T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/642 Esas
KARAR NO: 2023/161
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/09/2022
KARAR TARİHİ: 14/03/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan ... Sigorta A.Ş'nin ... Acente no.lu ... poliçe numarasıyla sigortacısı olduğu diğer davalı ...-... İnşaat ve Sanayi Ltd. Şti'ye ait ve diğer davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile müvekkile ait ... plakalı araç arasında ... tarihinde ... ili ... İlçesi ... Mahallesinde maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, eksper raporlarında da görüleceği üzere davaya konu trafik kazasının oluşumunda ... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı KYTK 'nın 56/1- c ( önlerinde giden araçları güvenli ve yeterli mesafede izlememek- yakın takip ) kuralını ihlal ettiği kazada ... plakalı müvekkile ait aracın sürücüsünün herhangi bir kural ihlalinin olmadığı görüş ve kanaatine vardıklarını, davalı sigorta şirketinin sigortalısı davalı ... İnşaat Ltd. Şti. Şirketine ait ... plakalı araç sürücüsü DAVALI ..., kazanın gerçekleşmesinde % 100 kusurlu olduğunu, Müvekkilin hiçbir kusuru olmaksızın aracında böyle bir değer kaybının yaşanması nedeniyle, mahkeme tarafından yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile müvekkile ait ... plakalı aracın değer kaybı belirlenerek bu maddi zararın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ettiklerini, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 85 uyarınca bir motorlu aracın işletilmesi bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı düzenlendiğini, davalı sigorta şirketi de müteselsilen ve müştereken sorumlu olduğunu, Davalı sigorta şirketi tarafından ... tarihinde ''... nolu tazminat ödemesi '' açıklamasıyla ( müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybı miktarının çok altında ) tarafımıza 8.456,00 TL ödeme yapıldığını, davalı sigorta şirketine bu ödemeye binaen itiraz edildiğini, eksik ödenen değer kaybı tazminatı miktarı için müvekkil adına Antalya Arabuluculuk Bürosu'na başvuru yapılmış, görüşmeler sonucunda değer kaybı tazminatı yönünden davalılar ile anlaşma sağlanamamış, davalılar tarafından bakiye kısım için herhangi bir ödeme yapılmadığını, Bilirkişi raporu ile sonradan arttırılmak üzere ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere müvekkiline ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı için davalı sigorta şirketinin eksik ödediği şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminat tutarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen ve müştereken davalılardan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir
CEVAP :Davalı ... İnşaat .. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; Kaza tespit tutanağında belirlenen kusur oranına katılmadıklarını, müvekkil şirkete ait aracın sürücüsünün davaya konu kazada kusuru bulunmadığını, bu sebeple davaya konu kazaya ilişkin oransal kusur raporu alınmasını talep ettiklerini, davacıya, ... sigorta a.ş. tarafından değer kaybı ödemesi yapıldığını, Müvekkil şirketin maliki olduğu ... plakalı araç, ... tarihinde trafik kazasına karıştığını, Kazaya karışan ... plakalı araç, diğer davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından, ... sayılı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile güvence altına alındığını, davaya konu kazadan sonra müvekkil şirkete ait aracın Zorunlu Trafik Poliçesini dizenleyen ... Sigorta A.Ş. Tarafından, davacıya ... TL hasar tazminatı, 8.456,00 TL değer kaybı tazminatı ödendiğini, Davacıya değer kaybı tazminatı ödenmiş olmasına rağmen, bakiye değer kaybı tazminatı için huzurdaki davayı açtığını, Ancak davacının değer kaybına ilişkin bakiye tazminat alacağı olduğu iddiasının yersiz olduğunu, . Davacıya, ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenen, değer kaybı tazminatı yerinde olduğunu, davacının bakiye değer kaybı tazminatı alacağı bulunmadığını, davanın reddi gerekmektedir. davaya konu kaza tarihindeki zorunlu trafik poliçesi teminat limiti tükenmediğini, arabuluculuk toplantısına ilişkin davet mektubu müvekkil şirkete ulaşmadığını, müvekkili şirketin maliki olduğu araç sürücüsünün davaya konu kazada kusurunun olmadığı, davacının, müvekkil şirkete ait aracın zorunlu trafik poliçesini düzenleyen ... Sigorta A.Ş.'den değer kaybı tazminatı ödemesi aldığı, davacının bakiye değer kaybı tazminatı talebinin haksız olduğu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı lehine bakiye değer kaybı tazminatı alacağına hükmedilse dahi ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun devam ettiği nazara alınarak müvekkili şirket yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının davasının reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde; Yetki itirazlarının olduğunu. Müvekkil şirket merkezi ... olduğundan dava yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkil şirket poliçe limiti uyarınca ve sigortalı kusuru oranında sorumlu olduğunu, Müvekkil şirketin dava konusu talebe ilişkin sorumluluğu bulunmadığını, değer kaybına ilişkin olarak ... tarihinde 8.456,00-TL, hasara ilişkin olarak ... Sigorta A.Ş.'ye ... tarihinde ...-TL ödeme yapıldığını, yapılan ödeme yeterli olduğunu ve teminat limiti tüketildiğini, araç değer kaybı zararının tazmini talebi hukuken kabul edilemez mahiyette olduğunu, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... davaya cevap vermemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle kusurlu olduğu belirtilen işleten-sürücü ve ZMMS si aleyhine açılan değer kaybına dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir.
Davanın niteliği gereği trafik ve araç kayıtları, sigorta şirketinin hasar dosyası kurum kayıtları getirtilmiştir.
Ankara Adli Tıp kurumu ... tarihli raporunda sonuç olarak; "kusur yönünden :
A- Davalı sürücü ...’ın % 100 (Yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğuna,
B- Davacı taraf sürücüsü ...’ın kusursuz olduğuna,
değer kaybı yönünden :
A- Davalı sürücü ...’ın dava konusu araçtaki değer kaybının tamamı olan;
% 100 X 7 500.- TL = 7 500.- TL’den sorumlu olduğuna,
B- Davacı taraf sürücüsü ...’ın kusursuz olduğundan, aracındaki değer kaybından sorumlu olmadığı" sonuç ve kanaatine varmıştır.
Uyuşmazlık; ... tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumları ile davacıya ait ... plakalı araçta değer kaybının bulunup bulunmadığının, davalıların değer kaybından sorumlu olup olmadıklarının tespitine ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesinde, "işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur", aynı yasanın 85/1 maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı" aynı yasanın 85/son maddesinde ise, "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, "sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder" şeklinde ifade edilmiştir.
Yukarda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Trafik kazalarından kaynaklı tazminat davalarında araç sürücüsü hakkında 6098 sayılı TBK'nın 49 vd maddeleri, araç işleteni hakkında ise aynı Yasa ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, kişilerin sorumluluk şartlarının ve tazminatın muhtevasını belirlemek amacıyla uygulanmaktadır. Trafik sigortası yönünden ise 2918 sayılı KTK'nın 91 vd maddeleri, 6102 sayılı TTK'nın 1483 vd maddeleri ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uygulanmaktadır. Genel itibariyle .... tarihinden önceki genel şartlarda tazminatın hesaplanması ve kapsamına ilişkin bir hüküm bulunmamaktaydı. Ancak, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Yeni Genel Şartlar hükümleri uyarınca araç hasarının ve değer kaybının belirlenmesi, maluliyet ve destekten yoksunluk tazminatı hesabı için bir takım düzenlemeler getirilmiş, hatta genel şartların ekinde formüller de yayınlanmıştır. Daha sonra 2918 sayılı KTK'nın 90 ve 92.maddelerinde değişiklik ile genel şartların bağlayıcılığına kanuni dayanak oluşturulmuş, 90.maddesinde tazminat hesaplarının bu kanunun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olacağı biçiminde, yine 92.maddeye (i) fıkrası eklenerek teminat harici olabilecek hususların genel şartlar ile düzenlenebileceği hüküm altına alınmıştır. Anayasa Mahkemesi'nin ... tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 17.07.2020 tarih 2019/40 Esas 2020/40 Karar sayılı ilamı ile 2918 sayılı Yasanın 90.maddesinin 1.cümlesindeki "...ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlara..." ve ikinci cümlesindeki "...ve genel şartlara..." ile 92.maddesinin (i) fıkrasının Anayasaya aykırı olduğunu ve iptaline oy çokluğuyla karar vermiştir.
Yargıtay 17.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları dikkate alınarak araç değer kayıpları için kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre vasıtanın kazadan önceki rayici ile onarım sonrası değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir.
Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde;
Davaya konu kaza, davalı sürücü ...'ın, yönetimindeki ... plaka sayılı otomobilin Eğitim ve Sosyal Hizmetler Müdürlüğü önündeki kavşağa geldiğinde, önünde seyretmekte iken yayalara yol vermek için yavaşlayıp duran davacı tarafa ait sürücüsü ...’ın kullandığı ... plakalı ticari otomobile arkadan çarpması, çarpmanın etkisiyle ileri ötelenen bu aracın da ön kesimi ile orta refüj başındaki yön levhasına çarpması sonucu meydana gelmiş, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre davalı ...'ın kazanın oluşumunda %100 oranında asli ve tam kusurlu, davacıya ait araç sürücüsünün kusursuz olduğu anlaşılmıştır.
Yine, Yargıtay Kapatılan 17 Hukuk Dairesinin yerleşmiş içtihatlarına göre, davacının aracında oluşan değer kaybının, aracın marka ve modeli, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususları gözetip, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki hasarsız 2. el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark şeklinde hesaplanması gerekmektedir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda değer kaybı hesaplanmış, kaza tarihindeki piyasa rayicine göre 7.500,00 TL değer kaybının oluştuğu anlaşılmıştır. Davacı tarafın da kabulünde olduğu üzere, davalı sigorta şirketine davacı tarafından başvuru yapıldıktan sonra, sigorta şirketi tarafından ... tarihinde 8.456,00-TL ödeme yapılmış, davacı tarafça yapılan ödemenin eksik olduğu iddia edilmiştir. Ancak alınan bilirkişi raporu ile davacının aracında meydana gelen değer kaybının 7.500,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Davacı taraf itiraz dilekçesinde özel bir internet sitesine ait ilan suretlerini eklemiş ise de ilanlardaki araçların kazalı olup olmadıklarının belirtilmediği gibi davacıya ait aracın kilometresinin emsal araçlardan çok daha fazla olduğu görülmekle, ATK raporunun denetime elverişli olduğu değerlendirilerek, davacı tarafın itirazlarına itibar edilmemiş, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 179,90.-TL harçtan peşin alınan 80,70.-TL peşin harcın mahsubu ile, bakiye 99,20.-TL nin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA
3-Davacının yaptığı masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 1.000,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara VERİLMESİNE,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden 1,320,00.-TL'nin arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili Av. ..., davalı ... Sigorta vekili Av. ... ile davalı ... - ... İnşaat şirket vekili Av. ...'ın yüzüne karşı verilen karar miktar itibariyle KESİN olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/03/2023
Katip ...
E imzalı
Hakim ...
E imzalı