T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/148 Esas
KARAR NO: 2022/306
ASIL DAVADA :
BİRLEŞEN ANTALYA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ DAVASINDA :
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan), Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/12/2017
KARAR TARİHİ: 14/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan), Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde, müvekkili firma ile dava dışı ...Tekstil İmalat arasında tekstil ürünleri adına sözleşme yapıldığını ve ...Tekstil İmalat sözleşmesinin söz konusu tekstil ürünlerini davalı kargo şirketine teslim ettiğini, müvekkili firmanın, ...Tekstil'den 180 adet tekstil ürünü sipariş ettiğini, söz konusu ürünlerin eksiksiz olarak davalı kargo şirketine teslim edildiğini, ancak ürünlerin davalı tarafından müvekkile teslim edileceği sırada 56 tanesinin kaybolduğunun anlaşıldığını, söz konusu malların ticareti yapıldığını, nitekim alıcı ile anlaşma yapıldıktan sonra sipariş verildiğini, alıcı firma ile müvekkili şirket arasında sürekli bir ticari ilişki mevcut olduğunu, müvekkilinin söz konusu siparişlerin teslim edilememesinden dolayı mahcubiyet yaşadığını ve ticari itibarının sarsıldığını, mezkur durumun davalı tarafa defaatle bildirilmiş olduğunu, en son Antalya 15. Noterliğinin ...yevmiye nolu ihtarnamesi ile ihtar edilmişse de cevap olarak ancak 1.508,48 TL+KDV ödenebileceğinin belirtildiğini, söz konusu meblağın kabulünün mümkün olmadığını, fatura kayıtlarından da anlaşılacağı üzere ürünün piyasa değerinin belirli olduğunu ve mahrum kalınan karın söz konusu olduğunu, malın teslim edilememesinden dolayı itibar kaybı ve alıcı firmaya karşı mahcubiyet uyarınca maddi manevi zarara neden olduğunu, bu sebeplerle iş bu davanın kabulü ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde, davacı tarafın iş bu davayı açmadan önce Antalya 15. Noterliği tarafından müvekkil şirkete, 31/10/2017 tarihli ihtarname ile bildirimde bulunduğunu, kargo zayiinden doğan zararlarının tazminini talep ettiklerini, müvekkil şirket tarafından yapılan inceleme ile birlikte ihtarnameye cevap verildiğini ve kargonun zayiinden doğan zararın tazmini için davacı tarafa bir ödeme teklifi sunulduğunu, davacı tarafın teklifi reddederek iş bu davayı açtığını, ihtarnameye karşı verilmiş olan cevapta da bahsedildiği üzere davacı tarafın 3 koli kargosu olduğunu ve kolilerinin ebatlarının sistemde aynı göründüğünü, bunlardan ikisinin davacı tarafa teslim edildiğini, yalnızca bir koli kargonun zayii olduğunu, müvekkil şirket ile davacı arasında yapılan görüşmelerde, davacı taraf kargodaki ürünlerin tamamına ait irsaliyeli faturayı sunmuş ve fatura bedelinin tamamının ödenmesini istediğini, aynı ebatlardaki 3 kargodan sadece 1 tanesi kayıpken bütün fatura bedelinin ödenmesini istemenin aleni olarak kötüniyett olduğunu, müvekkil şirkete, teslim edilen kargoların bulunduğunu bu nedenle fatura bedelinin tamamından ödeme yapılamayacağını davacı tarafa bildirdiklerini, davacı tarafın teslim edilen iki kolide; fermuar, aksesuar gibi faturaya yazılmayan gereksiz aparatlar olduğunu bildirdiğini ve tekrardan tüm fatura bedelinin ödenmesini istediğini, davacı tarafın belirttiği durumun hayatın olağan akışına aykırı olduğunu ebatları aynı 3 kolinin 2’sinde sadece aparat olmasının beklenemeyeceğini, davacı tarafın taşıma esnasında zayii olan kargosundan doğan zararının miktarı/bedeli hususunda itirazları olduğunu, davacı tarafın talebi kadar bir zararının olmasının mümkün olmadığını, belirtilen kadar zararın söz konusu olması ihtimali olsa dahi bu zararın şüpheye yer bırakmayacak şekilde tespitini, bu nedenlerle davanın reddini yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasına sunulan dava dilekçesinde özetle, Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/148 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, akabinde Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında dava dilekçesinde talep edilen maddi tazminat alacağının sevhen talep edilmesi unutulan faizinin bugüne kadar ki işlemiş miktarı olan 4.506,28 TL nin davalıdan alınarak davacı müvekkili şirkete verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dosya Tekstil ve Giyim konusunda uzman bir bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu 20/05/2019 tarihli raporda davaya konu ürünlerin 18/07/2017 tarihindeki tahmini kıymet bedelinin 3.360,00 TL+KDV olduğunu, ürünlerin 20/12/2017 tarihindeki tahmini kıymet bedelinin 3.528,00 TL +KDV olduğunu bildirir rapor sunmuştur.
Dosya ek rapor aldırılmak üzere tekrar bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu 16/08/2019 tarihli ek raporda, davaya konu ürünlerin 18/07/2017 tarihindeki tahmini kıymet bedelinin 3.360,00 TL + KDV olduğuna, 840,00 TL kardan yoksun kalma bedeli olduğuna, ürünlerin 20/12/2017 tarihindeki tahmini kıymet bedelinin 3.528,00+KDV olduğuna, 882,00 TL kardan yoksun kalma bedeli olduğuna dair rapor sunmuştur.
Dosyanın Antalya 3. Tüketici Mahkemesinin 21/12/2017 tarihli görevsizlik kararı ile mahkememize gönderildiği anlaşıldı.
Mahkememizin 08/10/2019 gün, ...Esas ...Sayılı kararı İstinaf edilmiş ve Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin 16/02/2021 Gün ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile mahkememize gönderilmiş ve mahkememizde yukarıdaki esasa kaydı yapılmıştır.
BAM kararı doğrultusunda dosya Karayolu taşımacılığında ve özel çekme hakkı hesabında uzman bilirkişiye tevdi edilmiş ve davacının davalıdan talep edebileceği tazminatın TTK madde 882 ye göre hesaplanması istenilmiş olup, mahkemeye sunulan 20/10/2021 tarihli raporda,
Sayın Mahkeme ara kararı ile verilen görev doğrultusunda yapılan inceleme neticesinde yapılan hesaplamalar uyarınca; alıcısına teslim edilemeyen 1 koli ürün için 7.416,49TL çekme hakkı hesaplanmıştır. Bu tutar taşıyıcının sorumlu olduğu azami sorumluluk tutarının üst haddini göstermektedir şeklinde rapor sunulmuştur.
Dosya ek rapor aldırılmak üzere tekrar aynı bilirkişiye tevdi edilmiş ve alınan ek raporda bir değişiklik olmadığı bildirilmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Esas dava, kargo kaybı nedeniyle açılan maddi manevi tazminat davasına ilişkindir. Birleşen dava ise esas davada istenilmeyen faiz alacağı talebine ilişkindir.
Uyuşmazlık, davacının kaybolan kargosu nedeniyle talep ettiği maddi manevi tazminat ve işlemiş faiz istemlerinin yerindeliği ve miktarı konusunda toplanmaktadır.
6102 Sayılı TTK'nın 850/2. maddesinde taşıyıcının taşıma sözleşmesi ile eşyayı varma yerine götürmeyi ve orada gönderilene teslim etmeyi borçlandığı düzenlenmiş, taşıyıcının sorumluluğu başlıklı 875. maddede "(1) Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.
(2) Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır.
(3) Gecikme hâlinde herhangi bir zarar oluşmasa da taşıma ücreti gecikme süresi ile orantılı olarak indirilir; meğerki, taşıyıcı her türlü özeni gösterdiğini ispat etmiş olsun.", Sorumluluktan kurtulma başlıklı 876. maddede "(1) Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur." düzenlemesi yer almıştır.
TTK m. 880 de ise tazminatta esas alınacak değere ilişkin (1) Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır.
(2) Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir.
(3) Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır." düzenlemesi mevcuttur.
6102 sayılı TTK'nın 882. maddesinde "Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır " hükmü düzenlenmiştir.
TTK'nın 882. maddesinde taşıyıcının sorumluluk sınırları düzenlenmiş olup, gönderinin tamamının ziyaı veya hasarı halinde tazminatın gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kg'ı için 8,33 özel çekme hakkını karşılayan tutarı ile sınırlı olduğu, ancak Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatlarına göre de TTK'nın 882. maddesindeki taşıyıcının sorumluluğunun üst sınırının karar tarihi itibari ile geçerli SDR kuru üzerinden hesaplanması gerekmektedir.
Davacının maddi tazminat davası yönünden yapılan incelemede; yukardaki kanun maddesi gereği davalının davacının kaybolan kargo nedeniyle uğradığı zarardan sorumlu olduğu kanaatine varılarak, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda davacının uğradığı zarar belirlenmiş bu zararın TTK 882. maddesi gereği hesaplanan sorumluluk üst limitinden düşük olduğu anlaşıldığından tekstil konusunda uzman bilirkişinin 20/05/2019 tarihli raporunda hesaplanan tazminat üzerinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Davacının manevi tazminat davası yönünden yapılan incelemede; taşınan eşyanın şahsi eşya olmayıp , sadece maddi değer taşıyan ticari mal niteliğinde olduğu , bu malın kaybından dolayı davacının şahıs varlığında bir zarar olmadığı kanaatine varılarak manevi tazminat davasının reddine karar vermek gerekmiştir.
Birleşen faiz alacağı davası yönünden ise esas davada kabul edilen maddi tazminat miktarının ilk dava tarihinden (20.12.2017) birleşen dava tarihine(17.11.2021) kadar ki işlemiş avans faiz miktarı 2.755,15 TL olarak bulunmuş ve birleşen davanın bu miktar üzerinden kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklanacağı üzere;
Esas dava yönünden;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
Davacının maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile, 3.528,00 TL+ KDV kaybolan ürün değeri ve 882,00 TL kardan yoksun kalma bedelinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacının manevi tazminat davasının reddine,
Birleşen dosya yönünden;
Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
2.755,15 TL işlemiş faiz alacağının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
Esas dava yönünden yargılama giderleri;
4-Maddi tazminat talebi yönünden alınması gereken 301,24 TL harçtan peşin alınan 70,00 TL nin mahsubu ile eksik alınan 231,24 TL nin davalıdan alınarak, HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
5-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücreti Tarifesine göre 4.410,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücreti Tarifesine göre 2.242,80 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
6-Davacının yapmış olduğu davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan posta ve müzekkere masrafı ile bilirkişi ücretinden ibaret 1.173,00 TL nin mahsubu ile davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 777,60 TL nin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
7-Manevi tazminat yönünden alınması gereken 80,70 TL harçtan peşin alınan 6,96 TL nin mahsubu ile eksik alınan 73,74 TL nin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
8-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 5.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE, (manevi tazminat davasına ilişkin)
Birleşen dosya yönünden yargılama giderleri,
9-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 188,20 TL harçtan peşin alınan 76,96 TL nin mahsubu ile eksik alınan 111,24 TL nin davalıdan alınarak, HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
10-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 2.755,15 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
11-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 1.751,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
12-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde TARAFLARA İADESİNE,
Dair, davacı vekili ...ve davalı ...vekili ...'in yüzüne verilen karar KESİN olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.14/04/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır