yanın sektör tecrübesi nedeniyle bu hatayı fark edebilecek durumda olduğu, rezervasyona konu otelin sisteme girilen konaklama fiyatı ile gerçek fiyatı arasında fahiş fark bulunduğu ve erken rezervasyon olsa dahi sisteme girilen konaklama fiyatının emsallerine göre düşük olduğu, basiretli bir tacir olarak hatayı fark edebileceği, davalı şirketin hataya düşmeseydi rezervasyonu düşük bir bedelle satmayacağı anlaşıldığından hatanın varlığı mahkememizce kabul edilmiş olup davacının ise basiretli bir tacir olarak davranması gerektiği ve hatayı bilecek durumda olduğu bu nedenle zararının tazminini isteyemeyeceğinin kabulü ile davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan ...-TL'nin, peşin alınan ...-TL harçtan mahsubu ile fazla harç olan ...-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-Davalı tarafından belgelendirilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
7-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara İADESİNE,
Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/02/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır