T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/172 Esas
KARAR NO: 2022/271
DAVA: Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 23/03/2021
KARAR TARİHİ: 05/04/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket adına satıcı firma ...dan 29/06/2016 tarihinde bir adet ...Marka TV aldığını, ürünle birlikte 3 yıllık genişletilmiş garanti de aldığını, ürünün ekranında hasar meydana geldiğini, garantisi olan üründeki hasarın giderilmesini satıcı firmadan talep ettiklerini, davalı firmanın alınan ürünü anlaşmalı olduğu servise gönderdiğini ,servisin nokta şeklinde olan ayıpla yapılan oynamalar neticesinde ayıpın daha da belirginleştiğini ve ürünün bu sebeple zarar gördüğünü, hasarın garanti kapsamında kalmadığını iddia ettiğini, yine ürüne ait kumandanın da arıza yaptığını, ayıplı kumandanın da yenisinin verilmesi gerektiğini, davalı tarafından 29/06/2016 tarihli fatura ile satılan 3 yıllık genişletilmiş garanti sözleşmesini istenilmesine ve bu sözleşmenin gönderilmemesi halinde hukuki sorumluluklarının ihtarına, müvekili şirketin davalıdan 29/06/2016 tarihli fatura ile satın aldığı ...LCD TV' nin 3 yıllık genişletilmiş garanti süresi içerisinde arızallanması nedeniyle davalı tarafça garanti kapsamında ücretsiz onarılmasına, dava konu TV'ye ait TV kumandasının ayıpsız misli ile değiştirilmesine, yargılama giderleri ve harcı, vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesi usul yönünden hukuka uygun değildir. dava dilekçesi usulüne göre hazırlanmadığını, bu nedenle davanın usulden reddini talep ettiklerini, davalının seçimlik haklarını kullanabilmesi için ürünün ayıplı olmasının gerekmekte olduğunu, teknik inceleme ve tespit yapabilecek mercinin yetkili servis olduğunu, yetkili servis tarafından yapılan incelemeler neticesinde üründe üretimden kaynaklı herhangi bir ayıbın tespit edilmemiş olduğunu, üründeki arızanın kullanım hatasından kaynaklandığının tespit edildiğini, bu nedenle thh tarafından hatalı ve hukuka aykırı olarak verilen kararın iptali gerektiğini, davacının Müvekkili Şirket mağazasından ihtilafa konu Ürün ile birlikte 3 yıllık genişletilmiş Teknogaranti paketi satın aldığını, Müvekkili Şirket tarafından sağlanan Teknogaranti hizmetinin yalnızca sözleşmede belirtilen şartlarda kullanılabileceğini, davacının ürün bedelinden fazlasını talep ettiğini, Davacı tarafından 6.000,00 TL dava değeri belirtilmiş olsa da, sunulan fatura inelendiğinde anlaşılacağı üzere ürün bedelinin 4.627,00-TL olduğunu, üründe üretimden kaynaklı ayıp olduğunun hiçbir şekilde kabulü anlamına gelmemekle birlikte, ürün bedelinin iadesinin söz konusu olması halinde dahi ürün bedelinden fazlasına hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, Davacı tarafından aynı gün satın alınmış olan 841,00-TL tutarındaki ihtiyari garanti bedelinin de talep edildiğini, ilgili ürünün tedarikçisi konumunda olan "... Sigorta A.Ş" 'nin davaya fer’i müdahil olarak katılımı için davanın ilgili tarafa ihbar edilmesinde Müvekkil Şirket açısından hukuki yarar bulunduğunu, davanın zamanaşımını uğramış olması nedeniyle davanın zamanaşımından reddine; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, davacı tarafın davalı şirketten satın aldığı televizyon ve kumandanın ayıplı olduğu iddiası ile genişletilmiş garanti sigortası kapsamında televizyonun ücretsiz onarılması ve kumandanın ayıpsız misli ile değiştirilmesi istemine ilişkindir.
Mahallinde Elektrik Elektronik Mühendisi ve Makine Mühendisi bilirkişisi ...marifetiyle keşif yapılmış, bilirkişi heyeti 16/09/2021 tarihli raporunda sonuç olarak; televizyon ekran üzerinde oluşan beyaz noktanın kullanıcı hatası ile oluşmadığı televizyon elektronik devreleri üzerinde oluşan bir arıza olduğu göz önüne alınarak televizyon ekranında oluşan beyaz nokta arızasının giderilebilmesi için üç yıllık genişletilmiş garanti kapsamında tamirinin yapılmasının uygun olacağı , televizyona ait kumandanın ise düşme sonucu kullanıcı hatası olabileceği bundan dolayı yenisi ile değiştirilmesinin uygun olmayacağı görüş ve kanaatine varmışlardır.
Tarafların itirazları üzerine dosya ek rapor vermek üzere bilirkişi heyetine tevdii edilmiş bilirkişi heyeti 15/11/2021 tarihli ek raporunda sonuç olarak; önceki raporumuzda verdiğimiz görüş ve kanaatimizi tekraren katılıyoruz. Önceki raporun sonuç ve kısmında “'Bilirkişi Heyeti olarak televizyon ekran üzerinde oluşan beyaz noktanın kullanıcı hatası ile oluşmadığı televizyon elektronik devreleri üzerinde oluşan bir arıza olduğu göz önüne alınarak televizyon ekranında oluşan beyaz nokta arızasının giderilebilmesi için üç yıllık genişletilmiş garanti kapsamında tamirinin yapılmasının uygun olacağı , televizyona ait kumandanın ise düşme sonucu kullanıcı hatası olabileceği bundan dolayı yenisi ile değiştirilmesinin uygun olmayacağı görüş ve kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.
Tarafların itirazları üzerine dosya ek rapor vermek üzere bilirkişi heyetine tevdii edilmiş bilirkişi heyeti 07/03/2022 tarihli ikinci ek raporunda sonuç olarak;Yapılan detaylı piyasa araştırmaları neticesinde özellikle yetkili servislerden alınan bilgiler doğrultusunda;
Satışa konu üzerindeki ayıbın ekran değişimi yolu ile giderilebileceği, sıfır orjinal ekran takılarak arızanın çözülebileceği,
Tamir yöntemi olarak ekran değişiminin uygulanabileceği,
Dava tarihi itibariyle mevcut televizyonun ekran değişim bedelinin KDV ve işçilik dahil piyasa rayiç bedelinin 5.500 TL, rapor tarihi itibariyle ekran değişim bedelinin ise KDV ve işçilik dahil piyasa rayicinin 8.500 TL olduğu,
TV kumandası ile ilgili itirazda da önceki ek rapor ve kök rapordaki görüş ve kanaatimizin aynen geçerli olduğu, görüş ve kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.
Uyuşmazlık ticari satım sözleşmesinden kaynaklı, satılanın ayıplı olduğundan bahisle ücretsiz onarım ve ayıpsız misli ile değişim isteminden kaynaklıdır.
TBK'nın 207. Maddesinde satış sözleşmesi düzenlenmiştir. Anılı maddeye göre satış sözleşmesi, satıcının, satılanın zilyetlik ve mülkiyetini alıcıya devretme, alıcının ise buna karşılık bir bedel ödeme borcunu üstlendiği sözleşmedir.
Satış sözleşmelerindeki ayıba ilişkin hukuki düzenleme ise TBK'nın 219. maddesinde yer almaktadır. Düzenlemede “Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur." denilmektedir.
Ayıba ilişkin sınıflandırma, ayıbın açık ve gizli olmasına göre yapılmaktadır. Açık ayıp hemen ilk bakışta ya da yüzeysel bir muayene ile tespit edilebilen ayıptır. Durumun gerekli kıldığı, muayene ile anlaşılamayan ayıplar, gizli ayıptır. Alıcı gizli ayıpları araştırmakla yükümlü değilse de ayıp meydana çıkar çıkmaz derhal ihbar etmelidir (Domaniç, H.: Türk Ticaret Kanunu Şerhi, C.I, İstanbul 1988, s.155; Yavuz, N.: Ayıplı İfa, 2.b., Ankara 2010, s. 107; Karakaş, C.F.: Ticari Satımda Ayıp İhbarının Süresi ve Şekli, XXII. Ticaret Hukuku ve Yargıtay Kararları Sempozyumu, Ankar 2006, s.172). Derhal kavramı, halin icabına uygun fazla vakit geçirmeden bildirim olarak anlamak gerekir. Eğer satıcılığı meslek edinmiş kişilerin bilmesi gereken bir ayıp söz konusu ise ya da satıcı ağır kusurlu ise TBK'nın 225. maddesine göre, ayıbın kendisine vaktinde ihbar edilmemiş olduğunu ileri sürerek sorumluluktan kurtulamaz.
Ticari satımlarda muayene ve ihbar külfeti TTK'nın 21/1-c. maddesinde düzenlenmiştir. Bu hükme göre “ Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya bildirmeye mecburdur. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde muayene etmeye veya ettirmeye ve bu muayene neticesinde malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için bu durumu bu süre içerisinde satıcıya bildirmeye mecburdur.” Ancak ayıp ihbarının bu süre içinde satıcıya ulaşması şart değildir. Bu süre içinde satıcıya ulaşmasa bile alıcı haklarını korumuş olur. TTK'nın 21/1-c. maddesinde gizli ayıbın sonradan ortaya çıkması halinde TBK'nın 223. maddesinin uygulanacağı belirtilmiştir. TBK'nın 223. maddesinde ayıbın sonradan ortaya çıkması halinde bildirimin derhal yapılması aksi halde alıcı malı ayıp ile beraber kabul edilmiş sayılacağı düzenlenmiştir.
TBK'nın 227. Maddesine göre; Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme.
2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme.
3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme.
4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme.
Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.
Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde somut olayda; davacının 29/06/2016 tarihli fatura ile davalıdan, ...LED LCD televizyonu satın aldığı sabit olup, davacının satılanın ayıplı olmasında bahisle seçimlik haklarından televizyon için ücretsiz onarım, kumandası için ise ayıpsız misli ile değişim hakkını kullanmak istediğini ileri sürerek eldeki davayı ikame etmiştir.
Davacı, satın aldığı tarihten sonra televizyonun ekranında beyaz lekenin bulunduğu kumandanın bazen çalıştığına dair şikayetinin olduğunu, bunu davalı servise beyan ettiğini ancak arızanın giderilmediğini belirtmiştir. Dosya içerisindeki 10/07/2020 tarihli üzerinde "tekno garanti ürün gönderim formu" yazılı belgenin muhteviyatına göre arıza açıklamasının yapılmadığı ancak cevap dilekçesinde yetkili servis tarafından yapılan incelemelerde arızanın kullanıcı hatasından kaynaklandığının tespit edildiğinin anlaşıldığı, bilirkişi heyeti tarafından yapılan tespitlerde de televizyon ekranında oluşan beyaz lekenin darbeden oluşan arıza olmadığı, televizyon ekranının ana kartı üzerinde elektronik arızalı malzemelerin olduğu kanaatinde oldukları, kumanda arızasının kullanıcı hatasından kaynaklı olabileceği, keşif sırasında alınan tanık beyanında da kumanda da lehim kopukluğu arızasının tamir ettirildiği beyan edildiğinden bu sonuca ulaşıldığı görülmüştür. Dava konusu televizyonun genişletilmiş garanti süresinin bulunduğu, dava tarihi itibari ile garanti süresinin dolmadığı, davadan önceki ...nolu başvuru ile, garanti süresi içinde ayıp ihbarının yapıldığı ve davanın açıldığı anlaşılmıştır. Bilirkişiler tarafında yapılan tespit ile televizyonun ekran kartındaki hatadan kaynaklanabilecek arızanın gizli ayıp nitelğinde olduğu, davalının bu arızadan satıcı sıfatıyla sorumlu olduğu, ücretsiz onarımının gerektiği, bunun değerinin de ek bilirkişi raporuyla hesaplattırıldığı ancak onarım ücreti talebi olmadığından harçlandırma işleminin davaya doğrudan etkisinin bulunmadığı, belirlene bedele göre yargılama gideri hesaplamasının yapılması gerektiği kanaatine varıldığı, kumandaya ilişkin talebin kullanıcı hatasından kaynaklı olması nedeniyle davalının sorumluluğunun bulunmadığı bu haliyle yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler karşısında davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
a-Davacıya ait 29/06/2016 tarih ...nolu faturaya konu ...LED LCD televizyonun orjinal ekran takılmak suretiyle ekran değişikliğinin davalı tarafından ücretsiz olarak değiştirilmesi suretiyle ürünün hasarının giderilmesine,
b- ...LED LCD televizyonun kumandasının ayıpsız misli ile değiştirilmesi talebinin reddine
4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 375,71-TL harçtan peşin alınan 102,47-TL'nin mahsubu ile, eksik alınan 273,24-TL nin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden 1.210,00.-TL'nin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden 110,00-TL'nin DAVACIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Davanın kabul ve red oranı gözetilerek davacı tarafça yapılan davetiye, posta masrafı, bilirkişi giderinden ibaret toplam 1.313,00-TL yargılama giderlerinden 1.203,58-TL yargılama gideri ile 156,08-TL ilk dava masraf toplamı olmak üzere 1.359,66- TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, Bakiye giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00.- TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
9-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 500,00- TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE,
10-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekili ...'in yüzüne karşı davalının yokluğunda verilen karar KESİN olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/04/2022
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı