T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/470 Esas
KARAR NO: 2023/12
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 04/09/2020
KARAR TARİHİ: 05/01/2023
Antalya ... Tüketici Mahkemesinin ... Karar sayılı dosyası görevsizlik kararı verilerek mahkememize gönderilmiş ve mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin işletmekte olduğu kuaför dükkanında ...-... tarihlerinde hırsızlık olayı olduğu ve işyerinde bulunan malların çalındığını, müvekkilinin işletmekte olduğu işyerinin davalı ... şirketi tarafından ... kuaförüm paket sigortası ile hırsızlık ve başkaca rizikolara karşı sigortalı olduğunu, zararın giderilmesi için davalı ... şirketine başvuru yapıldığını, görevlendirilen eksper tarafından olumsuz rapor tutulması üzerine zararın karşılanmadığını beyan etmekle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacının işyerinde meydana gelen hırsızlık olayı sonucu çalınan malların bedellerine karşılık olarak şimdilik ...-TL tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacıya ait işyerinin müvekkil şirket nezdinde ... nolu kuaförüm paket sigortası poliçesi kapsamında ...-... tarihleri arasında teminat altına alınmış olduğunu, poliçenin ... tarihinde isteğe bağlı olarak iptal edildiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla meydana geldiği iddia edilen hırsızlık hadisesine ilişkin olarak teminat limitleri ile sınırlı olduklarını, müvekkil şirkete yapılan başvuru sonucu ... nolu hasar dosyasının açıldığını, ekspertiz raporu sonucu yapılan inceleme ve değerlendirmede hasarın hayatın olağan akışına uygun olmadığı, hasar beyan uyumsuzluğu nedeniyle davacının talebinin reddedildiğini, davacının açmış olduğu haksız ve yersiz davanın reddini beyan etmiştir.
DELİLLER: Dosyada tüm deliller toplanmış, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Esas sayılı dosyasının bir sureti ile davalı ... şirketine yazılan müzekkere cevabı celp edilmiş, Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat talimat yazılarak, Dosyanın bir sigorta eksperi bilirkişi ve bir sigorta mevzuatında uzman nitelikli hesap bilirkişisinden oluşan heyete tevdi ile rapor aldırılmış ve bilirkişilerin mahkemeye sunmuş oldukları raporda,
Takdir ve değerlendirmesi Yüce Mahkemeye ait olmak üzere; sigortalının poliçede sayılan gerekli güvenlik önlemleri şartlarını yerine getirmediği, sigortalının TTK uyarınca doğru beyanda bulunma mükellefiyeti bulunduğu, olayın beyan edildiği şekilde gerçekleştiğini ve zararını ticari defter ve kayıtları ile ispatlaması gerektiği, bu hali ile olayın poliçe teminatı kapsamında yer almadığı; Poliçede yer alan emtea, makine, demirbaş kayıt klozu uyarınca, poliçe teminatına giren bir hasar gerçekleştiğinde tazminat ancak, sigortalının beyanının giriş çıkış ve envanter kayıtları ile diğer bütün kanuni defter ve evrakın incelenmesi ve saptanması sonucunda ödenebilir hükmü uyarınca, Sayın Mahkeme tarafından olayın teminat dahilinde kaldığına kanaat getirilmesi durumunda alanında uzman serbest muhasebeci ya da mali müşavir tarafından davacının ticari defterlerinin incelenmesi gerektiği sonuç ve kanaatini bildirir rapor sunulmuştur.
Dosya bir mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkemeye sunmuş olduğu raporda,
Davacı ...'ın dosya kapsamından Basit Usul tabi olduğu anlaşıldığı, Basit Usul tabi olan mükelleflerin yasal muhasebe defteri tutma zorunluluğunun bulunmadığı, Davacının Gelir İdaresi Başkanlığından aldığı 2019 yılı Basit Usul Gider bildirimlerine sunulan faturaların tek tek karşılaştırılma sonrası Toplam ... TL olduğunu bildirir rapor sunulmuştur.
Dosya tarafların itirazlarını karşılar mahiyette ek rapor aldırılmak üzere tekrar talimat mahkemesine gönderilmiş ve mahkemeye sunulan raporda,
Takdir ve değerlendirmesi Yüce Mahkemeye ait olmak üzere; sigortalının poliçede sayılan gerekli güvenlik önlemleri şartlarının yerine getirili getirilmediği hususunda takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Poliçede yer alan emtia, makine, demirbaş kayıt klozu uyarınca, poliçe teminatına giren bir hasar gerçekleştiğinde tazminatın ancak, sigortalının beyanının giriş çıkış ve envanter kayıtları ile diğer bütün kanuni defter ve evrakın incelenmesi ve saptanması sonucunda ödenebilir hükmü uyarınca, Sayın Mahkeme tarafından olayın teminat dahilinde kaldığına kanaat getirilmesi durumunda alanında uzman serbest muhasebeci ya da mali müşavir tarafından davacının ticari defterlerinin incelenmesi gerektiği sonuç ve kanaatini bildirir rapor sunulmuştur.
Dosyada aldırılan 2. Ek raporda,
Takdir ve değerlendirmesi Yüce Mahkemeye ait olmak üzere; yukarıda yer verilen değerlendirmeler uyarınca; sigortalının poliçede sayılan gerekli güvenlik önlemleri şartlarının yerine getirili getirilmediği hususunda takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu,
Sayın Mahkeme tarafından olayın teminat dahilinde kaldığına kanaat getirilmesi durumunda;
Demirbaş için Fatura tutarı olan meblağ ile eksik sigorta bedeli nispetinde hesaplama yapıldığında; ... x ... = ... TL demirbaş bedelinin talep edilebileceği;
Faturası olan ve kayıtlara işlenen emtiaların fatura tutarı nispetinde değerlendirme yapılıp, faturası olan demirbaş bedeli çıkarıldığında kalan emtia miktarı; ... - ... = ... TL talep edilebileceğini bildirir rapor sunulmuştur.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava işyeri sigortasından kaynaklanan tazminat davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının işyerinde meydana gelen hırsızlık sonucu uğradığı zararın poliçe kapsamında kalıp kalmadığı ve varsa davacının talep edebileceği tazminat miktarına ilişkindir.
Hırsızlık Sigortası Genel Şartları içeriğinde;
“A- Sigortanın Kapsamı
A.l. Sigortanın Konusu
Bu sigorta ile poliçede belirlenen sigortalı yerde hırsızlık veya hırsızlığa teşebbüsün;
1.1. Kırma, delme, yıkma, devirme ve zorlamayla girilerek,
1.2. Araç, gereç veya bedeni çeviklik sayesinde tırmanma veya aşma suretiyle girilerek,
1.3. Kaybolan, çalınan veya haksız yere elde edilen asıl anahtarla veya anahtar uydurarak veya başka aletler veya şifre yardımıyla kilit açma suretiyle girilerek,
1.4. Sigortalı yerlere gizlice girip saklanarak veya kapanarak,
1.5. Öldürme, yaralama, zor ve şiddet kullanma veya tehditle, yapılması halinde sigortalı kıymetlerde doğrudan meydana gelen maddi kayıp ve zararlar, teminat altına alınmıştır.
Teminat poliçede belirtilmek şartıyla yukarıda sıralanan riziko gruplarından sadece biri veya birkaçı için de verilebilir.”
Konuya ilişkin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 1409. Maddesinde meydana gelen rizikonun teminat dışı kaldığına dair ispat yükünün sigortacıya ait olduğu düzenlenmiştir. Belirtilen nedenle de kural olarak meydana gelen hasarın talebe konu kaza nedeniyle meydana gelmediğine dair ispat yükü sigorta şirketine aittir. Yargıtay ... Hukuk Dairesi’nin ... E., ... K. sayılı ... tarihli kararında “(…)TTK’nin 1293/3 maddesi uyarınca, sigortalı rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki oluşan riziko teminat içinde imiş gibi ihbar ederse ispat külfeti yer değiştirip, rizikonun teminat içinde kaldığını ispat külfeti sigortalıya geçer.” denilmektedir.
Olay yeri ve görgü tespit tutanağı, CD inceleme tutanağı ve olay yeri inceleme raporu içeriği de gözetildiğinde; dava konusu olan işyerinde gerçekleşen hırsızlık vakıasının çelik kapının zorlanarak açıldığı, güvenlik kamerası mevcut olduğu halde siyah poşetle kapatılarak gerçekleştiği tespit edilmiştir. Hırsızlık Sigortası Genel Şartları A- Sigortanın Kapsamı başlığı ... Sigortanın Konusu alt başlığı madde 1.1. “Kırma, delme, yıkma, devirme ve zorlamayla girilerek” gerçekleştiği, dava konusu işyerinde bulunan kamera sistemi, sayılan şartlar içeriğinde bulunan “özel güvenlik” önlemlerinden biri olarak kabul edilmesi gerektiği bu sebeple davacı yan tarafından belgelenen, ... Sigorta Kuaförüm Paket Sigortası poliçesinin üçüncü sayfasında yer alan Emtia, Makine, Demirbaş Kayıt Klozu içeriğinde yer alan belgelendirilme şartının sağlandığı ve davalı ... şirketinin poliçe teminat tutarı ile sınırlı olmak kaydıyla meydana gelen zarardan sorumlu olacağı kanaatine varılmakla bilirkişi heyeti tarafından hesaplanan zarar miktarı üzerinden davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklanacağı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
Buna göre, ... TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Sair hususların gerekçeli kararda açıklanmasına,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL harçtan peşin ve ıslah ile alınan ... TL nin mahsubu ile eksik alınan ... TL nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacının yapmış olduğu ilk dava masrafı, posta ve müzekkere ücreti ile bilirkişi ücretinden ibaret toplam, ... TL nin mahsubu ile davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan ... TL nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacının yapmış olduğu ilk yargılama masrafı olan ... TL nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
9-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansı ve varsa teminatın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/01/2023
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır