T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/401 Esas
KARAR NO: 2021/543
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/09/2020
KARAR TARİHİ: 14/09/2021
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
İSTEM:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkil davacı, yapı sahibi davalı ...olan ... İli ... İlçesi ... Mahallesi ... Ada ... Parselde kain taşınmazda inşa edilen yapının statik, mimari, mekanik tesisat, elektrik tesisat ve tadilat projelerinin müvekkil tarafından hazırlanması hizmeti, bu işlerin karşı taraf adına 3. Kişilere yaptırılması hususunda anlaştıklarını, Vekil edenin yükümlülüklerini yerine getirmesine rağmen davalı taraf borcunu ödemediğini, bunun üzerine tarafımızca arabulucuya başvurulmuş fakat herhangi bir sonuç alınmamış, anlaşmaya varılamadığını, Müvekkil davacı, davalı ile aralarında mevcut anlaşmaya uygun olarak üzerinde düşen edimleri yerine getirdiğini, bu husus ekte suretleri sunulan ... tarih ... no'lu, ... tarih ... no'lu, ... tarih ... no'lu yapı ruhsatlarından açıkça anlaşılmaktadır. Nitekim aynı yapıya ilişkin olarak ... tarih ... nolu ... İzin belgesi de ekte sunulmuştur. İş bu belge yapı inşaatının tamamlandığının ve müvekkilin üzerine düşen edimi yerine getirdiğinin kanıtı olduğunu. Müvekkil yapının inşası devam etmekte iken statik, mimari, mekanik tesisat, elektrik tesisat ve tadilat projelerinin hazırlanması ve yapıya uygulanması için muhtelif firmalar ile anlaşmış, hizmet bedellerini kendisi ödediğini, davalarının kabulü ile tahkikat sonucunda müvekkilimizin alacağının tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere asgari 1.000,00-TL alacağımızın ... İzin Belgesi'nin alındığı tarih olan ... tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
YANIT:
Davalı vekili cevap dilekçesinde;Açılan dava ticari nitelikte bir dava olmadığını, Her ne kadar müvekkil taraf şirket olsa da ticari faaliyetinden kaynaklanmayan bir durumdan dava açıldığını, . Bu sebeple açılan davanın görev yönünden reddi gerektiğini, Davacı alacağının tam ve kesin olarak belirlenemediğinden bahisle belirsiz alacak davası açtığını, dava değeri olarak 1.000,00 TL belirlediğini, 6100 sayılı Kanun'un 107. maddesinde Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle" belirsiz alacak davası açılabileceği söylendiğini, Davacı dosyaya miktarları belirli belgeler sunmuş olmasına rağmen belirsiz alacak davası açtığını, bu durum kanunun içeriğine aykırı olup yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca davanın hukuki yarar yokluğundan red edilmesi gerektiğini, dosyaya sunulan belgelerin hepsinin aynı zamanda hazırlandığı açıkça göründüğünü, Evrakların hiçbirinde tarih bulunmadığını, tahsilatların ne zaman ne şekilde yapıldığı hakkında bilgi de verilmediğini, resmi hiç bir nitelik taşımayan bu belgeler tarafımızdan kabul edilmeyeceğini, her zaman hazırlanabilecek durumda olduğunu, alacak konusu edilen proje bedellerinin miktarı da abartılı şekilde yazıldığını, müvekkil firma anlaştığı proje bedellerini davacının ... aracılığıyla ilgili firmalara ödediğini, Davacı tarafın müvekkil şirketi borç altına sokma yetkisi bulunmamaktadır. Dava konusu edilen belgeler müvekkil şirketi bağlayıcı nitelikte değildir. Müvekkil şirketten maddi olarak faydalanmak amaçlı hazırlandığını, davanın reddini talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE
Dava; davacı tarafından ... ili ... İlçesi ... Mah. ... ada ... parsel sayılı taşınmazda inşaa edilen yapıda davacı tarafından yerine getirildiği belirtilen projelerin hizmet bedelinin ve davalı adına yapılan ödemelerin tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizce tarafların sundukları ticari defter ve belgeler incelenmiş, keşif icra edilmiş, dava konusu alacağa dayanak olan taşınmaza ilişkin proje ve belgeler celp edilerek dosya arasına alınmış taraf delilleri toplanmıştır.
Mahkememizce taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin tespiti ve varsa davacı tarafın talep edebileceği alacak miktarının belirlenmesi amacıyla keşif icra edilmiş, keşif sonunda bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen ... tarihli raporda özetle; davalı tarafın ...-...-... yılı ticari defterlerinin yasal tasdiklerini süresinde yaptırdığı, HMK 222/2 maddesi gereğince sahibi lehine delil vasfı taşıyabileceği, davacı tarafın defter tutma yükümlülüğü bulunmadığı, sadece Potansiyel mükellefiyet kaydının bulunduğu, Davalı tarafın defterlerin incelenmesinde davacıdan ... yılı öncesinden daire satın aldığı açılış fişinden gelen daire stoklarından anlaşıldığını, Davalı tarafın defterlerinde davacı adına düzenlenmiş ve alınmış bir fatura bulunmadığı, cari hesap kaydı açılmadığı, ..., ..., ... yılı defterlerin açılış ve kapanışlarında davacı adına bir borç / alacak bakiyesi bulunmadığı, taraflar arasında daire alımı/satımı dışında ticari ilişki kurulmadığı, Proje bedellerine ilişkin yapılan hesaplama ve değerlendirmeler sonrasında; Toplam: 260.940,70TL KDV olabileceği, piyasada kabul gören uygulamalarda; proje bedellerinin taraflar arasında yapılan anlaşmalar üzerinden sağlandığı, dosyada taraflar arasında proje bedellerine ilişkin herhangi bir sözleşme bulunmadığı, davalı vekilince delil olarak ...'a yaptıkları ödemelere ait tahsilat makbuzları toplamının 31.000TL olduğu, bu ödemelerin davacı adına yapılan ödeme olup olmadığı hususunun Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu ve bu hususta heyetimizce bir değerlendirme yapılamadığını, Dosya içerisinde silik vaziyette sureti bulunan KDV dahil 30.000TL bedelli bir e-fatura olduğu ve faturada “... parsel mimari proje alacağım yoktur, basil tadilat bedelleri alınmış” notunun bulunduğu hususlarının bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce tarafların dayandıkları delillerden Antalya ... İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile Antalya ... İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyaları celp edilerek incelenmiş, ilgili dosyalarda taraflar arasında iş ilişkisi mevcut olduğu iddiası ile davacının davalı şirkette çalışmalarının tespitinin istendiği, ayrıca taraflara arasında iş ilişkisi bulunduğu iddiası ile kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti ve maaş ücreti alacaklarının talep edildiği, bu alacaklara dayanak olan hususun ise Mahkememiz dosyasına konu olan ... ili ... İlçesi ... Mah. ... ada ... parsel sayılı taşınmazda yapıldığı belirtilen işlerle aynı olduğu görülmüştür.
Buna göre öncelikli olarak dava konusu uyuşmazlıkta Mahkememizin görevli olup olmadığı hususunun irdelenmesi gerekmektedir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde; “Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir” hükmüne yer verilmiştir. Buna göre görev hususunun belirlenmesinde bu konuda ayrı bir düzenleme bulunup bulunmadığının göz önünde bulundurulması gerekmektedir.
İşçinin haklarını adalet mercilerinde çabuk, kolay ve ucuz bir surette almasını temin etmek amacıyla özel İş Mahkemeleri Kanunu çıkarılmıştır. Ayrı bir iş yargılaması ve bu yargılamayı uygulayan özel mahkemelerin kuruluşu, esasen iş hukukunun işçiyi koruma hukuki niteliğinden kaynaklanmaktadır.
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5.maddesinde “a)5953 sayılı Kanuna tabi gazeteciler, 854 sayılı Kanuna tabi gemiadamları, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa veya 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun İkinci Kısmının Altıncı Bölümünde düzenlenen hizmet sözleşmelerine tabi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarına,b) İdari para cezalarına itirazlar ile 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamındaki uyuşmazlıklar hariç olmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumu veya Türkiye İş Kurumunun taraf olduğu iş ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıklara,c)Diğer kanunlarda iş mahkemelerinin görevli olduğu belirtilen uyuşmazlıklara, ilişkin dava ve işlere bakar.” düzenlemesine yer verilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 8. maddesinde, “İş sözleşmesi, bir tarafın (işçi) bağımlı olarak iş görmeyi, diğer tarafın (işveren) da ücret ödemeyi üstlenmesinden oluşan sözleşmedir” tanımlaması yapılmıştır. Belirtmek gerekirse, 4857 sayılı İş Kanunu’nda “hizmet akdi” sözcüğü terkedilmiş, yerine “iş sözleşmesi” ifadesi kullanılmıştır.
Şu halde, İş Mahkemeleri Kanunu ile işçi ve işveren arasında iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden doğan uyuşmazlıkları çözme görevinin iş mahkemesine verilmiş olması, Türk Ticaret Kanunu'nun 5.maddesinde yer alan “aksine hüküm bulunmadıkça” ibaresinin karşılığıdır. Başka bir anlatımla, İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5.maddesi, Türk Ticaret Kanununun 4.maddesinde belirtilen ticari davalara bakma görevinin ticaret mahkemelerine ait olduğunu belirten 5.maddedeki 'aksine hükmü' öngören bir düzenlemedir.
Göreve ilişkin kurallar kamu düzenine ilişkin olup, HMK’nın 114/1-c maddesine göre mahkemenin görevli olması dava şartıdır. HMK’nın 115. maddesine göre ise dava şartlarının mevcut olup olmadığı, taraflarca ileri sürülüp sürülmediğine bakılmaksızın yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetilir. Diğer taraftan görevsiz mahkeme davanın esası hakkında karar veremez. Bu nedenle, dava açılırken dayanılan hukuki ve maddi olguların göreve etkili olduğu durumda öncelikle hukuki niteleme yapılmalı ve sonucuna göre mahkemenin görevsiz olduğu kanısına varılırsa dava dilekçesinin usulden reddine karar verilmelidir. Görev nedeniyle reddi kararında görevli mahkemenin hangi mahkeme olduğu belirtilmeli ve dava dosyasının bu görevli mahkemeye gönderilmesine karar verilmelidir. ( Hukuk Muhakemeleri Kanunu 20. Madde )
Yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde; davacının ... ili ... İlçesi ... Mah. ... ada ... parsel sayılı taşınmazda inşa edilen yapının statik, mimarı, mekanik, tesisat, elektrik tesisat ve tadilat projelerini yaptığı ve bu nedenle hizmet bedeli istemiyle iş bu davayı açtığı ancak davacının Antalya ... İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile Antalya ... İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyaları ile aynı hizmet ve projelere ilişkin davalı ile aralarında iş ilişkisinin bulunduğu hususunu kabul ettiği ve bu doğrultuda işçilik alacağı talep ettiği, taraflar arasındaki iş ilişkisi sabit olduğundan ... ili ... İlçesi ... Mah. ... ada ... parsel sayılı taşınmazda yapıldığı belirtilen hizmetlerin işçi-işveren ilişkisi kapsamında belirlenerek davacıya ödenip ödenmeyeceği hususunun görevli İş Mahkemesi'nce tartışılması gerektiği kanaatine varıldığından HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın davaya bakmaya mahkememiz görevli olmadığından HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı noksanlığı nedeniyle Usulden Reddine,
2-6100 s. HMK'nun 20/1. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden itibaren iki (2) hafta içerisinde davacı tarafça mahkememize başvurulduğu takdirde işbu dava dosyasının görevli ve yetkili ANTALYA NÖBETÇİ İŞ MAHKEMESİNE gönderilmesine,
3-6100 s. HMK' nun HMK' nun 20/1. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden itibaren iki (2) hafta içerisinde davacı tarafça mahkememize başvurulmadığı taktirde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine,
4-6100 s. HMK'nun 331/2. maddesi gereğince yargılama gideri, vekalet ücreti ve harcın görevli mahkemece karar altına alınmasına,
5-6100 s. HMK' nun 333/1. maddesi gereğince işbu kararın kesinleşmesinden sonra gider avansından artan kısmının davacılara iadesine,
Dair; tebliğden itibaren İKİ HAFTA içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi tarafından incelenecek olan istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/09/2021
Katip ...
E imzalı
Hakim ...
E imzalı