T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/194 Esas
KARAR NO: 2024/477
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 12/03/2024
KARAR TARİHİ: 27/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde ...’da meydana gelen ve bu nedenle afet bölgesi olarak ilan edilen sel felaketi nedeniyle, müvekkilin muhasebe evraklarının muhafaza edildiği, mali müşaviri ...’nun ... Mh. ... ... Ap. No: ... ... ... adresindeki arşiv odasının bitişiğindeki marangozhane ve inşaat depolarının bulunduğu alanın su ile dolması yüzünden duvarların yıkılması nedeniyle sular altında kaldığını, söz konusu felaket nedeniyle müvekkili şirkete ait 2021, 2022 ve 2023 yıllarına ait Yevmiye Defterleri, Defter-i Kebir, Envanter Defterleri, Gelir Gider Evrakları ve Fatura Dosyaları ve 2021, 2022 ve 2023 yıllarına ait SGK ve Özel Evrak Dosyalarının zayi olduğunu belirterek zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizce, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davacı şirketin ticaret sicil dosyası celbedilmiş, Antalya Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı'ndan ... tarihinde davacı şirketin mali müşavirine ait arşiv odasının bulunduğu ... Mah. ... Apt. No:.. .../... meydana gelen su baskınına dair itfaiye raporunun bir sureti celbedilmiş, Antalya Meteoroloji ... Bölge Müdürlüğü'ne ve AFAD'a müzekkere yazılarak ... tarihinde davacı şirketin mali müşavieine ait arşiv odasının bulunduğu bulunduğu ... İlçesinde meydana gelen sel ve su baskınına ilişkin belgeler getirtilmiş, davacı tarafından dosyaya sunulan belgeler incelenmiştir.
Dava; TTK'nın 82/7. maddesine dayalı olarak davacı şirkete ait ticari defter ve belgelerin zayi olmasından kaynaklı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
TTK'nın 82/7. maddesi; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." hükmünü içermektedir.
Tacirin, anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan ticari defterlerin ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur. Mücbir nedenlerin ispatı, bunu iddia eden tacire aittir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının geçmiş yıllara ait ticari defter ve belgelerini sakladığı ... Mh. ... Ap. No: ... ... ... adresinde ... tarihinde meydana gelen sel ve su baskınında ticari defter ve belgelerinin zayi olduğunu iddia ederek zayi belgesi verilmesini talep ettiği, Antalya Meteoroloji ... Bölge Müdürlüğü'nün cevabi yazısında ... tarihinde :... 'da ... ve çevresinde başlayan kuvvetli sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışların zamanla şiddetini artırarak çok kuvvetli yer yer şiddetli olduğunun, yazılı ve görsel medyadan alınan bilgiler doğrultusunda sel, su baskını, ulaşımda aksamalar meydana geldiğinin, ... ilçesinde bir alt geçitte bir vatandaş mahsul kaldığı araçta hayatını kaybettiğinin belirtildiği, dosya kapsamına alınan Antalya Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı'nın ... tarih ve ... kayıt numaralı su baskını raporunda meydana gelen şiddetli yağış sonrası ... ile ...'nın ortak kullanımında olan arşiv odasındaki içeriği tespit edilemeyen evrakların ıslanmaktan zarar gördüğünün belirtildiği, bahse konu durumun davacı tarafça dosyaya sunulan belgeler ile de sabit olduğu, bu itibarla davacıya ait aşağıda ayrıntıları belirtilen ticari defter ve kayıtların kurtarılamadığı, geri getirilmesinin de mümkün olmadığı anlaşılmış olmakla davanın kabulü ile davacı şirkete ait aşağıda ayrıntılı dökümü yer alan ticari defter ve belgelerin zayi olduğunun tespiti ile bu kararın zayi belgesi yerine geçmesine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE;
Davacı ...'ye ait;
-2021, 2022 ve 2023 yıllarına ait yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defteri,
-2021, 2022 ve 2023 yıllarına ait gelir gider evrakları ve fatura dosyaları,
-2021, 2022 ve 2023 yıllarına ait SGK ve özel evrak dosyalarının zayi olduğunun TESPİTİ ile bu kararın zayi belgesi yerine GEÇMESİNE,
2-Harçlar Kanunu ve Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken ...-TL karar ve ilam harcının peşin olarak alındığı anlaşıldığından başkaca HARÇ ALINMASINA YER OLMADIĞINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Gider avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, HMK'nın 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/06/2024
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza