T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/570
KARAR NO: 2024/387
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 08/08/2022
KARAR TARİHİ: 31/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; davacı hakkında davalı tarafından Antalya Gayrimenkul Satış İcra ... Esas sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi yapıldığını, dosyada talep edilen borç miktarının usul ve yasaya uygun olmadığını, takibe konu ipoteğin üst sınır ipoteği olduğunu, ipoteğin davacı tarafından borçlulardan ... tarafından kullanılan kredinin teminatı olarak verildiğini, takip dosyasında borçlu olarak görünen kredi borçlusu ...'ye kefaleti veya lehine verilen ipotek bulunmadığını, davacı tarafın davacının bu kredi borçlusu lehine vermiş olduğu bir ipotek olduğunu varsayarak her iki kredi borçlusunu birleştirerek takibe geçtiğini, davacının sorumlu olmadığı kısmı da davacıya ait taşınmazın satışı yolu ile tahsil etmek istediğini, şirket adına ve şirket ortakları adına tanımlanan ve kullanıma sunulan kredi kartı ve diğer ferdi krediler ile çek yapraklarından doğan yasal sorumluluk bedellerinin de bu takipte alacağa dahil edildiğini, bu durumun İİK 149 ve 150. Maddelerine aykırı olduğunu, alacağın net olarak belirlenmesi gerektiğini, krediyi kullandıran bankanın krediyi kullanan tarafa ait cari hesabın kesilmesine veya kısa orta uzun vadeli kredi hesabının muaccel kılınmasına ilişkin hesap özetinin veya gayrinakdi kredinin ödenmemiş olması nedeniyle tazmin talebinin veya borcun ödenmesine ilişkin noter aracılığıyla krediyi kullanan tarafa kredi sözleşmesinde yazılı ya da ipotek akit tablosunda belirtilen adrese ihtar göndermesinin gerektiğini, böyle bir ihtarnamenin gönderilmediğini, ipoteğin paraya çevrileceği hususunu içerir ihtarnamenin de gönderilmediğini, hesap kat işlemine dair gönderilmiş ihtarnameye ise davacı tarafından Antalya ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile itirazda bulunulduğunu, alacaklının takibe koyduğu alacağa uygulanan faizin yasal olmadığını, davacının temerrüte düşürülmediğini belirterek davanın kabulü ile müvekkilinin davalı bankaya borcu olmadığının tespitine, davalının haksız ve kötüniyetli icra takibi nedeniyle asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... ile borçlu ... (VKN: ...) arasında imzalanan kredi sözleşmeleri kapsamında kredi kullandırıldığını, söz konusu kredilerin geri ödenmemesi üzerine Antalya ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı hesap kat ihtarnamesi ile borcun ödenmesinin talep edildiğini, hesap kat ihtarnamesinin borçlu, kefil ve ipotekli taşınmaz maliklerine usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, söz konusu hesap kat ihtarnamesine rağmen kredi borçlarının geri ödenmemesi üzerine yasal takip işlemlerine başlandığını, ardından ipotek belgelerinin asılları ile birlikte Antalya Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takip işlemlerine başlandığını, ipotek resmi senedi incelendiğinde davacı ...'nın banka lehine tesis etmiş olduğu ipoteğin niteliğinin daha net anlaşılacağını, ... Adına ''gerek asaleten veya gerekse de kefaleten açılmış veya açılacak her nev'i kredilerden'' denilmek sureti ile davacının ileri sürmüş olduğu hem borçlandırıcı işlemlerin yalnızca belirli başlı kısmı lehine ipotek verildiği iddiası hem de kefaleten borçlarına teminat olmadığı iddiası ortadan kalktığını, ..., ...'nin banka nezdinde bulunan borçlarına kefil olduğunu, kaldı ki her iki firma yönünden takip talebi ve taraflara tebliğe çıkarılan icra emrinde alacak miktarlarının ayrı ayrı bildirildiğini, buna ek ipotekli taşınmaz maliki davacı ...’nın kredinin teminatında bulunan iş bu taşınmazın ipotek limiti kadar borçtan sorumlu olduğunu, gerek hesap kat ihtarnamesinde gerek takip talebinde bu hususun açıkça bildirildiğini, Antalya ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı hesap kat ihtarnamesinin davacı ...'nın ipotek belgesindeki adresi olan ''... Mah. ... Cad. No:.. ...'' adresine tebliğ edildiğini, dilekçe ekinde ihtarnameyi sunduklarını, hesap kat ihtarnamesinin İİK madde 68/b'de sayılan şartları taşımakta olup bankanın alacağını ispatı gerektirir evrak temini gerekmediğini, ipotek belgeleri, Genel Kredi Sözleşmeleri ve ihtarnameler Antalya Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası içeriğinde bulunduğunu, davacının işlemiş faiz ve işleyecek faize de itiraz ettiğini, ... tarih ve ... yevmiye numaralı ipotek resmi senedinin ... Maddesinde iş bu ipoteğe konu borcun ödenmesinde temerrüde düşüldüğü takdirde uygulanacak temerrüt faizi, Banka tarafından işbu ipotekle aynı para cinsinden cari en yüksek kredi faiz oranının %50’sinin eklenmesi sureti ile hesaplanacağının açıkça belirtildiğini, TCMB ‘ye bildirilen en yüksek TL cari en yüksek kredi faiz oranı (... tarihli icra emrinde de görüleceği üzere) yıllık olup , temerrüt faizi de yıllık ... – ... tarihleri arasında %50 ve ... – ... tarihleri arasında %60 olduğunu, bu durumda talep edilen yıllık ... – ... tarihleri arasında %75 ve ... – ... tarihleri arasında %90 temerrüt faizi ve hesap kat tarihine kadar işletilmiş olan yıllık %50 faiz oranında sözleşmeye aykırılık bulunmadığını, buna ek takip talebinde ve icra emrinde de belirtildiği üzere davacı banka alacağının ipotek limitleri ile sınırlı olmak kaydı ile tahsilinin talep edildiğini, bu sebeple davacının faize ilişkin itirazının taraflarınca anlaşılmadığını beyanla ihtiyati tedbir talebinin reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin ayrı ayrı davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflara duruşma gün ve saatini bildirir usulüne uygun tebligatlar yapılmış, taraf teşkili sağlanmıştır.
Antalya Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası Uyap üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
... Tapu Müdürlüğüne müzekkere yazılarak; ... Mahallesi Cilt No..., Sayfa No..., ... ada ... parsel ... nolu bağımsız bölüme ilişkin tapu kaydı ile ipotek akit tablosu celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Davalı bankaya müzekkere yazılarak davacı asilin ipotekli taşınmaz maliki sıfatıyla borçlu bulunduğu Antalya Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında takibe dayanak ipotek sözleşmesi, kredi sözleşmesi aslı, asıl borçlu ve kefiller yönünden yapılan ödemelere ilişkin tüm banka kayıtları istenmiş, celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememiz yargılaması sırasında ;
Dava dosyası dava tarihi itibariyle davacının sorumlu olduğu/ olmadığı alacak miktarının tespitinin hususunda rapor tanzimi için bankacı bilirkişi ile borçlar mevzuatında uzman nitelikli hesap bilirkişisine tevdine karar verilmiş, 24/03/2024 tarihli raporda özetle; "...Davacı ...'nın maliki olduğu ... ili ... ilçesi ... mahallesi ... ada, ... parselde kayıtlı ... numaralı bağımsız bölümde depolu dükkan niteliğindeki taşınmazın ... Tapu Müdürlüğünün ... tarih ... yevmiye numaralı ipotek sözleşmesiyle ...derecede serbest dereceden istifade kaydıyla süresiz olarak dava dışı ...nin banka nezdindeki kıymetli evraktan kaynaklanan borçları da dahil, gerek asaleten ve gerekse kefaleten açılmış veya açılacak her nevi kredilerden veya sair nedenlerden doğan borçların davalı banka lehine ... bedelinde ipotek edildiği,... ile ...nin çerçeve kredi sözleşmelerine dayalı olarak davalı banka tarafınca açılan ve kullandırılan kredilere birbirilerine müteselsil kefil oldukları gibi ayrıca, davacı tarafınca maliki olduğu ve ...nin davalı banka olan asaleten ve kefaleten doğmuş ve doğacak tüm borçlarının teminatı olarak davalı banka lehine verilen ipoteğin ... şirketinin davalı bankaya olan kredi borçlarının da teminatını kapsadığı ipotek sözleşmesinin 1. ve 2.maddelerinde açıkça yer aldığı,
Davacı ...'nın dava dışı şirketlere şahsen müteselsil kefaleti olmayıp, ipotek sözleşmesinden doğan sorumluluğunun ... TL. olan ipotek azami haddi ile sınırlı olduğu ve dava dışı şirketlerin yukarıda belirtildiği üzere kredilerden doğan borcunun ipotek bedelinin üzerinde olduğu dikkate alındığında, davacı ...'nın dava dışı şirketlerin ... tarihi itibariyle kat edilen kredi hesaplarından doğan banka alacağından ... takip tarihi itibariyle ... TL. olan ipotek bedeli ve takip tarihinden itibaren işleyecek %44,82 temerrüt faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisinden ipotek borçlusu sıfatıyla sorumlu bulunmaktadır.
Buna göre, davacı ...'nın ... dava tarihi itibariyle sorumluluğu, ... TL. anapara/asıl alacak, ... TL. işleyen %44,82 temerrüt faizi (...-... dönemi 41 günlük) ve ... TL. gider vergisi (faizin %5'i) olmak üzere toplam ... TL. Bulunmaktadır." sonuç ve kanaatine varılmıştır.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE; Dava, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ipotek maliki aleyhine yapılan ilamlı takipte dava tarihi itibariyle talep edilen alacak miktarında borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Davacı tarafça sadece borçlulardan ... yönünden teminat ipoteği verildiği, diğer borçlu yönünden ipotek verilmediği, bu yönüyle ipoteğin paraya çevrilmesine ilişkin şartların oluşmadığı iddia edilmiştir.
Dava dosyasında bulunan ... tarih ... yevmiye numaralı ipotek resmi senedi ...maddesinde; davalı banka tarafından ... lehine ipotek tutarının kullandırılmış ve kullandırılacak dövize endeksli krediler, kredi alanın ciranta, keşideci ve/veya aval veren olarak sorumlu bulunduğu, banka nezdindeki kıymetli evraklardan kaynaklanan borçları da dahil gerek asaleten veya gerekse de kefaleten açılmış veya açılacak her nevi kredilerden veya sair nedenlerden doğan borçların ve borçlara uygulanacak yıllık %60 akdi faizin ve ayrıca TMK 875. Maddesine göre saptanacak borçlarda belirtilen meblağdan ayrı, ona eklenmek ve bu ipoteğin kapsamına dahil olmak kaydıyla borçların faiz, komisyon, her türlü fon ... ücretinin tahsilini temin için nitelik ve özellikleri yukarıda belirtilmiş olan maliki bulunduğu taşınmazları bilimum bütünleyici parça ve eklentileri ile birlikte ikinci dereceden ... TL için boşalacak bütün serbest derecelerden devamlı istifade etmek kaydıyla ... lehine fekki lehine banka tarafından bildirilinceye kadar ipotek edildiği, ... Maddesinde de; ipoteğin aynı zamanda kredi alanın kefalet borçlarına da şamil olduğu, bu nedenle ipoteğin anılan kefalete istinaden banka tarafından diğer gerçek veya tüzel kişiler lehine açılmış ve açılacak olan her nevi kredilerin teminatını teşkil edeceği belirtilmiştir.
Davalı banka ile dava dışı ... arasında ... ve ... tarihli genel kredi sözleşmelerinin düzenlendiği, dava dışı ... nin ... tarihli kredi sözleşmesi kapsamında kullandırılan ve kullandırılacak olan kredileri ... TL kefalet tutarında müteselsil kefil olduğu, ... tarihli kredi sözleşmesine de yine aynı tutarda müteselsil kefil olduğu anlaşılmıştır.
Davacı ...'nın maliki olduğu ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde kayıtlı ... numaralı bağımsız bölümde yer alan depolu dükkan niteliğindeki taşınmazın yukarıda tarih ve sayısı belirtilen ipotek sözleşmesiyle ikinci derecede serbest dereceden istifade kaydıyla süresiz olarak dava dışı ...'nin banka nezlindeki kıymetli evraktan kaynaklanan borçları da dahil gerek asaleten ve gerekse kefaleten açılmış veya açılacak her nevi kredilerden veya sair nedenlerden doğan borçların davalı banka lehine ... TL bedelinde ipotek edildiği, bu hali ile ipoteğin azami had ipoteği niteliğinde olduğu, ipoteğin kredi alanın kefalet borçlarına da şamil olduğu, ipotek talepnamesinde ve resmi senette hüküm bulunmayan hallerde ipoteğin teminatını teşkil ettiği krediye ilişkin sözleşme hükümlerinin uygulanacağı ile faize ilişkin düzenlemenin bulunduğu görülmüştür.
Davalı banka ile dava dışı ... arasında düzenlenen sözleşmelerden ...'nin imzaladığı ... tarihli kefaletname ile ... TL ve ... tarihli kefaletname ile ise ... TL üzerinden ...'nin imzaladığı sözleşmelere müteselsil kefil olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda ... ile ...nin çerçeve kredi sözleşmelerine dayalı olarak davalı banka tarafından açılan ve kullandırılan kredilere birbirlerine müteselsil kefil oldukları gibi ayrıca davacı tarafın maliki olduğu ve ...'nin davalı bankaya olan asaleten ve kefaleten doğmuş ve doğacak tüm borçlarının teminatı olarak davalı banka lehine verilen ipoteğin ...'nin davalı bankaya olan kredi borçlarının da teminatını kapsadığı anlaşılmıştır.
Ayrıca ipoteğin ana para/karz ipoteği olmaması, azami had ipoteği niteliğinde olması, banka ve kredi borçlusu arasında düzenlenen genel kredi sözleşmesine dayalı olarak açılan ve kullandırılan kredinin teminatı niteliğinde olması sebebiyle kredi sözleşmesinde belirtilen akdi faiz oranının geçerli olacağı, kaldı ki ipotek sözleşmesinde de resmi senette hüküm bulunmayan hallerde kredi sözleşmesi hükümlerinin uygulanacağı düzenlenmiş olmakla temerrüt halinde ipoteğe konu borcun ödenmesinde temerrüde düşüldüğü takdirde temerrüt faizinin kredilere uygulanan cari en yüksek faiz oranının %50'si eklenmek suretiyle hesaplanacağının kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Mahkeme ve yargı denetimine elverişli bilirkişi raporunda belirtildiği üzere dava tarihi itibariyle ipotek borçlusu olan davacı ...'nın dava dışı şirketlere şahsen müteselsil kefaleti olmayıp, ipotek sözleşmesinden doğan sorumluluğunun ... TL olan ipotek azami haddi ile sınırlı olduğu ve dava dışı şirketlerin yukarıda belirtildiği üzere kredilerden doğan borcunun ipotek bedelinin üzerinde olduğu dikkate alındığında davacı ...'nın dava dışı şirketlerin ... tarihi itibariyle kat edilen kredi hesaplarından doğan banka alacağından takip tarihi itibariyle ... TL olan ipotek bedeli ve takip tarihinden itibaren işleyecek %44,82 temerrüt faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisinden sorumlu olduğu, buna göre dava tarihi olan ... itibariyle ... TL asıl alacak, ... TL işleyen temerrüt faizi ve ... TL gider vergisi olmak üzere toplam ... TL tutarında borçlu olduğu anlaşıldığından açılan menfi tespit davasının reddine karar vermek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Koşulları ve yasal unsurları oluşmadığından davacı tarafın tazminat talebinin REDDİNE,
3-Harçlar Yasası uyarınca alınması gereken ... TL.ret harcının peşin alınan ... TL. harçtan mahsubu ile fazla yatırılan ... TL harcın karar kesinleştikten sonra talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Temlik Alan davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile temlik alan davalıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra taraflara İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/05/2024
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır