T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/224 Esas
KARAR NO : 2025/737
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 03/04/2023
KARAR TARİHİ : 10/12/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... ili istikametinden gelip ... iline seyri esnasında zemindeki buzlanma etkisi ile aracının direksiyon hakimiyetini kaybederek aracının sol ön yan kısımlarıyla orta refüje çarpması neticesi tek taraflı yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu ... plakalı aracın sahibinin ... A.Ş. olup aracı kaza anında kullanan kişinin ise ... olduğunu, müvekkilinin bu kazada araçta yolcu olarak bulunduğunu, kazada ağır şekilde yaralandığını ve ömrünün geri kalanını malul olarak geçirmek zorunda kaldığını, alınan raporlarda müvekkilinin %44 oranında sürekli engelli kaldığını, kazanın meydana gelmesinde araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunun tespit edildiğini, dava konusu aracın davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olduğunu, sigorta şirketine başvuruda bulunduklarını, davalı sigorta şirketince kendilerine olumsuz cevap verildiğini, bununla birlikte müvekkilinin maddi durumunun da kötü olduğunu belirterek davanın ve adli yardım taleplerinin kabulü ile müvekkilinin şimdilik ... TL tutarındaki belirsiz alacak tazminat talebinin kabulüne, tüm yargılama giderleri ve vekalet alacağının davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili şirkete başvuru zorunluluğunu usulüne uygun yerine getirmediğini beyanla; sigorta şirketine ibraz edilmesi gereken belgelerin, raporunun ibraz edilmemiş olması nedeniyle başvurunun kabul edilmediğini, maluliyet durumunu gösterir rapor ibraz edilmediğinden müvekkilin temerrüte düşürülmediğini, bununla birlikte müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe kapsamında ve poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, ayrıca sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğunu, öncelikle kusur durumunun tespit edilmesi gerektiğini, davaya konu taleplerin teminat dışında kaldığını, bu noktada somut olayda davacının kusurunun bulunduğu bizzat tespiti halinde müterafik kusuru da dikkate alınarak müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, tüm bu nedenlerle öncelikle davanın usulden reddine, her halükarda esastan reddine, aksi halde faiz talebinin reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan ... A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin somut olaydan doğan herhangi bir kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, taşın kira sözleşmesi uyarınca kazaya konu aracın ... ...'a kiralanmış olduğundan müvekkil şirketin araç üzerinde hiçbir fiili egemenliğinin bulunmadığını belirterek davada taraf sıfatlarının bulunmadığından müvekkil şirket aleyhine hüküm kurulmamasını talep etmiştir.
Davalı sigorta şirketine, ... Üniversitesine, SGK'ye ilgili emniyet müdürlüğüne yazılan müzekkerelere verilen cevaplar dosyamız arasına alınmıştır.
... CBS .../... sayılı soruşturma dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır.
... ASCM .../... Esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır.
ATK'den ve aktüer bilirkişiden mahkememizce raporlar aldırılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından karşı araç ZMMS şirketinden kaynaklı geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri tazminatı olmak üzere maddi tazminat istemine ilişkindir.
Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler incelenmiş, davacının kaza nedeniyle gördüğü tedavilere ilişkin evraklar, trafik kayıtları, SGK kayıtları celbedilmiştir.
Kazaya neden olan aracın zorunlu trafik sigortacısı olması hasebiyle davanın sigorta şirketine yöneltildiği, dava açılmadan önce başvuru koşulunun yerine getirildiği ve sigorta şirketine ... tarihli başvurusunun mevcut olduğu ve şirkete ... tarihinde ulaştığı görülmüştür.
Mahkememizce dosya davacının dava konusu trafik kazası sebebiyle kusura ilişkin rapor aldırılmak üzere adli trafik bilirklişisine sevk edilmiş; ... tarihli raporunda; davacının kural ihlalinin bulunmadığı ve davalının sigortacısı olduğu araç sürücüsünün bir kısım kuralları ihlal ettikleri tespit olunmuş ve rapor dosyaya sunulmuştur.
Ceza dosyasının incelenmesinde davalının sigortacısı olduğu araç sürücüsünün asli kusurlu, davalının sigortacısı olduğu araç malikinin tali kusurlu olduğu tespit edilmiş, davalının sigortacısı olduğu araç sürücüsüne mahkumiyet hükmü verilip açıklanmasının geri bırakıldığı, davacıya ise kusur izafe edilmediği görülmüştür.
Mahkememizce dosya davacının dava konusu trafik kazası sebebiyle maluliyetine ilişkin rapor aldırılmak üzere Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Başkanlığına sevk edilmiş,
Davacı yönünden, Adli Tıp ... İhtisas Kurulu'nun ... tarihli ... karar sayılı raporunda; davacının 30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alındığında; Tüm Vücut Özürlülük Oranının %6 (yüzdealtı) olduğu, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 3 (üç) aya kadar uzayabileceği mütalaasına varıldığını içerir rapor dosyaya sunulmuştur.
... tarihinden sonra meydana gelen kazalarda Erişkinler İçin Engellik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümleri esas alınması gerektiğinden ve eldeki davaya konu kazanın ... tarihinde meydana geldiği görülmekle doğru yönetmelik hükümlerine göre tekrar rapor alınmıştır.
Davacı yönünden, Adli Tıp ... İhtisas Kurulu'nun ... tarihli ... karar sayılı raporunda; davacının Erişkinler İçin Engellik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümleri dikkate alındığında; Tüm Vücut Özürlülük Oranının %6 (yüzdealtı) olduğu, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 3 (üç) aya kadar uzayabileceği, bakıcı ihtiyacının bulunmadığı mütalaasına varıldığını içerir rapor dosyaya sunulmuştur.
Mahkememizce dosya davacının dava konusu trafik kazası sebebiyle tazminat hesabına ilişkin rapor aldırılmak üzere aktüerya bilirkişine teslim edilmiş, aktüer bilirkişinin ... tarihli raporunda; davacının gelirinin bulunmadığı ve ev hanımı olduğunun dosyadaki bilgi ve belgelerden tespit edildiği ve asgari ücret düzeyinde geliri kabul edildiği, TRH-2010 Yaşam Tablosu, progresif rant yöntemi
(%10 artırım iskonto) uygulanarak hesaplama yapıldığı, geçici iş göremezlik zararının ... TL olduğu,
Sürekli iş göremezlik zararının ... TL olduğu, ZMMS limitini geçici iş göremezlik tazminatının aşmadığı, sürekli iş göremezlik tazminatının ... TL limiti aştığı tespit edilmiş ve bu hesaplamalara dair rapor dosyaya ibraz edilmiştir.
Oluşa, dosya içeriğine ve bilimsel verilere uygun bulunan raporlar mahkememizce benimsenmiş ve hükme esas alınabilir kabul edilmiştir.
Davacı vekili kısmi dava olarak açılan davada değer artırım için verilen kesin sürede, talep sonucunu ... tarihli dilekçesi ile taleplerini; davacı yönünden geçici iş göremezlik tazminatı yönüyle ... TL, sürekli iş göremezlik tazminatı talebi yönünden ... TL olarak artırmış, bakıcı gideri tazminatı yönünden talep artırımında bulunmamıştır.
İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ile alınan maluliyet, kusur ve aktüer raporlarının bir bütün halinde değerlendirilmesinde; Davacının ... tarihinde meydana gelen kazada yaralandığı, davacının otobüste sürücü olarak bulunduğu, davacı tarafından davadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, hasar dosyası açıldığı, davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı, bu nedenle işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 49. maddesinde; Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar verenin bu zararı gidermekle yükümlü olduğu, 54. maddesinde; Tazminat talep edilebilecek bedensel zarar kalemlerinin, tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar olduğu düzenlenmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesinde; Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, 91. maddesinde; İşletenlerin bu kanunun 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, 97. maddesinde; Zarar görenin ZMMS sigortacısına başvurabileceği; 99. Maddesinde; trafik sigortacısının, hak sahibinin başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içinde ZMMS kapsamındaki miktarları ödemek zorunda olduğu, 109. maddesinde de; Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin , zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmesinden itibaren iki yılın her durumda kaza tarihten itibaren 10 yılın geçmesiyle zaman aşımına uğrayacağı, davanın cezayı gerektiren bir fiilden doğması ve ceza kanunun bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş ise bu sürenin maddi tazminat talepleri içinde uygulanacağı, 111. maddesinde; bu Kanunla öngörülen hukuki sorumluluğu kaldıran veya daraltan anlaşmaların geçersiz olduğu, tazminat miktarlarına ilişkin olup da, yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmaların veya uzlaşmaların yapıldıkları tarihten başlayarak iki yıl içinde iptal edilebileceği düzenlenmiştir.
Dava dosyasına ilişkin olarak tanzim edilen maluliyet raporu ile kusur ve aktüerya yönünden alınan raporların denetlenmesinden kazaya ve yaralanmaya uygun, teknik, ayrıntılı ve gerekçeli olduğu anlaşılmış, raporlar hüküm kurmaya elverişli bulunmuştur. Bu kapsamda ve yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler kapsamında davacının ... tarihinde gerçekleşen trafik kazası sonucu uğradığı bedensel zararları, kazaya tam kusurlu olarak sebebiyet veren aracın zorunlu trafik sigortacısı davalı sigorta şirketinden talep etmekte haklı oldukları, davacının geçici iş göremezlik zararının ... TL olduğu,
Sürekli iş göremezlik zararının ... TL olduğu, geçici iş göremezlik tazminatının kaza tarihi itibariyle belirlenen ZMSS poliçe teminat limiti kapsamında kaldığı, sürekli iş göremezlik tazminatının teminat limitini aştığı ve sigorta şirketinin limitle sorumlu olması gerektiği gözetilerek değer artırım talebiyle bağlı kalarak ... yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkememizce Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin yerleşik uygulamalarında da benimsendiği üzere, ev hanımı olan davacı lehine geçici iş göremezlik tazminatı hükmedilmesi gerekeceği hususu kabul edilmiştir.
Müterafik kusur indirimi yapılması gerekip gerekmediği yönünde yapılan incelemede; Kazaya karışan ve davacının yolcu olduğu aracın ... ... yolcu taşımacılığı yapan otobüs olduğu, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 150 inci maddesinin b fıkrasında yapılan 16.08.2022 tarihli değişiklik sonucu yolculara emniyet kemeri takma zorunluluğunun getirildiği ve eldeki davada kaza tarihinin ... olduğu dikkate alındığında davacının emniyet kemeri takmadığı gerekçesi ile müterafik kusur indirimi uygulanamayacağı; kaldı ki, davacının emniyet kemeri takmadığının ve müterafik kusurunun bulunduğunun davalı tarafından ispat edilemediği hususları gözetildiğinde müterafik kusur uygulamanın şartlarının oluşmadığı mahkememizce kabul edilmiştir.
Neticeten davacının maddi tazminata ilişkin talepleri yönünden aktüerya bilirkişisi tarafından Yargıtay tarafından nazara alınan ilkeler doğrultusunda düzenlenen mahkeme ve yargı denetimine elverişli raporda belirtilen tutarlar ile mahkememizce yapılan ve yukarıda açıklanan müterafik kusur indirimi uygulanmadan; davacı yönünden talep edilen sürekli iş göremezlik tazminatı ve geçici iş göremezlik tazminatı talebi yönünden kabulüne karar vermek gerekmiştir. Faiz başlangıç tarihi sigorta şirketi yönünden; başvuru tarihini takip eden 8 işgünü sonrası tarihinden sonrası için karar verilmiştir. Ayrıca davalıya ait aracın otobüs (ticari) nitelikte olduğu gözetilerek avans faizine hükmedilmiştir. ATK raporu ile davacının bakıcı ihtiyacının olmadığı tespit edildiğinden bakıcı gideri talebinin reddine karar verilmiştir. Tüm bu hususlar nazara alınarak davanın kabulüne dair aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; DAVANIN KISMEN KABULÜNE;
1-Davacının ... TL geçici iş göremezlik tazminatının; davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile) birlikte tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
2-Davacının ... TL sürekli iş göremezlik tazminatının; davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile) birlikte tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
3-Bakıcı tazminatı talebinin REDDİNE,
4-Davacının adli yardım talebinin kabul edildiği ve yargılamanın başında harç alınmadığı anlaşıldığından, Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL harçtan tamamlama harcı olarak yatırılan ... TL harcın mahsubu ile ... TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
5-Davacı tarafça tamamlama harcı olarak yatırılan ... TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacının adli yardım talebinin kabul edildiği gözetilerek suç üstü ödeneğinden karşılanan davetiye, posta masrafı, bilirkişi ücreti gideri, ATK fatura bedelleri, vb. yargılama gideri toplamı ... TL'nin, davanın kabul ret oranı gözetilerek takdiren tamamı olan ... TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
7-Davalının yaptığı yargılama giderinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
8-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
9-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre reddedilen miktar üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
10-Arabuluculuk faaliyeti nedeniyle henüz ödeme yapılmamışsa da, tarife üzerinden hesaplanan ve ödenmesi gereken ... TL'nin, davanın kabul ret oranı gözetilerek takdiren tamamı olan ... TL'nin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
11-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/12/2025
Katip ...
E-imzalı
Hakim ...
E-imzalı