T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/490
KARAR NO: 2022/842
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 11/08/2018
KARAR TARİHİ: 09/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde saat; 13:30 sularında davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklet ile ... Bulvarı üzerinde seyir halinde iken aynı istikamette seyir halinde olan ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile çarpıştığını ve bu yolla müvekkilinin özürlü kalacak şekilde yaralandığını, kaza sonrası olaya ilişkin olarak Antalya 19. Asliye ceza mahkemesinde ... esas sayılı dosya ile yargılama yapıldığını, bu dosyada alınan kusur raporunda davacının asli kusurlu olduğu, davalı ...'in ise tali kusurlu olduğunun belirlendiğini, davalı ... şirketine başvuru yapıldığını ancak sonuç alınamadığını, davacının manevi zararlarının olduğunu beyan ederek; toplamda 3.700,00 ₺ (TL) (3.600,00 ₺ (TL) si beden tamlığı ihlalinden doğan, 100,00 ₺ (TL) si ulaşım gideri) maddi tazminatın ve 10.000,00 ₺ (TL) manevi tazminatın davalılardan tahsiline (manevi tazminatın davalı ... haricindeki davalıladan) karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; ATK'dan kusur raporu aldırılmasını talep ettiklerini, maluliyetin üniversiteden veya ATK dan alınacak bir raporla belirlenmesi gerektiğini, SGK dan davacıya bir gelir bağlanıp bağlanmadığının sorulmasını, geçici iş göremezlik talebinin tedavi teminatı içinde değerlendirilmesi gerektiğini beyan ederek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, haksız fiile (trafik kazasına) dayalı maddi ve manevi tazminat talebinden ibarettir.
Dava tarihi itibariyle, dava, zorunlu arabuluculuk kurumuna başvuruya tabi değildir.
TBK m. 50 gereği; Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.
Antalya 19. Asliye ceza mahkemesinde ... esas sayılı dosyası dosya arasına alınmıştır.
Aşamalarda, davacı vekiline, dava konusu talepler açıklattırılmış olup, ilk olarak 10/05/2019 tarihli dilekçe ile 600,00 ₺ (TL) geçici iş göremezlik, 3.100,00 ₺ (TL) sürekli iş göremezlik talep ettiklerini bildirdikleri görülmüştür. Ancak, burada dava dilekçesi ile çelişki mevcut olduğu ve 100,00 ₺ (TL)'lik tedavi gideri göz önüne alınmadığı için tekrar davacı vekiline süre verilmiş ve 12/11/2019 tarihli dilekçede, taleplerinin 500,00 ₺ (TL) geçici iş göremezlik, 100,00 ₺ (TL) tedavi amaçlı ulaşım gideri, 3.100,00 ₺ (TL) sürekli iş göremezlik talebi olduğu belirtilmiştir. Talepler netleşmiştir.
Mahkememizce ATK dan kusur konusunda rapor aldırılmıştır.
Ankara ATK tarafından düzenlenen ... tarihli raporda özetle; olayda, davalı sürücü ...'in kusursuz olduğu, davacının %100 kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Rapor, taraflara tebliğ edilmiş ve itirazlar/beyanlar alınmıştır.
Antalya 19. Asliye ceza mahkemesinde ... esas sayılı dosyasında keşfen bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve bilirkişi ...'dan aldırılan ... tarihli raporda sonuç olarak, kazanın oluşumunda; sürücü müşteki ...'in asli kusurlu, sürücü sanık ...'in tali kusurlu olduğu belirtilmiştir. İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen ... tarihli raporda sonuç olarak: sürücü müşteki ...'in asli kusurlu, sürücü sanık ...'in tali kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Tazminat yargılaması hususunun ceza yargılaması ile ilişkisi de 6098 sayılı "Türk Borçlar Kanunu"nda (m. 74) düzenlenmiştir. Buna göre;
"Hâkim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir.
Aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı da, hukuk hâkimini bağlamaz."
Ayrıca; aynı ilke hukuk uygulamasında yenleşmiş olmakla; T.C. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun ... karar tarihli mahkememizce de emsal görülen kararından özetle belirtildiği üzere, ceza mahkemesince verilen beraat kararı , kusur ve derecesi , zarar tutarı, temyiz gücü ve isnat yeterliliği , illiyet gibi esaslar hukuk hakimini bağlamaz.
Her ne kadar ceza mahkemesinin kusur tespiti mahkememizi bağlamasa ise de ilk bakışta bir çelişki mevcut olduğundan, yine de bunun giderilmesi için İstanbul nöbetçi Ticaret mahkemesine talimat yazılarak Yargıtay içtihatları gereği oluşturulacak heyetten rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
... tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; davacının kazada % 75 kusurlu olduğu, davalının ise % 25 kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Rapor, taraflara tebliğ edilmiş ve itirazlar/beyanlar alınmıştır.
Antalya 19. Asliye ceza mahkemesinin yargılama süreci sonunda Antalya BAM 11. CD'nin ... sayılı ilamında özetle; Sanık ...'in savunmasının aksine kaza anındaki hızına ilişkin bilimsel bir tespit bulunmayan ve normal hızla ana yolda yeşil ışıkta seyreden, ilk geçiş hakkı bulunan sanık ...'in seyrine göre sağ tarafında bulunan kaldırımdan aniden yola inerek dönel kavşağa kontrolsüz şekilde giriş yapan katılan ...'in kullandığı motosiklete çarpması ile sonuçlanan kazanın meydana gelmemesi bakımından, sanık ...'in alabileceği herhangi bir tedbir olmadığından, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık teşkil eden bir eyleminin, dolayısıyla atfı kabil kusurunun bulunmadığı anlaşıldığından; ilk derece mahkemesinin kararının ortadan kaldırılmasına, Sanık ... hakkında taksirle bir kişinin yaralamasına neden olma suçundan TCK'nın 89/1, 53/1 maddeleri gereğince cezalandırılması talebiyle kamu davası açılmış ise de; yüklenen suç açısından sanığın taksirinin bulunmaması nedeniyle CMK'nın 223/2-c maddesi gereğince beraatine kesin olarak karar verilmiştir.
Tarafların itirazları, ceza dosyası içeriği/süreci ile mahkememiz dosyası içeriğindeki net bir belirleme yapılmaması, vicdani kanaatin tam olarak oluşması için tekrardan İstanbul nöbetçi Ticaret mahkemesine talimat yazılarak Yargıtay içtihatları gereği oluşturulacak heyetten rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
... tarihli bilirkişi kusur heyet raporunda özetle; davacının kazada % 75 kusurlu olduğu, davalının ise % 25 kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamına göre, kazada, davacının kazada % 75 kusurlu olduğu, davalının ise % 25 kusurlu olduğu mahkememiz kabulündedir.
Mahkememizce maluliyet raporunun düzenlenmesi için dosya İstanbul ATK'ya gönderilmiştir.
Yerleşik Yargıtay kararları gereği; Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir. Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihi ile 01/06/2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik 20/02/2019 tarihinden sonra Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.
30/05/2022 tarihli 8310 karar numaralı ATK raporunda özetle; davacının, Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre tüm vücut engellilik oranının % 28 olduğu, iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 9 aya kadar uzayabileceği belirtilmiştir. Kaza tarihi ... olmakla, esas alınan yönetmelik yerindedir.
Rapor, taraflara tebliğ edilmiş ve itirazlar/beyanlar alınmıştır.
Aşamalarda, davacı vekili, 28/09/2022 tarihli dilekçesi ile maddi tazminat yönünden davalı ... ile anlaşıldığını, davadan feragat ettiklerini, davanın konusuz kaldığını ayrıca manevi tazminat taleplerinin de devam ettiğini beyan etmiştir.
Davalı ... vekili de feragat beyanını kabul ettiklerini, davanın maddi tazminat yönünden feragat nedeni ile reddine karar verilmesini, vekalet ücreti ve yargılama gideri taleplerinin olmadığını beyan etmiştir.
Davacı vekilinin, davadan feragat özel yetkisi olduğu da anlaşılmakla, maddi tazminat yönünden davanın feragat nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.
Somut olayda hakkın özünden feragat söz konusu değildir. Davacı, verdiği dilekçe ile maddi tazminat yönünden davalı ... ile haricen anlaşıldığını beyan etmiştir. Sigorta şirketi tarafından maddi tazminata ilişkin bir ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Davalı ... kendisine karşı dava açılmasına yine kendisi sebebiyet vermiştir. Bu nedenle, mahkemece feragat nedeniyle reddedilen maddi tazminat yönünden davalılar lehine davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekmiştir.(Yargıtay 17. HD'nin 13/10/2016 tarih ve ... Karar) Zaten, sigorta şirketi vekili de vekalet ücreti taleplerinin olmadığını beyan etmiştir. Feragatin maddi tazminata özgü yargılama giderlerini ve vekalet ücretini kapsadığı dilekçe içeriklerinden anlaşılmaktadır.
Davacının manevi tazminat talep ettiği de görülmekle;
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun ... sayılı ilamında da belirtildiği üzere, kişilik hakları, kişinin kendi hür ve bağımsız varlığının bütünlüğünü sağlayan, herkese karşı ileri sürülebilen ve kaynağını Anayasa’dan alan; yani Anayasa’nın teminatı altında bulunan mutlak bir haktır. Manevi tazminat sade bir ifade ile, zarar görenin kişilik değerlerinde iradesi dışında meydana gelen eksilmenin (manevi zararın) giderilmesi, tazmin ve telafi edilmesidir(EREN, Fikret., Borçlar Hukuku-genel hükümler-, 8. Bası, Ekim 2003, s. 745, KILIÇOĞLU,Ahmet, Borçlar Hukuku, Ankara 2004, s. 311, ERTAŞ, Şeref., Manevi Tazminatın Hukuki Niteliği ve Miktarının Tespiti, Postacıoğlu'na Armağan, Ankara 1990, s. 83 vd.)Manevi tazminatta zarar, kişinin iç huzuru ve manevi bütünlüğüne yapılan saldırının mecazi ifadesidir(KILIÇOĞLU,Mustafa, Tazminat Hukuku,3. Baskı, Şubat 2010, s.1031.,HATEMİ, Hüseyin, Sözleşme Dışı Sorumluluk, C.II,İstanbul 1993, s.102)
Manevi tazminata hükmedilirken uygulamaya 22/06/1966 gün 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararındaki ilkeler ışık tutmaktadır.
Mahkememiz anılan hususların da farkında olarak, dosyaya dönüldüğünde, olayın oluşu, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kabul edilen kusur ve maluliyet durumu göz önüne alınarak, 22/06/1966 gün 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararındaki (Belirtilmelidir ki; Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararları konularıyla sınırlı, sonuçlarıyla bağlayıcıdırlar, bkz: 2797 saıyılı Yargıtay kanunu m. 45;"İçtihadı birleştirme kararları benzer hukuki konularda Yargıtay Genel Kurullarını, dairelerini ve adliye mahkemelerini bağlar.)ilkeler göz önünde tutarak , 4.000,00 TL manevi tazminatın dosya kapsamına, talebin miktarına ve bu çerçevede kusur ve maluliyet durumuna ve hakkaniyete uygun olduğu kaaatine varılmıştır.
Son olarak üst yargı denetimine elverişlilik açısından, yargılama giderleri hakkında da kısa bir açıklama yapmak gerekmektedir. Genel kural olarak, kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verilir. Davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa, mahkeme, yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştırır. Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. HD nin, ... esas, ... karar sayılı güncel emsal ilamında da belirtildiği üzere; Davacılar maddi ve manevi tazminat isteklerini birlikte ileri sürmüşlerdir. Niteliği icabı "sadece maddi tazminata özgü" olan gider dışındaki tüm giderler ortaktır. Sadece maddi tazminata özgü yargılama gideri ise "hesap raporu" alınması için sarf edilen giderdir. Dosyada ise, aktüerya raporu alınmamıştır.
HÜKÜM/Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davacının maddi tazminat talebinin FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
2-Davacının manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜ İLE, 4.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 13.09.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... (...) ...'den müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Davacı tarafça yatırılan 35,90 ₺ (TL) başvurma harcının mahsubu ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 46,80 ₺ (TL) peşin harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, hüküm gereği alınması gerekli bakiye 226,44 ₺ (TL)'nin davalılar ... ve ... (...) ...'den müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
5-492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 28. maddesi gereğince; bakiye harcın, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerektiğinden, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmeyen harç için -kanunen belirlenen sınır göz önünde tutularak- "harç tahsil müzekkeresi" yazılmasına, bakiye karar ve ilam harcının ödenmemiş olmasının, hükmün tebliğe çıkarılmasına, takibe konulmasına ve kanun yollarına başvurulmasına engel teşkil etmeyeceğinin bu şekilde hükümde belirtilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen toplamda 82,70 ₺ (TL)'nin davalılar ... ve ... (...) ...'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafça dosyada yapılan ve mahkememizce uyap sisteminden kontrol edilen (denetime elverişlilik açısından, uyap ekranında harç-masraf bölümü altında tahsilat reddiyat bilgileri başlığının içeriğinde masraflar açıkça yazmaktadır) posta-tebligat-bilirkişi ücreti gideri toplamı 5.141,13 ₺ (TL)'nin davalılar ... ve ... (...) ...'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Maddi tazminat talebi bakımından taraflar lehine/aleyhine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
9-Davacının manevi tazminat talebi yönünden, davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; 4.000,00 ₺ (TL) vekalet ücretinin davalılar ... ve ... (...) ...'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Davalı ..., davacının manevi tazminat talebi yönünden kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; AAÜT m. 10 hükmü de dikkate alınarak, 4.000,00 ₺ (TL) vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'e verilmesine,
11-Davacı tarafça yatan gider avansından harcanmayan kısmın hüküm kesinleştiğinde UYAP üzerinden kontrolü de sağlanarak davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili Sn. Av. ...'ın yüzüne karşı davalıların yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır