T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/718 Esas
KARAR NO: 2022/995
DAVA: Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 08/12/2021
KARAR TARİHİ: 29/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili mahkemeye sunmuş olduğu dava dilekçesinde, müvekkilinin ... tarihinde ... A.Ş. Antalya ... Şubesinden ... TL bedelle ... marka ... model sıfır km otomobil satın aldığını, araç alındıktan yaklaşık 13 ay sonra henüz 7533 km’de iken birkaç basit arıza ve ilk periyodik bakım için ... Antalya yetkili servisine getirildiğini, periyodik bakımı yapılarak araç teslim edildiğini, Aracın bundan sonra Şubat 2018’den Ağustos 2021’e kadar 10 kez daha muhtelif şikayet ve arızalarla yetkili servise gittiğini, bu şikayetler için yetkili serviste 13 adet “Servis İş Kabul Formu” düzenlendiğini, son motor arızası nedeniyle kurtarıcı ile götürüldüğü yetkili serviste turbo arızası verdiğini ve turbonun uzatılan garanti kapsamında ücretsiz onarımı ve gerekli parça değişimi yapılacağı bildirildiğini, ancak davacı ücretsiz onarım teklifini kabul etmeyerek mahkemeniz nezdinde işbu davayı açarak aracın mümkünse ayıpsız misli ile değiştirilmesini, değilse mislinin güncel piyasa bedelinin avans faizi birlikte ödenmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili mahkememize sunmuş olduğu dilekçesi ile, davacı tarafından ayıp ihbar yükümlülüğünün yerine getirilmediğini, davaya konu aracın ayıplı olduğuna ilişkin iddiayı katiyen kabul etmemekle birlikte, bir an için aracın ayıplı olduğu düşünülse bile davacı tarafından TTK 23/c maddesi ve 223. Maddesi gereği ayıp ihbar yükümlülüğü yerine getirilmediğinden davanın esasa girilmeden reddi gerektiğini, davacı tarafından talep edilen faizin hukuka aykırı bir talep olup, reddedilmesi gerektiğini, alıcının elde ettiği menfaatleri de iade etmesi gerektiğini, bu sebeplerle davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekilinini mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesi ile, Öncelikle davacı ile müvekkil arasında akdedilmiş her hangi bir anlaşma sözleşme bulunmadığını, müvekkilce davacıya yapılmış bir satış olmadığını, dolayısı ile müvekkilinin bu davada davalı sıfatı bulunmadığını, müvekkilinin davacı ile hiçbir suretle muhatap olmadığını, kanunen müvekkiline dava açılmasının mümkün olmadığını, Zira müvekkil üretici veya distribütör olmadığını, davacının davasını üretici veya distribütöre karşı yöneltebileceğini, zaten dava dilekçesinde aracın başka bir şirketten alındığının beyan edildiğini, yine davacının davasını terditli olarak açtığını, zaten davacının aracın güncel bedelinin ödenmesi talebi gibi bir seçimlik hakkı olmadığını, bu talebinin reddi gerektiğini, davacının seçimlik hakları ödediği bedelin iadesi veyahut aracın ayıpsız misli ile değişimi olabileceğini, davacının talebi şeklinde bir hak bulunmadığından davacının davasının reddi gerektiğini, davacıya hangi seçimlik hakkının kullanılacağının sorulması ve talebini açıklattırılması gerektiğini, müvekkilinin adresi İstanbul olup, huzurdaki davaya bakmaya İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunu, yetki itirazlarının bulunduğunu, davacının var olduğu iddia edilen arızayı öğrenme zamanı ile davanın açıldığı tarih incelendiğinde davacının tacir olduğu ve davanın zamanaşımına uğradığını bu sebeple reddi gerektiğini, aracın 5 yıl boyunca sorunsuz olarak kullanıldığını, garanti süresinin dahi dolduğunu, davacının 5 yıl boyunca menfaat elde ettiği aracını kötüniyetli olarak değiştirmek istediğini, bunun açıkça hakkın kötüye kullanı olduğunu, aracı satın aldığı şirketi dava etmediğini, bu sebeplerle davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLER: Dosyada tüm deliller toplanmış, mahallinde keşif yapılmasına karar verilmiş olup, bilirkişilerin mahkemeye sundukları raporda,
Yapılan inceleme ve tespitler doğrultusunda aracın değişmesi gereken turbo parçasının parça temini ve değişimi işleminin uygulanmasının 5 gün süreceği görüş ve kanaatine varılmıştır.
Buna göre dava konusu araç için mahrumiyet bedelinin güncel fiyatlar(Mart 2022) dikkate alınır ise: 5 gün (onarım süresi) x ... TL = ... TL olduğu tespit edilmiştir.
Buna göre dava konusu araç için mahrumiyet bedelinin arıza tarihindeki fiyatlar(Ağustos 2021) dikkate alınır ise: 5 gün (onarım süresi) x ... TL = ... TL olduğu tespit edilmiştir.
Dosya ek rapor aldırılmak üzere tekrar bilirkişilere tevdi edilmiş ve bilirkişilerin mahkemeye sunmuş oldukları raporda,
Dava konusu olan ... plakalı ... model ... marka aracın satın alınmasından itibaren şanzımanla ilgili 3 kez, motorla ilgili 4 kez, Start/Stop Sistemi ile ilgili 3 kez, direksiyon sistemi ile ilgili 2 kez, turbo ile ilgili 2 kez servis kaydının açıldığı, toplam 10 kez servise götürüldüğü, 13 farklı servis kaydı açıldığı, motor revizyonu, direksiyon kutusu değişimi işlemlerine maruz kaldığı, ardışık olarak şanzıman ve Start/Stop arızaları verdiği, en son turbo arızası verdiği, tüm bu arızaların düşük kilometrelerde meydana geldiği, arızaların süreklilik kaydettiği anlaşılmış olup, Bu arızaların kullanımdan kaynaklanmadığı, üretimden kaynaklı arızalar olduğu, aracın alınması sırasında ilk bakışta anlaşılamayacağı, kontrol ile de anlaşılmasının mümkün olmadığı, kullandıkça ortaya çıkan arızalar olduğu, kullanıcıdan kaynaklanmadığı, dolayısı ile gizli ayıplı olduğu, Müşterinin araçtan beklenen yarar, performans ve konforu elde edemediği, sürekli arıza veren araçtan kesintisiz faydalanamadığı,
Tüm işlemler garanti kapsamında yapılmış olup Garanti Şartlarında “Tüketicinin, ücretsiz onarım hakkını kullanması halinde malın garanti süresi içinde tekrar arızalanması durumunda tüketici malın bedel iadesini, ayıp oranında bedel indirimini veya imkan varsa malın ayıpsız misli ile değiştirilmesini satıcıdan talep edebilir” ifadesinin bulunduğu ve dolayısı ile müşterinin malın misli ile değiştirilmesi veya bedel iadesi seçimlik haklarını kullanabileceği, 10 iş gününü aşmayan onarım süreleri için araç kiralama bedeli talep edilemeyeceğini bildirir rapor sunulmuştur.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava gizli ayıplı araç satışı iddiasına dayalı aracın misli ile değiştirilmesi ve aracın kullanılamadığı süre boyunca muadil araç kiralama zararının tazmini istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık satılan aracın ayıplı olup olmadığı ve davacının istemlerinin yerindeliğine ilişkindir.
"Görüldüğü üzere aracın “0” km olarak sahibine teslim edildikten sonra, ardı ardına gerçekleşen arızalar nedeniyle birçok parçasının tamamen değiştirildiği; yapılan onarımlar sonucu arızaların giderilmiş olduğu; ancak bu arızaların giderilmesi amacıyla aracın birçok parçası değiştirilip, böylece aracın orijinal hâlini kaybettiği gibi, motorun da tamamen demonte edilerek parçalarının değiştirilmesinin gizli ayıp niteliğinde bulunduğu, arızalar giderilse bile alıcının araca duyduğu güvenin sarsılması nedeniyle araçtan beklediği yararı, konforu ve performansı sağlayamadığı, davacı tarafça değişiklik talebi iletilmesine karşın, davalı yanın bu istemi yerine getirmediği, alıcının değer düşüklüğüne ilişkin zararı giderilerek de olsa aracı bu şekilde kullanmaya zorlanamayacağı, (...)" (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, ... Tarih, ... Esas, ... Karar.)
"davacının satın aldığı araçta aracın teslim tarihinden sonra meydana gelen arızaların kullanım hatasından kaynaklanmadığı, üretim hatasından kaynaklandığı, araçtaki bu ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu, (...) bu nedenle garanti şartları gereğince dava konusu aracın misli ile değiştirilmesinin yerinde olacağı, aracın tüm servis, bakım ve tamirlerinin davacı tarafça süresinde ve yetkili serviste yaptırıldığı, buna göre davacının muayene ve ihbar yükümlülüklerini de yerine getirmiş olduğu (...)" (Yargıtay ... Hukuk Dairesi, ... Tarih, ... Esas, ... Karar.)
"Mahkemece, davalı ... Şirketinin davaya konu aracın imalatçısı ve ithalatçısı olduğu ve şirketin garanti sorumluluğu bulunduğu, aracın satış tarihinden sonra 6 ay içinde 36 kere arızalandığı, arızaların garanti kapsamında parça değişikliği de yapılarak giderilmeye çalışılmasına rağmen keşif sırasında bile aracın diferansiyelinde arızanın devam ettiği, araçtaki bu arızalı duruma davacının tahammül etmesinin kendisinden beklenemeyeceği, davacının basiretli bir işadamı olarak davaya konu araçtaki arızaya göre gerekli tedbirleri alması gerektiği, davacının bu zararından davalıların sorumlu tutulamayacağı, davaya konu minibüsün davalılar tarafından ayıptan ari ve kullanılmamış misliyle değiştirilmesine," (Yargıtay ... Hukuk Dairesi, ... Tarih, ... Esas, ... Karar.)
Tüm dosya kapsamı yukarıdaki açıklamalar ve emsal kararlar ışığında ve esasa alınan ... tarihli bilirkişi heyet raporu doğrultusunda değerlendirildiğinde; dava konusu olan ... plakalı ... model ... marka aracın satın alınmasından itibaren şanzımanla ilgili 3 kez, motorla ilgili 4 kez, Start/Stop Sistemi ile ilgili 3 kez, direksiyon sistemi ile ilgili 2 kez, turbo ile ilgili 2 kez servis kaydının açıldığı, toplam 10 kez servise götürüldüğü, 13 farklı servis kaydı açıldığı, motor revizyonu, direksiyon kutusu değişimi işlemlerine maruz kaldığı, ardışık olarak şanzıman ve Start/Stop arızaları verdiği, en son turbo arızası verdiği, tüm bu arızaların düşük kilometrelerde meydana geldiği, arızaların süreklilik kaydettiği ,bu arızaların kullanımdan kaynaklanmadığı, üretimden kaynaklı arızalar olduğu, aracın alınması sırasında ilk bakışta anlaşılamayacağı, kontrol ile de anlaşılmasının mümkün olmadığı, kullandıkça ortaya çıkan arızalar olduğu, kullanıcıdan kaynaklanmadığı, dolayısı ile gizli ayıplı olduğu, davacının araçtan beklenen yarar, performans ve konforu elde edemediği, sürekli arıza veren araçtan kesintisiz faydalanamadığı, tüm işlemler garanti kapsamında yapılmış olup Garanti Şartlarında “Tüketicinin, ücretsiz onarım hakkını kullanması halinde malın garanti süresi içinde tekrar arızalanması durumunda tüketici malın bedel iadesini, ayıp oranında bedel indirimini veya imkan varsa malın ayıpsız misli ile değiştirilmesini satıcıdan talep edebilir” ifadesinin bulunduğu ve dolayısı ile davacının malın misli ile değiştirilmesi talebinin yerinde olduğu kanaatine varılmakla dava konusu aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi talebinin kabûlüne karar vermek gerekmiştir. Dava konusu araç için mahrumiyet bedelinin bilirkişi hesaplamasına göre 5 gün (onarım süresi) x ... TL = ... TL olduğu kanaatine varılmakla bu miktar üzerinden talebin kısmen kabulüne kısmen reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davacının, dava konusu aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi talebinin KABÛLÜ İLE, dava konusu davacıya ait olan; ... Tescil Tarihli, ... Şasi Numaralı, ... Motor Numaralı ve ... Plakalı ... model aracın davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen mevcut aracın ayıpsız misli temin edilerek ayıpsız misli ile DEĞİŞTİRİLMESİNE, bunun mümkün olmaması halinde İİK m. 24 hükümlerine göre işlem yapılmasına , ayıplı aracın ise tüm takyidatlarından arındırılmış şekilde davacı tarafından davalı satıcı firmaya teslimine,
2-Davacının kira bedeli zararına ilişkin talebinin KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ ile; ... TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL harçtan peşin ve ıslah ile alınan ... TL nin mahsubu ile eksik alınan ... TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile, hazineye gelir kaydına,
5-Davacının yapmış olduğu ilk dava masrafı, posta ve müzekkere ücreti ile bilirkişi ücretinden ibaret toplam ... TL nin avalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davanın red oranına göre hesaplanan yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansı ve varsa teminatın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Daİr, davacı vekili Av. ..., davalı ... vekili Av. ... ve davalı ... vekili Av. ...'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/12/2022
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır