T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/54 Esas
KARAR NO : 2025/112
DAVA : Alacak (Kefalet Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 29/01/2021
KARAR TARİHİ : 12/03/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Kefalet Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... tarafından ekli ... Poliçe Nolu Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... adına kayıtlı olan ... plaka sayılı aracın ... tarihinde karışmış olduğu kaza neticesinde dava dışı ...'in babası ...'in vefat ettiğini, kazada vefat eden ...'in mirasçıları/yakınları tarafından(kendi adına asalaten küçük ... adına ... vd)maddi-manevi tazminat istemli ... tarihinde Antalya ...İş Mahkemesi .../... E.sayılı dosya ile vekiledeni ve ... aleyhine dava açtığını, yargılama sonunda ... TL maddi tazminatın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan müşterek ve müteselsilen alınıp ...'e ödenmesine karar verildiğini, yine ... yönünden kabul edilen maddi tazminat üzerinden tarifeye göre belirlenen ... TL vekalet ücretinin ve diğer fer'ilerin(yargılama gideri ve harç)davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacı ...'e verilmesine karar verildiğini, ... ve ...'in ...İcra Dairesinin .../... E. sayılı dosyası ile icra takibine girişilmiş olup, vekiledeni tarafından ... tarihinde ... adına vekili ...'a haricen ... TL ödendiğini, vekili tarafından icra dosyasına tahsilat bildirimi yapıldığını ve vekiledeni tarafından ... tarihinde tahsil harcı olarak ... TL ödendiğini, Antalya ...İş Mahkemesi .../... E. sayılı dosya ile anneye verilen tazminat yönünden bozulmakla .../... E. sayılı dosya üzerinden yeniden karar verildiğini, verilen son karara göre müteveffanın kızı ... için ... TL,eşi ... için ... TL maddi tazminata hükmedildiğini, anılan dosyadan alınan bilirkişi raporuna göre müteveffanın annesi ... için ... TL, babası ...için ise ... TL hesaplandığını(...mirasçıları ve ...adına bakiye tazminat için vekiledeni aleyhine Ant ... İş Mah .../... E sayılı dosyası ile dava ikame edildiğini)yukarıda anılan dosya içerikleri dikkate alındığında müvekkili tarafından sigorta şirketlerinin sorumluluğunda bulunan bir kısım bedellerin zorunlu olarak ödenmek zorunda kalındığının anlaşıldığını, bu hali ile bakıldığında ilgili bedellerin ödenmesinden kaynaklı olarak müvekkilinin sigorta şirketlerinin kendi aralarındaki ihtilaftan kaynaklı olarak bu bedellerin tahsilinin gerektiğini, garameten yapılmış olan paylaştırma tablosuna göre kaza tarihinde davalı tarafından yapılan poliçenin teminatının ... TL olduğu gözetildiğinde, vekiledeni tarafından ...'e ödenen ... TL maddi tazminatın ... TL'sından ...'nin sorumlu olduğunun kabul edilmesi gerektiğini, ayrıca ilgili tazminat bedelinin ferisi niteliğinde bulunan vekalet ücreti, yargılama gideri ve harçların da davalı tarafça ödenmesinin gerektiğini, ... TL tazminat ve bu tazminatın hükmedildiği davadaki dava vekalet ücretine isabet eden ve ödenmiş bulunan ... TL, dava ilam harcı ... TL ve yargılama gideri ... TL olmak üzere toplam ... TL'nin davalı tarafça ödenmesi gerektiğini, karşı tarafın olumsuz tutumu nedeniyle zorunlu arabuluculuk sürücü sonunda anlaşmama tutanağı düzenlendiğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davanın kabulü ile, ... TL maddi tazminatın kazanın meydana geldiği tarih olan ... tarihinden itibaren reeskont avans faizi ile ödenmesine, tazminatın hükmedildiği davadaki( Antalya ...