T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/57 Esas
KARAR NO: 2022/945
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/01/2018
KARAR TARİHİ: 15/12/2022
Davacı tarafından açılan ve H.M.K.'nun 150/1 maddesine göre işlemden kaldırılan dava dosyasının incelenmesi sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin dava dilekçesinde sunulan protokol uyarınca ...'ın ruhsat sahibi olduğu işletmeciliği ... Ltd. Şti. olan ... nolu maden sahasının iş takibini yapmak yani ruhsat uzatım işlerinin takibi için 3 adet ... TLbedelli keşidecisi ... kefili müvekkili olan alıcısı boş bırakılan ... düzenleme tarihli teminat bonoyu yediemin olarak dava dışı ...'a teslim ettiğini, yediemin ... yedieminlik görevini suistimal ederek yedisinde bulundurmuş olduğu ... TL bonoyu ... isimlimli kişiye devrettiğini bu kişininde ihtiyati hacizalarak Antalya ... İcra Müdürülğünün ... esas sayılı dosyasından icra takibi başlattığını müvekkilinin 40'a yakın gayrimenkulü üzerine ihtiyati haciz uygulandığını, müvekkilinin davalıyı tanımadığını, takibe konu olan ... TL tutarlı bono ve daha takibe konu yapılmamış olan diğer iki adet ... TL tutarlı bonolar yönünden bir borcunun olmadığını, yedieminlik görevini suistimal ederek yedinde bulundurduğu bonoları üçüncü kişiler üzerinden tahsile doyduran ...'a da müvekkilinin hiçbir borcunun olmadığını, yedieminliğini suistimal eden her ikisi hakkında da bedelsiz senedi işleme koyma ve dolandırıcılık suçlarından dolayı Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunulduğunu, müvekkilinin davalılara takibe konu ... TL tutarlu bono yönünden borçlu olamdığının tespitine karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.
CEVAP: Davalı vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ...'ın dava konusu icra takibinde iyi niyetli 3. Kişi konumunda olduğunu, dava konusu bonoyu ...'ın müvekkiline borcuna mahsuben ciro ettiğini, bu sebeple ... ile müvekkili ...'ın birbirlerini tanımasının gayet doğal olduğunu, yalnızca facebook üzerinden ...'ın nişalısı olduğu iddia edilen ve ne borç iliskisin ne de müvekkilini ilgilendiren ...'ün müvekkilinin hesabındaki paylaşımlarını beğenmiş olması müvekkilinin alacaklı konumunda olduğu bono yönünden davacının borçlu olmadığının tespiti istemi doğurabilcek nitelikte bir vakıa olmayıp, olası bir tanışıklık lehdar ile cirantacı arasında herhangi bir borç ilişkisi doğması açısından da hayatın olağan akışı gereği bir dayanak olduğunu, davacının dava konusu bono ile tarafılarına borçlu olunmadığnın tespiti isteminin reddine karar verilmesini, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
... tarihinde ... ve ... ve Yediemin ... arasında 3 adet ... TL bedelli senetlerin ...'a teslim edildiğine dair tutanak tutulduğu anlaşılmıştır.
Dava konusu bonolarda ...'ın keşideci, ...'ın kefil, lehtar kısmının ise boş olduğu görülmüştür.
Mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı dosyası İstinaf edilmekle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... tarihli ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile davacının davalı hakkında yaptığı şikayet üzerine Antalya Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturma dosyası açık olup devam etmektedir. Dava açılması halinde 6098 Sayılı TBK'nın 74. maddesi uyarınca mahkeme kararındaki maddi vakaların hukuk hâkimini bağlama olasılığı düşünülerek, ceza davasının sonucunun HMK’nın 165. maddesi uyarınca bekletici mesele yapılması gerektiğinden davacı vekilinin istinaf sebepleri Dairemizce yerinde görülmüştür şeklinde karar verilerek mahkememize gönderilmiş ve mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.
DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE:
Dava, bonoya dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
HMK' nın 6. kısmında 316-322. maddeleri arasında Basit Yargılama Usulüne tabi davalarda yargılama usulü açıklanmıştır.
HMK. 316. maddesinde: "(1) Basit yargılama usulü, kanunlarda açıkça belirtilenler dışında, aşağıdaki durumlarda uygulanır:....
...g) Diğer kanunlarda yer alan ve yazılı yargılama usulü dışındaki yargılama usullerinin uygulanacağı belirtilen dava ve işler" düzenlemesine yer verilmiştir.
TTK M. 4/2 : "Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir; miktar veya değeri (Değişik İbare: 7251 sayılı Kanun m.58/ yürürlük: 28.7.2020) “beş yüz bin” Türk lirasını geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanır" hükmüne haiz olup eldeki dava ticari dava olduğundan ve miktarı beş yüz bin tl yi geçmediğinden basit yargılama usulüne tabidir.
HMK. 150. maddesinde: "(1) Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir.
(2) Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan biri duruşmaya gelir, diğeri gelmezse, gelen tarafın talebi üzerine, yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir veya dosya işlemden kaldırılır. Geçerli bir özrü olmaksızın duruşmaya gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez.
(3) Duruşma gününün belli edilmesi için tarafların başvurması gereken hâllerde gün tespit ettirilmemişse, son işlem tarihinden başlayarak bir ay geçmekle dosya işlemden kaldırılır.
(4) Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir. Yenileme dilekçesi, duruşma gün, saat ve yeri ile birlikte taraflara tebliğ edilir. Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenileme talebinde bulunulursa, yeniden harç alınır, bu harç yenileyen tarafça ödenir ve karşı tarafa yüklenemez. Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, eski davanın devamı sayılır.
(5) İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.
(6) İşlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi hâlde dava açılmamış sayılır.
(7) Hangi sebeple olursa olsun açılmamış sayılan davadaki talep dahi vaki olmamış sayılır" düzenlemesine yer verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı yukarıdaki kanun maddeleri kapsamında değerlendirildiğinde; TTK m. 4/2 gereği basit yargılama usulüne tabi davada mazeretsiz olarak dosyanın takip edilmemesi nedeni ile işlemden kaldırılmıştır. Daha sonra yasal süresi içerisinde dava yenilenmiştir. Ancak son celseye davacı taraf mazeret vermeksizin gelmemiştir. HMK. 150/6. maddesinde dosyanın birden fazla kez takipsiz bırakılamayacağı belirtilmiştir. Bu sebeple davacı tarafça 2. kez takip edilmeyen davanın 6100 s. HMK 150/6 hükmü doğrultusunda açılmamış sayılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Harçlar Yasası uyarınca alınması gereken ... TL harçtan peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince ... TL.vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davalı vekili Av. ...'in yüzüne davacı tarafın yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/12/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır