T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/541
KARAR NO : 2024/793
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 12/08/2023
KARAR TARİHİ : 03/12/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili adına kayıtlı olan ... plakalı araca davalı ... nın sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın çarpması neticesinde trafik kazasının meydana geldiğini, meydana gelen kazada müvekkilinin bir kusuru bulunmadığını, kaza neticesinde müvekkilinin aracının değer kaybına uğradığını, sigorta şirketi yaptıkları başvuruya rağmen olumlu bir yanıt verilmediğini, yapılan arabuluculuk görüşmesinde de anlaşma sağlanamadığı belirterek şimdilik ... TL değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı ... şirketi vekili cevap dilekçesinde; Meydana gelen kaza nedeniyle davacıya ... tarihinde değer kaybı bedeli olarak ... TL ödeme yapıldığını, sigorta şirketinin sorumluluğu kalmadığını, meydana gelen kazada sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının araştırılması gerektiğini, davacının faiz ve başlangıç tarihi talebinin yanlış olduğunu, alacağa uygulanması gereken faiz türünün yasal faiz olduğunu, belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, haksız fiile nedeniyle maddi tazminat talebinin araç maliki ve ZMMS'ine karşı açılan değer kaybı bedeli istemine ilişkindir.
Davanın TTK'nun 4/1 vd. Maddeleri gereği mahkememizin görevi dahilinde olduğu anlaşılmıştır.
Davanın niteliği gereği Tramer'e müzekkere yazılarak dava konusu aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Sigorta şirketine, müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği değer kaybı tazminatının belirlemesi için sigorta eksperi ve kusur bilirkişisi eşliğinde keşif yapılmış, bilirkişisi heyeti ... tarihli raporunda sonuç olarak; "sigortalı araç sürücüsü davalı ...'nın 2918 sayılı KTK'da belirtilen 57/1-A-C, 84/H maddeleri ile Yön. 109. Maddelerini ihlal ettiği, davacıya ait araç sürücüsünün ise 47/1-D, 52/1-A maddeleri ile Yön.95. Ve 101. Maddelerini ihlal ettiği, dava konusu araçta ... TL değer kaybının oluştuğunu, ... şirketi tarafından ödenen ... TL'nin tenzili ile bakiye değer kaybı bedelinin ... TL olduğu" hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce dosyanın Ankara Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesine gönderilerek meydana gelen kazada tarafların kusur durumlarının tespiti istenilmiş, ATK ... tarih ... sayıl raporunda "davacının malik olduğu araç sürüsünün %25 oranında kusurlu olduğunu, davalı ...'nın ise %75 oranında kusurlu olduğu" şeklinde görüş bildirdiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili ... tarihli dilekçesi ile dava değerini davacının kusur oranı tenzil etmek suretiyle ...-TL olarak arttırarak harcını yatırmıştır.
Uyuşmazlık; ... tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle tarafların kusur durumlarının belirlenmesi ile birlikte ... plakalı araçta değer kaybının bulunup bulunmadığı ve varsa değer kaybı bedelinin tespitine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür" yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.
Trafik kazalarından kaynaklı tazminat davalarında araç sürücüsü hakkında 6098 sayılı TBK'nın 49 vd maddeleri, araç işleteni hakkında ise aynı Yasa ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, kişilerin sorumluluk şartlarının ve tazminatın muhtevasını belirlemek amacıyla uygulanmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesinde, "işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur", aynı yasanın 85/1 maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı" aynı yasanın 85/son maddesinde ise, "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, "sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder" şeklinde ifade edilmiştir.
Yukarda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Bu itibarla; kaza tespit tutanağı, mahkememizce alınan kusur ve değer kaybına ilişkin bilirkişi raporu, ATK'ndan alınan rapor ile tüm deliler hep birlikte incelenip değerlendirildiğinde; maddi hasarlı trafik kazasının, davalı sürücü ...'nın % 75 oranında kusuru sebebiyle meydana geldiği, davacının meydana gelen kazada %25 kusurunun bulunduğu bu kapsamda benimsenen kusur raporunun dosya kapsamına, dosyadaki mevcut delillere, kazanın gerçekleşme biçimine ve oluşa uygun olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınması gerektiği kanaatine varılmıştır.
Değer kaybı yönünden;
Yargıtay Kapatılan 17 Hukuk Dairesinin ve 4. Hukuk Dairesinin yerleşmiş içtihatlarına göre, oluşan değer kaybının, aracın marka ve modeli, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususları gözetip, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki hasarsız 2. el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark şeklinde hesaplanması gerekmektedir. Hükme esas alınan ... tarihli bilirkişi raporunda değer kaybı ...-TL olarak belirlendiği, ... şirketi tarafından ödenen ... TL'nin tenzili ile davacının kusur oranı düşüldükten sonra davacı vekilinin değer arttırım talebi ile bağlı kalınarak bakiye ...-TL üzerinden değer kaybı talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Faiz başlangıcına yönelik
Haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Dolayısıyla, zarar gören, gerek kısmi davaya, gerekse sonradan açtığı ek davaya veya ıslaha konu ettiği kısma ilişkin olarak haksız eylem tarihinden itibaren temerrüt faizi isteme hakkına sahiptir.
2918 sayılı KTK.nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları`nın B 2/a maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir.
YARGITAY 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/14729 Esas, 2019/6898 Karar sayılı ilamında ".... ilke olarak davadan önce usulüne uygun başvuru yapılmış ise bundan 8 iş günü sonrasında, başvuru yapılmamış ise dava tarihi itibarıyla, belirlenen tazminat alacağının tamamı için anılan tarihlere uygun faiz uygulanması gerekir. Somut olayda; davalı ... şirketi tarafından davacı tarafa ... tarihinde ödeme yapıldığı anlaşılmakla sigorta şirketine başvuru tarihi belirlenememesine göre, davalının ödeme tarihinde temerrüde düştüğünün kabulü gerekir...." şeklinde karar verilmiştir.
Davalı ... şirketine ... tarihinde başvuru yapılmış olup 8 iş günlük süre sonunda sigorta sigorta şirketinin ... tarihinde temerrüde düştüğünden temerrüt tarihinden itibaren avans faiz işletilmesine karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamının incelenmesinde; dava konusu yapılan sigorta şirketine sigortalı aracın ... tarzı araç olması sebebiyle TTK.’nın 3-4. Maddeleri ile Yargıtay kararlarına uygun olarak hükmolunan tazminatın avans faizi ile tahsiline karar verilmesi gerekmekmiş, davanın kabulü ile değer kaybı olarak ...-TL maddi tazminatın avans faizi birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE; ... TL değer kaybı tazminatın temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalılardan müştereken (davalı ... şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL (tamamlama harcı ile birlikte) harcın mahsubu ile eksik alınan ...-TL'nin davalılardan müştereken (davalı ... şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacının yapmış olduğu bilirkişi ücreti, posta ve müzekkere ücretinden ibaret ...-TL yargılama gideri ... TL ilk dava gideri ve ...-TL ıslah + peşin harç olmak üzere toplam ...-TL'nin davalılardan müştereken (davalı ... şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'nin davalılardan müştereken (davalı ... şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere tarafların göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya taraflara İADESİNE,
Dair, E- duruşma talep eden davacı vekili ...'nın yüzüne karşı verilen karar miktar itibariyle KESİN olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/12/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza