T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/572 Esas
KARAR NO: 2022/897
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/08/2022
KARAR TARİHİ: 29/11/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, davalıya ait ... adresinde bulunan taşınmazı kiraladığını, kira kontratını imzalarken davaya konu senedi teminat amaçlı mecburen verdiğini, kira bedellerini düzenli olarak ödediğini, davalının kira alacağının olmadığını, müvekkili evden çıkacağında karşı tarafın evin boyatılmasını istediğini, Müvekkilinin, evin anahtarını ve evi karşı tarafa boş, sağlam ve temiz şekilde teslim ettiğini, ancak karşı tarafın, evin boyasını beğenmediğini bahane ederek ek para istediğini, davacılının davaya konu senedini müvekkiline geri vermediğini, müvekkilinin aracını ve senedini geri alabilmek için Antalya Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunduğunu, borçlu aleyhine başlatılan Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... E numaralı icra dosyasında ödeme yapmak mecburiyentinde kalacaklarından icra takibinin öncelikle teminatsız olarak; olmadığı takdirde mahkemece uygun görülecek teminat karşılığı ihtiyati tedbiren durdurulması, Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... E numaralı icra dosyasında senetten dolayı borçlu olmadıklarının tespiti ile icra takibinin iptalini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... adresinde bulunan taşınmazı kiralayan davacı ile kira sözleşmesi yapıldığını, Kira bedellerini ödemiş olan davacının, daha sonra evden ayrılacağını ve boşaltıp teslim etmek istediğini müvekkiline söylediğini, ancak davacı tarafın iddialarındaki gibi taşınmazın; kira sözleşmesinde yer alan şartlarda, yani sağlam ve temiz şekilde teslim edilmediğini, evde bulunan ve davacıdan kaynaklı hasarların davacıya bildirilerek borcunu ödemesinin istendiğini, ayrıca evin bahçesinde yer alan aracının müvekkili davalıdan kaynaklı olarak orada alıkonulması gibi bir durum olmadığını, aracın, arızasından dolayı aylardır taşınmazın bahçesinden teslim alınmadığını, bir kişinin kendi aracını aylarca almasına engel olunması iddiası hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacı tarafından müvekkiline verilen senedin, davacının müvekkiline olan borçlarını zamanında ödemediği için Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra dosyası ile icra takibine konu edildiğini, ancak davacı tarafın kötü niyetle İİK 72/3 tedbirini almak suretiyle huzurdaki davayı açtığını, Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra takibi dosyasından borçlu olunmadığının tespiti istemli açılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava kira sözleşmesinin teminatı olarak verilen senede dayalı icra takibi nedeni ile İİK'nun 72. Maddesi gereği borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Davacı vekili, davacı davaya konu senetlerin kira ilişkisi sebebi ile teminat olarak verildiğini, müvekkilinin kira sözleşmesi ile davalıya ait taşınmazı kiraladığını, kiralananı kullandığı süre boyunca kira bedellerini eksiksiz ödediğini, davalının haksız bir şekilde bu senedi icra takibine koyduğunu belirterek bu senet nedeniyle borçlu olmadığının tespitini istemiş, davalı ise taşınmazın sağlam şekilde teslim edilmediğini, davacının borçlarını zamanında ödemediğinden senedin takibe konulduğunu savunmuştur.
Dava konusu senet kambiyo senedi niteliğinde olup, bononun belli bir borç ikrarını içermesi gerektiğinden bononun belli bir sebeple düzenlendiğini ve düzenlenme sebebinin gerçekleşmediğini veya bonoda yazılı borcun ödendiğini yasal delillerle ispat etme külfeti keşideci olan davacı taraftadır. Davacı bu bonoyu davalıya kira sözleşmesi gereğince verdiklerini ileri sürmekte, davalı da kira ilişkisini karşılığında alındığını kabul etmektedir. Taraflar arasında kira ilişkisinin varlığı konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Öncelikle, bilindiği üzere 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun sulh hukuk mahkemelerinin görevini düzenleyen 4. maddesinin 1/a bendi gereğince kiralanan taşınmazların İcra ve İflas Kanunu'na göre ilamsız icra yolu ile tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalar sulh hukuk mahkemesinin görevine girmektedir.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 12.06.2019 tarih ve 2017/8954 Esas - 2019/5334 Karar sayılı ilamında, yine Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 09.09.2014 tarih ve 2014/5804 Esas - 2014/9463 Karar sayılı ilamında benzer şekilde "Davacı vekili dava dilekçesinde kira bedelleri karşılığı verilen senetten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep ederek davayı da dilekçesinde kiraya veren olarak bildirdiği davalıya yöneltmiş olup, bu durumda kira sözleşmesinden dolayı verilen senet nedeni ile 6100 Sayılı HMK'nun yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden sonra açılan eldeki davada görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesidir." denilmiştir.
Somut olayda, davacı kiracı, taraflar arasında 31/03/2018 tarihli kira sözleşmesi nedeniyle teminat amacıyla verilen senet nedeniyle borçlu olmadığının tesbiti isteminde bulunmuştur. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, kira ilişkisinden kaynaklandığına göre, görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesidir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi, Esas: 2016/2830 Karar : 2016/16023)
Davanın açılış gerekçelerine bakıldığında TTK.nun 4/1-a-f bentlerinde sayılan mutlak ticari davalardan (tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın) yahut nisbi ticari davalardan değildir. HMK'nın 114. maddesinde görev dava şartları arasında sayılmıştır. Aynı Yasanın 115. Maddesinde ise dava şartlarının yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetileceği hükme bağlanmıştır. Bu itibarla davada görev dava şartı bulunmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddi ile dosyanın görevli Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davanın 6100 sayılı Kanunun 114/1-c maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nun 115/2. Maddesi gereğince USULDEN REDDİ ile, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, karar kesinleştikten sonra talep halinde dosyanın görevli Antalya Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
2-Taraflardan birinin, H.M.K.'nun 20. Maddesi gereğince görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep edebileceği, aksi takdirde mahkememizce davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğinin ihtarına
3-Dava dosyasının süresi içinde görevli mahkemeye aktarılması durumunda, harç ve yargılama giderlerinin HMK'nun 331/2 maddesi uyarınca görevli mahkemece nazara alınmasına,
Dair, davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ...'un yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/11/2022
Katip ...
E imzalı
Hakim ...
E imzalı