T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/883
KARAR NO : 2025/288
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 13/12/2022
KARAR TARİHİ : 27/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının davalıya 133 adet ... ... akü fiyat teklifinin ... tarihinde karşı tarafça onaylanarak davacıya iletildiğini, davacının ürünleri hazır ederek karşı tarafa ... tarihli ... sayılı ... TL' lik fatura düzenleyerek karşı tarafın belirttiği adrese ... tarihli ... sayılı sevk irsaliyesi ile gönderdiğini, ürünlerin ...-... plakalı araçlar ve ... vergi numaralı ... isimli firma aracılığıyla teslim edildiğini, ürünlerin tesliminden sonra davalı tarafın borcunun ödenmesi amacıyla ..., ..., ..., ..., ... tarihli ve her biri ... TL' lik 5 adet çek teslim ettiğini, çeklerin karşılıksız çıktığını, karşılıksız çıkan çekler için icra takipleri yapıldığını, ancak davalı-borçlunun salt borcunu ödememek ve sürüncemede bırakmak amaçlı bu icra takiplerine de yetki itirazlarında bulunduğunu, söz konusu ürünlerin teslim edilmesine ve borcun muaccel olmasına rağmen bedelin davalı tarafça ödenmemesi üzerine davalı hakkında Antalya Genel İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası ile ... tarihinde fatura alacağına dayalı ilamsız takip başlatıldığını, karşı tarafın takibe ... tarihinde itiraz ederek ... tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, süreç içerisinde yapılan araştırmalarda borçluların ödeme güçlüğü içerisinde olduğu, davacı tarafından defalarca ödemeye davet edildiği halde borcunu ödemediği, mal kaçırma ve üzerine olan menkul ve gayrimenkulleri muvazaalı olarak devretme hazırlığı içerisinde olduğunun tespit edildiğini, davacının alacağı tehlikeye düştüğünden borçlu hakkında bu fatura alacağı için ayrıca ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu ve Antalya ...Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Değişik İş sayılı ... tarihli kararı ile davalı-borçlu hakkında ihtiyati haciz kararı verildiğini, borçlunun itirazı sebebiyle takip durduğundan yasal süresi içerisinde ... tarihinde arabulucuya başvurularak hak düşürücü sürelerin durdurulduğunu, akabinde yapılan görüşmede ... tarihi itibariyle anlaşma sağlanamadığını, davacının fatura konusu malları teslim ettiğini, alacağın muaccel hale geldiğini, ödeme aracı olarak aldığı çeklerin de karşılıksız çıktığını, beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davalı/borçlunun Antalya Genel İcra Dairesinin .../... Esas sayılı icra takibine yaptığı haksız itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, davalı/borçlunun haksız ve kötü niyetli itirazı nedeniyle asıl alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, bu dava için yargılama sırasında yapılan/yapılacak olan HMK 326/1, 3 gereğince yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kötü niyetli davalının HMK 326 maddesinde sayılan yargılama giderlerinin haricinde/dışında ayrıca HMK 329/1 gereğince davacı ile aralarında kararlaştırılan yasal ve nispi vekalet ücretinin de davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, harç ve yargılama giderlerinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Taraflara usulüne uygun meşruhatlı davetiyeler tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmıştır.
Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı takip dosyasının uyap sistem üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Antalya Kurumlar Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılarak BA ve BS formları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememiz yargılama sırasında ;
... tarihli oturum ... nolu ara karar gereği davacının ticari defter ve belgelerinin uyuşmazlığa ilişkin olarak incelenmesine karar verilmiş, mali müşavir bilirkişi ... tarafından sunulan ... tarihli raporda özetle; "* Davacı şirketin Antalya Kurumlar Vergi Dairesi ... ... vergi kimlik numarasında kayıtlı kurumlar vergisi mükellefi ... olduğu,
* Davacı şirketin incelemeye ibraz ettiği 2022 yılı ticari defter kayıtlarını ... Seri No lu Elektronik Defter Tutma Genel Tebliğ uyarınca elektronik ortamda (e-Defter) tuttuğu, bu hususla ilgili Mali Mühür, E İmza, Berat ve Elektronik Sisteme sahip olduğu,
Davacı tarafın 2022 yılı ticari defterlerinin TTK'na göre usulüne uygun tutulduğu, ticari defterlerin açılış ve kapanış işlemlerinin kanuni süresinde ve usulüne uygun yapıldığı,
Sahibi lehine delil olma niteliğini taşıdığı,
Davacı şirketin 2022 yılı ticari defter kayıtlarında Davalıya ait carinin muavin kaydını ... ve ... hesap kodlarından takip ettiği,
Dava ve takip konusu alacağın kaynağını oluşturan ... tarihli ... sayılı ... TL tutarlı Faturanın tarafların dosya kapsamına kazandırılan Ba-Bs formlarında ve Davacının ticari defter kayıtlarında yer aldığı,
Yukarıda tablolarda yer alan muavin kayıtlarında da görüleceği üzere davacının 2022 yılı ticari defter kayıtlarına göre Davacının Davalıdan takip tarihi itibariyle ... TL asıl alacağı bulunduğu gözüktüğü,
Davacı tarafça takip talebinde Faturaya ilişkin takip başlatılmış olup, Davacı tarafça Davalının bu faturada yer alan borcun ödenmesine ilişkin Davacının Davalıyı takip öncesi Yasanın öngördüğü şekilde temerrüdüne dair dosya kapsamında herhangi bir belgeye rastlanılamadığı, bu nedenle takip konusu asıl alçağa takip tarihinden itibaren faiz talep edilebileceği, dava değerinin de ... TL bedel üzerinden ikame edildiği..." sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Davalı tarafın ticari defter ve belgelerine ilişkin ticari defterlerinin ibrazı hususunda Adana Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazıldığı, davalıya ticari defter ve belgelerini ibrazı için tebligatın yapıldığı, ancak verilen sürede ticari defter ve belgelerinin ibraz edilmediği görülmüştür.
Davalı ...’a Adana ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası ile ...’ın vasi olarak atandığı görüldüğünden Adana ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... Esas sayılı dava dosyasından verilen vesayet kararının Uyap sistem üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Adana Asliye Ticaret Mahkemesine vasiye defter ibrazı için gönderilen meşruhatlı davetiyenin de ... tarihinde tebliğ edildiği, 2 haftalık sürenin ... tarihinde dolduğu ve defterin ibraz edilmediği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE; Dava, fatura alacağına dayalı yapılan ilamsız takipte itiraz üzerine takibin durmasından sonra alacaklı tarafından açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
İİK. 67/1. Maddesinde: "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." düzenlemesi mevcuttur.
Davacı tarafından ticari defter ve belgeler ibraz edilmiş, davalı tarafından ise ticari defter ve belgeler yapılan ihtarnameye rağmen ibraz edilmemiştir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 17.02.2022 tarih 2019/11-328 E-2022/154 K . sayılı kararında, "...Davacı tarafça ileri sürülen iddiaların ispatı için davalının ticarî defterleri yanında diğer delillere de dayanılmış olup davalının ticarî defterlerinin ibrazı ve bundan kaçınmanın sonuçlarına ilişkin olarak uygulama alanı bulacak olan düzenlemeler, HMK’nın 219 ve 220. maddeleridir. Her ne kadar mahkemece, delil olarak davalı defterlerine münhasıran dayanılmadığından bahisle davalının ticarî defterini ibrazından kaçınmasının davalı aleyhine sonuç doğurmayacağı belirtilmiş ise de; davacının ileri sürdüğü iddiaların ispatı için delil olarak münhasıran davalının ticarî defterlerine dayanmamış olması, belgelerin/ticarî defterlerin mazeretsiz olarak ibraz edilememelerinin sonuçlarını düzenleyen HMK’nın 220. maddesinin uygulanmasına engel teşkil etmez. Zira ileri sürülen hususların ispatında münhasıran davalı defterlerine dayanılmamış olması durumunda uygulanmayacak hüküm TTK’nın 83/2. maddesi olup somut olay bakımından HMK’nın 220. maddesi geçerliliğini korur.
Yargılama sırasında davacının ticarî defterleri ve diğer deliller üzerinde gerçekleştirilen bilirkişi incelemesi sonucu dosya arasına alınan ... tarihli raporda; davacının ticarî defterlerine göre alacaklı olduğu belirlenmiştir. Öte yandan dava konusu turizm hizmetinin sunumuna dair faturaların davalı tarafın ticarî defterlerinde kayıtlı olup olmadığı hususu ile taraflar arasındaki ticarî ilişkinin mahiyetinin belirlenmesi amacıyla davalının ticarî defterlerinin ibrazı istenmiş olmakla birlikte davalı tarafından ticarî defterler ibraz edilmediği gibi buna ilişkin herhangi bir mazeret de ileri sürülmemiştir. Mevcut durum itibariyle davalıya sunulduğu iddia olunan turizm hizmetlerine ilişkin bilgi ve belgelerin davalının ticarî defterlerinde kayıtlı olup olmadığı hususunun, taraflar arasında çekişme konusu vakıalar ve davanın aydınlatılması kapsamında belirlenmesi zorunludur. Dolayısıyla HMK’nın 220/1. maddesi çerçevesinde davalının ticarî defterlerinin, davacı tarafça ileri sürülen hususların ispatına elverişli olduğu ve ibrazına dair talebin kanuna uygun olduğu açıktır.
Neticeten davalı tarafa gönderilen tebligatlarda, ticarî defterlerin ibraz edilmemesi hâlinde ortaya çıkacak sonuçların ihtar edilmiş olması ve davalı tarafça ibraz etmeme nedenine ilişkin herhangi bir mazeretin sunulmamış olması karşısında mahkemece, HMK’nın 220/3. maddesi ve ticarî defterlerin ibrazı ile ticarî defterlerle ispata ilişkin hükümler çerçevesinde yapılacak değerlendirme sonrasında hâsıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekir..." şeklinde belirtilmiştir.
Yukarıda belirtilen kanun maddesi ve emsal içtihat doğrultusunda yapılan değerlendirmede: davalı şirket adına çıkarılan davetiyeye rağmen ticari defter ve belgelerin borca ve fer'ilerine itiraz eden tarafından bilirkişi incelemesine esas olmak üzere ibraz edilmediği, davacının ise ticari defter ve belgelerini ibraz ettiği yapılan bilirkişi incelemesi sonunda davacının alacaklı olduğunun anlaşıldığı, ticari defter ve belgelerini 6100 sayılı HMK 220. Maddesi gereğince ibraz etmeyen davalının davacının ticari defter ve belgelerinde kayıtlı olan borcu kabul etmiş sayılacağının kabulü ile davacının itirazın iptali isteminin ticari defter ve belgelerinde yazılı olan ... TL üzerinden asıl alacak üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar davacı tarafından faturaya ilişkin takipte faiz talebinde bulunmuş ise de; takip tarihinden önce borçlunun temerrüde düşürüldüğüne dair bir belgeye rastlanmadığından faiz isteminin reddi gerekmiştir.
Davacının icra inkar tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede ;
Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin 20.06.2016 tarih 2016/2941 E. 2016/10949 K. Sayılı ilamında " Dava konusu icra takibine konu alacak faturaya dayanmaktadır. Dolayısıyla alacak likit, bir başka deyişle bilinebilir, belirlenebilir bir alacaktır. Mahkemece bu husus gözetilerek davacı yararına İİK.nun 67/2 maddesi uyarınca icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği" belirtildiğinden asıl dava ve birleşen davada davacı yararına hükmolunan alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına da karar vermek gerekmiş, oluşan vicdanı kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE, Buna göre Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasında borçlu davalının itirazının ... TL üzerinden İPTALİNE,
2-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi UYGULANMASINA,
3-Hükmolunan alacağın %20’si oranında hesaplanan ... TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafın fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
5-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL harçtan peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEDE İRAD KAYDINA,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince kabul miktarı üzerinden hesaplanan ... TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yapılan davetiye, posta ve bilirkişi giderinden ibaret toplam ... TL yargılama giderinden davanın kabul oranı dikkate alınarak ... TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden ... TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve ret oranı dikkate alınarak ... TL'sinin davalıdan, ... TL'sinin davacıdan tahsili ile HAZİNEDE İRAD KAYDINA,
8-Davacı tarafından dava açılırken yapılan toplam ... TL ilk dava masrafının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
9-Davacı ve davalı tarafça yatırılan artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın taraflara İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/05/2025
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır