T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/683
KARAR NO : 2025/725
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 13/10/2023
KARAR TARİHİ : 09/12/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait olan ... plakalı araca davalı ...'nin sevk ve idaresindeki .... plakalı aracı ile ... tarihinde çarpması neticesinde kazanın meydana geldiğini, kazada sigortalı araç sürücüsü... nin %100 oranında kusurlu olduğunu, kaza sonrasında müvekkiline ait başvuru konusu araçta KDV dahil toplam ... TL hasar olduğunu, geçmiş hasar kaydının bulunmadığını, kaza nedeniyle müvekkilinin aracının değer kaybettiğini ve kazadan dolayı aracını kullanamadığını belirterek ... TL değer kaybı ve ... TL araç mahrumiyet bedelinin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının belirsiz alacak davası açmakta başvuranın hukuki yararı bulunmadığını, hasar bedeli olarak başvurana davacı aracın kusuru (25) tenzil edilerek ... TL, değer kaybı bedeli olarak da ... TL ödendiğini, bu ödemeyle sigorta şirketinin sorumluluğunun sona erdiğini, kazada sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, değer kaybı bedelinin Genel Şartlar ekindeki formüllerle hesaplanması gerektiğini, Islah dilekçesinin tebliğe edilmediğini, ıslahla arttırılan bölüm için ıslah tarihinden faiz uygulanması gerektiğini, dava tarihinden önce faiz sorumluluklarının bulunmadığını, alacağa uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğunu belirterek yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
Davalılar ... ... ... ve ...cevap dilekçesinde özetle; Davacının taleplerinn reddi gerektiğini, meydana gelen kazada davacı araç sürücüsünün de kusurlu olduğunu, davacının talep ettiği değer kaybının tamamının davalı ... Sigorta Aş tarafından ödendiğini ve meydana gelen zararın tamamının karşılandığını belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle kusurlu olduğu belirtilen sigortalı aracın ZMMS'si ile araç maliki ile sürücüsü aleyhine açılan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli istemine ilişkindir.
Davanın niteliği gereği Tramer'e müzekkere yazılarak dava konusu aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Davalı sigorta şirketine, müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Davacının sigorta şirketine ... tarihinde başvurduğu, sigorta şirketin ise hasar kaybına ve değer kaybına ilişkin ödeme yaptığı görülmüştür.
Arabuluculuk anlaşmama son tutanağı da dosyamıza ibraz edilmiştir.
Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği değer kaybı tazminatı ile araç mahrumiyet bedelinin belirlemesi için dosyamız bir makine mühendisi, bir sigorta eksperi ve bir kusur bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli raporunda özetle; dava konusu kazada sigortalı araç sürücüsü davalı ...'nin kavşaklarda geçiş önceliğine uymama kuralını ihlal ettiği ve %100 oranında kusurlu olduğu, davacının ise herhangi bir kusurunun olmadığı, dava konusu aracın onarım süresinin 14 gün olduğu, günlük kiralama bedelinin ... TL olduğu ve oluşabilecek mahrumiyet bedelinin ... TL olduğu, ancak kiralama bedeli üzerinden amortisman bedeli (lastik, motor vs) %10 oranında uygulandığında araç mahrumiyet bedelinin ... TL olacağını, aracın kaza tarihindeki hasarsız 2. El piyasa değerinin ... TL olduğu, aracın değer kaybına sebebiyet verebilecek hasarlı kısımlarının; motor kaputu, sol ön çamurluk, sağ ön çamurluk ve ön panel parçasının kaporta onarımının ve yedek parçaların olduğu, aracın değeri toplam hasar miktarı ve hasarlı kısımları ile birlikte değerlendirildiğinde ... TL olduğu, sigorta şirketi tarafından ödenen ... TL tenzil edildiğinde bakiye değer kaybının ... TL olduğu hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.
Söz konusu rapor taraflara tebliğ edilmiş, rapora davacı ile davalı sigorta şirketinin itiraz etmesi üzerine makine mühendisi bilirkişi ile eksper bilirkişilerden ek rapor aldırılmış, bilirkişi heyeti ... tarihli ek raporunda özetle, yapılan araştırmalar neticesinde kök raporunda değiştirilecek farklı bir sonuç olmadığı hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce kaza tespit tutanağı ile mahkememizce alınan kusur raporunda çelişkinin giderilmesi için dosyamız İstanbul ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderilmiş, Trafik İhtisas Dairesi ... tarih ... sayılı yazısı ile meydana gelen kazada davacının %15 oranında kusurlu olduğu, davalı araç sürücüsü ...'nin ise %85 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde;
Türk Borçlar Kanunu m. 50 gereği; Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verildiği anlaşılmaktadır.
Yargıtay 4. Ve 17.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları dikkate alınarak araç değer kayıpları için kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre vasıtanın kazadan önceki rayici ile onarım sonrası değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir. ( Yargıtay 4. H.D'nin03/02/2025 tarih, 2023/3731 Esas ve 2025/1533 Karar; 29/09/2021 tarih 2021/16438 Esas, 2021/5771 Karar; Yargıtay 17. HD. 16/11/2020 2019/5555 Esas, 2020/7040 Karar)
Davacının, aracından makul tamir süresi boyunca mahrum kaldığı ve en az araç kira parası kadar zarara uğradığı dosya kapsamından anlaşılmakta olup, bu yöndeki zararın da tazmin edilmesi gereklidir (Bkz: Yargıtay 17.HD.nin 08.12.2016 tarih ve 13531/11340 sk.). ZMMS Genel Şartlarına göre gerçek zarar kapsamında olmayan ve dolaylı zararlardan kabul edilen araç mahrumiyet zararının davalı sigorta şirketinden talep edilmesi mümkün değildir (Yargıtay 17. HD.nin 19.04.2018 tarih ve 5631/4390 sk.).
Davaya konu kaza, ... günü davacı araç sürücüsünün ...plakalı aracı ile ... sokak üzerinden ... sokak yönünden ... ... istikametine doğru seyir halindeyken olay mahalli kavşağına geldiğinde otomobilin ön kısmı ile seyir istikametine göre sol tarafta bulunan kavşak kolundan gelerek düz devam etmek amacı ile kavşağa gider davalı sürücü ...'nin sevk ve idaresindeki ... plakalı aracına sağ yan kısmına çarpması neticesinde kazanın meydana geldiği, hükme esas alınan ... tarih ... tarihli bilirkişi raporuna göre sigortalı araç sürücüsünün %85 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün ise meydana gelen kazada %15 oranında kusurunun bulunduğu anlaşılmıştır.
Dava konusu aracın hasar geçmişine ilişkin tüm bilgi ve belgeler (tramer kaydı, sigorta şirketlerinde oluşturulan hasar dosyası, trafik tutanaklar ve fotoğraflar vs) ilgili yerlerden getirtilerek aracın markası, modeli,yaşı, kilometresi ve değere etki eden diğer özellikleri de dikkate alınarak dava konusu aracın kaza öncesi serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri ile aracın onarım sonrası serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri (kaza sonrası onarımla değişen orijinal parçalar varsa bunların araca kattığı değer de dikkate alınarak) arasındaki farkın belirlenmesi yöntemiyle yapılan değerlendirmede bakiye ... -TL değer kaybının olduğu tespiti yapılmıştır.
Davacının kusuru (%15) oranı tenzil edildiğinde bakiye değer kaybının ... TL olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili değer kaybı taleplerini sigorta şirketini hariç tutmak kaydı ile ... TL, araç mahrumiyet bedeli taleplerini ise ... -TL olarak ıslah etmiştir.
Kaza tarihi ... , kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçe limitinin ... TL olduğu ve sigorta şirketi tarafından ... tarihinde ... TL hasar onarım bedeli ve ... tarihinde ise ... TL değer kaybı bedelinin ödendiği ve yapılan ödemelerin toplamının .... TL olduğu, yapılan ödemeler ile ZMMS poliçe limitinin tüketildiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu ...plakalı araç sürücüsünün ... arihinde meydana gelen kazada %15 oranında kusurunun bulunduğu ve aracın makul tamir süresi uyarınca araç mahrumiyet bedelinin kusur oranı (%15) tenzil edilmek suretiyle ... TL olduğu, aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımlarının özelliği dikkate alındığında davacının kusur oranı (%15) tenzil edildiğinde ... -TL değer kaybına uğradığı anlaşıldığından davacının ... Sigorta Aş yönünden yapılan başvurunun poliçe limitinin tüketilmesi sebebiyle reddine, diğer davalılar yönünden ise bilirkişi raporunda tespit edilen bedeller üzerinden kusur oranları doğrultusunda kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Dava, haksız fiil sebebiyle tazminat davası olup, davalı gerçek kişi yönünden haksız fiil tarihi itibariyle temerrüt gerçekleşeceğinden davalı gerçek kişiler yönünden kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsiline, başvuru yapılan sigorta şirketine sigortalı aracın hususi araç olması sebebiyle TTK.’nın 3-4. Maddeleri ile Yargıtay kararlarına uygun olarak alacağa yasal faiz uygulanması gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının ... Sigorta Aş yönünden REDDİNE,
Davacının davasının KABULÜ İLE, ... TL değer kaybı ve ... TL araç mahrumiyet bedeli olmak üzere toplam ... TL tazminatın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
2-Alınması gereken ... -TL harçtan peşin alınan ... (peşin harç+ıslah harcı) mahsubu ile bakiye ... davalılar ..., ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-Davacının yapmış olduğu bilirkişi ücreti posta ve müzekkere ücretinden ibaret ... -TL yargılama gideri, ... -TL ilk dava gideri ve peşin alınan (peşin harç+ıslah harcı) ... -TL olmak üzere toplam ... -TL'nin davalılar ..., ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... -TL vekalet ücretinin davalılar ..., ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalı sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı sigorta şirketine VERİLMESİNE,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... -TL arabuluculuk ücretinin davalılar ..., ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere tarafların göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya taraflara İADESİNE,
Dair, davacı vekili ... ile davalı vekili ... yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/12/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ....
e-imza