T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/106
KARAR NO: 2022/276
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 23/02/2021
KARAR TARİHİ: 06/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili ... tarihli dilekçesinde özetle; Dava dışı ... isimli şahısın davacı şirkette çalışmaktayken işçi servisinde yolcu olarak bulunduğu sırada servisin kaza yapması neticesinde ... tarihinde yaralandığını, ...'ın içerisinde yaralandığı aracın anılan tarih de davalı ... Sigorta A.Ş. Nezdinde ... sayılı Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Poliçesi ile sigortalı olduğunu, ... ın davacı şirkete yaralanmadan dolayı maddi ve manevi tazminat davası açtığını ve kazandığını, Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına icra emrine istinaden 26.04.2016 tarihinde 51.562,47 TL ödeme yapıldığını, bu bedelin rücusu için davalı sigorta şirketine Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, sigorta şirketi tarafından haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini, Antalya ...iş Mahkemesi” nin ... Esas ve ... karar sayılı ilamının Yargıtay ... Hukuk Dairesi tarafından ... karar sayısı ile aleyhe bozulduğunu, yeniden yapılan yargılama sonucunda Antalya İş Mahkemesinin ... Esas ve ... karar sayılı ilamı ile bu dosya da davacının alacağı tazminat bedelinin 18.365,08 TL olduğuna hükmedildiğini, Antalya ... İş Mahkemesinin ... karar sayılı ilamında ise bu rakamın 11.369,95 TL olduğunu, iki Mahkeme arasında ki maddi tazminata ilişkin farka istinaden dava dışı ...'ın Kemer İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını ve davacının 18.966,94 TL ödemek zorunda kaldığını, dava bedelinin 16.500,00 TL olarak gösterilme sebebinin olay-ihbar tarihi arasına faiz talebinin olmamasından kaynaklandığını, bedelin davalı sigorta şirketinden Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile talep edildiğini, davalı sigorta şirketinin takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, arabulucuya başvurulduğunu anlaşma sağlanamadığını beyanla, Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den aşağı olmamak kaydı ile icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın yetkisiz Mahkemede açıldığını, usulen reddinin gerektiğini, zamanaşımı definde bulunduklarını, davacının kaza nedeniyle dava dışı ...'a ödemiş olduğu tazminat miktarını davalı kurumdan talep ettiğini, davalı kurumun üzerine düşen miktar olarak 37.289,10 TL'yi 16.04.2019 tarihinde Antalya ... İcra Dairesi'ne yatırdığını ve sorumluluğu kalmadığını, davacının dava dışı ...'a ödemesi gereken miktarı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısından talep etmesi gerektiğini, davalı şirket hakkında verilmiş bir hüküm yokken davacının olmayan bir borç için davalıya icra takibi başlattığını, bu nedenle yapılan icra takibine haklı nedenle itiraz edildiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir
Dava, itirazın iptali talebinden ibarettir ve taraf delilleri toplanmış, ilgili dosyalar dosyaya kazandırılmıştır.
Davacının, Kemer İcra Dairesine ... tarihli ödemesi ve iş bu dava tarihi dikkate alındığında, davalının zaman aşımı def-i yerinde bulunmamıştır. Yine, uyuşmazlığın temelinde haksız fiil olduğundan, rücu hakkının doğumuna haksız fiil sebep olduğundan, haksız fiilin işlendiği yer ve davacının yerleşim yeri dikkate alınarak mahkememizin yetkili olduğu da anlaşılmaktadır.
Mahkememizce dosya nitelikli hesaplama konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmıştır.
Dosya içerisinde bulunan Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi incelendiğinde; entenin ... A.Ş., sigortalının ..., motorlu kara taşıtının ... plakalı ... marka otobüs, sigorta başlangıç tarihinin 29.04.2010, bitiş tarihinin 29.04.2011, teminat limitlerinin sakatlanma ve ölüm kişi başına 175.00,00 TL, "işbu poliçe zorunlu karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartlarına atfen düzenlenmiş olup, sigortalı işbu genel şartlarda bilgisi olduğunu beyan ve ikrar eder...” şeklinde içeriğinin bulunduğu anlaşılmaktadır.
Antalya ... İş Mahkemesinin ... Esas (bozma öncesi ... E.) sayılı dosyası incelendiğinde; Davanın ... tarafından açıldığı, iş kazasından dolayı maddi ve manevi tazminata ilişkin dava olduğu, davalının ihbar olunan olduğu, mahkeme hüküm kısmında davacı lehine; 18.365,08 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (... sigorta dışında kalan) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, 20.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan (... sigorta dışında kalan) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, 2.270,06 TL harç, 350,05 TL peşin harç, 955,80 TL yargılama gideri, 3.400,00 TL vekâlet ücreti, 3.400,00 TL vekâlet ücretinin davalılardan (... sigorta dışında kalan) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine karar verilmiştir.
Antalya ... Aslıye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; Davacı tarafından davalı aleyhine, Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasına yapılan ödeme dayanak gösterilerek Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı ile toplam 19.914,75 TL tutarında ilamsız takip başlatıldığı, borçlu/davalı tarafından itiraz edildiği, bunun üzerine açılan itirazın iptali davasında “ davanın kabulü ile, ... itirazın iptali ile takibin takipte belirtilen şartlarla aynen devamına, ...asıl alacağın 9620 oranındaki 3.800,00 TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine...” karar verildiği, davalı tarafından 16.04.2019 tarihinde Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasına 37.289,10 TL ödeme yapıldığı tespit edilmiştir.
Kemer İcra Dairesi tarafından ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; ... tarafından Antalya ... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası dayanak gösterilerek fark alacaklar için toplam 16.305,40 TL tutarında takip başlatılmıştır. Borçlu davacı tarafından 22.09.2020 tarihinde dosyaya 18.966,94 TL ödeme yapıldığı tespit edilmiştir.
Antalya Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; Davacı tarafından davalı aleyhine, Antalya ... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası gereği başlatılan Kemer İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyaya yapılan ödeme dayanak gösterilerek 18.988,67 TL asıl alacak 21,73 TL faiz olmak üzere toplam 18.988,67 TL tutarında ilamsız takip başlatıldığı, borçlu/davalı tarafından itiraz edildiği tespit edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda özetle; ... plakalı ... marka otobüsün 29.04.2010-29.04.2011 tarihleri arasında ... A.Ş. nezdinde Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesi ile sakatlanma ve ölüm kişi başına 175.00,00 TL limitli olarak sigortalandığı, dava dışı ... tarafından açılan Antalya ... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında davalıya davanın ihbar edildiği, dava dışı ... tarafından (Yargıtay bozma ilamı sonrası) Antalya ... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında verilen karara göre fark alacaklar için Kemer İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile açılan icra dosyasına davacı tarafından 22.09.2020 tarihinde 6.995,13 TL Maddi Tazminat, 6.261,12 TL işlemiş faizi, 350,05 TL bakiye harç, 17,26 TL işlemiş faizi, 1.600,00'TL İlam Vekâlet Ücreti, 78,90 TL işlemiş faizi, 955,80'TL Yargılama Gideri, 47,14 TL İşlemiş Faizi ile icra vekâlet ücreti, tahsil-başvurma harcı, masraf ve işleyen faiz olmak üzere toplam 18.966,94 TL dosyaya ödeme yapıldığı, davacı tarafından faize tekabül eden bedelin 2.466,94 TL'lik kısmının davalıdan talep edilmediği, icra takibinde toplam faizin (6.261,12 TL+17,09 TL) 6.278,21 TL olduğu, davalı tarafından davacıya Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile 16.04.2019 tarihinde 37.289,10 TL ödeme yapıldığı hususları dikkate alındığında, davacının Antalya ... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasından kaynaklanan ödemeden dolayı davalının Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesi kapsamında sorumlu olduğunun ve davacının taleple bağlılık ilkesi gereği (18.966,94 TL- 2.466,94 TL) 16.500,00 TL talep edebileceği belirtilmiştir.
KTK 85/1. maddesi “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüs unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüs sahibi doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” Demektedir.
Sigortacının tazmin yükümlülüğünün genel şartlarına göre, bir zarar doğmuş olmalı, zarar trafik kazası sonucu ortaya çıkmalı, bu zararı motorlu araç vermeli ve kaza (zarar) ile motorlu araç arasında uygun illiyet bağı bulunmalıdır.
2918 sayılı KTK. nun 91.maddesine göre: “İşletenlerin, bu Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”
Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre; Bu sigorta ile sigortaci, poliçede belirtilen motorlu tasitta seyahat eden yolcularin, duraklamalar da dahil olmak üzere, kalkis noktasindan varis noktasina kadar geçecek süre içinde meydana gelecek bir kaza sonucu bedeni zarara ugramasi halinde, sigortalinin 10/07/2003 tarih ve 4925 sayili Karayolu Tasima Kanunundan dogan sorumlulugunu, poliçede yazili sigorta tutarlarina kadar temin eder.
Bilirkişi raporunu hakim denetlemelidir. Öğretide Akyol, bilirkişi raporunun denetimi sadece hâkime ait bir görev değil; aynı zamanda taraflara ait bir haktır demektedir(AKYOL, Şener :Hukuk Usulünde Bilirkişilerle İlgili Bazı Problemler, Mukayeseli Hukukta Bilirkişilik Ve Sorunları, Yargıtay 125.Yıl Dönümü, s. 72 naklen). Hâkimin bilirkişinin uzmanlığı nedeniyle taşıdığı egemenliği kıracak araçları olduğu, bir yanlışın mutlaka geri döneceği ve özellikle böyle bir yanlışın müeyyidelendirileceği konularında bilirkişi inandırılmalı; böyle bir bilinç oluşturulmalıdır.“Hâkim kesinlikle ve mutlak olarak usulün egemeni olmalı; dosyaya, kendi sorumluluğunda girecek olan tanık beyanı gibi bilirkişi raporu gibi hususların adaleti saptıracak biçimlerde tezahürünü önleyecek tedbirleri almalı ve bu egemenliğini davanın sonuna kadar sürdürmelidir.” (Akyol s. 64-65 naklen).
Bu hususlar doğrultusunda, bilirkişi raporunun, hükme ve denetime elverişli, dosya kapsamına uygun olduğu kanaatine varılmıştır. İtirazlar yerinde bulunmamış ve tekrar rapor/ek rapor aldırılmasına gerek görülmemiştir.
Tüm dosya kapsamı, yukarıdaki tespit, açıklama ve dosya içerikleri, Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası niteliği göz önüne alınarak; dava dışı ... tarafından açılan Antalya ... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında davalıya davanın ihbar edildiği, dava dışı ... tarafından (Yargıtay bozma ilamı sonrası) Antalya ... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında verilen karara göre fark alacaklar için Kemer İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile açılan icra dosyasına davacı tarafından 22.09.2020 tarihinde 6.995,13 TL Maddi Tazminat, 6.261,12 TL işlemiş faizi, 350,05 TL bakiye harç, 17,26 TL işlemiş faizi, 1.600,00'TL İlam Vekâlet Ücreti, 78,90 TL işlemiş faizi, 955,80'TL Yargılama Gideri, 47,14 TL İşlemiş Faizi ile icra vekâlet ücreti, tahsil-başvurma harcı, masraf ve işleyen faiz olmak üzere toplam 18.966,94 TL dosyaya ödeme yapıldığı, davalı tarafından davacıya Antalya ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile 16.04.2019 tarihinde 37.289,10 TL ödeme yapıldığı hususları dikkate alındığında, davacının Antalya ... İş Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasından kaynaklanan ödemeden dolayı davalının Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesi kapsamında sorumlu olduğunun kabulü ile davacının davalıdan (18.966,94 TL- 2.466.,94 TL) 16.500.00 TL talep edebileceğinin (taleple bağlılık ilkesi gereği) kabulü ile davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebine gelince;
İcra inkar tazminatının şartları şunlardır:
a)Geçerli ilamsız icra takibi yapılmış olmalı, b)Borçlu süresi içinde ödeme emrine itiraz etmiş olmalı, c)Süresi içinde açılmış bir itirazın iptali davası olmalı, d)Talep olmalı, e)Borçlunun itirazının haksızlığına karar verilmelidir.
Dosyaya baktığımızda; yukarıdaki şartların mevcut olduğu, alacağın likit olduğu anlaşılmakla, davacının inkar tazminatı talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/ Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE, davalının Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın 16.500,00 TL asıl alacak yönünden iptali ile, takibin 16.500,00 TL asıl alacak üzerinden devamına,
2-Davacının inkar tazminatı talebinin KABULÜ İLE, hükmolunan tazminatın %20'si olan 3.300,00 TL inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
3-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 59,30 TL başvurma harcının mahsubu ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 281,78 TL peşin harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, hüküm gereği alınması gerekli bakiye 845,33 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 28. maddesi gereğince; bakiye harcın, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerektiğinden, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmeyen harç için -kanunen belirlenen sınır göz önünde tutularak- "harç tahsil müzekkeresi" yazılmasına, bakiye karar ve ilam harcının ödenmemiş olmasının, hükmün tebliğe çıkarılmasına, takibe konulmasına ve kanun yollarına başvurulmasına engel teşkil etmeyeceğinin bu şekilde hükümde belirtilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen toplamda 341,08 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafça dosyada yapılan ve mahkememizce uyap sisteminden kontrol edilen (denetime elverişlilik açısından, uyap ekranında harç-masraf bölümü altında tahsilat reddiyat bilgileri başlığının içeriğinde masraflar açıkça yazmaktadır) posta-tebligat-bilirkişi ücreti gideri toplamı 721,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; 1.320,00 TL nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Davacı tarafça yatan gider avansından harcanmayan kısmın hüküm kesinleştiğinde UYAP üzerinden kontrolü de sağlanarak davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili Sn. Av. ...'ın yüzüne karşı davalının yokluğunda verilen kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı..06/04/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır