T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/523 Esas
KARAR NO: 2022/221
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 03/09/2018
KARAR TARİHİ: 17/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesinde, 29/06/2017 tarihinde davalılardan ...Şti'ye ait olan ...plakalı kamyonun karayolları şantiyesine kavşaktan dönmek isterken, davacı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ...plakalı araç ile çarpışmaları neticesinde maddi hasarlı ve yaralamalı kaza meydana geldiğini, ilgili soruşturmayı Akseki Cumhuriyet Başsavcılığının ...Soruşturma numaralı dosyası ile halen devam ettiğini, müvekkiline iş bu kaza nedeniyle %60 oranında sağlık raporu verildiğini, kaza tespit tutanağına göre söz konusu kaza nedeniyle kusur oranlarının paylaştırıldığını, müvekkilinin uzun yıllardan beri kasaplık yaptığını ancak bu olay nedeniyle sağ elini ve vücudunun diğer yerlerinde ki sakatlıklar nedeniyle çalışamaz hale geldiğini, bu sebeplerle maddi ve manevi tazminat taleplerinin kabulü ile, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ...Sigorta vekili mahkemeye sunmuş olduğu cevap dilekçesinde, dava dilekçesinde bahsi geçen 29.06.2017 tarihli kazaya karıştığı belirtilen, ... plakalı aracın müvekkili şirkete 12.07.2016 - 12.07.2017 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ...numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, söz konusu poliçede teminat limitlerinin kişi başı 310.000TL olduğunu, müvekkili şirketin 29.08.2018 tarihinde 230.622,02-TL tazminat alacaklısı ...'a ödemede bulunduğundan herhangi bir sorumluluklarının kalmadığını, bu nedenle davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Dosyada tüm deliller toplanmış, dosya tarafların kusur oranlarının tespiti için Ankara Adli Tıp Kurumuna gönderilmiş, mahkemeye sunulan 22/04/2019 tarihli raporda,
Sürücü ...’ın % 90 (yüzde doksan ) oranında kusurlu olduğu,
Sürücü ...’ın %10 (yüzde on) oranında kusurlu olduğu, kanaatini bildirir rapor sunulmuştur.
Dosya davacının maluliyet oranının tespiti için İstanbul Adli Tıp Kurumuna gönderilmiş ve mahkemeye sunulan 07/07/2021 tarihli raporda,
...ve ... oğlu ... doğumlu ...’ın 29.06.2017 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanmasının, 30.03.2013 tarih, 28603 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik,
Sindirim Sistemi: 7. Splenektomi %10,
Kas İskelet Sistemi: Brakial pleksus orta ve alt trunkus birleşik motor ve duysal kayıp Tablo 2.13 :Üst ekstremite özürlülüğü %79,6; Omuz Hareket kısıtlılığı, Şekil 2.10; %7,%2, Şekil 2.11 %5, %1 Üst Ekstremite özürlülüğü Balthazard formülüne göre; %82,54; Tablo 2.3'e göre: %50,
Kas İskelet Sistemi: Kalça hareket kısıtlılıkları Tablo 3.8a ve Tablo 3.8 b'ye göre; %5 %5,%10; Tablo 3.2'ye göre; %10,
Balthazard formülüne göre hesaplandığında;
1.Kişinin tüm vücut engellilik oranının % 60 (yüzdealtmış) olduğu,
2.İyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 18 (onsekiz) aya kadar uzayabileceği,
3.Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 3 (üç) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceğini bildirir rapor sunulmuştur.
Dosya aktüerya bilirkişiye tevdi edilmiş ve mahkemeye sunulan 02/01/2021 tarihli raporda,
29.06.2017 tarihinde trafik kazası sonucu %60 oranında sürekli ve 18 ay geçici iş gücü kaybı oluşan davacı ...'ın;
- Geçici iş gücü kaybından kaynaklanan zararı maddi zararı 25.711,93(TL),
- Sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan davalı Sigortanın ödemesini aşan bakiye maddi zararı 420.816,12(TL) (ZMM poliçesinin kalan teminat limiti 99.377,98-TL) olarak hesaplanmıştır.
- Geçici ve sürekli bakıcı gider talepleri yönünden bakım ihtiyacını gösterir rapor olmadığından hesaplama yapılamadığını bildirir rapor sunulmuştur.
Dosyada ek rapor aldırılmış ve mahkemeye sunulan 11/04/2021 tarihli 1. Ek raporda,
29.06.2017 tarihinde trafik kazası sonucu %60 oranında sürekli ve 18 ay geçici iş gücü kaybı oluşan davacı ...'ın;
- Geçici iş gücü kaybından kaynaklanan zararı maddi zararı 25.711,93(TL),
- Sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan davalı Sigortanın ödemesi ve Teminat limitini aşan bakiye maddi zararı 321.438,14 (TL)
- Geçici ve sürekli bakıcı gider talepleri yönünden bakım ihtiyacını gösterir rapor olmadığından hesaplama yapılamamıştır.
Dosyada aldırılan 16/01/2022 tarihli 2. Ek raporda,
29.06.2017 tarihinde trafik kazası sonucu 3 ay geçici bakıcı ihtiyacı oluşan davacı ...'ın; -Sürekli bakıcı zararı olmadığı, Geçici bakıcı gider talepleri yönünden zararı 4.799,25 TL olarak hesaplandığını bildirir rapor sunulmuştur.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava, TBK 49 vd. Maddelerine dayalı haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle kusurlu olduğu belirtilen işleten-sürücü ve ZMMS aleyhine açılan maddi tazminat ile sigorta şirketi dışındaki işleten - sürücü aleyhine açılan manevi tazminat istemine ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesinde, "işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur", aynı yasanın 85/1 maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı" aynı yasanın 85/son maddesinde ise, "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, "sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder" şeklinde ifade edilmiştir.
Yukarda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu , öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).
6098 sayılı TBK 54.maddesinde de bedensel zararlar "bedensel zararlar özellikle şunlardır: 1-Tedavi giderleri, 2-Kazanç Kaybı, 3-Çalışma gücünün azalmasından yada yitirilmesinden doğan kayıplar, 4-Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar" olarak belirtilmiştir.
Somut olay yukarıdaki açıklamalar ışığında değerlendirildiğinde; meydana gelen kaza sonucu yaralanan davacının uğradığı zarar ile kusurlu araç sürücüsünün fiili arasında illiyet bağı bulunması nedeniyle davalı sürücünün/araç işletenin ve sigorta şirketinin davacıya karşı sorumlu olduğu kanaatine mahkememizce varılmıştır.
Davalı sigorta şirketi ile davacı tarafın sigorta limiti olan 330.000 TL ve ferileri üzerinden ibralaştığı anlaşıldığından davalı sigorta şirketine açılan ve konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir. Tarafların karşılıklı vekalet ücreti talebi olmadığından bu hususta hüküm kurulmamıştır.
Yargılamaya davacı tarafın talebi doğrultusunda sigorta şirketinin ödemesini aşan tazminat miktarı yönünden diğer davalıya karşı devam olunmuş hüküm kurmaya ve denetime elverişli oluşa ve yasaya uygun , kusur , maluliyet ve aktüerya bilirkişi raporları sonucu davacının kaza nedeniyle geçici bakıcı gideri 4.799,25 TL, geçici iş gücü kaybından kaynaklanan zararı maddi zararı 25.711,93TL, sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan davalı sigortanın ödemesi ve teminat limitini aşan bakiye maddi zararı 321.438,14 TL olarak bulunmuş ve toplam 351.949,32 TL üzerinden davalı ...şirketine açılan maddi tazminat davasının kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Manevi tazminat davası yönünden değerlendirme:
TBK 56. Maddede Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir, düzenlemesi öngörülmüştür.
Hakimin manevi zarar adı ile zarar görene verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin Duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 26.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir. Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23.6.2004, 13/291-370)
Yukarıdaki kanun maddesi, emsal içtihat ve açıklamalarda belirtilen ilkeler çerçevesinde davacı lehine takdiren 50.000,00 TL manevi tazminata karar vermek gerekmiştir.
Neticeten maddi tazminat davasının kabulüne, manevi tazminat davasının kısmen kabulüne kısmen reddine ve davalı ...Sigortaya yöneltilen maddi tazminat davasının ödeme nedeniyle konusuz kaldığı anlaşılmakla bu davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE KISMEN REDDİNE,
2-Davalı ...Sigortaya yöneltilen maddi tazminat davasının ödeme nedeniyle konusuz kaldığı anlaşılmakla bu davanın esası hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
3-Davalı ...Şirketine yöneltilen maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE, 25.711,93 TL geçici iş göremezlik tazminatı 321.438,14 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 4.799,25 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 351.949,32 TL maddi tazminatın davalı ...Şirketinden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemlerin REDDİNE,
4-Manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE, 50.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...Şirketinden tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
Maddi tazminat davası yönünden,
5-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 24.041,65 TL harçtan peşin ve ıslah ile alınan 1.271,08 TL nin mahsubu ile eksik alınan 22.770,57 TL nin davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,
6-Davacının yapmış olduğu posta ve müzekkere ücreti ile bilirkişi ücretinde ibaret toplam 3.242,00 TL masraftan davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.066,00 TL nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 33.086,45 TL vekalet ücretinin davalı ...şirketinden alınarak, davacıya verilmesine,
Manevi tazminat talebi yönünden,
8-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 3.415,50 TL harçtan peşin alınan 512,33 TL nin mahsubu ile eksik alınan 2.903,18 TL nin davalı ...MADENCİLİK İNŞ. NAK.TURİZM SAN. TİC. LTD. ŞTİ'nden alınarak, hazineye irad kaydına,
9-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 7.300,00 TL vekalet ücretinin davalı ...MADENCİLİK İNŞ. NAK.TURİZM SAN. TİC. LTD. ŞTİ'nden alınarak davacıya verilmesine,
10-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 7.300,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, ...MADENCİLİK İNŞ. NAK.TURİZM SAN. TİC. LTD. ŞTİ'ne verilmesine,
11-Davacının ilk yargılama gideri olarak yatırmış olduğu 1.990,08 TL yargılama giderinin ...MADENCİLİK İNŞ. NAK.TURİZM SAN. TİC. LTD. ŞTİ'nden alınarak, davacıya verilmesine,
12-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansı ve varsa teminatın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekili ...ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/03/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır