T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/321 Esas
KARAR NO: 2022/524
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/08/2020
KARAR TARİHİ: 15/06/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Davalı ile vekil eden şirket arasında ticari ilişki mevcut olduğunu, takip tarihi faturaların içeriğinden de anlaşılacağı üzere nakliye ve mal taşıma hizmeti sağlanmasına karşılık davalının ... USD borcu olduğunu, Genel İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyası ile davalı borçluya takip başlatıldığını, davalı borçlunun takibi durdurduğunu, taraflar arasındaki borcun varlığına ilişkin olarak 26.03.2019 tarihli ... numaralı 1.900,00 USD bedelli, 30.03.2019 tarihli ... numaralı 2.000,00 USD bedelli, 30.03.2019 tarihli ... numaralı 2.000,00 USD bedelli, 30.03.2019 tarihli ... numaralı 2.200,00 USD bedelli faturalar ile mal ve hizmet verildiğini, davalının itirazının iptalini, takibin devamını, davalı borçlunun en az %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin yurt dışına meyve sebze ihracatı yapan bir firma olduğunu, dava dilekçesi ekinde sunulan sevk irsaliyelerindeki malların müvekkil ile Rusya’daki bir firma arasında anlaşma uyarınca satıldığını, alıcı olan Rusya’daki firma ile davacının bu malların taşınması konusunda anlaştıklarını, nakliye bedeli malların teslim edildiğinde, Rusya’daki firma tarafından ödenmek üzere davacıya teslim edildiğini, davacı firmanın malları alıcıya zamanında teslim etmediğini, teslim ettiğinde araçların soğuk hava depoları ve yalıtımlarının yeterli olmadığından tüm sebze ve meyvelerin bozulduğunu, alıcının sebze ve meyvelerin bozulduğunu görünce davacıya nakliye ücretini ödemediğini, alıcının nakliye ücretini ödememesi üzerine davacının bu taşıma işlemlerini müvekkil şirkete fatura ettiğini, müvekkil şirketin davacıya ödemekle yükümlü olduğu herhangi bir bedel olmadığını, davacı firmanın kestiği faturaların muhatabının müvekkil şirket olmadığını beyan etmiştir.
DELİLİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, Antalya Genel İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı takip dosyasında borçlunun itirazı üzerine İİK'nun 67. Maddesi gereği açılan itirazın iptali davasıdır.
Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası incelenmiş, Alacaklı Davacı ... Tarım Ürünleri Nakliyat Ambalajlama ve Dış Ticaret Limited Şirketi tarafından davalı borçlu
... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, asıl alacak, işlemiş faiz olmak üzere toplam 8.101,32 USD Alacak için takip açıldığı, ödeme emrinin borçluya 07/07/2020 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu tarafından 11/07/2020 1tarihinde takibe itiraz ettikleri, borçlunun takibe itirazı nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiği ve İİK'nun 67/1 maddesi gereği yasal 1 yıllık süre içerisinde eldeki itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır.
Tarafların ticari defter ve belgeleri getirtilmiş, davacının bildirdiği deliller toplanmıştır. Ancak davalı tarafça tüm ihtar ve yazışmalara rağmen ticari defterleri sunulmamıştır.
Mali Müşavir Bilirkişi ... 25/10/2021 tarihli raporunda sonuç olarak: Davalı firmanın ticari defterleri hazır edilemediğinden dolayı incelenememiştir.
Sonraki sürelerde hazır edilmesi ve yer gösterilmesi durumunda yerinde inceleme
yapılabilecek ve ek rapor şeklinde raporumuz hazırlanabilecektir.
Dosya muhteviyatından
; Davacı firmanın 2019/3 döneminde Bs formu ile 5 adet belge ile toplamı 57.783,00.-TL olan satış tutarının beyan edildiği, Davalı firmanın 2019/3 döneminde Ba formu ile 5 adet belge ile toplamı 57.783,00.-TL. olan alış tutarının beyan edildiği, Takip tarihi itibari ile davalı yanın defterleri incelenemediğinden, davalının ticari defterlerine göre borçlu olup olmadığı tespiti yapılamadığı sonuç ve kanaatine varmıştır.
Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimatla Mali müşavir bilirkişi ...'dan
alınan raporda sonuç olarak: Davacının 2019 yılına ait ticari defterlerinin ... Elektronik defter olduğu, açılış ve kapanış dönemlerine ait ... Elektronik defter beratlarının yasal süresinde sisteme yüklendiği, defterlerin usulüne uygun tutulduğu, dolayısı ile davacının ticari defterlerinin T.T.K. Hükümlerine göre kendi lehine delil olma özelliğine sahip olduğu, Dava konusu faturaların açık fatura olarak düzenlendiği, fatura tutarlarının davacı ticari defterlerinde cari hesap şeklinde takip edildiği, cari hesaba göre faturalara karşılık olarak, tahsilatların olduğu, faturaların BS FORMU ile ilgili vergi dairesine bildirimlerinin yapıldığı, Davacının dava konusu alacak talebine yönelik, dava dilekçesinde belirtilen 4 adet fatura haricinde, 2.200 USD bedelli 1 adet faturanın daha cari hesapta olduğu, cari hesaba göre davalı adına düzenlenen faturaların toplam tutarının 10.300 USD olduğu, tahsilatların toplamının ise 3.092 USD olduğu, cari hesaba dayalı olarak, yabancı para cinsinden, davacının, davalıdan 1.208 USD alacağı kaldığı, yabancı para cinsinden takip edilen cari hesap, mevzuat gereği davacı ticari defterine TL olarak kayıt edilmiş olup, 1.208 USD yabacı paranın, Türk Lirası karşılığı 2.175,77 TL olup, 01.11.2019 tarihi itibari ile davacı ticari defter kayıtlarına göre; davacının, davalıdan 7.175,77 TL alacağı olduğu, Davacının dava konusu alacak talebi ile ticari defter kayıtlarındaki alacağının birbiri ile örtüşmediği görüş ve kanaatine varmıştır.
Uyuşmazlık davacının hizmet ilişkisinden kaynaklı alacağının bulunup bulunmadığından kaynaklıdır.
6100 sayılı HMK 222. maddesine göre, "1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.
(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.
(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.
(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.
(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." düzenlemesi mevcut olup, her iki tarafın ticari defterleri incelenmesine karar verilmiş, ancak davalı tarafça defterler ibraz edilmemiştir. Bilirkişi raporları ile davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, takibe ve davaya konu faturaların defter kayıtlarında yer aldığı, davacı defterlerinde tahsilatlar sonrasında 1.208USD alacağın kayıtlı olduğu, böylelikle ticari defterlerin davacı lehine delil olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme sonunda; dava dışı firma ile davalı arasında alım satıma konu ürünlerin taşınmasının davacı tarafça yapıldığı, nakliye bedelinin davalıya fatura edildiği, dava konusu edilen faturaların davacı defterlerinde kayıtlı olduğu, dosyaya sevk irsaliyelerinin ibraz edildiği, nitekim taraflar arasında teslim hususunda uyuşmalığın bulunmadığı, davalı tarafça 27/06/2019, 16/07/2019, 01/11/2019 tarihli dekontlar ile davacıya 9.092USD ödeme yapıldığı anlaşılmıştır. Her ne kadar, Davalı taraf ayıplı hizmet savunmasında bulunmuş ise de, bu hususta davacıya gönderilen ihtarname yahut uyarı yazısının olmadığı, defter incelemesi neticesinde yukarıda belirtilen tarihlerde davacı tarafa ödemelerin yapıldığı anlaşıldığından davalının bu savunmasına itibar edilmemiştir. Davacının ticari defter ve belgelerindeki tutar esas alınarak itirazın iptali isteminin kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Davacı seçimlik hakkını yabancı para alacağı yönünde talep ettiğinden isteyebileceği faizin 3095 Sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince takip tarihinden fiili ödeme tarihine kadar devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı üzerinden işlemiş faiz olabileceğinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin ... Sayılı ilamında " Dolayısıyla alacak likit, bir başka deyişle bilinebilir, belirlenebilir bir alacaktır. Mahkemece bu husus gözetilerek davacı yararına İİK.nun 67/2 maddesi uyarınca icra inkar tazminatına hükmedilmesi" gerektiği belirtilmiş, Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin ... Karar sayılı ilamında; "Yabancı para alacağı ile ilgili icra takibine yönelik itirazın iptali davalarında İİK'nun 67/2. maddesi uyarınca hüküm altına alınan yabancı para alacağının takip tarihindeki TL karşılığı üzerinden icra inkar tazminatına karar verilir.(Yargıtay 19. HD. ... Yargıtay 13. HD. ... sayılı kararları, ) İcra inkar tazminatı yönünden Takip tarihi itibariyle 1 USD= 6,85-TL olup, asıl alacağın %20'si oranında 241,60 USD takip tarihindeki TL karşılığı 1.654,96 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Döviz alacağına ilişkin davada, hüküm altına alınan döviz için alınması gereken nispi karar harcının matrahının hesaplanmasında hükmolunan döviz cinsinin dava tarihindeki efektif satış kuru esas alınır (Yargıtay 19. HD., ....) Ayrıca, mahkemece hükmedilen yabancı para alacağının, vekâlet ücretinin talep edilen yabancı paranın dava tarihindeki döviz kuru karşılığı bulunarak Türk Lirası üzerinden, karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi esas alınarak belirlenmesi gerekir. (Yargıtay 11. HD., ...) Mahkememizce karar ve ilam harcı ile vekalet ücretinin hesaplanmasında dava tarihindeki yabancı paranın Türk lirası karşılığı üzerinden Merkez bankası dava tarihindeki USD efektif satış kuru: 7,18 -TL olarak belirlenmiş ancak dava dilekçesinde 56.538,00-TL olarak talepte bulunulduğundan, mahkememizce davacı tarafça belirlenen bu bedel üzerinden hesaplama yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, davalının, Antalya Genel İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile, takibin 1.208-USD asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4A maddesine göre Devlet Bankalarınca 1 yıl vadeli USD hesabına uygulanan en yüksek faiz üzerinden takibin DEVAMINA, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE;
2-Hükmolunan alacağın %20 si tutarındaki 241,60 USD (1 USD = 6,85-TL)takip tarihindeki TL karşılığı 1.654,96 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 575,98.-TL karar ve ilam harcının peşin alınan harçtan mahsubu ile bakiyesinin kararın kesinleşmesinin ardından istek halinde davacıya iadesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince hesaplanan 5.100,00.- TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi gereğince hesaplanan 7.053,80.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yapılan davetiye, posta ve bilirkişi giderinden ibaret toplam 1.650,00.-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranı gözetilerek 241,50.-TL'si ile 712,26- TL ilk dava masraf toplamı 953,73.- TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden 193,19.-TL'nin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden 1.126,80.-TL'nin DAVACIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
9-Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın yatırana İADESİNE,
Daİr, davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ...'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/06/2022
Katip ...
E imzalı
Hakim ...
E imzalı