İş Mahkemesi .../... E.sayılı dosya(yeni esası .../... E sayılı dosya)dava vekalet ücretine isabet eden ve ödenmiş bulunan ... TL(maddi tazminat vekalet ücreti),dava ilam harcı ... TL ve yargılama gideri ...TL'nin karar tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek olan reeskont faizi ile ödenmesine, vekalet ücretinin ve yargılama giderinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz Mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, davacı ile davalı sigorta şirketi arasında rücu ilişkisinin söz konusu olan bir sözleşme ve hukuki düzenlemenin bulunmadığını, taraflar arasında kefalet sözleşmesinin bulunmadığını, dava dilekçesinde garamaten paylaştırma yapılıp şirketinden ... TL maddi tazminat talep edildiği, paylaştırmanın garameten yapılmasının hukuki dayanağının gösterilmediğini, söz konusu ... TL vekalet ücretinden, ... TL dava ilam harcından ve ... TL yargılama giderinden davalı müvekili sigorta şirketinin sorumluluğunun nasıl hesaplandığının da davacı yanca açıklanmadığını, müvekkili sigorta şirketi veya sigortalı ... adına herhangi bir hüküm tesis edilmediğini, taraflar arasında herhangi bir sözleşme ilişkisinin de bulunmadığının açık olduğunu, davacı taraftan hangi vakanın hangi delille ispat edileceğine dair beyan alınmasının gerektiğini, dava açıldığında ve icra takibi başlatıldığında müvekkili sigorta şirketine usulüne uygun ve zamanında bildirimde bulunulmadığını, müvekkili sigorta şirketinin davada hüküm altına alınan ... TL tazminat hakkında savunma yapma imkanının, icra takibinde ise ödemede bulunma imkanının söz konusu olmadığını, dolayısıyla müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu hesaplanırken bu hususunu göz önünde bulundurulması ve tazminattan indirim yapılması yoluna gidilmesi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin poliçe kapsamında sorumlu olacağı limitlerin belirli olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte işbu limitler üstünde bu bedelin davalı müvekkili sigorta şirketinden talep edilmesinin mümkün olmadığını, davalı müvekkili sigorta şirketinin temerrüdü olmadığından faiz başlangıcının dava tarihi olması gerektiğini, taraflar arasında ticari iş söz konusu olmadığından faiz türünün yasal faiz olması gerektiğini, arz olunan ve re'sen nazara alınacak sebeplerle haksız ve yasal dayanaktan yoksun işbu davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılması talep etmiştir.
..., ... İl Emniyet Müdürlüğü, ... İl Emniyet Müdürlüğü cevabi yazıları dosyaya eklenmiştir.
Antalya ... İş Mahkemesinin .../... esas , Antalya ... İş Mahkemesinin .../... esas , Antalya ... İş Mahkemesinin .../... esas, Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyaları ve Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı dosyaları Uyap üzerinden mahkememiz dosyasına gönderilmiştir.
Aktüerya bilirkişi ... ... tarihli raporunda sonuç olarak, "...
d) Desteğin eşi yönünden 9650 indirim yapılmaması halinde, davacının ...'e ödeme yaptığı tarih itibariyle, ZMSS sigortacısının poliçeden kaynaklı olarak ...'e yönelik sorumluluğunun teminat limitleri içerisinde ... TL ile sınırlı olduğunun hesaplandığı;
e) Desteğin eşi yönünden 29650 oranında indirim yapılması halinde, davacının ...'e ödeme yaptığı tarih itibariyle, ZMSS sigortacısının poliçeden kaynaklı olarak ...'e yönelik sorumluluğunun teminat limitleri içerisinde ... TL ile sınırlı olduğunun hesaplandığı;
f) Antalya ... İş Mahkemesi'nde görülen davada, bu miktara (... TL veya ... TL) isabet edecek dava vekalet ücreti, yargılama gider ve harçlarının ne olacağı hususunda hesaplama yapmak aktüerya uzmanlık alanı dışı kaldığından, uzmanlık alanım dışındaki bu hususta tarafımca görüş bildirilemediği " şeklinde rapor tanzim edilmiştir.
Bilirkişi ... ... tarihli raporunda sonuç olarak, "Davacı şirketin, ...'in maddi tazminat ve buna ilişkin yargılama giderleri için ödediği bedelden, davacının sigortalısı olan ...'dan rücu edebileceği toplam tutarın ... TL hesaplandığı," sonuç ve kanaatine varmıştır.
Bilirkişiler ..., ... ... tarihli raporunda sonuç olarak "Dava konusu ... için ödenen ...-TL destekten yoksun kalma tazminatının ... Trafik Kazalarına bağlı bedensel zararlar ve ZMM poliçe sorumluluğunu düzenleyen mevzuat kapsamında rücu edebilecek tazminat miktarı, teminat limiti ile sınırlı olarak ... TL olarak hesaplandı.
Dava konusu ödenmiş ...-TL destekten yoksun kalma tazminatına bağlı oluşan rücu edebilecek ferileri bakımından ise, KTK m 89/I daki gibi kusur uygulaması yapmak, birden fazla müteselsil sorumlu ve farklı tazminat tutarı olan yerde doğru sonuç vermeyeceğinden tazminat ferilerinin tutarların toplam tazminat tutarlarına göre oranına göre hesaplama ile ...-TL hesaplanmış,
Dosya kapsamında davacının davalıyı temerrüde düşürmeye yönelik ihtarı ... tarihli olup tebliği de ... tarihi olduğu ve ... tarihinden dava tarihi ... kadar ihtarnamede yasal faiz talep edildiğinden işlemiş faizinde, ... TL olduğu hesaplanmıştır. Kusur indirimi yapılmamıştır. Müterafik kusur değerlendirmesi mahkemenin takdirindedir." sonuç ve kanaatine varmıştır.
Bilirkişi heyeti ..., ..., ... ... tarihli raporlarında sonuç olarak "Rücu hesaplamaları yönünden; önceki raporlarda yapılan tespit ve hesaplamalar yukarıda ayrıntılı olarak incelenmiş olup, yapılan hatalı tespit ve hesaplamalar açıklanarak çelişkiler giderilmiştir. Hesabın nasıl yapılması gerektiğine ilişkin yapılan ayrıntılı açıklamalar ve bu kapsamda yapılan hesaplamalar sonucunda; davacı tarafça rücuya konu edilebilecek toplam tutarın ... TL olduğu tespit edilip hesaplanmış olup, tasnifi aşağıda sunulmuştur;
-Rücuya Konu Edilebilecek Maddi Tazminat Tutarı: ... TL
- Rücuya Konu Edilebilecek : ... TL
Toplam: ... TL
Davacının dava dilekçesinde rücusunu talep ettiği tutarın ise ... TL olduğu,
Davacı tarafın rücuya konu ettiği tutarı ödeme tarihinin ... olduğu, davacı sigorta şirketine gönderilen ihtarın/ihbarın tebliğ tarihin ise ... olduğu tespit edilmiş olup, faiz başlangıç tarihi ve faiz türü hususunda Hukuki Takdir ve Değerlendirme Sayın Mahkeme'ye aittir." sonuç ve kanaatine varmışlardır.
Bilirkişiler ..., ... ... tarihli ek raporunda sonuç olarak, "Dava konusu ... için ödenen ...-TL destekten yoksun kalma tazminatının ... Trafik Kazalarına bağlı bedensel zararlar ve ZMM poliçe sorumluluğunu düzenleyen mevzuat kapsamında rücu edebilecek tazminat miktarı, teminat limiti ile sınırlı olarak ... TL olarak hesaplandı.
Dava konusu ödenmiş ...-TL destekten yoksun kalma tazminatına bağlı oluşan rücu edebilecek ferileri bakımından ise, KTK m 89/I daki gibi kusur uygulaması yapmak, birden fazla müteselsil sorumlu ve farklı tazminat tutarı olan yerde doğru sonuç vermeyeceğinden tazminat ferilerinin tutarların toplam tazminat tutarlarına göre oranına göre hesaplama ile ...-TL hesaplanmış,
Dosya kapsamında davacının davalıyı temerrüde düşürmeye yönelik ihtarı ... tarihli olup tebliği de ... tarihi olduğu ve ... tarihinden dava tarihi ... kadar ihtarnamede yasal faiz talep edildiğinden işlemiş faizinde, ... TL olduğu hesaplanmıştır." sonuç ve kanaatine varmışlardır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, fazla ödeme yapıldığı iddiasına dayalı rücuen alacak istemine ilişkindir.
Davacı taraf dava dilekçesi ile davalı sigorta şirketi ZMMS sigortalısı ... adına kayıtlı ... plakalı aracın karıştığı kaza neticesinde dava dışı ...'in vefat ettiğini, kaza nedeniyle mirasçı ve yakınları tarafından davacı ve dava dışı ... aleyhine dava açıldığını, dava sonrası tazminata ilişkin ilamın icraya konulması neticesinde davacı tarafından haricen ödeme yapıldığını, ödemeye esas alınan kararın bozulması ile davacı şirketin davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda bulunan bir miktar ödemeyi de yapmış olduğunun belirtildiği, bu ödemenin rücuen tahsili gerektiğinden bahisle eldeki davayı açmıştır.
Mahkememizce tarafların ödemekle yükümlü oldukları tutarların belirlenmesi için bilirkişi raporları alınmış ve alınan raporlar arasında çelişki bulunması nedeniyle en son mevcut raporlar arasındaki çelişkilerin giderilmesi ve denetlenebilir ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi heyeti raporu alınmıştır.
En son bilirkişiler ..., ...'tan oluşan heyetten bilirkişi raporu ve bilirkişi ek raporu alınmış ve sonuç olarak, "... hak sahiplerinin gerçek zararları
rücuya konu miktarların üzerinde olup, gerçek zarar yönünden bir sınırlama gereği yoktur. Başka bir ifade ile; kesinleşen mahkeme ilamları ile destekten yoksun kalma tazminatı hak sahipleri için hükmedilen maddi tazminat tutarlarının, gerçek zararı aşmadığı tespit edilmiştir.
Somut uyuşmazlıkta gerçek zarar tutarlarının hükmedilen maddi tazminat tutarlarının üzerinde olduğu hesaplanıp tespit edildiğinden, bu durumda rücu hesaplamalarında daha düşük olan ve zaten fiilen hak sahipleri lehine hükmedilmiş ve ödenmiş/ödenecek olan mahkeme ilamlarındaki kesinleşmiş tutarlar dikkate alınarak garame ve rücu hesaplamalarının yapılması gerektiği dikkate alınarak tespit ve hesaplamalar yapılmıştır.
Rücu hesaplamaları yönünden; önceki raporlarda yapılan tespit ve hesaplamalar yukarıda ayrıntılı olarak incelenmiş olup, yapılan hatalı tespit ve hesaplamalar açıklanarak çelişkiler giderilmiştir. Davacı tarafça rücuya konu edilebilecek toplam tutarın ... TL olduğu tespit edilmiştir. (Rücuya Konu Edilebilecek Maddi Tazminat Tutarı: ... TL ; Rücuya Konu Edilebilecek Feriler: ... TL
; Toplam: ... TL )" şeklinde görüş bildirmişlerdir. Elde ki dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle müşterek müteselsil sorumlu olan davacı ve davalının, davacı tarafından dava dışı kazada vefat eden yakınlarına yaptığı fazla ödemeyi davalı sigortacıdan tahsili istemine ilişkindir. Alınan bilirkişi raporu ile mevcut raporlar arasındaki çelişkiler giderilmiş ve davacının fazladan ödediği miktarın ... TL olduğu tespit edilmiştir. Mahkememizce fazla ödeme yapıldığı tespit edildiğinden davanın son bilirkişi heyet raporu uyarınca fazla ödenen ... TL yönünden kabulüne karar verilmiş ve bu bedele ödeme tarihinden itibaren faiz işletilmesine ilişkin hüküm kurulmuştur. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, 8. Hukuk Dairesi, 2019/3963 Esas, 2022/897 Karar)
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE,
1-... TL'nin, ... ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,
2--Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL harçtan peşin ... TL'nin mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA ,
3-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan ... TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4--Davacının yapmış olduğu başvurma harcı, bilirkişi ücreti, posta ve müzekkere ücretinden ibaret ... TL'nin kısmen kabul- kısmen red oranında hesaplanan ... TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5- Davalının yapmış olduğu posta ve müzekkere ücretinden ibaret ... TL'nin kısmen kabul- kısmen red oranında hesaplanan ... TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-Davalı taraf kendini vekille temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra taraflara iadesine,
9- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin davalıdan, ... TL nin davacıdan alınarak alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
Dair davacı vekili yüzüne karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/03/2025
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır