T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/693
KARAR NO: 2024/478
DAVA: Ortaklıktan Çıkma
DAVA TARİHİ: 20/10/2023
KARAR TARİHİ: 09/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Ortaklıktan Çıkma davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... vatandaşı olduğunu, Türkiye'de ikamet izni başvurusu yapmak konusunda kendisine yardımcı olması için ... isimli kişi ile tanıştığını ve o dönemlerde kira sözleşmesine dayalı olarak ikamet başvuruları genellikle red verildiği için ... isimli kişi kendisine şirket kurmak yoluyla ikamet iznine başvurulabileceğini söylediğini, davacının ... isimli kişiye güvendiğini, şirket kuruluşu ve ikamet başvurusu için masraf dahil olmak üzere kendisine ... Amerikan Dolarını elden ödediğini, daha sonra davacının yine ...'nın yönlendirmesi ile, "ikamet izni için standart prosedür" denildiği için muhasebeciye vekaletname verdiğini, davacının adına şirket kurulmasından sonra ...'dan ikamet başvurusuna dair evrak istendiğini fakat ... tarafından aylarca oyalandığını, daha sonra da ...'ne herhangi bir başvuru yapılmadığını öğrendiğini ve davacının Türkiye vizesi dolduğu için ülkesine dönmek zorunda kaldığını, davacı dolandırıldığını anladığında ...'dan parasını istediğini ve paranın ... Amerikan Dolarının kendisine iade edildiğini, geri kalan ... Amerikan Dolarını ise -ortaklarına verdiğini ve onların da parayı iade etmediği gerekçesi ile- iade edilmediğini, daha sonra davacının adına bir şirket kurulduğunu, ama bu şirketin tek başına davacı tarafından değil, 5 ortak tarafından eşit hisselerle kurulduğunun ortaya çıktığını, her ortağın haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabileceğini, davacının şirketten çıkması için Türkiye'de ikamet izni alamaması, Türkiye'de ikamet etmiyor oluşu, şirketin iş ve işlemleri ile ilgilenemeyecek olması, şirket ile her hangi bir bağı olmaması, şirketin diğer ortakları ile iletişiminin olmaması, hatta bu kişilerin hiç birini tanımaması, şirket ortağı olmanın cezai, idari ve hukuki sorumluluğunun ağır olması nedeni ile, ikamet etmediği bir ülkede bu sorumluluğu üzerine almak istememesinin haklı sebepleri olduğunu beyanla TTK m. 638/2 gereğince davacının davalı şirket ortaklığından çıkmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafa usulüne uygun meşruhatlı davetiye tebliğ edilmiş, cevap vermeyerek davanın reddini istemiştir.
... ne müzekkere yazılarak davalı şirkete ait sicil dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Antalya Kurumlar Vergi Dairesine müzekkere yazılarak davalı şirkete ait vergi borcu bulunup bulunmadığı. davalı şirketi mali müşaviri, vergi borcuna ilişkin olarak davacı tarafından ödeme var ise buna ilişkin kayıt ve belgeler celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Antalya SGK'ya müzekkere yazılarak davalı şirketin SGK borcunun bulunup bulunmadığına ilişkin kayıt ve belgeler celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
... Başkanlığına müzekkere yazılarak davacının Türkiye'de ikamet izninin bulunup bulunmadığı, var ise buna ilişkin kayıt ve belgeler celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Antalya ... İlçe Emniyet Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davalı şirketin dava dilekçesinde belirtilen adresinde faal olup olmadığı hususunda düzenlenen tutanak celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılamada; Dosya ... tarihli oturum ... nolu ara karar gereği re'sen seçilecek bir mali müşavir bilirkişiye tevdi ile şirketin mevcut mali yapısı davacı yönünden Limited Şirket ortaklığından çıkmaya ilişkin yasal koşulların bulunup bulunmadığı hususunda mahkeme ve yargı denetimine elverişli rapor tanzimine karar verilmiş, mali müşavir bilirkişi ... tarafından mahkememize ibraz edilen 15/05/2024 tarihli raporda özetle; "...GİB Antalya Kurumlar Vergi Dairesi Başkanlığı Antalya Kurumlar Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... tarihli yazısında faaliyetine devam ettiği yazı tarihi itibari Vadesi Geçmiş ve Bugün Ödenmesi Gereken Vergi Borcunun ... TL olduğunun belirtildiği,
Davalı şirket yönünden herhangi bir savunmaya rastlanmadığı, talep dilekçesinde davacının ortakları tanımadığı, şirketin kuruluş amacının ticari bir amaçla kurulmadığı,
Karar defterinde ... nolu kararda davacının hissesini ... ne devir ettiği, diğer ortakların bu devire oy birliği ile onay verdiği yazılmasına rağmen karar defterinde sadece davacının imzasının bulunduğu, izah edilen nedenle davacının ifade ettiği ortaklıktan çıkma noktasında şirket ile iletişime geçildiği, ancak bu durumun gerçekleştiremediğinin anlaşıldığı,
Şirketin defterlerine göre kuruluş aşamasından sonra herhangi bir faaliyetinin olmaması, davacının ifadesi ile ortakları tanımaması, şirketin ticari bir amaçla kurulmaması, dürüstlük kuralına göre ortaklık ilişkisinin sürdürülmesinin ortaktan beklenemeyeceği, davacının ortaklıktan çıkmasına yönelik haklı nedenler bulunduğu TTK m.638/2 gereğince davacı ...'nın, davalı ... ortaklığından çıkarılması takdirinin Sayın Mahkemede olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE; Dava, limited şirket ortaklığından haklı sebeple çıkma istemine ilişkin olduğu, davacı tarafça oturma izni almak için şirkete ortak edildiği, davalı şirket ortakları tarafından dolandırıldığı belirtilerek yurt dışında olması da gerekçe gösterilmek suretiyle şirketten ortaklığından haklı sebeple çıkma isteminde bulunulmuştur.
TTK 638.maddesinde; "Şirket sözleşmesi, ortaklara şirketten çıkma hakkını tanıyabilir, bu hakkın kullanılmasını belirli şartlara bağlayabilir.
Her ortak haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir. Mahkeme istem üzerine, dava süresince, davacının ortaklıktan doğan hak ve borçlarından bazılarının veya tümünün dondurulmasına veya davacı ortağın durumunun teminat altına alınması amacıyla diğer önlemlere karar verebilir.." düzenlemesi mevcuttur.
Mahkememizce öncelikle davacı ortak yönünden limited şirketten çıkma talebine ilişkin haklı sebeplerin bulunup bulunmadığı hususunun araştırılması gerektiği anlaşılmıştır.
Bilindiği üzere limited ve anonim şirketlerde, şirketin haklı sebeplerle feshi ve şirket ortaklığından çıkma için haklı sebep teşkil edecek nedenlerin hangi haller olduğu hususu Türk Ticaret Kanununda sayılmamış olup, doktrinde ve Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin emsal içtihatlarında "şirketin kötü yönetilmesi ve ortaklar arasında ciddi anlaşmazlıklar bulunması," "şirketin kuruluş gayesini gerçekleştirmesinin imkansız olması," "şirket varlıklarının yanlış kullanılması veya israf edilmesi," "azınlığa karşı fiili veya manevi güç baskı uygulanması," "azınlığın meşru taleplerinin devamlı olarak reddedilmesi" ve "pay sahiplerinin şirketteki hareket kabiliyetinin ortadan kalkması," şirketin feshi ve ortaklıktan çıkma açısından haklı sebep olarak örnek olarak sayılmıştır.
Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 30/05/2011 tarih 2009/13534 Esas - 2011/6492 Karar sayılı emsal içtihatında; "...Haklı sebep kavramı tanımlanmadığından her davada hukuki ve maddi olayların özelliği dikkate alınarak iddiaların haklı sebep teşkil edip etmeyeceklerinin irdelenmesi gereklidir. Şirketin devamlı olarak zarar etmesi, kuruluş gayesinin gerçekleşmesine imkan kalmaması, ortaklar arasındaki ciddi anlaşmazlıklar, ortağın bakiye harcını ödemekte temerrütü gibi sebepler anılan yasa maddesinde haklı sebeplere örnek olarak sayılabilir..."
Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 25/09/2012 tarih 2011/7084 Esas, 2012/14298 Karar sayılı emsal içtihatında; "...Dava; haklı sebeple Limited Şirket ortaklığından çıkmaya izin verilmesine ilişkin olup, yürürlükte olan 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 551 inci maddesinde düzenlenen muhik sebep, her somut olaya göre mahkemece değerlendirilmesi gerekmektedir. ..." şeklinde belirtilmiştir.
Yukarıda belirtilen kanun maddesi ve emsal içtihat doğrultusunda yapılan değerlendirmede: Davacının davalı limited şirketin ortağı olduğu, şirketin vergi ve SGK borcunun bulunduğu, şirketin faal olup, yöneticisinin ... olduğu yapılan kolluk araştırmasından anlaşılmış ise de; davacının şirkete ortak olma amacının Türkiye de oturum izni almak olduğu, şirketin faaliyetlerine ilişkin bilgisinin olmadığı, ortakları ile irtibatının olmadığı, Türkiye de otuma izninin de bulunmadığı dikkate alındığında davacı ortak yönünden şirketten çıkmaya ilişkin haklı sebeplerin oluştuğunun kabulü ile limited şirket ortaklığından çıkmasına, hisselerinin şirket üzerinde bırakılmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KABULÜNE,
Buna göre ... nün ... sicil numarasında kayıtlı ... ‘nin ortaklarından davacı ...’ın haklı sebeplerle ortaklıktan ÇIKMASINA, davacı ...’nın hisselerinin şirket üzerinde BIRAKILMASINA,
2-Karardan bir örneğinin ...'ne GÖNDERİLMESİNE,
3-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli ... TL karar harcından peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen ... TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan posta, davetiye ve bilirkişi giderinden ibaret toplam ... TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yapılan ... TL ilk dava masrafının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
7-Davacı tarafça kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın davacıya İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/07/2024
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır