T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/399
KARAR NO: 2023/578
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 16/06/2023
KARAR TARİHİ: 17/10/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... plakalı ticari aracın davalı adına müvekkili şirket nezdinde ZMMS poliçesi kapsamında sigortalı olduğunu, ... plakalı aracı alkollü olarak kullanmak suretiyle ... plakalı araç ile çarpıştığını ve kaza sonrasında da olay yerini terk ettiğini, kaza sonucu davalının aracı ile çarptığı ... plakalı araç sürücüsünün malul kaldığını ve müvekkili şirket tarafından maluliyet tazminatı ödendiğini, trafik kazasının ... tarihinde ... ilçesinde meydana geldiğini, ... plakalı aracın sürücüsü ...'in 0,62 promil alkollü olduğunu trafik kazasına sebebiyet verdiğinin tespit edildiğini, uyuşmazlığa konu trafik kazasına ilişkin görülen ... Asliye Ticaret mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası kapsamında alınan ... tarihli bilirkişi raporunda, sürücü ...'in birinci derece asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, malul kalan ... için müvekkili şirket ile davalı sigortalı arasında düzenlenen ZMMS poliçesi teminatı kapsamında müvekkili şirket tarafından vergi dairesine ödenen yasal kesintiler ile birlikte toplam ... TL tazminat ödemesi yapıldığını, davalının kaza sonrası olay yerini terk ettiğinden alkol ölçümünün ancak kazanın üzerinden bir süre geçtikten sonra yapılabildiğini, davalının kazanın meydana geldiği anda 0,62 promilin üzerinde alkollü olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin davalıya rücu hakkı doğduğunu belirterek, davalının Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamını, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin aracının hiçbir ticari vasfı bulunmadığını, görev itirazında bulunduklarını, görevli mahkemenin Tüketici Mahkemeleri olduğunu, 0,62 promil alkol oranının trafik kazasına sebebiyet verecek derecede sürücüyü etkileyecek bir oran olmadığını, kazanın sırf alkolün etkisiyle meydana geldiğinin bilirkişilerce hesaplanması gerektiğini, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.d maddesinin dayanağını teşkil eden K.T.K.nın 48. maddesinin yasaklamayı düzenleyen ilk fıkrasında, alkollü içki almış olması sebebiyle güvenli araç sürme yeteneklerini kaybetmiş kişilerin karayolunda araç sürmeleri yasaklanmış olup, aynı maddenin 2. fıkrasındaki yönetmelik düzenlenmesine olanak tanıyan hükümde, yasaklama yetkisi yönetmeliğe bırakılmış olmadığından. Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97. maddesinde, yukarda anılan yasa hükmü tekrarlandıktan ve müteakip, uyuşturucu veya keyif verici maddelerle alkollü içkilerin oranlarının ne şekilde saptanacağı belirlendikten sonra, yasada yer alan hükmü dikkate almadan salt 0.50 promilin üstünde alınan alkol miktarına göre araç kullanma yasağı getirilmesinin yasal dayanağı bulunmadığından geçersiz bulunmaktadır. Geçersiz yönetmelik hükümlerinin yasaya aykırı bir şekilde genel şart olarak kabulü de mümkün olmadığını, kaza sonrasında motosikletle aracına çarpan kişinin yaralanması sonucunda kötü sonuçların doğacağı endişesiyle paniklediğini, hemen ambulans çağırarak kimsenin olmaması nedeniyle kazaya karışan aracı ile yaralının hastaneye götürüşüne eşlik ettiğini ve olayı da polise aktardığını, kazanın ve hasarın münhasıran alkolün etkisi altında meydana gelip gelmediğinin ve illiyet bağı bulunup bulunmadığının tespit ettirilmesi gerektiğini belirterek, davanın reddi ile yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, rücuen alacak talebiyle başlatılan Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında itirazın iptali istemine ilişkindir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2016/18198 Esas, 2018/3955 Karar sayılı ilamında" -Dava, ZMSS poliçesi gereği dava dışı 3. kişiye ödeme yapan sigortacının, ödediği bedelin kendi sigortalısı olan davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir. 28.11.2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan ve 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı “Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun”un (TKHK) 2. maddesinde Kanun'un kapsamı “bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar.” şeklinde açıklanmıştır. Kanun'un “tanımlar” başlıklı 3. maddesinin (l) bendinde ise tüketici işlemi, “Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dahil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder.” biçiminde tanımlanmıştır. 