T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/466
KARAR NO: 2021/643
DAVA: Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle)
KARAR TARİHİ: 18/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili ... tarihli dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde davacı sürücü ...'ın sevk ve idaresinde ... plakalı motosikletin davalının sevk ve idaresindeki otomobil ile çarpışması neticesinde davacı sürücü ... ve motosiklette yolcu olan arkadaşı diğer davacı ...'ın ağır şekilde yaralandığını, bu yaralanma nedeniyle tedavi gördüklerini, davalı sürücü ...'ın ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dava dosyasında tam kusurlu olduğunun kabulü ile mahkumiyeti ile hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiğini, kazada tam kusurlu olan ... plakalı otomobil sürücüsü ve işleteni olan ...'a haksız fiil sorumlusu olarak, aracın ZMMS olan ... Sigorta ile ihtiyati mali mesuliyet sigortası olan ... Sigortanında sorumluluklarının bulunduğunu ileri sürerek, davacıların uğradıkları cismani zarar nedeniyle 6100 Sayılı Kanunun 107 maddesi gereği toplanacak delillere göre; davacılar için ayrı ayrı geçici ve kalıcı iş görmezliklerinden dolayı ayrıca davacı ... için protez bedeline yönelik fazlaya İlişkin haklar saklı kalmak üzere maddi tazminat tutarları ayrı ayrı belirlenerek işleten/sürücü ...'dan 8.8.2014 olay tarihinden, (davalı sigortalar yönünden poliçe limit tutarlarında (ZMM Sigortası olan ... Sigortanın zarar limitini aştığı takdirde limiti aşan kısım yönünden ... Sigorta'dan) tutarlarında zarar belirlendiğinde harçlandırılmak üzere şimdilik her iki davacı için toplam 8.000 TL maddi tazminat taleplerinin ortaklaşa ve zincirleme olarak davalılardan tahsiline, davacıların uğradıkları bedensel zarar nedeniyle duydukları acı ve elem dikkate alınarak davacı ... için 100.000 TL ve davacı ... için 20.000 TL manevi tazminatın; işleten/sürücü ... yönünden 08.08.2014 olay tarihinden, kasko poliçesini yapan davalı ... Sig.A.Ş. yönünden dava tarihindeki 50.000,00 TL poliçe limitini aşmamak üzere koruyucu mali sorumluluk sigortasi genel şartları kapsamın da manevi tazminat ve poliçe limitleri tutarlarında dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ortaklaşa ve zincirleme olarak tahsiline, sigorta şirketlerinin poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere her iki davacı için ayrı ayrı yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazanın oluş şeklinin iddia edildiği gibi olmadığını, kaza mahallinde sollama yasağı bulunmadığını, iddia edildiği gibi kusur raporunun kesinleşmediğini, ceza mahkemesinde görülen davada alının kusur raporunu kabul etmediklerini, kaza mahallinde keşif yapılmadan dosya üzerinden alınan raporun denetimden geçmediğini, manevi tazminat taleplerinin ise çok fahiş olduğunu, manevi tazminatın zenginleşme aracı olamayacağını, yine manevi tazminatın tarafların sosyal ve ekenomik durumu dikkate alınarak tayin edilmesi gereken bir tazminat türü olduğunu, manevi tazminatın bir özelliğinin de de davacının çekmiş olduğu acı ve ızdıraba karşılık olması hususu dikkate alındığında, davalının Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesince cezalandırılmış olmasının davacıların elemini biraz olsun hafifleten bir durum olduğunun da tartışmasız olduğunu, davacı ...'ın geçici ve sürekli işgöremezliğinin tespitinde yaptığı iş ve sakatlığının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini, diğer davacı ...'ın ise sürekli iş gücü kaybına uğramadığını, davacının gördüğü tedaviler ile tam olarak iyileştiğini, davacı ...'ın kaza sırasında herhangi bir geliri bulunmadığının davacının da kabulünde olduğunu, yapılacak maddi ve manevi tazminat hesaplamalarının da buna göre yapılması gerektiğini beyanla, davacıların fazlaya ilişkin taleplerinin reddi ile bu oranda yargılama giderinin ve vekalet ücretinin ayrı ayrı üzerlerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirketin düzenlenen poliçe sebebi ile sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olacağını, öncelikle öncelikle sigortalının kusur oranının tespiti için, tüm delillerin toplanmasını takiben dosyanın kusur tespiti için Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesini, ayrıca davacıların maluliyetlerinin olup olmadığının varsa oranının belirlenebilmesi amacıyla Adli Tıp Kurumu'na sevkine karar verilmesini, kaza sonucu üçüncü kişinin malul kalması söz konusu olduğu takdirde, sigortanın sigorta poliçesinde belirtilen azami limitlerle ve sigortalının kusuru oranında malul kalanlara tazminat ödemekle yükümlü olduğunu, bir maluliyet söz konusu ise bu zararın uzman bilirkişilerce ayrı ayrı hesap edilmesi gerektiğini, söz konusu kaza ile ilgili davadan önce sigorta şirketine müracaat edilmediğini, bu sebeple sigorta şirketinin temerrüdünden bahsedilemeyeceğini, aleyhlerine hüküm kurulmasına karar verilmesi halinde faiz başlangıç tarihinin dava tarihi olarak dikkate alınmasını, araçların ticari araç olmaması nedeniyle uygulanabilecek faiz oranının yasal faiz olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kusurlu bulunması durumunda; sorumluğunun yukarıda açıkladıkları çerçevede ve azami limit ile sınırlı olacağını beyanla, sigorta şirketinin dava açılmasına sebebiyet vermediği hususu dikkate alınarak yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... Sigorta T.A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plaka sayılı aracın ... Sigorta T.A.Ş.'ye 04.08.2014-2015 tarihleri arasında ... no'lu Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, dava konusu tazminat Zorunlu Mali Mesuliyet Trafik Poliçesi Kapsamında olduğundan davalı şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, Genişletilmiş Kasko Poliçesi İhtiyari Mali Mesuliyet teminatı gereği, şirketlerinin sorumluluğunun kabul anlamına gelmemekle birlikte sigortalının kusuru oranında olup, azami 50.000,00.-TL maddi-bedeni ayrımsız teminat limitleri ile sınırlı bulunduğunu, davacının sigorta maddi tazminat talebi miktarının 8.000 TL olup mezkür meblağın ZMMS poliçe teminatı kapsamında kaldığını, bu nedenle şirketçe tanzim edilen İhtiyari Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesindeki teminata aktarılacak davacı zararının söz konusu bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile bu tür sigortalarda asıl amacın zarar görenin uğradığı “gerçek zararın” giderilmesi olduğunu beyanla davanın reddine, davalı şirketin davanın açılmasına sebebiyet vermediği dikkate alınarak masraf ve ücreti vekaletinin karsı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
Taraflara duruşma gün ve saatini bildirir meşruhatlı davetiye tebliğ edilerek usulüne uygun taraf teşkili sağlanmıştır.
Davalı sigorta şirketlerine müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ile hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dosyası uyap sistem üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.
Tarafların ekonomik ve sosyal durumlarına ilişkin tutanaklar dosyamız arasına alınmıştır.
Davacıların kaza nedeniyle tedavi gördüğü kurumlardan tüm tedavi belgeleri, film ve grafiler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Dava dosyası davanın ceza mahkemesinde alınan kusur raporuna itiraz ettiği de dikkate alınarak kusur oranının tespiti bakımından dava dosyamız İTÜ Trafik Kürsüsünden seçilecek 3 kişilik bilirkişi heyetine tevdii ile rapor tanzimi için İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiş, İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesine bilirkişiler tarafından sunulan ... tarihli raporda özetle; "...I- Otomobil sürücüsü, davalı ...'ın, ASLİ, TAM ve %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu bulunduğu,
Il- Plaka numarası bilinmeyen aracın sürücüsünün, KUSURSUZ olduğu,
lll-Motosiklet sürücüsü, davacı ...'ın ise, KUSURSUZ bulunduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Mahkememizce yargılama sırasında davacıların maluliyetinin tespiti yönünden dava dosyası önce rapor tanzimi için Akdeniz Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığına gönderilmiş, Akdeniz Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından davacı ... yönünden düzenlenen ... tarihli rapor ile davacı ... yönünden düzenlenen ... tarihli raporlar dosyamız arasına alınmıştır.
Dava dosyası davacıların geçici ve daimi iş gücü kaybının tespiti için dosyadaki itirazlar da dikkate alınmak suretiyle meydana gelen trafik kazası nedeniyle rapor tanzimi için İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı ... İhtisas Kuruluna gönderilmiş, ... İhtisas Kurulu tarafından davacı ... yönünden düzenlenen ... tarihli raporda özetle; "...Mevcut belgelere göre;
1)08/09/1995 doğumlu ...’ın ... tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının; 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve mesleği Grup12 kabul olunarak:
Gr12 XII (9Ca……….45)A %49
E cetveline göre %42,0(yüzdekırkikinoktasıfır) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,
2)İyileşme (iş göremezlik) süresinin ... tarihinden itibaren 6(altı) aya kadar uzayabileceği oy birliği ile mütalaa olunur. sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Davacı ... yönünden İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı 2. İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 05/09/2019 tarihli raporda özetle; "...Her ne kadar olay tarihi ... ise de; 03/08/2013 tarih ve 28727 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 11/10/2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğinin sadece Ek-1 bölümünde yapılan değişiklikler içerdiği, Ek-3 ve diğer cetvelleri, meslek grupları bölümünü içermediği, dolayısıyla 03/08/2013 tarih ve 28727 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği ile sadece beden çalışma gücünün en az %60’ını kaybedip kaybetmediğine (hangi hastalık ve arızaların malulen emeklilik kriterlerine uyduğu) ilişkin değerlendirme yapılabileceği, bu nedenle söz konusu yönetmeliğe göre meslekte kazanma gücü kaybı belirlenemeyeceği cihetle mevcut belgelere göre;
Ali oğlu, 01/10/1995 doğumlu, ...’ın ... tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanması nedeniyle, 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerinden yararlanılarak ve mesleği bildirilmemekle Grup1 kabul olunarak:
Gr1 XII(19a........10)A %14
Gr1 XII(32a.........1)A %5
Gr1 XII(16Ca.......15)A %15x1/3=%5
Balthazard formülüne göre; %22.3
1)E cetveline göre %17.0(yüzdeonyedinoktasıfır) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,
2)İyileşme (işgöremezlik) süresinin ... tarihinden itibaren 9(dokuz) aya kadar uzayabileceği,
3)Aynı yönetmeliğin 15. Maddesi çerçevesinde başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı ancak iyileşme süresi içerisinde 2(iki) ay süreyle başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği" şeklinde tespit ve rapor edilmiştir.
Mahkememizce ... tarihli oturum 3 nolu ara karar gereği dosyanın re'sen seçilecek bir aktüerya bilirkişisine tevdi edilerek davacı tarafın talep edebileceği maddi tazminat konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi tarafından mahkememize sunulan ... tarihli raporda özetle; "... ZMMS poliçe dahilinde ve kusur oranları doğrultusunda davalı ... Sigorta A.Ş.nin sorumluluğu bulunduğu, ... Sigorta A.Ş. nin , ZMMS poliçesi teminatı dışında bir zarar kalırsa bu kısımdan ve 50.000,00 TL sına kadar sorumlu olacağı,
2.Davacı ... yönünden, geçici ve sürekli işgöremezlik (maluliyet) raporları tamamlanmamış olduğu görüldüğünden bu davacı için hesaplamanın raporlar tamamlandıktan sonra yapılması gerekeceği.ŞU aşamada hesaplama yapılmasının mümkün olmadığı,
3. Davacı ...'ın (5.417,76 TL + 1.101,72 TL + 24.817,27 TL =) 31.336,75 TL toplam alacaklı olduğu ve kendisine mahsuba tabi herhangi bir ödeme yapılmadığı
4, Davacı ... yönünden, ileride elde etmesi muhtemel gelir durumu için Sağlık Bakanlığı veya başkaca kuruluşlardan davacının aldığı eğitime denk pozisyonlarda çalışan kişilerin elde ettikleri ortalama gelir seviyesinin sorulması halinde bu bilgiler ışığında yeniden hesaplama yapılabileceği," sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Dosya aktüerya (hekim sıfatını taşıyan bilirkişi) bilirkişiye maddi tazminat konusunda rapor düzenlenmek üzere tevdii edilmiş, aktüerya (hekim) bilirkişi Dr. ... tarafından sunulan ... tarihli raporda özetle; "... 08.08.2014 tarihinde trafik kazası sonucu %17 oranında sürekli 9 ay geçici iş gücü kaybına uğrayan ve 2 ay geçici bakım ihtiyacı oluşan davacı ...'ın;
-Geçici ve sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının hesaplanabilmesi için çalıştığı Isparta Sağlık Müdürlüğünden göreve başlama tarihinden günümüze maaş bordroları ve varsa ek gelirlerini (döner sermaye, nöbet ücreti vb.) gösterir belgelerin istenmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
- Bakıcı giderleri yönünden 1.782,07(TL) zarar hesaplandı.
Aynı kazada yaralanan %42 oranında sürekli 6 ay geçici iş gücü kaybına uğrayan diğer davacı ... Karakaş'ın;
-Geçici iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararı SGK ödemeleri ile tamamen karşılanmış olup alacağı kalmamıştır. ,
-Sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararı 682.884,69(TL) olarak hesaplandı.
-Protez giderlerinin hesaplanabilmesi için tedaviyi yapan bölümden hangi model protezi kullanması gerektiği (SGK kodu ile) ve değişmesi gereken kısımlarının kaç yılda bir yapılması gerektiği yönünden tıbbi raporun dosyaya ulaşması ile protezin fiyatı, SGK tarafından karşılanmayan kısmının tespiti gerekir." şeklinde tespit ve rapor edilmiştir.
Dosya rapor tanzim eden aktüerya bilirkişisine tevdi edilmiş, aktüerya bilirkişi Dr. ... 28/11/2020 tarihli ek raporda özetle; "...08.08.2014 tarihinde trafik kazası sonucu %17 oranında sürekli 9 ay geçici iş gücü kaybına uğrayan ve 2 ay geçici bakım ihtiyacı oluşan davacı ...'ın;
-Geçici iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının 8.265,02(TL),
-Sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının 229.812,76(TL),
- Bakıcı giderlerinden kaynaklana maddi zararının 1.782,07(TL) olarak,
Aynı kazada yaralanan %42 oranında sürekli 6 ay geçici iş gücü kaybına uğrayan diğer davacı
... Karakaş'ın;
-Geçici iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının SGK ödemeleri ile tamamen karşılanmış olup alacağı kalmadığı,
-Sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının 682.884,69(TL),
-Ömür boyu Protez giderlerinden kaynaklanan ve SGK nın karşıladığı kısımı aşan maddi zararının 413.612,09(TL) olduğu ..." sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Davacı ... vekili ... tarihli ıslah dilekçesinde özetle; davalı ... için dava belirsiz alacak davası niteliğinde olduğundan hesaplanan toplam 239.859,85 TL. maddi zararın ve dava dilekçesindeki manevi tazminat talepleri olan 20.000.00 TL'nin, zararın meydana geldiği kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte Davalı Sigorta Şirketi (Sigorta şirketleri dava tarihinden ve poliçe limitleri ile sınırlı sorumlu olup ZMMS Limiti aştığı için İMMS da sorumlu olarak) ve davalı ...’dan tahsili ile yargılama giderleri ve karşı vekalet ücretinin davalılara yüketilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı ... vekili 02/12/2020 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; davacı ... için 1.000 TL geçici, 5.000 TL kalıcı iş görmezlik taleplerini birleştirdiklerini, 6.000 TL olan kalıcı iş görmezlik zarar talebi olarak düzelttiklerini, kalıcı iş göremezlik taleplerini 682.884 TL ve 1.000 TL tedavi gideri olan protez bedel talebini 413.612 TL olarak arttırmıştır.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Dava, trafik kazası nedeniyle zarar gören davacılar tarafından açılan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davacılar tarafından kazaya karışan ve kusurlu olduğu iddia edilen araç/sürücü/işleteni ile aracın ZMMS'ı ve İMMS aleyhine maddi ve manevi tazminat isteminde bulunulmuştur.
Davacılar tarafından sigorta şirketleri yönünden ZMMS'nın limitini aşan tutarda İMMS'nın limitleri kapsamında talepte bulunulmuştur.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 19/02/2020 gün ve 2019/3362 Esas, 2020/1703Karar sayılı emsal içtihadında; "...Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.
Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.
Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.
Somut olayda, davalı ... Sigorta A.Ş, kazaya neden olan aracın ihtiyari mali mesuliyet (İMSS) sigortacısı olup, olay tarihi itibariyle davalının, ZMSS limitini aşan kısımdan (ve temin ettiği İMSS poliçe limiti dahilinde sınırlı olarak) sorumlu olacağı açıktır.
Yukarıda izah edilen sıralı sorumluluk esasına göre, davalı ihtiyari mali mesuliyet sigortacısına, ancak zorunlu mali sorumluluk sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti halinde, limitin üzerinde kalan kısım yönünden başvurulabileceği..." şeklinde belirtilmiştir.
Belirtilen emsal içtihat kapsamında, somut olayda; davalılar işleten/sürücü, ZMMS ve İMMS'den yönünden sorumluluğun davalılar işleten/sürücü ve ZMMS yönünden müteselsil sorumluluk esasları(ZMMS yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) çerçevesinde, İMMS yönünden ise ZMMS'ı poliçe limitini aşan kısımdan itibaren İMMS poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Dava dosyasında bulunan ... Sigorta'ya ait KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesinin incelenmesinde: Davalı ...'a ait ... plakalı özel otomobilin 31/07/2014- 31/07/2015 tarihleri arasında davalı sigorta şirketine sigortalı olduğu görülmüştür.
Dava dosyasında bulunan ... Sigorta'ya ait kasko sigorta poliçesinin incelenmesinde: Davalı ...'a ait ... plakalı özel otomobilin 04/08/2014-04/08/2015 tarihleri arasında genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalı olduğu görülmüştür.
Davacılardan ...'ın meslek lisesi aşçılık bölümü mezunu olup, kaza tarihinden önce 5 yıldızlı bir otelde aşçı olarak çalıştığı, davacı ...'ın ise, kaza tarihinde ilk ve acil yardım ön lisans öğrencisi olduğu belirtilmiş, mahkememizce davacı ...'ın SGK kaydı ile davacı ... yönünden elde edebileceği gelire ilişkin kayıtlar dosyamız arasına alınmıştır.
Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, davacıların maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak yapılan değerlendirmede;
2918 Sayılı Kanunun 90. maddesinde "zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır."
6098 s. TBK'nun 54. maddesine göre, "Bedensel zararlar özellikle şunlardır: 1.Tedavi giderleri. 2.Kazanç kaybı. 3.Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 4.Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar." şeklinde belirtilmiştir.
Davacıların maluliyet oranlarının hesaplanmasında kaza tarihi itibariyle hangi yönetmelik hükümlerinin uygulanması gerektiği hususu Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 11/03/2021 tarih 2020/7120 Esas 2021/2627 Karar sayılı emsal içtihadında; "...Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeni ile maddi tazminat istemine ilişkindir.
Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının tespiti açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir..." şeklinde açıkça belirtilmiştir.
Protez bedeline ilişkin talep yönünden yapılacak değerlendirmenin de; Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 05/11/2020 gün ve 2019/2689 Esas,2020/6660 Karar sayılı emsal içtihadında; "...Mahkemece, faturalı protez bedelinin tahsili hakkında hüküm kurulması isabetli ise de henüz yapılmamış olan ileride değişecek protez bedellerinin tazminata dahil edilmemesi doğru olmamıştır. Tedavi giderlerinden olan ileride yapılacak protez giderleri 2918 sayılı yasanın 98. maddesinde belirtilen tedavi giderlerinden olmadığından işleten, sürücü ve trafik sigorta şirketinin sorumluluğuna esas olmak üzere uzman doktor bilirkişiden ayrıntılı gerekçeli, denetime açık ek rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi..."şeklinde olması gerektiği belirtilmiştir.
Davacı ... vekilinin 02/12/2020 tarihli ıslah dilekçesinde belirttiği, 1.000 TL geçici, 5.000 TL kalıcı iş görmezlik taleplerini birleştirdiklerine yönelik beyanı usul hukuku gereği yerinde değildir. 1.000,00 TL lik geçici iş göremezlik talebi mevcuttur. Bu yönde netleştirme amacı ile 21/09/2021 tarihli duruşmada adı geçen davacı vekiline sorulmuş, davacı vekili cevabında özetle; daha önce geçici iş göremezlik zararı için fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL talep ettiklerini, bu taleplerini tekrarladıklarını, daimi iş göremezlik yönünden de 5.000,00 TL 'lik taleplerini 681.884,00 TL olarak talep ettiklerini, yani daimi iş göremezlik yönünden de 1.000,00 TL eksik talepte bulunduklarını beyan etmiştir. Mahkememizce taleple bağlılık ilkesi, usul hükümleri gereği değerlendirme yapılmıştır.
Davacıların geçici, daimi iş göremezlik tazminatı ve davacı ... yönünden protez giderine ilişkin talepler yönünden aktüerya bilirkişisi tarafından dosyada toplanan deliller ışığında tazminat hesabında Yargıtay tarafından nazara alınan ilkeler doğrultusunda düzenlenen mahkeme ve yargı denetimine elverişli 28.11.2020 tarihli raporda belirtilen tutarlar dikkate alınarak maddi tazminat talepleri yönünden davalı işleten/sürücü yönünden kaza tarihinden, davalı ZMMS'ı ve İMMS'ı yönünden sigorta limitleri ile sınırlı olmak üzere dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ve fakat İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası yönünden yukarıda belirtilen sıralı sorumluluk ilkesi gereği ZMMS limitinden sonra gelmek ve kendi sigorta limiti ile sorumlu olmak üzere maddi tazminat taleplerinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Davacıların manevi tazminat istemine ilişkin olarak yapılan değerlendirmede,
6098 sayılı TBK'nun 56/1. maddesine göre ''Hakim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini gözönünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir." düzenlemesi mevcuttur.
Mahkememizce " Hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında tarafların kusur oranlarını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal, ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. 22/06/1966 gün ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihatı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere manevi tazminat ne bir ceza ve ne de gerçek anlamda bir tazminattır. Davanın bu alanda gördüğü iş cismani zarara uğrayan kişinin duyduğu manevi acıyı bir dereceye kadar yumuşatmaktan, bozulan manevi dengeyi onarıp düzeltmekten, bir teselli, bir avunma ve ruhu tatmin aracı olmaktan ibarettir. Takdir hakkının söz konusu olduğu bütün hallerde hakim hak ve nesafetle hüküm vermek zorunluluğundadır. Hakimin hak ve nesafetle hüküm vermesi de genel olarak Türk toplumunun sosyal ekonomik ve moral yapısının ve özellikle de tarafların gerçek durumlarının gerektirdiği hak ve adalete uygun sonucu bulması demektir. Bu bakımdan takdir edilecek manevi tazminatın miktarı haksız eylemi özlenir hale getirecek özellikle mağdur için haksız zenginleşecek miktarda olmamalıdır. Manevi tazminat; zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Takdir edilecek miktar mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır." ilkeleri doğrultusunda yapılan değerlendirmede olayın oluş şekli, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile kazaya karışan aracın sürücüsünün kusur oranı, davalı sürücünün dosya kapsamına yansıyan tehlikeli şekildeki trafik güvenliğini tehlikeye atacak biçimde araç kullanması sonucunda olayın meydana gelmiş olması, bu hali ile daha dikkatli ve özenli araç kullanılsa idi bu kazanın önlenebileceği, dolayısıyla davacıların maddi ve manevi olarak zarar görmeyecekleri hususu ile davacıların olay nedeniyle yaşadıkları elem ve acı, özellikle davacı ... bundan sonraki hayatında uzuv zaafına maruz kalacak şekilde yaralanması, bu yaralanmanın bundan sonraki hayatını olumsuz etkileyecek nitelikte olması ve nihayet hak ve nesafet kuralları dikkate alınarak davacı ... için 75.000,00 TL, davacı ... için 15.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacılara verilmesine, davacının fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin ise reddine karar vermek gerekmiştir.
Son olarak belirtmek gerekir ki; hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderleri ile avukatlık ücretini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlüdür. Davalı ... Sigorta nın maddi tazminat limiti belli olmakla, toplam hükmedilen maddi tazminat tutarı üzerinden oranlama yapılmıştır. Sorumluluk limitleri infazda tereddüt olmaması açısından belirtilmiştir. İMMS sorumluluğu oranlanırken, ZMMS üstünde kalan kısım dikkate alınmıştır.
Açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda anlaşılacağı üzere;
Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile;
Davacı ... yönünden;
1- Maddi tazminat isteminin KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile 681.884,00 TL. sürekli iş gücü kaybı tazminatı ile tedavi gideri kapsamında SGK tarafından karşılanan miktarı aşan 413.612,00 TL ömür boyu protez giderinden kaynaklı maddi tazminatın davalı ...’dan kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren, davalı ZMMS ... Sigorta A.Ş yönünden dava tarihi olan ... tarihinden itibaren poliçe limiti olan 268.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen, davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden sıralı sorumluluk ilkesi gereği ZMMS poliçe limitini aşan kısımdan sonra sakatlık tazminatının poliçe limiti olan 5.000,00 TL, tedavi gideri kapsamındaki protez gideri yönünden poliçe limiti olan 500,00 TL ile sınırlı olmak üzere dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
2- Davacı ...’ın 1.000,00 TL geçici iş göremezlik talebinin REDDİNE,
3- Davacı ...’ın manevi tazminat isteminin KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile 75.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...’dan kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren, davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden poliçe limiti olan 50.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere dava tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
Davacı ... yönünden;
4- Maddi tazminat isteminin KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile 8.265,02 TL. geçici iş gücü kaybı tazminatı ile sürekli iş gücü kaybı tazminatı 229.812,76 TL maddi tazminatın davalı ...’dan kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren, davalı ZMMS ... Sigorta A.Ş yönünden dava tarihi olan ... tarihinden itibaren poliçe limiti olan 268.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen, davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden sıralı sorumluluk ilkesi gereği yalnızca sürekli iş gücü kaybı (sakatlık) tazminatı yönünden ZMMS poliçe limitini aşan kısımdan sonra sakatlık sürekli iş gücü tazminatının poliçe limiti olan 5.000,00 TL, ile sınırlı olmak üzere dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı ...’ın bakıcı gideri tazminatı talebinin REDDİNE,
6-Davacı ...’ın manevi tazminat isteminin KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile 15.000,00 TL manevi tazminatın davalı ...’dan kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren, davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden poliçe limiti olan 50.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere dava tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacıların fazlaya ilişkin manevi tazminat istemlerinin REDDİNE,
Davacı ...'ın maddi tazminat yönünden;
8-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 74.833,33 TL harçtan, peşin ve ıslah harcı olarak alınan toplam 3.745,08 TL harcın mahsubu ile bakiye 71.088,25 TL'nin davalılardan (hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderleri ile avukatlık ücretini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlü olunduğundan, davalı ... Sigorta AŞ'nin 14.928,53 TL ile sınırlı olmak kaydıyla; davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden sıralı sorumluluk ilkesi gereği ZMMS poliçe limitini aşan kısımdan sonraki bölüm dikkate alınarak, 355,44 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
9-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 71.142,36 TL vekalet ücretinin davalılardan(hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderleri ile avukatlık ücretini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlü olunduğundan, davalı ... Sigorta AŞ'nin 14.939,89 TL ile sınırlı olmak kaydıyla; davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden sıralı sorumluluk ilkesi gereği ZMMS poliçe limitini aşan kısımdan sonraki bölüm dikkate alınarak, 355,71 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)
tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
10-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davada red edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara VERİLMESİNE,
Davacı ...'ın manevi tazminat yönünden;
11-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli 5.123,25 TL harçtan, peşin olarak alınan 341,55 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.781,70 TL harcın davalılardan (hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderleri ile avukatlık ücretini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlü olunduğundan, davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta şirketinin 3.187,48 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
12-Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 10.550,00 TL vekalet ücretinin davalılardan(hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderleri ile avukatlık ücretini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlü olunduğundan, davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta şirketinin 7.032,63 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
13-Davalılar ... Sigorta ve ... kendilerini, davacı ...'ın manevi tazminat talebinde vekil ile temsil ettirdiklerinden, reddedilen miktar ve AAÜT m. 10 hükmü dikkate alınarak; 3.750,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'tan alınarak davalılar ... Sigorta ve ...'a verilmesine,
14-Davacı tarafından yapılan dava ilk masrafı peşin harç 4.086,63 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
15-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücretleri olmak üzere toplam 2.063,00 TL yargılama giderinden davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 2.018,20 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, artan kısmının davacının üzerinde BIRAKILMASINA,
Davacı ...'ın maddi tazminat yönünden;
15-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli 16.263,09 TL harçtan, peşin ve ıslah harcı olarak toplam alınan 819,24 TL harcın mahsubu ile bakiye 15.443,85 TL harcın davalılardan (hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderleri ile avukatlık ücretini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlü olunduğundan, davalı ... Sigorta AŞ'nin 3.243,20 TL ile sınırlı olmak kaydıyla; davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden sıralı sorumluluk ilkesi gereği ZMMS poliçe limitini aşan kısımdan sonraki bölüm dikkate alınarak, 77,21 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
16-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 25.115,44 TL vekalet ücretinin davalılardan (hükmolunan tazminat sigorta bedelini geçerse, sigortacı yargılama giderleri ile avukatlık ücretini sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde ödemekle yükümlü olunduğundan, davalı ... Sigorta AŞ'nin 5.274,24 TL ile sınırlı olmak kaydıyla; davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden sıralı sorumluluk ilkesi gereği ZMMS poliçe limitini aşan kısımdan sonraki bölüm dikkate alınarak, 125,57 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)
tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
17-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davada red edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 1.782,07 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara VERİLMESİNE,
Davacı ...'ın manevi tazminat yönünden;
18-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli 1.024,65 TL harçtan, peşin olarak alınan 68,31 TL harcın mahsubu ile bakiye 956,34 TL harcın davalılardan (davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden poliçe limiti olan 50.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
19-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı kasko-genişletilmiş kasko sigorta poliçesi İMMS yönünden poliçe limiti olan 50.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
20-Davalılar ... Sigorta ve ... kendilerini, davacı ...'ın manevi tazminat talebinde vekil ile temsil ettirdiklerinden, reddedilen miktar ve AAÜT m. 10 hükmü dikkate alınarak; 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak davalılar ... Sigorta ve ...'a verilmesine,
21-Davacı tarafından yapılan dava ilk masrafı olan başvuru ve peşin harç toplamı 915,25 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
22-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve bilirkişi gideri olmak üzere toplam 1.172,97 TL yargılama giderinin davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 1.142,40 TL'sinin davalılardan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, artan kısmın davacının üzerinden BIRAKILMASINA,
23-Dosyada davacılar tarafından yatırılan gider avansının artan kısmının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın davacılara İADESİNE,
Dair; davacı ... vekili, davacı ... vekili ve Davalı ... vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/10/2021
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır