T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/111
KARAR NO: 2022/823
DAVA: Pay Devrinin Tespiti
DAVA TARİHİ: 11/02/2022
KARAR TARİHİ: 04/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Pay Devrinin Tespiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 11/02/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; ...’nin 09/10/2014 tarihinde davacı ... ve ... tarafından iki ortakla kurulduğunu, kuruluş sermayesinin 20.000-TL olduğunu, bahse konu şirket sermayesinin, ... paya karşılık gelen 18.000-TL'sinin davacı tarafından, 20 paya karşılık gelen 2.000-TL'sinin ... tarafından nakden taahhüt edildiğini, davacının Antalya 15. Noterliğinin 16/12/2015 tarih ve ... yevmiye numaralı hisse devir sözleşmesi ile şirketteki ... adet hissesinin ... adet hissesini 16.000-TL bedel karşılığında ... ...'a ve 20 adet hissesinin 2.000-TL bedel karşılığında ...'a; devrettiğini, hisse devri sözleşmesinde; devredilen hisselerin devir, temlik ve tescil olunacağının açıkça belirtildiğini, davalı şirketin tüm belge, defter ve kayıtlarının, davalı şirkette bulunduğunu, gerçekleştirilen pay devrinin davalı şirket yetkilileri tarafından pay defterine işlenmesi gerektiğini ve en nihayetinde davacının davalı şirketteki hisselerini devrettiğinin ve ortaklıktan çıkarıldığının tescilinin yapılması gerektiğini, ancak yapmış oldukları araştırmalar neticesinde dilekçe eklerinde sunulan sözleşme hükümlerinde de açıkça yer verilmiş olmasına rağmen, bahse konu hisse devrinin, davalı şirket tarafından tescil ettirilmediğinin tespit edildiğini, davacının, davalı şirketin Ticaret Sicil Gazetesi'nde yer alan kayıtlarında hali hazırda halen daha şirket ortağı olarak göründüğünü, davacının, gerekli işlemlerin yapılması için davalı şirket yetkililerine ulaşmaya çalışmış ancak iletişim çabalarının hiçbir şekilde karşılık bulmadığını, davacının Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne tescil işlemlerinin yapılması için talepte bulunduğunda, ilgili kişilerce pay devrinin ve davacının ortaklıktan çıkarıldığının tescilinin ancak davalı şirket tarafından talepte bulunulması halinde gerçekleştirilebileceği bilgisinin verildiğini, dilekçe safahatında ayrıntılı olarak izah ettikleri üzere davacının davalı ...'nde bulunan ... adet hissesinin 16/12/2015 tarihinde ... ... ve ...'a devrettiğinin tespitine, devir işleminin 16/12/2015 tarihi itibariyle geçerli olacak şekilde Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğünün kayıtlarına işlenmesine ve ilanına karar verilmesini beyanla ...'nde bulunan müvekkile ait ... adet hissenin ... ... ve ...'a devredildiğinin ve davacının ortaklıktan çıktığının tespiti ile devir işleminin 16/12/2015 tarihi itibariyle geçerli olacak şekilde Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğünün kayıtlarına işlenmesine ve ilanına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Taraflara usulüne uygun duruşma gün ve saatini bildirir meşruhatlı davetiyeler tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davalı şirkete ait sicil dosyası dosyamız arasına celp edilmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE; Dava, limitet şirket hisse devrinin pay defterine ve ticaret siciline kayıt ve tescili istemine ilişkindir.
Mahkememizce incelenmesi gereken hususun; davacı tarafça yapılmış geçerli hisse devri bulunup bulunmadığına ilişkin olduğu anlaşıldı.
TTK 595. maddesinde; " (1) Esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemler yazılı şekilde yapılır ve tarafların imzaları noterce onanır. Ayrıca devir sözleşmesinde, ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri; rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak biçimde genişletilmiş ise, bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşullara da belirtilir.
(2) Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için, ortaklar genel kurulunun onayı şarttır. Devir bu onayla geçerli olur.
(3) Şirket sözleşmesinde başka türlü düzenlenmemişse, ortaklar genel kurulu sebep göstermeksizin onayı reddedebilir.
(4) Şirket sözleşmesiyle sermaye payının devri yasaklanabilir.
(5) Şirket sözleşmesi devri yasaklamış veya genel kurul onay vermeyi reddetmişse, ortağın haklı sebeple şirketten çıkma hakkı saklı kalır.
(6) Şirket sözleşmesinde ek ödeme veya yan edim yükümlülükleri öngörüldüğü takdirde, devralanın ödeme gücü şüpheli görüldüğü için ondan istenen teminat verilmemişse, genel kurul şirket sözleşmesinde hüküm bulunmasa bile, onayı reddedebilir.
(7) Başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde onayı vermiş sayılır. " düzenlemesi mevcuttur.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 09/03/2015 tarih, 2014/17785 Esas, 2015/3214 Karar sayılı emsal içtihadında; "...Dava, limited şirket hisse devrinin pay defterine ve ticaret siciline kayıt ve tescili istemine ilişkin olup mahkemece yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.
Davaya konu pay devri 24.09.2012 tarihinde 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu yürürlüğe girdikten sonra yapılmıştır. 6102 sayılı TTK'nın 595. maddesi hükmüne göre, esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemlerin yazılı şekilde yapılacağı ve tarafların imzalarının noterce onanacağı, ayrıca devir sözleşmesinde, ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri; rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak biçimde genişletilmiş ise, bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşulların da belirtileceği, şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için, ortaklar genel kurulunun onayının şart olduğu ve devrin bu suretle tamamlanacağı hüküm altına alınmıştır. Yine aynı maddenin son fıkrasında, başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde pay devrine onay vermiş sayılacağı düzenlenmiştir.
Yeni TTK'nın anılan bu yasal düzenlemesi ile şirket paylarının devrini düzenleyen ETTK'nın 520. maddesi hükümlerine göre kapsamlı değişiklikler yapılmış olup maddenin son fıkrasında payını devreden ortağın başvurusundan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde pay devrine onay vermiş sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Davacı şirket dava dilekçesinde tüm girişimlerine rağmen davalının pay devrinin tescilini yapmadığını iddia ettiği gibi ihtarname ile de davalı şirkette mevcut 300 payını 24.09.2012 tarihinde noter hisse devir sözleşmesi ile diğer davalı ...'e devrettiğinden davalı şirketle hiçbir bağının kalmadığını bildirdiği anlaşılmıştır. Bu durumda mahkemece, davacının TTK'nın 595/son maddesi uyarınca pay devrine ilişkin olarak davalıya yasanın öngördüğü anlamda bir başvuruda bulunup bulunmadığı, başvuruda bulunmuş ise yasanın öngördüğü üç aylık sürenin geçip geçmediği, geçmiş ise yasanın öngördüğü şartların gerçekleşip gerçekleşmediği değerlendirilmeksizin yazılı şekilde karar tesisi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir..."
Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 16/04/2018 tarih, 2016/10438 Esas, 2018/2765 Karar sayılı emsal içtihadında; "... Dava, limited şirket hisse devrinin tespiti ile tescil ve ilanı istemine ilişkindir. Davacının, diğer ortak olan ...’ye hissesini noterden 18/03/2014 tarihinde devrettiği, devrin tescili için davalı şirkete noterden gönderdiği ihtarnamenin 04.08.2015 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmaktadır. 6102 sayılı TTK’nın 595/Son. fıkrasına göre hisse devrinin tescili için yapılan başvuru, şirket genel kurulu tarafından 3 ay içerisinde red edilmediği takdirde onay vermiş sayılır. Bu hüküm doğrultusunda hisse devrinin onay tarihinden itibaren şirkete karşı geçerli hale geleceği ve onay tarihi itibarıyla ortaklık devrinin gerçekleştiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle, genel kurulca 04/11/2015 tarihi itibarıyla onay verildiği kabul edilerek taraflar arasındaki devrin 04/11/2015 tarihinde gerçekleştiğine karar verilmesi gerekirken 18/03/2014 tarihli devir sözleşmesi tarihinden itibaren devrin gerçekleştiğine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün açıklanan bu sebeple bozulması gerekmiş ise de, anılan bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HUMK 438/7 maddesi uyarınca mahkeme kararının düzelterek onanmasına karar vermek gerekmiştir..." şeklinde belirtilmiştir.
Dava konusu somut olayda, Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğünün 24/02/2022 tarihli yazı cevabında, ...'ın 20 pay, davacı ...'inde ... payının bulunduğu görülmüştür.
Dava dilekçesi ekindeki Antalya 15. Noterliğinin 16/12/2015 tarih ... yevmiye nolu pay limitet şirket pay devri sözleşmesinde davacı ...'in ... adet hissesinden ... adet hissesini 16.000,00 TL bedel ile ... ...'a, ...'ında 20 adet hissesini 2.000,00 TL karşılığında ... ...'a devrettiği görülmüştür.
Mahkememizce yukarıda belirtilen emsal içtihatlar doğrultusunda davacı tarafa TTK 595/son maddesi uyarınca pay devrine ilişkin olarak esas sermaye payının devri için ortaklar genel kurulunun onayının alınması hususunda davalı şirkete yasanın öngördüğü anlamda bir başvuruda bulunulup bulunulmadığı, başvuruda bulunulmuş ise 3 aylık sürenin geçip geçmediği hususunda yazılı delillerini sunmak üzere süre verilmiş, davacı tarafça davalı şirketin iki ortağının bulunduğu, her iki ortağında şirketteki hisselerinin tamamını aynı zamanda şirketi münferiden temsile yetkili ... ...'a devrettikleri, şirketi temsil yetkisinin de kendisinde olması sebebiyle tescil talebinde bulunması gerekenin ... ... olduğu belirtilmiştir.
Şirkete ait sicil dosyasının incelenmesinde: Şirketi münferiden temsil yetkisinin ... ...'a ait olduğu, hisse devrinin de adı geçene yapıldığı anlaşılmıştır.
Yukarıda belirtilen kanun maddesi ve emsal içtihat doğrultusunda yapılan değerlendirmede: Şirkette pay sahibi olan davacı ve dava dışı paydaşın şirketteki paylarını yukarıda tarih ve sayısı belirtilen sözleşme ile şirketi temsil yetkisi bulunan ... ...'a devir ettikleri, ... ...'ın devir sözleşmesinde, devraldığı şirket paylarını şirkete ibraz ederek genel kurulun onayını alacağını ve onaydan sonra ticaret sicil müdürlüğünde ve ilgili kurumlarda kayıt ve tescil ettirmeyi sağlayacağına ilişkin imzalı beyanda bulunduğu, bu beyanının TTK 595/son maddesindeki başvuru koşulunun yerine getirilmiş sayılması için yeterli olduğu, zira şirket genel kurulunun yalnızca ... ...'dan oluştuğunun anlaşılması karşısında davacının Antalya Ticaret sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ...nde bulunan ... adet payını ... ...'a 16/12/2015 tarihli devir sözleşmesi ile devrettiğinin tespitine karar vermek gerekmiştir.
Davacının kararın Ticaret sicil Müdürlüğüne tescil ve ilan için gönderilmesi talebinin ise, tescil ve ilan yapılmasının mahkememizin görevinde olmadığı, tescil ve ilan için davacının öncelikle şirkete başvurması gerektiği, gerekçesiyle reddine karar vermek gerekmiştir.
Yine davacının 20 adet paya ilişkin talebininde söz konusu payların davacıya ait olmayıp dava dışı ...'a ait olup, onun tarafından devredilmiş olması sebebiyle aktif husumet yokluğundan talebinin reddine karar vermek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklanacağı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİNE,
Buna göre Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasında kayıtlı ...n'de bulunan davacıya ait ... adet payın ... ...'a 16/12/2015 tarihinde devredildiğinin TESPİTİNE,
2-Kararın Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne tescil ve ilan için gönderilmesine,
3-Davacının 20 adet paya ilişkin talebinin söz konusu payların dava dışı ... tarafından devredilmiş olması sebebiyle aktif husumet yokluğundan REDDİNE,
4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli harç peşin alındığından başkaca HARÇ ALINMASINA YER OLMADIĞINA, davacı tarafça yatırılan harçların mahsubuna,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalı şirketten alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yapılan tebligat, posta giderinden ibaret toplam 80,25 TL yargılama giderinin haklılık durumu gereği; 71,32 TL'sinin davalı şirketten alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı tarafından yapılan 161,40 TL ilk dava masrafının davalı şirketten alınarak davacıya VERİLMESİNE,
8-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın taraflara İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/11/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır