T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/663 Esas
KARAR NO: 2022/576
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 17/11/2021
KARAR TARİHİ: 28/06/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin maliki olduğu ... ve ... plakalı araçları ile davalı şirketin müşterilerini taşıma transfer işlemlerini yaptığını. Taşıma /Transfer işlemlerinden kaynaklanan bakiye alacaklarının bir kısmına karşılık en son 31.08.2021 tarih ve 19.000 ,00 TL bedelli faturayı düzenleyerek davalı tarafa verdiğini ancak davalı şirket tarafından bu fatura bedelinin ödenmediğini. Davalı şirket tarafından müvekkile Antalya 12. Noterliğinin 15.09.2021 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ve ekinde 31.08.2021 tarih ... belge numaralı 20.000,00 TL bedelli fatura ile 31.08.2021 tarih ... belge numaralı 1,261,72 TL bedelli faturaların gönderildiğini bu belgelerin müvekkil tarafından kabul edilmediğini ve içeriklerine de itiraz ederek Serik ... Noterliğinin 21.09.2021 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile faturaların iade edildiğini davalı şirketin bu şekilde ihtarname göndererek mevcut alacağını ortadan kaldırmak istediğini beyan ettiğini, Olayın dava şartı olan ara buluculuk müessesine baş vurulduğunu ancak anlaşma olmadığını, yukarıda açıklanan nedenle Davalarının kabulü ile davalı tarafından Antalya genel icra müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra takibinin devamına davalının itirazı haksız ve kötü niyetli olduğundan davalının asıl alacak miktarının %20 Si oranında icra inkar tazminatı ödenmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; -Müvekkilinin yıllardır taşımacılık ve turizm sektöründe faaliyet gösteren köklü bir şirket olduğunu, Müvekkil turistlere gerek havaalanı konaklama yeri arasında gerek konaklama yeri ve çeşitli gezi lokasyonları arasında taşımacılık ve tur hizmeti verdiğini, müvekkil şirket yoğun turizm sezonunda araç kapasitesini arttırmak amacıyla çeşitli kişi ve kurumlar ile araç kiralama sözleşmesi ile araç ve şoför hizmeti almak amacıyla taşıt kira sözleşmesi imzalandığını, davacı ile müvekkil şirket arasında taşıt kira sözleşmesi imzalanmış ve bu sözleşme hükümleri doğrultusunda hizmet alımı için anlaşıldığını, Müvekkil şirket ile davacı arasında 24.03.2021-31.10.2021 tarihleri arasında hizmet vermek üzere ... ve ... plakalı araçların kiralanması ve şoförlük hizmeti için taşıt kiralama sözleşmesi imzalandığını, Ancak davacı taraf sözleşme hükümlerine uymayıp sözleşme süresi devam ederken turizm sezonun ortasında Ağustos ayında ... plakalı araç için hizmet vermeyi bırakmıştır.Davacı bu hususu bizzat müvekkil şirkete gelerek sözlü şekilde beyan ettiğini,
3-Davacı araçlarını kiralamış olduğu sözleşmenin b)6 maddesine aykırı davranarak ağustos ayı sonunda;... plakalı aracını hizmetten çektiğini bu aracı müvekkil şirket hizmetine 2021 yılı eylül ve ekim aylarına sunmayacağını şirkete gelerek açıkça beyan ettiğini, Müvekkil şirket sözleşme hükmü gereğince söz konusu aracın iki aylık kira bedelini (davacının işten geri çektiğini beyan ettiği aracın sözleşme süresinde eksik çalıştırdığı dönem) fatura açıklamasını beyan ederek 31.08.2021 tarihinde düzenleyerek davacıya gönderdiğini, araçların sözleşme hükümlerine göre müvekkil şirket hesabından alınan ilk mazot alımları ve stop lamba bedeline ilişkin faturayı da 31.08.2021 tarihinde düzenleyerek göndermiştir. Davacı tarafın 31.08.2021 tarihli ... ve ... nolu faturaları ödememesi nedeniyle müvekkil şirket 15 Eylül 2021 tarihinde Antalya 12. Noterliği ... yevmiye nolu ihtarnamesini keşide etmek zorunda kaldıklarını, sözleşme süresi bitene kadar sadece müvekkil şirket adına çalışmayı kabul etmiştir. basiretli tacir olan davacının müvekkil şirketle imzaladığı taşıt kiralama sözleşmesine aykırı davrandığını, davacı her ne kadar dava dilekçesinde '' müvekkilimin maliki olduğu ... ve ... plakalı araçları ile davalı şirketin müşterilerini, turistlerini taşıma transfer işlemlerini yapmıştır. Taşıma/ transfer işlemlerinden kaynaklanan bakiye alacaklarını bir kısmına karşılık en son 31.08.2021 tarih ve 19.000 TL bedelli faturayı düzenleyerek davalı tarafa vermiş fakat bu faturanın bedeli şifahi söylemlere rağmen davalı şirket tarafından müvekkile ödememiştir.'' şeklinde iddiada bulunmuşsa da davacının ekte sunduğumuz sözleşmede görüleceği üzere ... plakalı aracın 2021 yılı Eylül ve Ekim aylarında müvekkil şirkete hizmet ettiğini ispat edecek herhangi bir beyan ve delil sunmadığını, davacı sözleşme hükümlerine aykırı davranarak taşıt sözleşmesinde belirlenen işi yapmayı ... plakalı araç için bıraktığını, müvekkil şirkette sözleşmenin ilgili maddeleri gereği alacaklar yönünden mahsup yönüne gitmiştir. Bu sebeple davacının müvekkil şirketten hiçbir alacağı bulunmadığını, fazlaya ilişkin haklarımızı saklı tutmak kaydı ile; müvekkilimiz hakkında açılmış bulunan işbu itirazın iptali davasının reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında davalı borçlunun itirazı üzerine İİK'nun 67 maddesi gereğince açılan itirazın iptali davasıdır.
Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası incelenmiş; alacaklının ..., borçlunun ... Taşımacılık Turizm Ticaret A.Ş. olduğu, 19.000,00.-TL asıl alacağın tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı/borçlunun takibe itirazı nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiği, İİK'nun 67/1 maddesi gereği yasal 1 yıllık süre içerisinde itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasında imzalanan taşıt kira sözleşmesi, tarafların vergi dairesi kayıtları, noter ihtarnameleri celbedilmiş, Antalya Havalimanı Başmüdürlüğü ile havalimanına araç giriş kayıtlarına ilişkin yazışmalar yapılmıştır.
Uyuşmazlık; taşıt kira sözleşmesinden kaynaklı davacının faturaya dayalı alacağının bulunup bulunmadığına ilişkindir.
Fatura tek başına bir sözleşme olmayıp akdin ifasını gösteren bir belge niteliğindedir. Faturaya dayalı bir borcun varlığı öncelikle temel borç ilişkisinin varlığına bağlıdır. Faturayı tanzim eden ve tanzim alan arasında böyle bir borç ilişkisinin bulunmadığı hallerde faturanın hukuki sonuç doğurması da söz konusu olmayacaktır.
MK 6. Maddesine göre kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü olup işbu davada ispat yükü alacaklı olduğunu ispat eden davacıya aittir. Akdi ilişki kanıtlanmadığı sürece alacaklının borçlu adına fatura düzenlemesi ve ticari defterlerine göre bu faturalar nedeniyle alacaklı görünmesi alacaklının alacağını ispat edebilmesi için yeterli olmayacaktır
6100 sayılı HMK 222. maddesine göre, " "1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." düzenlemesi mevcuttur.
Her iki tarafın ticari defterleri incelenmiş, bilirkişi raporu ile tarafların ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davacı tarafından düzenlenen faturaların davalı defterlerinde kayıtlı olduğu, 31/08/2021 tarihli 1.261,72-TL bedelli ve aynı tarihli 20.000,00-TL bedelli faturaların davacı defterinde kayıtlı olmadığı bu faturalar haricinde defterlerin birbirini doğruladıkları anlaşılmıştır.
Taraflar arasında imzalanan taşıt kiralama sözleşmesinin b-6 maddesinde" Taşıt sahibinin iş bu sözleşmenin devamı süresince ... nin ön yazılı muvafakati olmadıkça taşıt ile sair hiç bir işte hizmette çalışmamayı başka bir taşımacı kişi veya firma anlaşma yapmamayı ve geçici olarak ve tek bir sefer için dahi olsa hizmet vermemeyi yolcu ve personelini taşımamayı üzerinde ... nin firma adı ve logosu bulunduğu sırada ve sözleşmenin devamı sırasında ... nin program ve talimatı dışında hizmet ve seferde yer almamayı,... bildireceği sefer sefer programı ve düzenine uygun davaranacağını Bu hallerde taşıt sahibi ... hiç bir ihtara gerek olmaksızın ... belirleyeceği cezai şartı ihlal tarihinden itibaren 2. Gün içerisinde ödeyecektir. Taşıt sahibi aracın tahsisinin ... hizmetinden her ne sebep olursa olsun çekilmesi ile sözleşmenin sair kurallarının ihlali halinde iş kaybı ,ticari itibar, kaybı ile sair müspet menfi zararlara ilişkin talep ile fazlaya dair diğer hakları saklı kalmak kaydıyla ve bu zararlardan haricen de ... belirleyeceği cezai şartı hiç bir ihbara gerek olmadan ... ödeyeceğini kabul eder. İşi yavaşlatmaya, bırakma gibi eylemlerde bulunmayacağını ve bulundurmayacağını taahhüt eder. Bunlara uyulmadığı takdirde hizmet bedeli kadar kadar taşıt sahibinin alacağından düşülecektir. ......... ... aykırı davranışlar sebepleri ile maruz kalmış olduğu her türlü zarar ve ziyanı taşıt sahibinden ayrıca talep ve tahsile yetkilidir." Şeklinde hüküm olduğu görülmüştür.
Yine sözleşmenin b-18 maddesinde: "İş bu sözleşmenin devamı süresince Taşıtın üzerine ... nin öngördüğü marka ve logoları yazdırarak kullanacak sözleşmenin her hangi bir sebep ve suretle feshi halinde derhal bunları sildirecektir. Ayrıca taşıt sahibi aracındaki ... tarafından taktırılmış ... takip cihazı araç kamerası tablet Türsap plakası yakıt taşıt tanıma cihazı ve ... teslim edecektir. Taşıt sahibi ... rızası olmadan sözleşme bitiş tarihinden önce ayrılır ise tüm logo yazı ve aracı çıkardığı günden sözleşme bitiş tarihine kadar olan süre için mevcut sözleşme bedeli üzerinden hesaplanarak ... kendisine fatura edeceği her türlü bedeli peşin ödemeyi veya alçağından mahsup etmeyi kabul etmiştir." Hükmünün bulunduğu görülmüştür.
Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde; takibe konu faturaların defter kayıtlarında yer aldığı, davacı defterlerinde 19.000,00-TL alacağın kayıtlı olduğu, alacağın varlığının ispatlandığı kanaati ile, davanın kabulüne itirazın iptali ile takibin devamına karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar davalı taraf sözleşmenin b-6 maddesi gereği kesilen faturalardan dolayı yine sözleşmeden kaynaklı mahsup haklarının olduğunu mahsup yapılması gerektiğini savunmuş ise de; davalı tarafça davacıya kesilen faturaların 31.08.2021 tarih ve ... sıra nolu KDV dahil 1.261,72 TL tutarlı Fatura ve 31.08.2021 tarih ve ... sıra numaralı KDV dahil 20.000,00 TL faturalar olduğu, davalı taraf bu faturaların yakıt bedeli- far bedeli ile davacı tarafça sözleşme gereği eylül- ekim ayları hizmetin verilmemesinden kaynaklı b-6 dan kaynaklı olduğu cevap dilekçesindeki açıklamaladan anlaşılmaktadır. Ancak davacı tarafından kesinlen 31.08.2021 tarih ve ... sıra nolu, KDV dahil 19.000,00 TL bedellli fatura sonrasında yani aynı tarihe tekabül eden faturanın kesilmesi davacı tarafından bu hizmetlerin verilmediğinin kanıtı olarak değerlendirilememiştir. Eylül- ekim aylarında hizmetin verilmediğini Ağustos ayında kesilen fatura ispatlamaz, diğer yakıt bedeli ve far bedeline ilişkin yine davalı tarafça her hangi bir delil ibraz edilmediğinden davalının mahsup savunmasına itibar edilmemiştir.
Takibe ve davaya konu alacak, tarafların defterlerinde de kayıtlı olup, faturadan kaynaklı alacak likit nitelikte olduğundan, davacı yararına icra inkar tazminatının koşulları mevcut olduğundan, icra inkar tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE; davalının, Antalya Genel İcra Müdürlüğü’nün ... esas numaralı dosyasına yaptığı İTİRAZIN İPTALİ İLE; takibin, 19.000,00-TL asıl alacak, ve asıl alacak tutarına takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz uygulanmak suretiyle takibin devamına,
2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin KABULÜ İLE, 3.800,00-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.297,89.-TL harçtan peşin olarak alınan 229,48.-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.068,41.-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince hesaplanan 5.100,00- TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan ilk dava gideri 297,28.-TL ile 882.55.-TL bilirkişi gideri, müzekkere, tebligat, gideri olmak üzere toplam 1.179,83.-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; 1.320,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ... yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/06/2022
Katip ...
E imzalı
Hakim ...
E imzalı