T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/116
KARAR NO: 2018/291
DAVA: Tespit
DAVA TARİHİ: 19/02/2016
KARAR TARİHİ: 06/04/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili ... tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketler arasında imzalanan sözleşme gereğince, “...” isimli gösteride görev yapan dansçıların davacı ... bünyesinde çalıştıklarını, yabancı dansçıların çalışma izinleri ve Türk dansçıların rekabet etmeme ve sır saklama yükümlülüklerine ilişkin taahhütlerinin dilekçe ekinde yer aldığını, ... isimli gösterinin ...-... ve ...-... sezonlarında yüksek maliyetlerle organize edilerek sahnelendiği ve otellere pazarlandığını, ancak davalılar tarafından ... gösterisinin haksız ve kötü niyetli olarak kullanılarak umuma arz edildiğini, davacı şirketin karalanması ve kötülenmesi suretiyle aleyhinde beyanlarda bulunulduğunu, facebook sayfalarında davacı şirketin gösteri görüntülerinin kullanıldığını, gösteri görüntülerinin CD şeklinde bastırılarak çeşitli otellerde kullanıldığını, bu durumların mali ve manevi haklara tecavüz teşkil ettiğini, TTK m. 55 uyarınca haksız rekabete neden olduğunu, TTK m. 56 uyarınca zarar görenin fiillerin durdurulmasını ve zararın giderilmesini isteme hakları olduğunu, davalı şirketlerin bu davranışlarının davacıları piyasada zor durumda bıraktığını ileri sürerek,müvekkillerinin, davalıların haksız rekabeti nedeniyle uğradığı zararın tazminine ve ceza şikayetlerine ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla davalıların bu haksız davranışının tespitine, haksız rekabetin önlenmesine, davalıların "..." isimli gösterinin tanıtım, satış ve pazarlamasını durdurulmaı için tedbir kararı verilmesine, haklı bulunulması halinde kesinleşen ilamın da ulusal gazetelerde masrafı davalılardan alınmak üzere ilanına, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenin huzurdaki davaya bakmakla görevli olmadığını, ... eseri üzerinde davacı tarafın herhangi bir hakkı bulunmadığını, zira eser sahibinin dava dışı 3.şahıslar olduğunu ve ... yılından beri çeşitli yayın organlarında ve mecralarda buna ilişkin bilgi ve bildirimler yapıldığını, davacı tarafa eser sahipleri tarafından herhangi bir izin veyahut muvafakat verilmediği gibi, kullanmaları halinde haklarında hukuki ve cezai yollara başvurulacağına dair ihtarname gönderildiğini, davacı tarafından tespit davası olarak açılan huzurdaki davada, önleme ve tedbir talebinde bulunulamayacağını, davacı tarafça husumetin yöneltildiği ... ile ...’in kişiliğinin bulunmadığını, davacı tarafın eser sahibi olmadığı bir hakkın ihlal edildiğini ileri sürerek haksız rekabet oluştuğu yönündeki iddiasının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, eserin koreografısi ve senaryosunun dava dışı ... tarafından oluşturularak, ... yılında ilk kez sergilendiğini, sonraki yıllarda ise eserin ... ve ... tarafından yeniden düzenlenerek gösterime devam edildiğini, 5846 sayılı FSEK mil gereğince eser sahibinin kim olduğunun sabit olduğunu, davacı tarafın herhangi bir hak sahipliğinin bulunmadığını, dava dışı ... ve ... tarafından davacı tarafa gönderilen Antalya ... Noterliği’nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesinde de herhangi bir hakkının bulunmadığını ve tecavüzünün durdurulmasının ihtar edildiğini, ...-... ve ...-...sezonlarında yüksek maliyetlerle organize edilerek sahnelendiği iddia edilen gösteriye ilişkin olarak yürürlükte ve geçerli herhangi bir sözleşme ilişkisi ya da hakkının bulunmadığından, davacı tarafın hukuken korunmaya yarar bir hakkının da mevcut olmadığını, davalı şirketin dava konusu eser sahibiyle sözleşme imzalamak suretiyle “...” eserinin organizasyonu, reklamı, tanıtımı ve pazarlamasıyla ilgili haklara sahip olduğunu, davacı tarafın iddiasının aksine ...’ta eser sahiplerinin profillerinde paylaştıkları haber ve tanıtımlara ilişkin görüntülerde davacı tarafı kötüleyici, aşağılayıcı, karalayıcı bir paylaşımın yer almadığını, davacı tarafın sunduğu görüntülerde davalı tarafça yapılan bir paylaşımın da bulunmadığını, nihayetinde ... Şti.’nin neden davacı olarak gösterildiğinin de açıklanmadığını, tüm bu nedenlerle davanın reddini aistemiştir.
Taraflara duruşma gün ve saatini bildirir usulüne uygun tebligatların yapıldığı görülmüştür.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Dava, TTK 55 vd. Maddelerinde düzenlenen tescilli markaya ilişkin olmayan haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi istemine ilişkindir.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında;
Delillerin ibrazından sonra eylemin haksız rekabet niteliğinde olup olmadığı hususunda rapor düzenlenmek üzere dosya ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiş, 1 marka, 1 ticaret hukuku uzmanı bilirkişi ile 1 güzel sanatlar fakültesinde sahne sanatları ve tiyatro bölümünden seçilecek akademisyen bilirkişi ile 1 işletmeci bilirkişiye tevdii ile rapor aldırılması istenilmiş, bilirkişi ..., Yrd Doç Dr. ... ve ... tarafından düzenlenen ... havale tarihli raporlarında; "...Bu durum bizlere, somut uyuşmazlığın yukarıda yer verdiğimiz 2 adet fotoğrafla sınırlı olduğunu göstermektedir. Dolayısıyla bu noktada belirlenmesi gereken temel husus ise, uyuşmazlığa konu iki adet fotoğrafın “ilk tespitlerinin ” kimin tarafından gerçekleştirildiğidir.Zira 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 84. maddesi gereğince; “Bir işareti, resim veya sesi, bunları nakle yarıyan bir alet üzerine tesbit eden veya ticari maksatlarla haklı olarak çoğaltan yahut yayan kimse, aynı işaretin, resmin veya sesin 3 üncü bir kişi tarafından aynı vasıtadan faydalanılmak suretiyle çoğaltılmasını veya yayımlanmasını menedebilir.
Tevacüz eden tacir olmasa bile birinci fıkra hükmüne aykırı hareket edenler hakkında haksız rekabete müteallik hükümler uygulanır.
Eser mahiyetinde olmayan her nevi fotoğraflar, benzer usullerle tesbit edilen resimler ve sinema mahsulleri hakkında da bu madde hükmü uygulanır. ”
Hükümden anlaşılacağı üzere, bir eserden veya eser niteliğinde olmasa bile herhangi bir üründen alınmış bir fotoğrafin ilk tespitini yapan kişinin, bu fotoğraf üzerindeki hakkının ihlali haksız rekabet olarak kabul edilmektedir. Yasa maddesinde böyle bir tespit için, yani eser veya eser sayılmayan bir ürünün fotoğrafının alınması için, eser sahibinden ayrıca bir izin alınmasına dahi gerek görülmemiştir. Dolayısıyla aynı oldukları belirlenen iki adet fotoğrafın ilk tespitlerinin davacı Şirket ve/veya Şirketler tarafından yapıldığı, yani fotoğrafların davacı Şirket ve/veya Şirketler tarafından çekildiğinin anlaşılması halinde, bu fotoğrafların davalı Şirket’in ... sayfasında bire bir aynen kullanılmasının, 5846 sayılı FSEK m. 84 delaletiyle 6102 sayılı TTK’nın 54 vd. maddesi anlamında haksız rekabet olarak kabul edilmesi gerekecektir.
Ancak, davacı tarafça dosyaya sunulmuş olan ve herhangi bir kopyalama merkezinden istenildiği anda çoğaltılması mümkün olan basit nitelikteki tanıtım broşürün, kimin tarafından ve ne zaman bastırıldığı, içerisinde yer alan uyuşmazlığa konu 2 adet fotoğrafın “ilk tespitlerinin” kimin tarafından ve hangi tarihte gerçekleştirildiği hususlarına ilişkin kesin kanıya varılmasına imkan verecek şekilde delil niteliği taşımadığı, ilaveten bu konularda dosya kapsamında başkaca herhangi bir delile de rastlanmadığı ve davalı tarafça da bu yönde herhangi bir ikrarda bulunulmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, 5846 sayılı FSEK m. 84 delaletiyle 6102 sayılı TTK’nın 54 vd. maddesi anlamında somut uyuşmazlık kapsamında haksız rekabetten söz edilemeyeceği düşünülmektedir.
Yukarıda ayrıntısıyla açıklanan nedenlerden ötürü davacı tarafın, ... gösterisine istinaden TTK m. 54 vd. yer alan haksız rekabet hükümlerine dayanarak davalı taraftan herhangi bir tafsjfte bulunamayacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır..." şeklinde tespit ve rapor edilmiştir.
Dava konusu somut olayda, Bütün dosya kapsamı, hüküm kurmaya, Mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda yapılan değerlendirmede; davacıların ... isimli oyunun ...-..., ... sezonlarında organize edildiğini ve sergilendiğini, davalı tarafın oyuna ilişkin olarak haksız rekabet niteliğinde oyuna ait görüntüleri ve CD'leri basıp kullandığını beyan etmiş ise de; davalıların eylemlerinin haksız rekabet niteliğinde olmadığı, zira dosya kapsamından davacı tarafça ibraz edilen ve istenildiğinde çoğaltılması mümkün olan broşürlerin kim tarafından ve ne zaman bastırıldığı hususlarının tespit edilemediği görülmekle davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş oluşan vicdani kanaatle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Ayrıntısı gerekçeli kararda anlaşılacağı üzere;
1-Davacıların davasının REDDİNE,
2-Harçlar Yasası uyarınca alınması gereken 35,90 TL.ret harcının peşin alınan 29,20 TL. harçtan mahsubu ile eksik alınan 6,70 TL harcın davacılardan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince 2.180 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra davacıya İADESİNE,
Dair; davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/04/2018
Katip ...
¸E- İmzalı
Hakim ...
¸E- İmzalı