T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/25 Esas
KARAR NO: 2025/384
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/01/2025
KARAR TARİHİ: 28/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalı alacaklı şirket tarafından, müvekkil aleyhine Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasında ... tarih ... TL bedelli faturaya dayalı ilamsız icra takibi başlattığını, takip konusu faturaya ilişkin müvekkilin davalı şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığını, müvekkilinin, davalı şirketin ilk kurucusu, sahibi ve yetkilisi iken davalı şirkete ilişkin hisselerini Antalya ... Noterliğinin ... tarih ... sayılı hisse devir sözleşmesi ile ... isimli kişiye devir ettiğini, şirket devri yapılırken şirketin işlettiği oto tamirhanesi olan işyerindeki bir kısım makine ve ekipmanları (4 tane çekmeceli raf,1 yağ vanili, bir büyük boy çöp kovası, 1 araç kaldırma lifti, 1 buzdolabı ve mutfak gereçleri, 1 evrak dolabı, 1 masa, 1 çekyat, 2 çekmeceli takım tezgah, 1 takım tezgah, 1 tekli şase çektirme makinası, 1 ... marka gazaltı kaynağı, 1 oksijen kaynağı seti) belirli süre kullanması için emaneten şirketi devir alan ...'a imza karşılığı teslim ettiğini, müvekkili ve oğlunun şirket ve iş yerinin devrinden sonra, davalı şirket bünyesinde 6-7 ay işçi olarak ücretsiz çalıştıklarını, müvekkile ait makine ve tamir takımlarının davalı şirketçe bir yılı aşkın süre uhdelerinde tutulup kullanıldığını, bu makine ve ekipmanların kullanımına ilişkin de müvekkile bir ecrimisil bedelinin ödenmediğini, daha sonra müvekkil ile davalı şirket yetkilisi bir araya gelerek ... tarihli belgenin düzenlendiğini, bu tarihi itibariyle davalı şirket ile müvekkil arasında yapılan sulh ve ibralaşmaya göre davalı şirketin müvekkilinden herhangi bir hak ve alacağının olmadığının kararlaştırıldığını, davalı şirket yetkililerince işbu şirket ve işyeri devrine ilişkin ... tarihi itibariyle ibralaşmaya rağmen ... tarihli faturaya dayalı olarak yapılan takibin haksız ve kötü niyetli olduğunu, takibin dava sonuna kadar İ.İ.K.'nın 72.maddesine göre icra dosyasına yatırılan paranın alacaklıya ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, takibin %20’si oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davanın; davalı tarafça davacı tarafa kesilen faturadan kaynaklı icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası olduğu anlaşıldı.
Mahkemelerin görevi kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. 6100 Sayılı HMK'nun 114/c maddesi gereğince mahkemelerin görevi dava şartı olup, yasanın 115. maddesi gereğince mahkeme dava şartının bulunup bulunmadığının res'en araştırmakla yükümlüdür.
Ticaret Mahkemelerinin iş sahası ve hangi davalara bakacağı 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren, 6102 sayılı TTK'nun 5. Maddesinde belirtilmiş olup, 4 . Madde de hangi davaların ticari dava sayılacağı düzenlenmiştir. Buna göre; her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın madde de belirtilen nedenlerden doğan davaların ticari dava sayıldığı açıklanmıştır. Kanunda sayılan bu davalara mutlak ticari dava denilir. Mutlak ticari davaların yanında nispi ticari davalarda mevcuttur. Bir davanın nispi ticari dava sayılabilmesi için, her iki tarafın tacir olması ve her iki tarafın ticari işletmesine uyuşmazlığın kaynaklanıyor olması, bu iki unsurun birlikte bulunması gerekmektedir.
6102 sayılı TTK'da değişiklik yapan ve 01/07/2012 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 6335 sayılı kanunun 2.maddesiyle, 6102 sayılı TTK'nın 5.maddesinin 3.fıkrası değiştirilmiş ve Asliye Ticaret Mahkemesiyle Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olarak düzenlenmiştir.
6100 sayılı HMK'nın 2. maddesinde; "Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın mal varlığı haklarına ilişkin davalar ile, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir." hükmüne yer verilmiştir.
Tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; davacı yanın Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası nedeniyle davalı şirkete borçlu bulunup bulunmadığına ilişkin menfi tespit davası olup dosya kapsamına alınan müzekkere cevaplarına göre davacı yanın işletme hesabı esasına göre defter tuttuğu ve işletmesinin esnaf boyutunda olduğu, kazancının esnaf sınırını aşmadığı, her ne kadar davacının şirket ortaklığı bulunmakta ise de, şirket ortaklığının kişiye tacir vasfı kazandırmayacağı, davalı taraf tacir olsa dahi davacı yanın tacir olmadığı, yine bu davanın TTK'nın 4. maddesinde sayılan dava türleri arasında yer almadığından mutlak ticari dava olarak da nitelendirilemeyeceği, görev ile ilgili düzenleme kamu düzenine ilişkin olup taraflarca ileri sürülmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetileceği, HMK'nın 114. maddesi uyarınca görev hususunun dava şartı niteliğinde olduğu nazara alınarak Mahkememizin davaya bakmakla görevli olmadığı, dava konusu uyuşmazlığın çözüm yerinin genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçeleri gerekçeli kararda açıklanacağı üzere;
1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nın 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE,
2-Davaya bakmaya Antalya Asliye Hukuk Mahkemesi'nin GÖREVLİ OLDUĞUNA,
3-6100 sayılı HMK'nın 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra iki haftalık süre içerisinde talep edilmesi halinde dosyanın görevli ANTALYA NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
Varsa artan gider avansının dosyasına AKTARILMASINA,
İki haftalık süre içinde dosyanın gönderilmesi için talepte bulunulmaması halinde mahkememizce re'sen davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğine,
4-6100 sayılı HMK'nın 331. maddesi gereğince harç, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin görevli mahkemeye gönderilmesi halinde görevli mahkemece değerlendirilmesine; davaya bir başka mahkemede devam edilmemesi halinde dava açılmamış sayılacağından yargılama giderlerinin mahkememiz dava dosyası üzerinden KARARA BAĞLANMASINA,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/05/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır