T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/753 Esas
KARAR NO: 2024/232
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/11/2023
KARAR TARİHİ: 26/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekilinin dilekçesinde özetle; Davalının, müvekkilleri hakkında ... tarihinde Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı dosyası ile ... Amerikan Doları tutarlı icra takibi başlatığını, borcun sebebi olarak "taraflar arasında akdedilen ticari yat ortaklık sözleşmesi gereği inşa edilen "..." isimli teknenin satış bedelinin %50'sine denk kısmının Amerikan Doları üzerinden tahsili" gösterildiğini, taraflar aralarında ... tarihli bir yat ortaklık sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşme ile taraflar yapılacak olan "..." isimli tekneye ortak olacaklarını, bu anlaşma gereği teknenin imalatı için gerekli olan ödemeyi taraflar yarı yarıya ödeme konusunda anlaştıklarını, aynı şekilde teknenin hisse mülkiyetinin ... % 50 ... % 50 olmak üzere yarı yarıya ortak olacakları hususu da kararlaştırıldığını, davalı teknenin imalatına yönelik olarak kendisine düşen edimleri yerine getirmediğini, sadece imalat ilk başladığında imalatçı firmaya ...-TL ödeme yaptığını, davalı ödemiş olduğu bu rakamı yasaya aykırı olarak ödeme tarihindeki kur üzerinden dolara çevirerek ... Amerikan Doları alacaklı olduğu iddiasıyla icra takibi başlatıldığını, kaldı ki bu para tekne imalatçısı firmanın hesabına Türk Lirası cinsinden gönderildiğini, davalı imalatçı firmaya göndermiş olduğu bu ...-TL haricinde hiçbir ödeme yapmadığını, imalatçı firma imalatı bitirememiş, müvekkili tarafından imalatçıya 2 ayrı ihtar çekilmiş ve imalatçı firma teknenin imalatını tam olarak bitirmeden müvekkiline teslim ettiğini, müvekkilinin teknenin kalan bütün ödemelerini kendisi yaptığını, tekne imalattan çıktıktan sonra sayısız eksiklik mevcut olup, müvekkilinin bu eksikleri tamamlamak için bağlama limanında 6 ay kadar malzeme ve işçilik parası ödemeye devam ettiğini, davalı ise bu ödemelerin hiçbirine iştirak etmediğini, davalı müvekkiline teknenin imalat işlerini takip etmese nedeniyle ...-TL para gönderdiğini, müvekkilinin bu parayı faiziyle birlikte ...-TL olarak iade ettiğini, bu nedenlerle icra takibinde icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi yönünde tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin 14/11/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; öncelikli olarak huzurdaki dava da dava şartı arabuluculuk müessesine başvurulmadığını, bu sebeple davanın öncelikle usulden reddine karar verilmesini, davanın tümüyle mesnetsiz olup hukuka ve yasaya açıkça aykırı tüm dava ve taleplerin reddini, müvekkili aleyhine açılmış haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden reddine aksi halde esastan reddine karar verilmesini cevap ve talep etmiştir.
Davalı vekilinin 11/12/2023 tarihli dilekçesinde özetle; davanın bir miktar paranın ödenmesi talebini de içerdiğinden dava şartı arabuluculuk süreci başlatılmadan doğrudan dava açılması usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı vekilince her ne kadar arabuluculuk son tutanağı dosyaya sunulmuş olsa da bu başvuru davacı tarafından yapılmış "Menfi Tespit" ve "İstirdat" taleplerinin görüşüldüğü bir başvuru olmadığını, tam aksine dosyaya sunulan arabuluculuk son tutanağı başvurusu müvekkili tarafından yapılmış olup yat sözleşmesi uyarınca "..." isimli teknenin satış tarihindeki rayiç bedeli üzerinden müvekkilinin uğradığı ticari kayıp nedeniyle uğradığı maddi zararın tazminine ilişkin olduğunu, müvekkili tarafından yapılan arabuluculuk başvurusu gerekçe göstermek suretiyle huzurdaki davanın doğrudan açılması usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalı müvekkilinin, davacı ... ve dava dışı ... arasında ... tarihinde yat yapım sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre tarafların ... TL karşılığında "..." isimli teknenin yapılması konusunda anlaştıklarını, müvekkili sözleşme gereği üretici firmaya ödemesi gereken ... TL bedelin ... TL'sini banka havalesiyle kalan bakiyeyi elden muhatabına ödediğini, bu sözleşme haricinde davalı müvekkilinin, davacı ... ve davacı ... firması arasında ... tarihinde teknenin % 50 adi ortaklık sözleşmesi imzalanmış ve yapımı tamamlanan teknenin ... üzerinden 3. kişilere satışı konusunda ayrıca anlaşıldığını, müvekkili teknenin yapım sürecindeki bir takım masraflarına katkı sağlamak amacıyla davacı ...'ya ayrıca ... TL ayrıca ödeme yaptığını, yaşanan bazı mücbir sebepler nedeniyle teknenin yapım süreci üretici firma kaynaklı olarak geciktiğini, bu gecikmeler sebebiyle taraflar arasında bir takım anlaşmazlıklar doğduğunu, davacının bu süreçte üretici firma ile hukuki anlaşmazlıklar oluştuğunu bu sebeple cebinden avukat ücreti ve bazı sair masraflar yaptığını iddia ederek müvekkilinden aylık 500 Amerikan doları masraf talep edildiğini, müvekkilinin yurt dışında ikamet etmesi ve yapılan masrafların belgelerini görmemesi sebebiyle eksta çıkan giderlere katılmak istemediğini, bunun üzerine davacı ... ... tarihinde teknenin ... TL'ye (Satıldığı belirtilen tarihteki dolar alış kuru 18,64 TL üzerinden ... Amerikan Doları) satıldığı bilgisini ... üzerinden müvekkiline ilettiğini, müvekkili satış konusunda kendisine öncesinde telefon ile bilgi verilmeden ve onayı alınmadan yapılan bu satış işlemini şüpheli bulmuş ve davacının verdiği bilgiye itibar etmediğini, zira teknenin satış tarihi itibariyle muhammen bedelinin ... TL civarında olduğunu, müvekkili ortaklık sözleşmesi dayanarak beyan edilen satış bedelinin yarısı olan ... Amerikan doları parayı, uğranılan ticari kayıp bedelini ve ... TL tekne yapım masrafını faizleriyle birlikte Antalya ... Noterliğinin ... yevmiye ... tarihli ihtarnamesi ile talep etmiş (ihtar masrafı olarak ... TL icra takibi ile talep edilmiştir.) ve borçluları temerrüte düşürdüğünü, ihtarnamenin taraflara tebliğ edilmesi üzerine davacı taraflar yasal faiziyle birlikte ... TL masrafı vekil olarak banka iban hesabına ödendiğini, aradan geçen süreçte asıl alacağın ödenmemesi üzerine Antalya Genel İcra müdürlüğünün .../... Esas sayılı icra takip dosyasıyla davacı borçlular hakkında ilamsız icra takibi başlatılmış ve takibe süresinde itiraz edilmemesi üzerine dosya borcu davacı borçlulardan tahsil edildiğini, davacı tarafların huzurda görülen dava ile borçlu olmadıklarının tespitiyle icradan tahsil edilen paranın iadesini talep etmeye hakları ve hukuki yararları olmadıkları gibi müvekkilinin satış tarihi itibariyle teknenin muhammen bedeli üzerinden halen alacaklı konumda olduğunu, bu hususa ilişkin olarak da davacılar hakkında Antalya ... Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası ile tazminat davası açılmış olup dosyanın derdest olduğunu, bu nedenlerle müvekkili aleyhine açılmış haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden reddini aksi halde esastan reddine karar verilmesini cevap ve talep etmiştir.
Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı dosyası uyap sisteminden incelendiğinde; alacaklının ..., borçlunun ... ve ..., takip tarihinin ... olduğu ve icra dairesince ... tarihinde düzenlenen tensip tutanağında borç miktarının tamamı yatırıldığından hacizlerin kaldırılmasına karar verildiği ve dolayısıyla icra dosyasının infazen kapandığı anlaşılmıştır.
06.11.2023 tarihli iş bu dava; Antalya Genel İcra Dairesinin .../... sayılı dosyası nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti talebine yönelik açılmış olup, icra dosyasının infazen kapatılması nedeniyle istirdat davasına dönüşmüştür. İş bu davaya konu icra takibinin ise; davalı tarafından davacı aleyhine ... isimli teknenin satış bedelinin yarısı ve noter ihtarname masrafının tahsil talebine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.
Davacılar vekiline tensip zabtının 9 nolu ara kararı ile arabuluculuk tutanağını sunması için süre verilmiştir ve davacılar vekilinin sunmuş olduğu arabuluculuk tutanağı incelendiğinde; başvuru tarihinin ... ve son oturum tarihinin ise ..., arabuluculuğa başvuran tarafın davalı ... ve karşı tarafın ise davacılar olduğu ve arabuluculuğa konu uyuşmazlığın ... isimli teknenin rayiç bedeli üzerinden başvurucunun uğradığı ticari kaybın ve maddi zararların tazminine ilişkin olduğu görülmüştür.
Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... sayılı dosyası incelendiğinde ise; ... ATM dosyasında davacının mahkememizin iş bu dava dosyasındaki davalı olan ... ve davalıların mahkememizin iş bu dava dosyasındaki davacılar olduğu ve dava konusunun ... isimli teknenin satış tarihindeki rayiç bedelin tespiti ile ticari kaybın ve maddi zararın tazmini talebine yönelik olduğu, ... ATM dosyasına sunulan arabuluculuk tutanağı ile mahkememiz dava dosyasına sunulan arabuluculuk tutanağının aynı olduğu, dava tarihinin ... olduğu ve dava dosyasının derdest olduğu görülmüştür.
Mahkememize sunulan arabuluculuk tutanağına ilişkin olarak; iş bu davaya konu icra dosyasına konu alacak hakkında arabuluculuk sürecinde görüşme yapılıp yapılmadığı hususu, ilgili arabulucuya sorulmuş ve arabulucu tarafından verilen cevapta ise arabuluculuk tutanağında belirtilen arabuluculuk başvuru konusu tekrardan bildirilmiştir. Böylelikle; davacının menfi tespit (istirdat) talebine ilişkin olarak arabuluculuk görüşmelerinin yapılmadığı ve davadan önce arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği anlaşılmakla; davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan ...-TL'nin yatıran tarafa iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 26/03/2024
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı