T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/841 Esas
KARAR NO : 2025/916 Karar
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 11/12/2023
KARAR TARİHİ : 04/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... tarihinde, ...'in maliki olduğu ve ...'un sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın, müvekkili ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklete çarpması sonucu maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza sonucu müvekkilinin ağır şekilde yaralanmış ve iş göremez hale geldiğini, olay sonrasında düzenlenen kaza tespit tutanağında, araç sürücüsü ...'un 2918 sayılı KTK madde 47/1-c kuralını ihlal ederek asli ve tam kusurlu olduğu tespit edildiğini, Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi .../... esas, .../... karar sayılı dosyadaki ... tarihli bilirkişi raporunda ve ... tarihli adli tıp bilirkişi raporuna göre olayda ...'un asli ve tam kusurlu olduğu tespit edildiğine müvekkilinin kusurunun bulunmadığı beyan edilerek müvekkilinin somut olayın gerçekleşmesinde bir kusuru olmadığı kanıtlandığını, yaşanan kaza nedeniyle sanığın cezalandırılmasına hükmedildiğini, ayrıca Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi .../... esas .../... karar sayılı dosya kapsamında alınan ... tarihli ATK raporunda sürücü ...'un %100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, müvekkilinin kusursuz olduğu yönünde görüş bildirildiğini, müvekkili için Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi .../... esas, .../... karar sayılı dosya kapsamında ... tarihinde düzenlenen Maluliyete İlişkin Adli Tıp Raporunda müvekkilin (fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla) tüm vücut engellilik oranının % 17 olduğu tespit edildiğini, müvekkili kaza nedeniyle vücudunda meydana gelen hasardan dolayı hareket ederken bile ıstırap çekmiş, işlerinin takibini yapamamış ve bu dönemde başkalarının maddi ve manevi yardımlarına muhtaç olduğunu, genç yaşında hiçbir kusuru olmaksızın geçirdiği trafik kazası sonucunda oldukça zor zamanlar geçiren müvekkilinin psikolojik olarak çok yıprandığını, bu nedenlerle müvekkilinin SGK dışı tedavi sürecine ilişkin yol, ilaç ve malzeme katkı payları, pansuman ve hijyen malzemeleri vb. zorunlu giderleri için ... TL, geçici bakıcı gideri için ... TL ve ... TL kalıcı iş gücü tazminatı olmak üzere şimdilik ... TL maddi tazminatın; manevi zararları için ... TL manevi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarih olan ... tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalı ...'un sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın ve davalıların dava konusu ... TL maddi ve ... TL manevi tazminatı karşılar tutardaki taşınır ve taşınmaz malları ile 3. kişiler nezdindeki hak ve alacaklarının teminatsız olarak ihtiyati tedbir ya da ihtiyati haczine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafa usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş, davalı ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle: müvekkili sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığını, bu nedenle, dava şartı noksanlığı nedeniyle dava usulden reddedilmesi gerektiğini, müvekkili şirket bakımından husumetin dayanağı Karayolları Trafik Kanunu kapsamında ihdas edilen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası olup, kanunun ikinci bölümü sigorta başlığı altında 91 ile 101 madde arasında hükümler içerdiğini, bu bakımdan ilgili düzenlemeler Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. maddesinin ikinci (2.) bendine tabi olarak getirilmiş olan dava şartlarından olduğunu, kazaya karışan ... plaka sayılı araç müvekkilu şirket nezdinde ...-... Başlangıç ve bitiş tarihli ...-... no’lu İhtiyari Mali Mesuliyet teminatını havi Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirket tarafından tanzim edilen Genişletilmiş Kasko Poliçesi’nde yer alan ihtiyari mali mesuliyet teminatı ise ancak olay tarihi itibarıyla cari olan Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta (ZMMS) poliçesi teminatı limitinin bittiği yerden yani Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta limitlerini aşan bir zararın varlığı halinde devreye girebilecek ve poliçe limitiyle sınırlı kalacak nitelikte olduğunu, müvekkili şirket aleyhine açılan işbu haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini, izah edilen sebeplerle; KTK 97. madde gereği yerine getirilmesi icap eden sigorta kuruluşuna başvuru şartı, davacı/lar tarafça yerine getirilmemiş olması nedeniyle, HMK 115/2 maddesi gereği davanın usulden reddine, usule ilişkin itirazlarının kabul görmemesi halinde ise esasa ilişkin itirazlarımız dikkate alınarak esastan reddine ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılması dava şartı olduğundan ve davacı tarafça usulüne uygun başvuru yapılmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 58/1 maddesi; "Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir." manevi tazminatın amacı kişilik hakkı saldırıya uğrayan tarafın bozulan ruhsal dengesini telafi etmek, manevi değerlerindeki eksilmeyi karşıladığını, yani duyulan elem ve ıstırabın kısmen ve imkan nispetinde iadesini amaçladığını, olayda ise davacının kişilik haklarının zedelenmesi söz konusu olmadığını, hükmedilecek manevi tazminat zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşıyacağını, bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmediğini, aksine zarara uğrayanda bir huzur duygusu uyandırmayı aynı zamanda ruhi ıstırabın dindirilmesi amaç edindiğinden tazminata benzer bir fonksiyonu olduğunu, ayrıca manevi tazminat miktarının adalete uygun olması gerektiğini, bir tarafın zenginleşmesine yol açacak sonuçlar doğurmayacak olmalısı gerektiğini, diğer tarafın ekonomik mahfına sebep olması gerektiğini, bu nedenlerle KTK 97. madde gereği yerine getirilmesi icap eden sigorta kuruluşuna başvuru şartı, davacı tarafça yerine getirilmemiş olması nedeniyle, HMK 115/2 maddesi gereği davanın usulden reddine,usule ilişkin itirazlarımızın kabul görmemesi halinde ise esasa ilişkin itirazlarımız dikkate alınarak esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinden .../... Esas .../... Karar sayılı dosyası, Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinden .../... Esas .../... Karar sayılı dosyası, ... A.Ş'den dava konusu kazaya ilişkin hasar dosyası, ödeme belgeleri ile ZMMS poliçesinin bir suretinin gönderilmesinin, poliçe limitinin tüketilip tüketilmediğine ilişkin bilgi ve belgeler celbedilmiş incelenmiştir.
Antalya ... ATM nin .../... esas sayılı dosyasında aynı konuya ilişkin alınan Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi raporu ve İstanbul ATK ... İhtisas Kurulu raporları taraflara tebliğ edilmiş incelenmiştir.
Dava dosyası aktüerya konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek davacının tazminat talepleri ile ilgili olarak ayrıntılı rapor tanzim edilmesinin istenmiş bilirkişi ..., ..., ... tarihli raporlarını dosyaya sunmuştur.
Davacı vekili ... tarihli dilekçe ile dava değerini ... TL olarak ıslah etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; ... tarihinde, davalı ...'in maliki olup ve davalı ...'un sevk ve idaresinde olan ... plakalı aracın davacı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklete çarpması sonucunda davacı ...'in yaralanmasından dolayı sürekli iş göremezlik, bakıcı gideri ve tedavi gideri tazminatının davalılardan tahsili talebine yöneliktir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.
Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin .../... E. Sayılı dosyası, davacının tedavi evrakları, kusura ve maluliyete ilişkin olarak düzenlenen A.T.K. raporları, hasar dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları, aktüerya bilirkişi raporu, yazılan diğer müzekkerelere verilen cevaplar ve tüm dava dosyası birlikte değerlendirildiğinde;
... tarihinde, davalı ...'in maliki olup ve davalı ...'un sevk ve idaresinde olan ... plakalı aracın davacı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklete çarpması neticesinde dava konusu trafik kazası meydana gelmiştir.
Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinden celp edilen ... tarihli A.T.K. kusur raporuna göre, davacı sürücü ...'in maruz kaldığı olayda atfı kabil kusuru bulunmadığı, davalı sürücü ...'un % 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinden celp edilen ... tarihli A.T.K. maluliyet raporuna göre, davacının tüm vücut engellilik oranının %17 (dnyedi) olduğu, iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 3 (üç) aya kadar uzayabileceği, başka birisinin yardımına muhtaç duyabileceği hususları tespit edilmiştir.
... tarihli aktüer bilirkişisinin raporuna göre, dava dışı ... A.Ş.’nin davadan önce yaptığı ödemenin güncellenerek ve davalı ... A.Ş.’nin eldeki dava devam ederken yaptığı ödeme güncellenmeden zarardan tenzil edildikten sonra, davacının işbu ek rapor tarihi itibariyle bakiye sürekli iş göremezlik zararının ... TL olduğunun hesaplandığı; c) Kök raporda izah edilen gerekçe ve alıntılanan içtihatlara göre, davacının kaza tarihinde 18 yaşından küçük olması ve gelir getirici bir işte çalıştığına dair bilgi ve belge bulunmaması nedeniyle geçici iş göremezlik zararının bulunmadığı; d) Davacının dava dışı ZMSS sigortacısı ... A.Ş.’ye yönelik açtığı davayı sulh ile sonuçlandırarak ödeme aldığı (dolayısıyla ZMSS sağlık giderleri teminatı limiti olan ... TL’den de feragat ettiği) tarih itibariyle davacının bakıcı gideri (... TL) ve SGK dışı tedavi giderleri (Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin .../... E. sayılı dosyasından aldırılan ... tarihli bilirkişi raporuna itibar edilmesi halinde ... TL) zararları toplamının ZMSS sağlık giderleri teminatı limiti olan ... TL’yi aşmadığı; dolayısıyla kök raporda alıntılanan Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin 2021/15819 E. 2021/6621 K. sayılı içtihadı uyarınca davacının feragat edilen ZMSS sağlık giderleri teminatı aşar nitelikte bakiye bakıcı gideri ve tedavi gideri zararlarının bulunmadığının belirlendiği tespit edilmiştir.
Sosyal Güvenlik Kurumuna yazılan müzekkereye verilen cevabına göre, meydana gelen kaza nedeniyle davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı ve gelir bağlanmadığı bildirilmiştir.
Türk Borçlar Kanunu md.56/1'de; "Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. " denilmiştir.
Davacı ...'in yaralanmasının niteliği, trafik kazasının meydana gelmesindeki kusur durumu dikkate alınarak, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Tüm bu nedenlerle; davacı ...'in davalılar aleyhine açmış olduğu maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile, sürekli iş göremezlik tazminatının davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden (davalı sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı olarak sorumlu tutulmak kaydıyla) ise temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacının bakıcı gideri ve tedavi gideri tazminatı taleplerinin reddine dair karar verilmiştir. Davacı ...'in davalılar ... ve ... aleyhine açmış olduğu manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile, belirlenen manevi tazminatın davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine dair karar verilmiştir.
Hükmün ... nolu bendinde sürekli iş göremezlik tazminatı bedelinin miktarı hususunda maddi hata yapıldığı gerekçe yazımı esnasında anlaşılmakla HMK'nun 304 Md. uyarınca henüz gerekçeli karar tebliğ edilmemiş olduğundan taraflar dinlenmeksizin davacının ıslah dilekçesinde belirtilen miktar üzerinden mahkememizce hüküm re'sen tashih edilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
1-Davacı ...'in davalılar aleyhine açmış olduğu maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE,
-...-TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden (davalı sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı olarak sorumlu tutulmak kaydıyla) ise temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
-Davacının bakıcı gideri ve tedavi gideri tazminatı taleplerinin reddine,
2-Davacı ...'in davalılar ... ve ... aleyhine açmış olduğu manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE,
-...-TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin istemin reddine,
MADDİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN;
3-Alınması gerekli ... TL harçtan peşin alınan ... TL harç mahsup edilerek ... TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye İrad Kaydına,
4-Davacı tarafından iş bu dava dosyasında peşin yatırılan harç toplamı ... TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından iş bu dava dosyasında peşin yatırılan gider avansından kullanılan tebligat, yazışma, bilirkişi ve ATK ücreti toplamı ... TL'den kabul ve red oranına göre ... TL sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre ... TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7- Davalılar kendilerini birer vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
8-Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan ... TL arabuculuk giderinden kabul ve red oranına göre ... TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, ... TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına,
9- Yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde HMK Gider Avansı Tarifesinin 5/1. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarılması, hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmek suretiyle yatıran tarafa iadesine,
MANEVİ TAZMİNAT YÖNÜNDEN;
10-Alınması gerekli ... TL harcın davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye İrad Kaydına,
11-Davacı taraf kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre ... TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,
12-Davacı taraf kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre ... TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
13- Davalı ... kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
14-Yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde HMK Gider Avansı Tarifesinin 5/1. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarılması, hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmek suretiyle yatıran tarafa iadesine,
Dair; davacı vekili ile davalı ... ve ... vekilinin yüzüne, diğer davalının yokluğunda verilen kararın gerekçesinin tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/12/2025
Katip ...
¸ e-imzalıdır
Hakim ...
¸ e-imzalıdır
TASHİH ŞERHİ
Mahkememizin 04/12/2025 tarih ve 2023/841 Esas, 2025/916 Karar sayılı hükmünün 1. bendinde sehven yazılan;
"-...-TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden (davalı sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı olarak sorumlu tutulmak kaydıyla) ise temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine," hükmün bu kısmının,
"-...-TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden (davalı sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı olarak sorumlu tutulmak kaydıyla) ise temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine," olarak, HMK.304.maddesi gereğince tashihine ve iş bu kararın bu haliyle resen düzeltilerek kararın altına dercine karar verildi.04/12/2025
Katip ...
¸ e-imzalıdır
Hakim ...
¸ e-imzalıdır