6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır. Bunun yanında Kanun'un 83.maddesinde de taraflardan birinin tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir. Somut olayda, davacı sigorta şirketinin dava dışı 3. şahıs için ödediği hasar tazminatının ehliyetsizlik ve alkol nedeniyle davalı sigortalıdan tazmini istenmekte olup, dava 16/02/2015 günü, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun yürürlüğe girdikten sonra açılmıştır. Mahkemece her ne kadar ticaret mahkemesi sıfatıyla hüküm verilse de, Isparta’da ayrı tüketici mahkemesi bulunmadığından tüketici mahkemesi sıfatıyla davaya bakılması gerektiğinin gözetilmemesi doğru değildir." yer vermiştir.
Yukarıda yer verilen özel daire ilamı da dikkate alınarak; 28/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında öncelikle görev açısından inceleme yapılmıştır.
6502 sayılı Kanunun 2. maddesi her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaların bu kanun kapsamında olduğu belirlendikten sonra, 3. maddesi ile buna yönelik tanımlar yapılmış olup, 3. maddenin I bendinde açıkça tüketici işlemi tanımlanmış olup, buna göre "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişilerle tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekalet, bankacılık vb. sözleşmeler de dahil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi" tüketici işlemi olarak tanımladığı anlaşılmaktadır.
6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalara bakmaya tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır. Bunun yanında Kanunun 83. maddesinde de taraflarından birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası işletenin ve kusurundan sorumlu olduğu sürücünün 3. kişilere karşı sorumluluğunu üstlenmekte olan bir sigorta türüdür.
Davacı sigorta şirketi ile davalı arasında akdedilmiş ... tarihleri arasını kapsar zorunlu mali mesuliyet sigorta sözleşmesi bulunduğu anlaşılmaktadır. 6502 sayılı TKHK'nın 3. maddesinin (l) bendinde ise mal veya hizmet piyasalarında ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan her türlü sözleşme ve hukuki işlem Kanun kapsamına (m.2) alınmıştır.
Davacı sigorta şirketi davalıya ait ... aracı ZMMS poliçesi ile sigortalamıştır. Aracın ruhsat bilgilerinden hususi kamyonet olduğu, yapılan sistem sorgulamasında davalının aktif vergi kaydının bulunmadığı anlaşılmaktadır. Buna göre uyuşmazlığın Tüketici Mahkemesi sıfatıyla görülüp sonuçlandırılması gerekir. (Aynı yönde Yargıtay 20.HD.'nin 06/10/2016 tarih ve 2016/6280 Esas-2016/8567 Karar, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. HD'nin, 2021/444 Esas- 2021/560 Karar)
Görev kamu düzeninden olup, yargılamanın her aşamasında mahkemce re'sen değerlendirilmesi gerekeceğinden, mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın 6100 sayılı Kanunun 114/1-c maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nun 115/2. Maddesi gereğince USULDEN REDDİ ile, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, karar kesinleştikten sonra talep halinde dosyanın görevli Antalya Nöbetçi Tüketici Mahkemesine gönderilmesine,
2-Taraflardan birinin, H.M.K.'nun 20. Maddesi gereğince görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep edebileceği, aksi takdirde mahkememizce davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğinin ihtarına
3-Yargılama giderlerinin görevli mahkemece dikkate alınmasına,
Dair, davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av. ...'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/10/2023
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza