T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/842
KARAR NO: 2018/458
DAVA: Sözleşmenin Uyarlanması
DAVA TARİHİ: 26/12/2016
KARAR TARİHİ: 20/06/2018
Mahkememizde görülmekte olan Sözleşmenin Uyarlanması davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Müvekkili ile davalı ... Şti arasında ... tarihinde imzalanan sözleşme ile ... Kanalında yayınlanan "..." animasyon karakterini Alışveriş Merkezlerindeki etkinliklerde kullanmak ve buradan hem müvekkil şirketin hemde ... karakter ve ürünlerinin lisans haklarına sahip davalıların kazanç sağlaması yönünde bir anlaşma imzalandığını, sözleşmeye göre müvekkilinin yapacağı etkinlikler çocuklara ve ailelerine yönelik dans ve animasyon gösterilerini, tiyatro mahiyetinde olmayan gösteri ve tanıtımların tümünü kapsadığını, ancak davalı şirket sonradan ... Şti ile müvekkili şirket arasındaki sözleşme kapsamında olmayan ... ... tiyatrosu sergileme ve pazarlamak konusunda ayrı bir anlaşma imzalandığını, ... isimli Firma müvekkilin taraf olduğu sözleşe hilafına AVM'lerde müvekkilin etkinlikleri kapsamında tanıtım faaliyeti düzenlemeleri yapıldğını bu durum davalı şirket ile müvekkil arasında yapılan sözleşmeye aykırılık teşkil ettiğini ve müvekkili zarara uğrattığını, davalı ile müvekkili arasında imzalanan lisans sözleşmesi gereği ... isimli firmanın AVM'lerde yapmış olduğu müvekkilin sözleşmesi kapsamındaki eylem ve etkinliklerin engellenmesi bugüne kadar yapılan eylem ve etkinlikler nedeniyle müvekkil şirketin uğramış olduğu zararların tazmini gerektiğini bu nedenle davalı şirkete ... isimli firmanın AVM'lerde yapmış olduğu müvekkilin sözleşmesi kapsamındaki eylem ve etkinliklerin engellenmesi, bugüne kadar yapılan eylem ve etkinlikler nedeniyle müvekkil şirketin uğramış olduğu zararların tazmini aralarındaki sözleşmenin devamlılığını aksi halde sözleşmede belirtilen cezai şartın ve gereğinde yargı safahatında tafsilatıyla izah edileceği üzere bu aşamada 50.000,00 TL olan zararların 5 gün içerisinde taraflarına ödenmesi için Antalya ... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile tek taraflı sözleşmeyi fesh ettiklerini bildirerek cezai şart talebinde bulunduklarını, davalılar ile müvekkili arasında akdedilen sözleşmenin ihlal edilmesi nedeniyle müvekkili uğrattıkları zararların tazmini ile mağduriyetin giderilebilmesi amacıyla şimdilik 50.000,00 TL'nin müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili karşı dava talepli cevap dilekçesinde özetle; sektörde ve literatürde animasyon tiyatrosu diye bir kavramın olmadığnıı, konunun ya sanatsal üretim ya da müzikal şeklinde ortaya çıkacağını, burada bir animasyondan bahsedilecekse bu ancak davalının faaliyetlerini karşalam üzere kullanılacak kavram olabileceği sözleşmenin 2. Ve 4. Maddesinde işin sınırlarını çizildiği bu sınırlamalar dikkate alındığında pratikte davacı yanın sözleşme kapsamında hakkı sadece ve sadece AVM lerde boşluklarda geçici kurulacak bölümlerde ... kuklalarını ve karakterlerini kullanaraak çoculara oyun parkında oyunlar oynamak, yüz boyamak, şarkılar söylemek, tırmanma duvarlarına tırmanmak veya top havuzunda eğlence vb. Etkinliklerle hoşça vakit geçirmekten ibaret olduğunu, ... bu sözleşme kapsamında birisi uzun diğeri kısa olmak üzere ... müzikalini ... çapında AVM lerde ve gösteri merkezinde sergilediğini, anlaşacağı üzere her iki sözleşme ve etkinliğin birbirinden farklı olduğunu birincisinde amacın AVM'ye gönderilmiş, sözleşmenin içeriğinin başkaları tarafından görülmesini sağlayarak sözleşmenin ... Maddesinde yer alan gizlilik kuralını ihlal etmiş bu sebeple Beyoğlu ... Noterliği vasıtasıyla ... tarihinde ... sayılı ihtarname ile sözleşmeyi tek taraflı olarak feshederek karşı taraf da cezai şart bakımından temerrüde düşürülmüş, karşı dava ile davacı taraftan temerrüt tarihinden itibaren 75.000,00 TL cezai şart talep edildiğini, sözleşmede yer alan gizlilik şartına rağmen, davacı tarafın yönetim kurulu başkanı ... ... tarihinde müvekkili ile imzaladığı sözleşmeyi de ekine koyarak antetli şirket maili ile ...'deki AVM'ye gönderdiğini ve ...le ilgili her türlü lisans hakkının kendilerine ait olduğunu bildirdiğini, söz konusu mail AVM yetkilisi tarafından ekindeki sözleşme ile birlikte ...a iletildiğini, bu hal açıkça sözleşmenin ... Maddesinin ihlali olduğunu, sözleşmenin ... Maddesi hükmünde ise sözleşme maddelerine uyulmaması durumunda sözleşmeyi ihlal eden diğer tarafa 75.000,00öder denildiğini belirtirek karşı dava olarak açılan davalarının kabulünü talep ve dava etmiştir.
Mahkememizin ... - ... E.K. Sayılı dava dosyasında sözlemeye aykırılık nedeniyle uğranılan maddi zararın tanzimi ile ceza-i şartın iptali karşılık davada taraflar arasındaki sözleşmede belirtilen gizlilik şartının iptal edildiği gerekçesi ile açılan ceza-i şart istemine ilişkin dava da mahkememiz tarafından davacı karşı davalının davasını ntahkim ilk itirazı nedeniylle 6100 sayılı kanunun 403. Maddesi gereğince usulden reddedildiği ... tarihinde tarafların istinaf etmemesi üzerine kesinleştiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında;
Dava dosyası ve ekleri davacı tarafın ceza-i şart talebine ilişkin olarak sözleşmede belirtilen koşulların oluşup oluşmadığı ile talep edilebilecek cezai şart miktarının tespiti için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi ... tarafından tanzim edilen ve dosyaya sunulan ... tarihli raporda özetle; "...sözleşmenin 8. Maddesi: sözleşme maddelerine uyulmaması durumunda sözleşmeyi ihla leden taraf diğer tarafa 75.000,00 TL öder. Tarafların burada kararlaştırdıkları bedel, cezai şarttır. Cezai şart, borçlunun alacaklıya karşı mevcut bir borcu için hiç veya gereği gibi ifa etmemesi halinde ödemeyi üstlendiği, hukuki işlem ile belirlenmiş ekonomik değeri olan bir edimdir. Cezai şart, seçimlik cezai şart, ifaya eklenen cezai şart, ifayı engelleyen cezai şart olmak üzere üç çeşittir. Karşı davacı Portakal Filmcilik 17/11/2015 tarihli ihtarname ile sözleşmeyi feshetmiş ve 75.000,00 TL cezai şart talep etmişir. Buna göre "ifayı engelleyen cezai şartı" çeşidi tercih edilmiştir. Karşı davalı ... firmasının ... tarihinde sözleşmeyi mail ile AVM yetkilisine göndermesi sözleşmenin 9. Maddesine aykırılık teşkil ettiğinden, karşı da vacı ... firmasının ... Maddesi gereğince 75.000,00 TL cezai şart bedeline hak kazandığı kanaatine ulaşıldığı..." şeklinde tespit ve rapor edilmiştir.
Yargılama sırasında davalı şirket çalışanı olan davalı tanıkları ..., ..., ..., ... dinlenmişler, Beyanlarında; davacı şirket ile davalı şirket arasında "..." adlı oyunun AVM'lerde sergilenmesi hususunda anlaşma yapıldığını, bir AVM yetkilisi tarafından söz konusu oyunun haklarını ... isimli şirkete ait olduğu, davalı şirketin oyunu sergelime hakkının bulunmadığını beyan edilmesi üzerine davalı şirketin oyunu sergileme hakkının bulunduğunun ispatı amacıyla davacı şirket temsilcisi ile görüşülerek taraflar arasındaki sözleşmenin 3. Kişiye gönderildiğini beyan etmişlerdir.
Davacı şirket yetkilisi ...'ün sözleşmenin ...kişiye gönderilmesine ilişkin rızasını içeren yazılı bir belge davalı tarafça ibraz edilmemiştir.
Beyoğlu ... Noterliğnin ... tarihli ve ... tarihli ihtarnamesinin ... tarihinde tebliğ edildiği görüldü.
DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE: Dava, sözleşmedeki gizlilik şartının ihlali nedeniyle sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın tahsili istemine ilişkindir.
Davaya dayanak, taraflar arasındaki ... tarihli ... AVM Etkinlikleri Lisans Sözleşmesinin "gizlilik" başlıklı ...maddesinde "İşbu sözleşme kapsamında ve sözleşmenin imzasından önce veya sonra açıklanmış ve gizliliği her ne şekilde olursa olsun bildirilmiş bulunan veya işin doğası gereğince gizli olduğu belli olan yazılı ve/veya sözlü her türlü bilgi, gizli bilgi(ticari sır) olarak kabul edecektir. Sözleşmenin konusunu düzenleyen maddeler ile tarafların hak ve yükümlülüklerini düzenleyen maddeler bu ticari sır tanımı içerisine girer. Sır kapsamında kabul edilen tüm gizli bilgiler taraflarca iş bu sözleşmeden doğan yükümlülüklerin ifası dışında hiç bir amaçla kullanılmayacak, 3. Şahıslara kısmende olsa hiç bir surette açıklanmayacaktır. Aynı şekilde iş, lisansör, lisansiyenin sözleşmeli personel, alt taşeron ve ekiplerinden hiç biri ile ilerki etkinliklere dönük doğrudan anlaşma, ortaklık ve her ne isimle olursa olsun iş akdi yapamaz. Bu durumda ticari sırların ifşaı olarak kabul edilir. Ticari sır olarak belirlenen bu hususların sır niteliğinin ihlal edildiğine dair herhangi bir emare ve kanaat oluşması durumunda sözleşme koşullarına uyulmadığı kabul edilecektir. Bu maddeden doğan yükümlülükler bu sözleşme süresince uygulanacak ve bu sözleşmenin sona ermesi veya feshinden itibaren 10 yıl süre ile devam edecektir. Diğer tarafla ilgili gizli dökümanları alan taraf bu sözleşmenin sona ermesi veya feshi üzerine bu dökümanları derhal diğer tarafa verecektir." şeklinde düzenlenmiştir.
Aynı sözleşmenin "yetki ve ceza"yı düzenleyen 8. Maddesinde de "Sözleşme maddelerine uyulmaması durumunda sözleşmeyi ihlal eden taraf diğer tarafa 75.000 TL öder..." şeklinde taraflar arasında cezai şart kararlaştırıldığı görülmüştür.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalı tarafından kendi hakkının ispatı amacıyla başka bir AVM'nin yetkili birimine sözleşmenin gönderilmesinin gizlilik şartının ihlali niteliğinde olup olmadığı, buna göre cezai şart alacağının bulunup bulunmadığı hususunda toplandığı anlaşılmıştır.
6098 sayılı TBK 179. Maddesinde "Bir sözleşmenin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi durumu için bir ceza kararlaştırılmışsa, aksi sözleşmeden anlaşılmadıkça alacaklı, ya borcun ya da cezanın ifasını isteyebilir. Ceza, borcun belirlenen zaman veya yerde ifa edilmemesi durumu için kararlaştırılmışsa alacaklı, hakkından açıkça feragat etmiş veya ifayı çekincesiz olarak kabul etmiş olmadıkça, asıl borçla birlikte cezanın ifasını da isteyebilir. Borçlunun, kararlaştırılan cezayı ifa ederek sözleşmeyi, dönme veya fesih suretiyle sona erdirmeye yetkili olduğunu ispat etme hakkı saklıdır." şeklinde belirtilmiştir.
Dava konusu somut olayda, yukarıda tarihi belirtilen hüküm kurmaya, Mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli bilirkişi raporu ile davalı şirketin taraflar arasında düzenlenen sözleşmeyi dava dışı 3. Kişi AVM'nin yetkili birimine "..." adlı oyunu sergileme yetkisinin bulunduğunu ispat amacıyla gönderdiği, bu hali ile gizlilik şartının iptal olunduğu, bu şartın yine taraflar arasındaki sözleşmede ticari sır olarak kabul edildiği, her ne kadar davalı taraf davacı şirketin yetkilisinin izni ile sözleşmenin dava dışı 3. Kişiye gönderildiğini belirtmiş ise de; bu izne ilişkin dosya kapsamında bir belgenin bulunmadığı, davacı tarafça da bu hususun davacı tarafça da kabul edilmediği görülmekle cezai şart talebine ilişkin yasal koşulların oluştuğunun kabulü ile 75.000 TL cezai şart bedelinin ihtarnamenin tebliğ tarihine göre temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı şirkete verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar davacı şirket yetkiliside dava dilekçesinde davacı olarak gösterilmiş ise de; sözleşmenin şirketler arasında olduğu, davacı şirket yetkilisine ilişkin düzenlemenin bulunmadığı görülmekle davacı ... yönünden açılan davanın aktif husumet dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş açıklanan gerekçeler ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda anlaşılacağı üzere;
Davacı ... Şti'nin davasının KABULÜNE,
1-Buna göre 75.000,00 TL cezai şart bedelinin temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
2-Davacı ... tarafından açılan davanın aktif husumet dava şartı yokluğu nedeniyle REDDİNE,
3-Alınması gerekli 5.123,25 TL harçtan peşin alınan 1.276,80 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.846,45 TL harcın davacı karşı davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
4-Davalı karşı davacı tarafından yapılan; başvurma harcı, tebligat ücreti ve posta masraflarından oluşan 79,40 TL yargılama giderinin ve peşin alınan 1.276,80 TL harç'ın davacı karşı davalıdan alınarak davalı karşı davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı karşı davacı tarafça dosyaya yatırılan gider avansından dosyada kalan kısmın karar kesinleştiğinde davalı karşı davacı tarafa İADESİNE,
6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davalı karşı davacı lehine takdir edilen 8.600,00 TL nispi vekalet ücretinin davacı karşı davalıdan tahsili ile davalı karşı davacıya VERİLMESİNE,
7-Davalı Karşı Davacı ... yönünden aktif husumet dava şartı yokluğu nedeniyle reddedilen dava yönünden maktu 2.180,00 TL vekalet ücretinin Davalı karşı davacı ...'dan alınarak davacı karşı davalıya VERİLMESİNE,
Dair, davacılar vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/06/2018
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza