T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/645
KARAR NO: 2022/164
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/12/2020
KARAR TARİHİ: 23/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
A.TALEP:
1.Davacı vekili , dava dilekçesinde özetle; vekil eden şirketin tarım işi ile uğraşan Antalya halinde ticari faaliyetlerini sürdüren bir şirket olduğunu, müvekkili ile davalı arasında ticari satımdan kaynaklı bir ticari ilişki söz konusu olduğunu, davalının, müvekkilinden farklı tarım ürünleri satın aldığını, müvekkilinin satışları yaptığını ve bu ürünleri davalıya teslim ettiğini, bu işlemlerin icra dosyasına sundukları cari hesap ekstresinde de göründüğünü, ticari defterlere işlendiğini, davalı ile görüşüldüğünde borcu ödeyeceklerini söylediklerini ancak hep ertelediklerini, borçlu hakkında icra takibine geçtiklerini, icra takibine karşı davalının haksız itiraz ettiğini beyan ederek; itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
B. TARAF TEŞKİLİ:
2.Bilindiği üzere 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun “Hukuki Dinlenilme Hakkı” başlıklı 27. maddesi uyarınca davanın tarafları, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, bu hak, yargılama ile ilgili bilgi sahibi olunmasını da içerir.(H. Pekcanıtez, O. Atalay, M. Özekes, Medeni Usul Hukuku, 11. Bası, 2011, s. 273)(bkz; İNCEOĞLU,Sibel., İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi Kararlarında Adil Yargılanma Hakkı, İstanbul 2008, 3. Baskı, s. 260-261)
3.Bu açıklamalar ışığında,mahkememizce dosyada taraf teşkili sağlanmıştır.
C.CEVAP:
4.Davalı cevap dilekçesinde özetle; kendisinin sebze ve meyve ticareti yaptığını, alacaklı firmadan açık hesap sebze ve meyve aldığını, bu ticaretinin karşılığı olarak açık hesap olarak her sebze ve meyve almaya gittiklerinde kendisine parça parça verdiklerini, her hangi bir borcunun kalmadığını beyan ederek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
D. YARGILAMA SÜRECİ/HUKUKİ NİTELEME/MAHKEME KABULÜ:
5.Dava, itirazın iptali talebinden ibarettir.
6.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2013/19-2415 esas, 2015/2335 karar sayılı emsal ilamında da belirtildiği üzere; İtirazın iptali davası, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan, normal bir alacak (eda) davasıdır. Takip alacaklısı tarafından (süresi içinde) ödeme emrine itiraz etmiş olan borçluya karşı açılır; yani davacı alacaklı, davalı ise takip borçlusudur (KURU, Baki: İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, Türkmen Kitabevi, İstanbul, Kasım 2004, s. 220-221).
7.Bu genel açıklamalardan sonra dosyaya dönüldüğünde; mahkememizce tarafların ticari defterlerinin incelenmesi yönünde ara karar kurulmuştur.
8.14/09/2021 tarihli davacı ticari defterlerinin incelendiği bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında, e-arşiv faturalar ile 'Yaş Sebze' alımı / satımı, yapıldığı, davacı defterleri ve davalı asilin cevabı ile anlaşıldığı, davalının ödeme yaptığını iddia ettiği, ödeme makbuzu sunmadığı, davacının 2020 yılı ticari defterlerini e-defter olarak tuttuğu, kağıt ortamında tutulan envanter defterinin yasal açılış tasdikininde yapıldığı, defterlerin bir bütün halinde HMK 222/2. Maddesine göre onayları yapılı olduğundan sahibi lehine delil vasfına haiz olabileceği, davacının takipte talep ettiği cari hesap alacağı olan 56.332,95 TL asıl alacağının ticari defterlerinde ... nolu Muhtelif Müşteriler cari hesabında kayıtlı olarak yer aldığı, ve davalı adına yapılan herhangi bir tahsilat kaydının bulunmadığı, tespit edildiği, davacının 06/2020 dönemi 5 adet belgeyi bağlı vergi dairesine beyan ettiği, ve defterleri ile uyumlu olduğu, 04/2020 ve 05/2020 dönemi mal satışları bildirim limiti (Kdv'siz 5.000 TL) 'nin altında kaldığından beyan yükümlülüğünün bulunmadığı bildirilmiştir.
9.Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir.
10.Kars iline davalı için yazılan talimatta, davalı beyanda bulunmuş ve "Ben yaklaşık iki yıldır Ticareti terk ettim. Bana bahsettiğiniz dava konusu ticari defter ve kayıtlar bende mevcut değildir. Sunacağım ticari defter ve kayıtta yoktur. Böyle de bir borcum yoktur. Bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep ederim" şeklinde ifade vermiş, ticari defter sunmamıştır.
11.HMK m. 222 gereği; Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın kanuni şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. 7251 sayılı kanunla, 6100 sayılı Kanunun 222 nci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi” ibaresi “diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi” şeklinde değiştirilmiş ve fıkraya birinci cümleden sonra gelmek üzere aşağıdaki cümle eklenmiştir; “Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz.” Usul hükümleri derhal uygulanırlılık ilkesine tabidir.
12.Taraflar arasında bir ticari ilişki geçmişi olduğu uyuşmazlık dışıdır ve davalı bu hususu inkar etmemekle birlikte borcunun ödediğini iddia etmektedir. İtirazın iptali davalarında genel kural ispat külfeti davacıda olmakla beraber somut uyuşmazlıktaki gibi ödeme savunması ileri sürüldüğünde ispat külfeti davalıya geçer. Davalı ödemeye ilişkin savunmasını ispatlar bir bilgi/belge dosyaya sunmamıştır.
13.Tüm dosya kapsamı, bilirkişi raporu, davalının savunmalarını ispata yarar delil sunmaması, davalının defterinin incelenmemesi hususları bir arada düşünüldüğünde, davacının davasında haklı olduğu kanaatiyle davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
14.Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebine gelince; İcra inkar tazminatının şartları şunlardır:
a)Geçerli ilamsız icra takibi yapılmış olmalı, b)Borçlu süresi içinde ödeme emrine itiraz etmiş olmalı, c)Süresi içinde açılmış bir itirazın iptali davası olmalı, d)Talep olmalı, e)Borçlunun itirazının haksızlığına karar verilmelidir.
15.Dosyaya baktığımızda; yukarıdaki koşulların var olduğu ve alacağın likit olduğu kanaatiyle, davacının inkar tazminatı talebinin de kabulüne karar verme gerekmiştir.
HÜKÜM/Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE, davalının Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı İTİRAZIN İPTALİ ile, takibin DEVAMINA,
2-Davacının inkar tazminatı talebinin kabulü ile, alacağın %20'si tutarındaki 11.266,59 TL inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
3-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 54,40 TL başvurma harcının mahsubu ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 680,37 TL peşin harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, hüküm gereği alınması gerekli bakiye 3.167,73 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 28. maddesi gereğince; bakiye harcın, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerektiğinden, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmeyen harç için -kanunen belirlenen sınır göz önünde tutularak- "harç tahsil müzekkeresi" yazılmasına, bakiye karar ve ilam harcının ödenmemiş olmasının, hükmün tebliğe çıkarılmasına, takibe konulmasına ve kanun yollarına başvurulmasına engel teşkil etmeyeceğinin bu şekilde hükümde belirtilmesine,
6-Davalı tarafça yatırılan ve mahsup edilen toplamda 734,77 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafça dosyada yapılan ve mahkememizce uyap sisteminden kontrol edilen (denetime elverişlilik açısından, uyap ekranında harç-masraf bölümü altında tahsilat reddiyat bilgileri başlığının içeriğinde masraflar açıkça yazmaktadır) posta-tebligat-bilirkişi ücreti gideri toplamı 926,10 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; 1.320,00 TL nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; 8.123,29 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Davacı tarafça yatan gider avansından harcanmayan kısmın hüküm kesinleştiğinde UYAP üzerinden kontrolü de sağlanarak davacı tarafa iadesine, karardan sonra tebligat ve benzeri masraflar için gider avansının kullanılması davacı tarafından istenirse tebligat ve benzeri için yapılacak masraflar düşüldükten sonra arta kalan miktarının UYAP üzerinden kontrolü sağlanarak karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili ...'nun yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/02/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır