T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/360
KARAR NO: 2021/694
DAVA: Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali), Tazminat (Haksız İhtiyati Tedbirden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/08/2020
KARAR TARİHİ: 26/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili ... tarihli dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin, davalı kooperatifte 20, 21, 22, 87, 88, 89, 90, 91,92, 93, 94, 100, 103 ve 104 nolu toplam 14 adet üyeliğinin bulunduğunu, ... tarihinde davalı kooperatif genel kurul toplantısının yapıldığını, ancak kooperatif yönetim kurulu tarafından oluşturulan gündem üzerine alınan bazı kararların usul ve yasaya aykırı olup iptali gerektiğini, yönetim kurulu tarafından davacı şirkete ve diğer ortaklara gönderilen Genel Kurul Çağrısının 5 nolu gündem maddesinde"İnşaat faaliyetlerinin hızlandırılması ve daha uygun fiyat rekabetinin sağlanması bakımından kalan işler için ihale yöntemlerinin hangisinin kullanılacağına dair karar vermek yetkisinin yönetim kuruluna verilmesi" olarak belirlenmiş iken genel kurulu sırasında veya öncesinde herhangi bir gündem değişikliği talebi ve teklifi olmaksızın genel kurulda bu gündem maddesinin "İnşaat faaliyetlerinin hızlandırılması ve daha uygun fiyat rekabetinin sağlanması bakımından kalan işler için ... Mimarlığın fiyatlarının uygun olduğu için , keşif artışı ile işlerin devam ettirilmesi, inşaatın kalan işlerinin (laminant, mutfak tezgahı, peyzaj, klima, pergole vs.) işlerin açık teklif alınmak suretiyle yapılabilmesi için yönetim kuruluna yetki verilmesi" olarak değiştirilerek oylamaya sunulduğunu ve oy çokluğuyla bu şekilde karar alındığını, davacı şirketin bu maddede muhalif oy kullandığını, gündem değişikliğinin 1163 Sayılı Kanun 46. maddesi ile Kooperatif Ana Sözleşmesinin 31.maddesine açıkça aykırı olup yok hükmünde olduğunu, gündem maddesinin değiştirilmesi işleminin hem şekil hem de içerik olarak kanun ve ana sözleşmeye aykırı ve yok hükmünde olduğunu, gerek Kanunun 42. Maddesi hükmü gerekse Ana Sözleşmenin 23. Ve 60.maddeleri bir arada değerlendirildiğinde ; kooperatife ait inşaatın emanet yada ihale usullerinden hangisi ile yapılacağı, ihale usulüne karar verilmesi halinde ihalenin şekli ve ihale komisyonunun nasıl teşkil edeceğine yalnızca genel kurul karar verebilir şeklinde olduğunu, üstelik genel kurulun bu karar yetkisinin devir ve terk edilemeyeceğini, iptalini talep ettikleri 6 nolu oy çokluğu ile alınan ve davacı şirketin muhalefet ettiği karar metninin "kooperatifin menfaatleri doğrultusunda halen devam etmekte olan inşaatın her türlü mimari, statik, elektrik, mekanik, peyzaj, iç yollar vs. projelerinde tadilat yapma konularında yönetim kuruluna yetki verilmesi" şeklinde olduğunu, ana sözleşme ve kanun maddelerinde açıkça sayılan ve genel kurulun terk ve devredemeyeceği yetkilere dair bu kararın iptalinin gerektiğini, yetkinin devrinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, iptalini talep ettikleri 7 nolu oyçokluğuyla alınan ve davacı şirketin muhalefet ettiği karar metninin "inşaat ve altyapı işlemlerinin tamamlanması sürecinde tedarikçilerle/takas (barter usulü ile) iş ve işlem yapma konusunda yönetim kuruluna yetki verilmesi" şeklinde olduğunu, alınan kararın kooperatif ana sözleşmesi ve Kooperatifler Kanunun 42. Maddesine aykırı olduğunu, kararda takasa konu edilecek taşınmazların hangisi olduğu, kaç adet taşınmaz için bu usulün tercih edileceği, takası düşünülen taşınmazların değerinin genel kurulda tartışılıp karar metnine geçmediğini, ayrıca barter usulünün üyelik kaydı şeklinde mi, yoksa gayrimenkul takası şeklinde olacağının da kararda belirtilmediğini, iptalini talep ettikleri 11 nolu oy çokluğu ile alınan ve davacı şirketin muhalefet ettiği karar metninin "konut değişikliği taleplerinin karşılanması için yönetim kuruluna yetki verilmesi" şeklinde olduğunu, bu hususun eşitlik ilkesine aykırı olduğu ile üyelerin müktesep haklarını ihlal edecek nitelikte oludğunu, davalı kooperatifte 7 ayrı tipte konut bulunduğunu, üyelik kaydıyla her bir üyenin sahibi olacağı konut tipinin belirlenmiş olduğunu beyanla davalı S.S.... Konaklan 2 Arsa Ve Konut Yapı Kooperatifinin ... tarihli genel kurul toplantısında alınan, toplantı tutanağının 5., 6., 7., ve 11.maddelerinde belirtilen kararlar ile sair kanun ve ana sözleşmeye aykırı kararların iptalini,hukuka aykırı genel kurul kararlarının tatbiki halinde gerek kooperatif gerekse üyeler zarar göreceğinden, kararın tatbiki ile telafisi imkansız ihtilaflar doğacağından yargılama süresince davalı S.S.... Konakları 2 Arsa Ve Konut Yapı Kooperatifi'nin ... tarihli genel kurul toplantısında alınan, toplantı tutanağının 5., 6., 7., ve 11.maddelerinde belirtilen kararların tatbikinin durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin iddialarının kabul edilemeyeceğini, davacı şirketin kooperatifin halen devam eden inşaatının sözleşmesi feshedilen önceki yüklenicisi olduğunu, kooperatifin ... tarihinde kurulduğunu, kooperatif adına Antalya/ Döşemealtı/ Yeşilbayır Mahallesi-Yeşilbayır Tapulaması ... Ada ... Nolu parsellerin satın alındığını, davacı şirket ile de yaklaşık 137.000.000,00-TL tutarında anahtar teslim götürü bedel sözleşmesi imzalandığını, ... yılı Nisan ve Mayıs aylarında Kooperatif müdürlerinin kendilerine aylık 35.000,00-TL maaş bağlaması, şahsi harcamalarını kooperatife fatura etmesi gibi hususlar üyelerce öğrenilince ... tarihli genel kurulda önceki yönetim ibra edilmeyerek mevcut yönetimin seçildiğini, eski yönetimin ibra edilmemesi üzerine genel kurulca hesap tetkik komisyonu kurulmasına ve bağımsız denetçilerce inceleme yapılmasına karar verildiğini, mevcut yönetimin göreve başlaması ile öncelikle hesap tetkik komisyonunun ve bağımsız denetçinin kooperatif kayıtlarında inceleme yapmasının sağlandığını, devamında sözleşme şartlarına aykırı olarak, herhangi bir iş akışı ve hakediş usulüne bağlanmaksızın devam etmekte olan inşaat işleriyle ilgili çalışmalar başlatıldığını, davacı müteahhit firma ile masaya oturularak o güne kadar tamamlanmış işlerin hakedişleri karşılıklı belirlenerek toplam 37 adet hakediş karşılıklı imza altına alındığını, raporlarda yüklenici firmaya ilişkin bu tespitlerin yapılmasından sonra yüklenici firmanın hakedişleri ödenmesine rağmen ... Kurumu vb kamu kurumlarına karşı sorumluluklarını yerine getirmediğinin öğrenildiğini, eksikliklerin giderilmesi için Antalya ... Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesi gönderildiğini, bu ihtarnamedeki husular da yerine getirilmeyince Antalya ... Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye numaralı ikinci ihtarnamesinin gönderildiğini, yine sözleşme kapsamındaki sorumluluklar yüklenici tarafından yerine getirilmeyince sözleşmenin haklı olarak feshedildiğini, Hesap Tetkik Komisyonu ve Bağımsız Denetçi Raporuna ilişkin olarak Antalya Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, .../... soruşturma numarası ile soruşturma yapıldığını, soruşturma kapsamında halen tam yetkili müdürlere yurt dışına çıkış yasağı tedbiri uygulandığını, soruşturma neticesinde Antalya Cumhuriyet Başsavcılığınca kooperatif kanunundan kaynaklanan suçlar, görevi kötüye kullanma, zimmet, irtikap suçlarından iddianame düzenlendiğini ve bu iddianamenin Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kabul edilerek .../... E. Sayılı dosya açıldığını, davacı şirket yetkilisi ...’nın da bu dosyada sanık olarak yargılanmakta olduğunu, diğer taraftan sözleşme fesih tarihinde taraflarınca bilinmeyip soruşturmanın devamı esnasında davacı yüklenicinin yetkilisi ... ile kooperatif önceki müdürleri ... ve ... arasında 4.375.000,00-TL'lik nitelikli dolandırıcılık ilişkisi olduğu, ...' nın ...' in eşi ...' e farklı zamanlarda kooperatiften aldığı avanslardan toplam 4.375.000,00-TL banka aracılığıyla gönderdiğinin tespit edilmiş olup söz konusu soruşturmanın halen Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının .../... S.N.lu dosyasında devam ettiğini, Genel Kurul 5 nolu kararı incelendiğinde genel kurulun 2 konuda karar verdiğinin açıkça anlaşıldığını, bunlardan ilkinin kalan işlerin ... Mimarlık tarafından keşif artışı ile devam ettirilmesi yönündeki " İnşaat faaliyetlerinin hızlandırılması ve daha uygun fiyat rekabetinin sağlanması bakımından kalan işler için mevcut ... Mimarlığın fiyatlarının uygun olduğu için, keşif artışı ile işlerin devam ettirilmesi" kararı olduğunu, ... Mimarlığın vekil eden kooperatif tarafından ... tarihli genel kuruldan alınan karar neticesinde ihale sonucu inşaat işlerini yapmaya hak kazanan firma olduğunu, vekil eden kooperatifin inşaatının yaklaşık %70 oranında tamamlanmış olup halen 300 e yakın üyesi bulunduğunu, bu üyelerin inşaatın yaptırılma yöntemini belirleyebileceğinin açık bir şekilde kanun ve ana sözleşmede yer aldığını, genel kurul öncesinde ve genel kurul esnasında bütün üyelerin şeffaf bir şekilde bilgilendirildiğini, bu bilgilendirmeler doğrultusunda ... tarihli genel kurul sonucunda birim fiyatlar üzerinden ihaleyi almaya hak kazanan firma ... Mimarlık ile kalan işler için keşif artışı yoluyla devam edilmesine, sınırlı sayıda belirlenen kalemler içinse açık teklif usulü ile alım yapılmasının genel kurulca kararlaştırıldığını, genel kurul karar metnindeki 7 nolu kararın alınmasındaki amacın kooperatife daha fazla üye kaydedebilmek, iş yapan kişilere iş karşılığında üyelik vermek olduğunu, genel kurul 11. Maddesindeki kararın konut değişiklik taleplerinin karşılanması konusunda yönetim kuruluna yetki verildiği, bu yetkinin doğrudan genel kurula verilmiş devredilmez bir yetki olmadığını, kooperatif üyeliklerinin konut değişiklik talebinin yönetim kurulunca yapılmasının önünde bir engel olmadığını beyanla dayanaktan yoksun davanın reddine vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflara duruşma gün ve saatini bildirir usulüne uygun meşruhatlı davetiyeler tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
... Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak kooperatife ait sicil dosyası, ortakları, ana sözleşmesi ve yetkililerin isim ve adresleri, imza sirküleri, ... tarihli genel kurula çağrı, toplantı tutanağı, genel kurul gündeminin değiştirilmesine ilişkin alınan karar ve buna dair belgeler dosyamız arasına alınmıştır.
Davalı kooperatife müzekkere yazılarak, kooperatife ait sicil dosyası, ortakları, ana sözleşmesi ve yetkililerin isim ve adresleri, imza sirküleri, ... tarihli genel kurula çağrı, toplantı tutanağı, genel kurul gündeminin değiştirilmesine ilişkin alınan karar ve buna dair belgeler dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce yargılama sırasında ... tarihli oturum 4 nolu ara karar gereği ... tarihli genel kurul kararında iptali istenilen 5,6,7 ve 11 nolu kararların Kooperatifler Kanunu ve kooperatif ana sözleşmesine aykırı olup olmadığı, iptalini gerektiren sebeplerin bulunup bulunmadığı, kooperatif yönetim kuruluna yetki verilmesi hususunun kooperatifler kanunu ve ana sözleşmeye aykırılık teşkil edip etmediği hususlarında mahkeme ve yargıtay denetimine elverişli rapor tanzimi için dosyanın re'sen seçilecek kooperatif işlemleri hususunda uzman nitelikli hesap bilirkişisi ... ve mali müşavir bilirkişi ...'a tevdi ile rapor alınması hususunda dosyanın Ankara Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, bilirkişiler tarafından sunulan ... tarihli raporda özetle; "...1) Davalı kooperatifin ... günü yapılan genel kurul toplantısında alınan davaya konu olan kararların, kanunlarda öngörülen mutlak butlan hallerinin hiçbirisinin oluşmadığı,
2) Huzurdaki davanın, davanın iptal edilebilirliği açısından, bir aylık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı ve de davacı tarafın davacı açma koşullarının bulunduğu,
3) Davalı kooperatifin ... günü yapılan genel kurul toplantısının gündemin 5.maddesinde alınan kararın, KK'nın 42. maddesinin ikinci fıkrasının (7) numaralı bendi ile anasözleşmenin 23. maddesine aykırı bir yönünün bulunmadığı,
4) Gündemin 6. maddesinde alınan kararla, genel kurulun devir ve terk edemeyeceği yetkilerin yönetim kuruluna devrinden söz edilemeyeceği görüşüne varılmakla birlikte, Sayın Mahkemenin bu görüşümüze itibar etmemesi halinde; kooperatif ana sözleşmesinin 60. maddesinin ilk iki fıkrası hükmü gözetilerek, gündemin 6. maddesinde alınan bu kararın ıptal edilebileceğinin düşünülebileceği,
5) Gündemin 7. maddesinde görüşülerek karara bağlanan hususun,
- Öncelikle, ilan edilen gündeme sonradan ilave edilmiş olması sebebiyle KK'nın 46/3. fıkrası hükmüne açıkça aykırı olduğu,
- Bunun yanında, iptali istenen gündemin bu maddesinde alınan kararda, yapılan ne kadarlık iş karşılığında bir ortaklık payı verileceğinin, ayrıca 7 ayrı tipte konut bulunduğu belirtilen kooperatifte yapılan imalat / iş / işçilik karşılığında hangi tür konut tipi için ortak kaydedileceği açıkça yer verilmesi gerekirken, tüm bunlara kararda yer verilmediği, keza öngörülen işin yapılmaması halinde yapılan imalat ve / veya iş karşılığı (barter usulü) verilen ortaklık payının ne olacağı hususuna da açıklık getirilmediği görüldüğünden, alınan kararın kanuna, anasözleşmeye ve özellikle de iyi niyet esaslarına aykırı olduğundan iptalinin gerekebileceği,
- Şayet gündemin 7. maddesinde alınan kararla, ortaklık ilişkisi öngörülmeyip de, yapılan imalat / iş karşılığı verilen peşin ve sabit ödeme ortaklık niteliğinde değil de, kooperatife inşaat ve imalat işi yapan ya da sadece işçilik işlerini yapanlara konut devrinden ibaret ise, bu halde de; KK'nın 42. maddesinin ikinci fıkrasının 6 nolu bendinde sözü edilen taşınmaz satımı söz konusu olacağından, genel kurulca satımında takip edilecek usul ile satılacak konutun asgari fiyatının belirlenmesi gerekirken, böyle bir belirleme yapılmamış olduğundan, alınan bu kararın bu yönü itibariyle de KK'nın 42. maddesinin ikinci fıkrasının 6 nolu bendine açıkça aykırı olduğunun söylenebileceği,
6) Gündemin 11. maddesinde alınan kararın, kooperatif anasözleşmesinin 61. Maddesine uygun olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE; Dava, kooperatif genel kurul kararının iptali istemine ilişkindir.
1163 Sayılı Kanun 53. Maddesinde "Aşağıda yazılı kimseler kanuna, anasözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiası ile Genel Kurul kararları aleyhine, toplantıyı kovalıyan günden başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilirler.
1. Toplantıda hazır bulunup da kararlara aykırı kalarak keyfiyeti tutanağa geçirten veya oyunu kullanmasına haksız olarak müsaade edilmiyen yahut toplantıya çağrının usulü dairesinde yapılmadığını veyahut gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmediğini yahut da Genel Kurul toplantısına katılmaya yetkili olmıyan kimselerin karara katılmış bulunduklarını iddia eden pay sahipleri..." düzenlemesi mevcuttur.
Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 11/12/2015 tarih, 2014/8212 Esas, 2015/8073 Karar sayılı emsal içtihadında; "...1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 53. maddesi uyarınca, genel kurulda alınan kararların, oyunu kullanmasına haksız yere izin verilmemesi, çağrılmama, çağrının usulsüzlüğü, gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmemesi veya toplantıya ve karara yetkili olmayan kimselerin iştirak etmesi iddialarına, toplantıya gelmeyen ortaklar dayanabileceklerinden, ret oyu ve muhalefet şerhi koşulu bu kişiler için aranmaz ise de, dava toplantıyı izleyen bir ayın içinde açılmalıdır. Bu iddialara dayanmayan üyelerin, kararların yasa, anasözleşme ve afaki iyiniyet kurallarına aykırılık halleri ileri sürülerek iptalleri isteminde bulunabilmesi için, toplantıya katılması, ret oyu vermesi ve karara muhalif kalarak keyfiyeti zapta geçirmesi ve davanın toplantıyı izleyen bir ayın içinde açılması gerekmektedir. Diğer anlatımla, toplantıya katılan ortaklar ret oyu kullanıp, alınan kararlara muhalif kalarak, keyfiyeti tutanağa geçirdikten sonra kararın yasaya, anasözleşmeye ve iyiniyet kurallarına aykırı olduğu iddiasıyla iptali için toplantıyı kovalayan günden başlamak üzere bir ay içinde dava açabilir..." şeklinde belirtilmiştir.
Yukarıda belirtilen kanun maddesi ve emsal içtihatlar doğrultusunda davacının genel kurul kararının iptalini istemek yönünde aktif husumetinin bulunup bulunmadığı yönünden yapılan değerlendirmede; davacının genel kurul kararının iptalini istemek yönünde açılan davada aktif husumetinin bulunduğu ve davanın süresinde açıldığının kabulü gerekmiştir.
... tarihli genel kurul toplantısında alınan kararların iptal edilebilir nitelikte olup olmadıkları hususunun ayrı ayrı incelenmesinde:
5 nolu karar yönünden yapılan değerlendirmede,
İlan edilen gündem ile genel kurulda görüşülen “İnşaat faaliyetlerinin hızlandırılması ve daha uygun fiyat rekabetinin sağlanması bakımından kalan işler için ihale yöntemlerinin hangisinin kullanılacağına dair karar vermek yetkisinin genel kurula verilmesi” gündem maddesinde herhangi bir değişikliğin olmadığı görüşülmüştür.
Genel kurulda yapılan görüşmelerde ise; ilan edilen gündemdeki “...ihale yöntemlerinin hangisinin kullanılacağına dair karar vermek yetkisini” genel kurul; “...mevcut ... Mimarlığın fiyatlarının uygun olduğu için, keşif artışı ile işlerin devam ettirilmesi, inşaatın kalan işlerinin (laminant, mutfak tezgâhı, peyzaj, klima, pergole vs.) işlerin açık teklif alınmak suretiyle yapılabilmesi için kooperatif yönetim kuruluna yetki verilmesi” yönünde karar almıştır.
KK'nın 42. maddesinin ikinci fıkrasının (7) nolu bendi ile “İmalat ve inşaat işlerinin yaptırılma yöntemini belirlemek” de yönetim kurulunun devir ve terk edemeyeceği yetkileri arasında sayılmıştır.
Dava konusu edilen gündemin 5. Maddesinde genel kurul yetkisini açık teklif alma şeklinde kullanmıştır. Alınan bu kararla işleri yapacak olan yönetim kuruluna yetki verilmiş, bu hususta yönetim kurulu görevlendirilmiştir.
Kooperatifin ... günü yapılan olağanüstü genel kurul toplantısında alınan karar üzerine; aynı zamanda kooperatif ortağı olan yüklenici ... İnş. Firması ile olan sözleşme fesih edilmiş; en uygun teklifin ... Mim. Şirk ti tarafından verildiğinin görülmesi üzerine aynı tarihli yönetim kurulu toplantısında söz konusu işin yapımının ... Mim. şirketine verilmesi kararlaştırılmıştır.
Davalı kooperatifin ... günü yapılan genel kurul toplantısında, gündemin 5. maddesinde alınan kararın KK'nın 42. maddesinin ikinci fıkrasının (7) numaralı bendi ile anasözleşmenin 23. maddesine aykırı bir yönünün bulunmadığı, hatta ... günü yapılan genel kurul toplantısında oybirliği ile alınan, haliyle dava konusu bile edilmeyen / edilemeyen, devam eden proje, altyapı ve inşaat işinin açık teklif ihale yöntemi ile yapılması yönündeki kararın devam niteliğinde olduğu anlaşılmakla iptalini gerektirir yön bulunmadığının kabulü gerekmişir.
6 nolu karar yönünden yapılan değerlendirmede,
6 nolu kararın; “Kooperatifin menfaatleri doğrultusunda halen devam etmekte olan inşaatın her türlü mimari, statik, elektrik, mekanik, peyzaj, iç yollar v.s. projelerinde tadilat yapmakonularında yönetime yetki verilmesi görüşüldü, genel kurula oylamaya sunuldu. 6 ret oyunakarşılık oy çokluğu ile kabul edildi.” şeklinde olduğu, gündemin bu maddesinde alınan kararın yeni bir karar olmadığı, gündem maddesinde geçen karardaki işlerin ilk defa yapılması yönünde karar alınmadığı, belirtilen işlerde tadilat yapılması yönünde karar alındığı görülmüştür. Dolayısıyla, madde ile genel kurulun devir ve terk edemeyeceği yetkilerin yönetim kuruluna devrinden söz edilmesi mümkün değildir. Ancak kooperatif Ana Sözleşmesinin 60. Maddesinin ilk iki fıkrasında“Alınan arsaya ilişkin proje, altyapı ve inşaat işlerinin yaptırılması usulü genel kurulca tespit edilir.
Yukarıdaki işlerin yaptırılmasında; ihale veya emanet usulünden hangisinin uygulanacağı, ihale usulünün kabulü halinde bunun kapalı teklif usulü, açık teklif usulü, pazarlık usulü veya yarışma usulü suretiyle yürütüleceği, ihale komisyonunun nasıl teşkil edileceği, emanet usulünün tercih edilmesi halinde ise emanet komisyonunun kimlerden oluşturulacağı hususları genel kurul kararında belirtilir.” hükmünün bulunduğu, ana sözleşmede mevcut hali ile ayrıntılı olarak proje, alt yapı ve inşaat işlerinin yaptırılmasının usulünün genel kurulun yetkisinde olduğu hususunun belirtildiği, ancak ... tarihli genel kurulda Ana Sözleşme 60. Madde hükmüne aykırı olarak bu kapsamda değerlendirilen tadilat işinin yönetim kuruluna devredildiği anlaşılmakla, mahkememizce söz konusu genel kurul kararının 6. Maddesinin iptal edilebilir nitelikte olduğunun kabulü gerekmiştir.
7 nolu karar yönünden yapılan değerlendirmede,
7 nolu kararın "inşaat ve altyapı işlemlerinin tamamlanması sürecinde tedarikçilerle/takas (barter usulü ile) iş ve işlem yapma konusunda yönetim kuruluna yetki verilmesi" şeklinde olduğu görülmüştür.
KK'nın 46/3. maddesinde "Gümdemde olmayan hususlar gürüşülemez. Ancak, kooperatife kayıtlı ortakların en az 1/10'unungündem maddelerinin görüşülmesine geçilmeden önce yazılı teklifte bulunmaları halinde, hesap tetkik komisyonunun seçilmesi, bilanço incelemesinin ve ibranın geriye bırakılması, çıkan veya çıkarılan ortaklar hakkında karar alınması, genel kurulun yeni bir toplantıya çağrılması ve kanun, anasözleşme ve iyiniyet esasları ilegenel kurul kararlarına aykırı olduğu ileri sürülen yönetim kurulu kararlarının iptali, yönetim kurulu üyeleri ile denetçilerin azli ve yerlerine yenilerinin seçilmesi ile ilgili hususlar, genel kurula katılanların yarıdan birfazlasının kabulü ile gündeme alınır" hükmü getirilmiştir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 10/03/2011 tarih, 2009/4123 Esas, 2011/2498 Karar sayılı emsal içtihadında; "... 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 23 ncü madde hükmü uyarınca, ortaklar hak ve yükümlülüklerde eşit konumda olduklarından, yönetim kurulu bu ilkenin dışına çıkmak istediği takdirde, bu hususu, genel kurul gündemine alarak, genel kurulun tartışmasına açıkça sunmak zorundadır. Bu nedenle, sabit ve peşin aidat ödemek suretiyle ortaklığa alınırken bu usule uyulmamışsa, böyle bir ortağın devam eden inşaatların finansmanına katılım için de aidat ödeme yükümlülüğü, her tür üyelik için söz konusu olan genel yönetim ve alt yapı giderlerine ilişkin aidat sorumluluğu yanında devam eder.
Somut olaya gelince, davacının ... tarihli yönetim kurulu kararı ile ortaklığa kabul edildiği, davalı kooperatife ait binanın tüm cam, mermer işleri vs. yapması karşılığında davacıya bir daire verileceğinin yönetim kurulunca imzalanan ... tarihli sözleşme ile kararlaştırıldığı, davacının sözleşme belirtilen edimlerini yerine getirdiği, bu hususun aksinin davalı tarafından da savunulmadığı,kura sonucu davacı adına çıkan taşınmazın davacıya fiilen teslim de ediliği dosya kapsamı ile sabit olup, taraflar arasındaki sözleşmenin dolayısıyla peşin ortaklık ilişkisinin genel kurul gündemine getirtilip getirtilmediği mahkemece araştırılmadan yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Bu durumda, mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda dava konusu ile ilgili tüm genel kurul tutanakları getirtilerek taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin başka bir ifade ile davacının peşin ortaklığının genel kurul gündemine alınıp alınmadığı, bu hususun bilançolarda gösterilip gösterilmediği bu bağlamda genel kurulun davaya dayanak yapılan sözleşmeye açık yada gizli bir onamı bulunup bulunmadığı açıklıkla ve denetime elverişli bir şekilde değerlendirilmek ve sonucuna göre bir karar verilmek gerekirken yanlış ilkeden ve yanılgılı değerlendirmeden hareketle eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir."
Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 19/09/2011 tarih, 2011/319 Esas, 2011/395 Karar sayılı emsal içtihadında; "...1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 23. maddesi hükmü uyarınca, ortaklar hak ve yükümlülüklerde eşit konumdadırlar. Yönetim kurulu bu ilkenin dışına çıkmak istediği takdirde, bu hususu, genel kurul gündemine alarak, genel kurulun tartışmasına açıkça sunması gerekmekte veya genel kurulun yapılan uygulamayı açıkca ya da zımnen benimsemesi icap etmektedir. Bu nedenle, sabit ve peşin aidat ödemek suretiyle ortaklığa alınmadaki bu usule uyulmamışsa, böyle bir ortağın (devam eden inşaatların finansmanına katılımı için) üyelik aidat yükümlülüğü devam eder. Açıklanan usule uyulmuşsa, ortaklığa alınmadaki bu farklılık, ortaklığa alındıktan sonra üyelik aidatı istenmesini mümkün kılmaz ise de kooperatifin amacına ulaşıncaya kadar yapılan genel yönetim ve alt yapı giderlerinden ortağın sorumluluğu devam eder. Genel kurulca açık yetki verilmedikçe ya da benimsemedikçe 1163 sayılı Yasa'nın 23. maddesine aykırı şekilde yönetim kurulunun diğer ortaklardan farklı statüde ortaklığa kabul kararı vermesine veya akçalı konularda bir ortağı farklı statüde konumlandırmasına geçerli hukuki sonuç bağlanamaz. Öte yandan, parasal yükümlülükler yerine getirilmeden tapu iptal ve tescil isteminde de bulunulamaz." şeklinde belirtilmiştir.
Yukarıda belirtilen kanun maddesi ve emsal içtihatlar doğrultusunda yapılan değerlendirmede: Gündemin 7. maddesinde alınan kararın KK 46/3. maddesindeki düzenlemeye açıkça aykırı olduğu, zira yapılan ne kadarlık iş karşılığında bir ortaklık payı verileceğinin, ayrıca 7 ayrı tipte konut bulunduğu anlaşılan kooperatifte yapılan imalat/işçilik karşılığında hangi tür konut tipi için ortak kaydedileceğinin de açıkça kararda yer verilmediği, işin yapılmaması halinde verilen ortaklık payının ne olacağı hususunda yine kararda belirtilmediği görülmüştür.
Yapılan işin verilen peşin ve sabit ödeme ortaklık niteliğinde değilde, kooperatife ait inşaat ve imalat işi yapan şirkete verilen konut devrine ilişkin olduğu düşünüldüğünde de bu hususun Kooperatifler Kanunun 42.maddesi kapsamında taşınmaz satımı olarak değerlendirileceği, taşınmaz satımında da takip edilecek usul ile satılacak konutun asgari fiyatının genel kurulca belirlenmesi gerektiği, dolayısıyla bu durumda da yasal düzenlemeye aykırı durum oluşacağı anlaşılmakla 7 nolu kararın iptale tabi olduğunun kabulü gerekmiştir.
11 nolu karar yönünden yapılan değerlendirmede,
11 nolu kararın; "Konut değişiklik taleplerinin karışlanması için yönetim kuruluna yetki verilmesi" olduğu görülmüştür.
Kooperatif Ana Sözleşmesi 61/3. Maddesinde "Ortaklar, yönetim kuruluna yazı ile bilgi vermek şartıyla kendilerine düşen konutları diğer ortakların konutları ile değiştirebilirler." düzenlemesi mevcut olup, alınan 11 nolu kararın Ana Sözleşme kapsamında alındığı, bu hali ile Ana Sözleşmeye aykırılığın bulunmadığı görülmekle iptalini gerektirir yön olmadığının kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Açıklanan gerekçelerle, davanın kısmen kabul, kısmen reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile; davalı SS.... Konakları 2 Arsa ve Konut Yapı Kooperatifi'nin ... tarihli genel kurul toplantısında alınan gündemin 6.ve 7. Maddesindeki kararlarının İPTALİNE,
2-Davacı tarafın diğer maddelerin iptaline yönelik fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 59,30 TL harçtan peşin olarak alınan 54,40 TL harcın mahsubu ile 4,90 TL harcın karar kesinleştiğinde istek halinde davacıya İADESİNE,
4-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğiden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalı kooperatiften tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğiden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yapılan 206,20 TL ilk dava masrafı, 442,60 TL müzekkere, 283,50 TL davetiye ve 2.038,00 TL bilirkişi giderinden ibaret toplam 2.970,30 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı tarafından kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde talep aranmaksızın davacıya İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/10/2021
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır